ခန္ဓကပုစ္ဆာဝါရော
ပုစ္ဆာဝိဿဇ္ဇနာဝဏ္ဏနာ
၃၂၀. ဥပသမ္ပဒက္ခန္ဓကန္တိ မဟာခန္ဓကံ. ‘‘နိဒါနေန စ နိဒ္ဒေသေန စ သဒ္ဓိ’’န္တိ ဣမိနာ သဟ နိဒါနေနာတိ သနိဒါနံ၊ သဟ နိဒ္ဒေသေနာတိ သနိဒ္ဒေသန္တိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ. ဧတ္ထ နိဒါနေနာတိ သိက္ခာပဒပညတ္တိဒေသသင်္ခါတေန နိဒါနေန. နိဒ္ဒေသေနာတိ ပုဂ္ဂလာဒိနိဒ္ဒေသေန. တတ္ထာတိ ဥပသမ္ပဒက္ခန္ဓကေ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနန္တိ ဧတ္ထ သမုက္ကဋ္ဌသဒ္ဒေါ ဥတ္တမပရိယာယောတိ အာဟ ‘‘ဥတ္တမာနီ’’တိ. ပဒါနီတိ ‘‘န ဘိက္ခဝေ ဦနဝီသတိဝဿော ပုဂ္ဂလော ဥပသမ္ပာဒေတဗ္ဗော’’တိ (ပါစိ. ၄၀၂-၄၀၃၊ မဟာဝ. ၁၂၄) အာဒိနာ နယေန ဝုတ္တာနိ ပဒါနိ. ဣမေဟိ ပဒေဟိ ‘‘သမုက္ကဋ္ဌာနိ ပဒါနိ သမုက္ကဋ္ဌပဒါနီ’’တိ ဝစနတ္ထံ ဒဿေတိ. ဣတီတိ အယမတ္ထော. ကသ္မာ ပနေတ္ထ ‘‘သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ကတိ အာပတ္တိယော’’တိ ပဒါနမေဝ သာမိဝသေန နိဒ္ဒေသော ကတော၊ နနု အာပတ္တိယော နာမ ပုဂ္ဂလာနညေဝ ဟောန္တီတိ အာဟ ‘‘ယေန ယေန ဟီ’’တိအာဒိ. ဟီတိ ယသ္မာ. ယေန ယေန ပဒေန ပညတ္တာတိ သမ္ဗန္ဓော. သာ သာတိ အာပတ္တိ. ဒွေ အာပတ္တိယောတိ ဧတ္ထ ဒွိန္နံ အာပတ္တီနံ သရူပံ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘ပါစိတ္တိယံ၊ ဒုက္ကဋ’’န္တိ.
နဿန္တေတေတိ နဿန္တု ဧတေ. ဝိနဿန္တေတေတိ ဝိနဿန္တု ဧတေ ဘိက္ခူတိ အတ္ထော. တေဟီတိ ဘိက္ခူဟိ. ဝဒတောတိ ဝဒန္တာနံ. သေသေသု ဥပေါသထကရဏေသူတိ သမ္ဗန္ဓော. ‘‘ဒုက္ကဋာပတ္တိယေဝါ’’တိ ဣမိနာ ဧကာ အာပတ္တီတိ ဧတ္ထ အတ္ထပကရဏာဒိဝသေန ဒုက္ကဋာပတ္တိယေဝါတိ ဒဿေတိ.
ပဝါရဏက္ခန္ဓကေပီတိ ပိသဒ္ဒေါ ဥပေါသထက္ခန္ဓကံ အပေက္ခတိ.
စမ္မသံယုတ္တေပီတိ စမ္မေန သံယုတ္တံ ကတွာ ဒေသိတေ ခန္ဓကေပိ၊ စမ္မက္ခန္ဓကေပီတိ အတ္ထော. ပိသဒ္ဒေါ ပဝါရဏက္ခန္ဓကံ အပေက္ခတိ. ဘေသဇ္ဇက္ခန္ဓကေပီတိ ပိသဒ္ဒေါ စမ္မက္ခန္ဓကံ အပေက္ခတိ. သမန္တာတိ အင်္ဂဇာတဿ သမန္တတော.
တတ္ထာတိ ကထိနက္ခန္ဓကေ. စီဝရသံယုတ္တေတိ စီဝရက္ခန္ဓကေ.
စမ္ပေယျကေတိ စမ္ပေယျက္ခန္ဓကေ. သမုစ္စယက္ခန္ဓကေသုပီတိ ပိသဒ္ဒေါ စမ္ပေယျက္ခန္ဓကံ အပေက္ခတိ.
သမထက္ခန္ဓကေ ဣမာ ဒွေ အာပတ္တိယော ဟောန္တီတိ ယောဇနာ. ဧသေဝ နယော သေသေသုပိ. ခုဒ္ဒကဝတ္ထုကေတိ ခုဒ္ဒကဝတ္ထုက္ခန္ဓကေ. ဂရုဘဏ္ဍဝိဿဇ္ဇနေတိ ဂရုဘဏ္ဍဿ ဝိဿဇ္ဇနေ.
သံဃဘေဒေတိ သံဃဘေဒက္ခန္ဓကေ. ‘‘သမာစာရံ ပုစ္ဆိဿန္တိ ဝုတ္တေ ဝတ္တက္ခန္ဓကေ’’တိ ဣမိနာ သမာစာရသဒ္ဒေန ဝတ္တက္ခန္ဓကံ ဂဟေတဗ္ဗန္တိ ဒဿေတိ. သာတိ ဒုက္ကဋာပတ္တိ. ‘‘တထာ’’တိ ပဒေန ‘‘ဧကာ ဒုက္ကဋာပတ္တိယေဝါ’’တိ ပဒံ အတိဒိသတိ. ‘‘ပါတိမောက္ခဋ္ဌပနေ’’တိ ဣမိနာ ပါဠိယံ ဌပနံ ပုစ္ဆိဿန္တိ ဧတ္ထ ‘‘ပါတိမောက္ခ’’န္တိအာဒိပဒဿ လောပံ ဒဿေတိ. ပဉ္စသတိကသတ္တသတိကေသူတိ ပဉ္စသတိကက္ခန္ဓကသတ္တသတိကက္ခန္ဓကေသု. အာရောပိတောတိ ဧတ္ထ ရုပဓာတုယာ ဒွိကမ္မိကတ္တာ၊ နျာဒိဂဏတ္တာ စ ‘‘ဓမ္မော’’တိ ပဓာနကမ္မမေဝ ဝုတ္တံ၊ န ‘‘သင်္ဂဟ’’န္တိ အပဓာနကမ္မံ. တေန ဝုတ္တံ ‘‘ဓမ္မော သင်္ဂဟ’’န္တိ. တတ္ထာတိ ပဉ္စသတိကသတ္တသတိကေသု.
ဣတိ ခန္ဓကပုစ္ဆာဝဏ္ဏနာယ ယောဇနာ သမတ္တာ.