၄. ပဒသောဓမ္မသိက္ခာပဒံ

၄၄. စတုတ္ထေ ပဋိမုခံ အာဒရေန သုဏန္တီတိ ပတိဿာ၊ န ပတိဿာ အပ္ပတိဿာတိ ဒဿေန္တော အာဟ ‘‘အပ္ပတိဿဝါ’’တိ.

၄၅. ‘‘ပဒသော’’တိ ဧတ္ထ သော-ပစ္စယော ဝိစ္ဆတ္ထဝါစကောတိ အာဟ ‘‘ပဒံ ပဒ’’န္တိ. တတ္ထာတိ တေသု စတုဗ္ဗိဓေသု. ပဒံ နာမ ဣဓ အတ္ထဇောတကံ ဝါ ဝိဘတျန္တံ ဝါ န ဟောတိ၊ အထ ခေါ လောကိယေဟိ လက္ခိတော ဂါထာယ စတုတ္ထံသော ပါဒေါဝ အဓိပ္ပေတောတိ အာဟ ‘‘ပဒန္တိ ဧကော ဂါထာပါဒေါ’’တိ. အနု ပစ္ဆာ ဝုတ္တပဒတ္တာ ဒုတိယပါဒေါ အနုပဒံ နာမ. အနု သဒိသံ ဗျဉ္ဇနံ အနုဗျဉ္ဇနန္တိ အတ္ထံ ဒဿေတိ ‘‘အနုဗျဉ္ဇန’’န္တိအာဒိနာ. ဗျဉ္ဇနသဒ္ဒေါ ပဒ-ပရိယာယော. ယံကိဉ္စိ ပဒံ အနုဗျဉ္ဇနံ နာမ န ဟောတိ၊ ပုရိမပဒေန ပန သဒိသံ ပစ္ဆိမပဒမေဝ အနုဗျဉ္ဇနံ နာမ.

ဝါစေန္တော ဟုတွာ နိဋ္ဌာပေတီတိ ယောဇနာ. ‘‘ဧကမေကံ ပဒ’’န္တိ ပဒံ ‘‘နိဋ္ဌာပေတီ’’တိ ပဒေ ကာရိတကမ္မံ. ‘‘ထေရေနာ’’တိ ပဒံ ‘‘ဝုတ္တေ’’တိ ပဒေ ကတ္တာ၊ ‘‘ဧကတော’’တိ ပဒေ သဟတ္ထော. သာမဏေရော အပါပုဏိတွာ ဘဏတီတိ သမ္ဗန္ဓော. မတ္တမေဝါတိ ဧတ္ထ ဧဝသဒ္ဒေါ မတ္တသဒ္ဒဿ အဝဓာရဏတ္ထံ ဒဿေတိ၊ တေန ပကာရံ ပဋိက္ခိပတိ. ‘‘အနိစ္စ’’န္တိ စ ‘‘အနိစ္စာ’’တိ စ ဒွိန္နံ ပဒါနံ သတိပိ လိင်္ဂဝိသေသတ္တေ အနုဗျဉ္ဇနတ္တာ အာပတ္တိမောက္ခော နတ္ထီတိ အာဟ ‘‘အနုဗျဉ္ဇနဂဏနာယ ပါစိတ္တိယာ’’တိ.

ဗြဟ္မဇာလာဒီနီတိ ဧတ္ထ အာဒိသဒ္ဒေန သာမညဖလသုတ္တာဒီနိ ဒီဃသုတ္တာနိ (ဒီ. နိ. ၁.၁၅၀ အာဒယော) သင်္ဂဟိတာနိ. စသဒ္ဒေန ဩဃတရဏသုတ္တာဒီနိ သံယုတ္တသုတ္တာနိ (သံ. နိ. ၁.၁) စ စိတ္တပရိယာဒါနသုတ္တာဒီနိ အင်္ဂုတ္တရသုတ္တာနိ (အ. နိ. ၁.၂ အာဒယော) စ သင်္ဂဟိတာနိ. သောတိ ဒေဝတာဘာသိတော ဝေဒိတဗ္ဗောတိ ယောဇနာ.

ကိဉ္စာပိ ဝဒတီတိ သမ္ဗန္ဓော. ဧတ္ထ စ ကိဉ္စာပိသဒ္ဒေါ ဂရဟတ္ထဝါစကော၊ ပနသဒ္ဒေါ အနုဂ္ဂဟတ္ထဝါစကော. မေဏ္ဍကမိလိန္ဒပဉှေသူတိ မေဏ္ဍကပဉှေ စ မိလိန္ဒပဉှေ စ. ယန္တိ သုတ္တံ ဝုတ္တန္တိ သမ္ဗန္ဓော. အာရမ္မဏကထာ ဗုဒ္ဓိကကထာ ဒဏ္ဍကကထာ ဉာဏဝတ္ထုကထာတိ ယောဇေတဗ္ဗံ ပေယျာလဝသေန ဝုတ္တတ္တာ. ဣမာယော ပကရဏာနိ နာမာတိ ဝဒန္တိ. မဟာပစ္စရိယာဒီသု ဝတွာ ပရိဂ္ဂဟိတောတိ ယောဇနာ. ယန္တိ သုတ္တံ.

၄၈. တတြာတိ ‘‘ဧကတော ဥဒ္ဒိသာပေန္တော’’တိ ဝစနေ. ဥဒ္ဒိသာပေန္တီတိ အာစရိယံ ဒေသာပေန္တိ ဗဟုကတ္တာရမပေက္ခိယ ဗဟုဝစနဝသေန ဝုတ္တံ. တေဟီတိ ဥပသမ္ပန္နာနုပသမ္ပန္နေဟိ. ဒွေပီတိ ဥပသမ္ပန္နော စ အနုပသမ္ပန္နော စ.

ဥပစာရန္တိ ဒွါဒသဟတ္ထူပစာရံ. ယေသန္တိ ဘိက္ခူနံ. ပလာယနကဂန္ထန္တိ ပရိဝဇ္ဇေတွာ ဂစ္ဆန္တံ ပကရဏံ. သာမဏေရော ဂဏှာတီတိ ယောဇနာ.

ဩပါတေတီတိ အဝပါတေတိ၊ ဂဠိတာပေတီတိ အတ္ထော. သုတ္တေပီတိ ဝေယျာကရဏသုတ္တေပိ. တန္တိ ယေဘုယျေန ပဂုဏဂန္ထံ. ပရိသင်္ကမာနန္တိ သာရဇ္ဇမာနံ. ယံ ပန ဝစနံ ဝုတ္တန္တိ သမ္ဗန္ဓော. ကိရိယသမုဋ္ဌာနတ္တာတိ ဣမဿ သိက္ခာပဒဿ ကိရိယသမုဋ္ဌာနတ္တာတိ. စတုတ္ထံ.