၉. ပဏီတဘောဇနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ

‘‘ပဏီတဘောဇနာနီ’’တိ ဣဒံ မဇ္ဈေ ပဒလောပံ ကတွာ နိဒ္ဒိဋ္ဌန္တိ အာဟ ‘‘ပဏီတသံသဋ္ဌာနီ’’တိအာဒိ. သဗ္ဗောပိ ‘‘ဩဒကော’’တိ ဝုတ္တလက္ခဏော မစ္ဆောတိ ‘‘မစ္ဆော နာမ ဩဒကော ဝုစ္စတီ’’တိ (ပါစိ. ၂၆၀) ဧဝံ ဝိဘင်္ဂေ ဝုတ္တလက္ခဏော၊ သဗ္ဗောပိ မစ္ဆော ဧဝ. ယော ကောစိ ဥဒကေ ဇာတော မစ္ဆော နာမာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. မဟာနာမသိက္ခာပဒေနာတိ –

‘‘အဂိလာနေန ဘိက္ခုနာ စတုမာသပစ္စယပဝါရဏာ သာဒိတဗ္ဗာ အညတြ ပုနပဝါရဏာယ အညတြ နိစ္စပဝါရဏာယ. တတော စေ ဥတ္တရိ သာဒိယေယျ၊ ပါစိတ္တိယ’’န္တိ –

ဣမိနာ သိက္ခာပဒေန (ပါစိ. ၃၀၆). ဧတ္ထ ဟိ သံဃဝသေန ဂိလာနပစ္စယပဝါရဏာယ ပဝါရိတဋ္ဌာနေ သစေ တတ္ထ ရတ္တီဟိ ဝါ ဘေသဇ္ဇေဟိ ဝါ ပရိစ္ဆေဒေါ ကတော ဟောတိ ‘‘ဧတ္တိကာယေဝ ရတ္တိယော၊ ဧတ္တကာနိ ဝါ ဘေသဇ္ဇာနိ ဝိညာပေတဗ္ဗာနီ’’တိ၊ တတော ရတ္တိပရိယန္တတော ဝါ ဘေသဇ္ဇပရိယန္တတော ဝါ ဥတ္တရိ နဘေသဇ္ဇကရဏီယေန ဝါ ဘေသဇ္ဇံ၊ အညဘေသဇ္ဇကရဏီယေန ဝါ အညံ ဘေသဇ္ဇံ ဝိညာပေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဝုတ္တံ. တသ္မာ အဂိလာနော ဂိလာနသညီပိ ဟုတွာ ပဉ္စ ဘေသဇ္ဇာနိ ဝိညာပေန္တော နဘေသဇ္ဇကရဏီယေန ဘေသဇ္ဇံ ဝိညာပေန္တော နာမ ဟောတီတိ ‘‘မဟာနာမသိက္ခာပဒေန ကာရေတဗ္ဗော’’တိ ဝုတ္တံ.

ယော ပန နဘေသဇ္ဇတ္ထာယ ဝိညာပေတိ၊ အထ ခေါ ကေဝလံ အတ္တနော ဘုဉ္ဇနတ္ထာယ၊ သော သူပေါဒနဝိညတ္တိယာယေဝ ကာရေတဗ္ဗော. ဝုတ္တဉှေတံ သမန္တပါသာဒိကာယံ ‘‘သုဒ္ဓါနိ သပ္ပိအာဒီနိ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တော ပါစိတ္တိယံ နာပဇ္ဇတိ၊ သေခိယေသု သူပေါဒနဝိညတ္တိဒုက္ကဋံ အာပဇ္ဇတီ’’တိ (ပါစိ. အဋ္ဌ. ၂၅၉). သူပေါဒနဝိညတ္တိယာ ကာရေတဗ္ဗောတိ ‘‘န သူပံ ဝါ ဩဒနံ ဝါ အဂိလာနော’’တိအာဒိနာ (ပါစိ. ၆၁၃) သိက္ခာပဒေန ကာရေတဗ္ဗော၊ ဒုက္ကဋေန ကာရေတဗ္ဗောတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ဣမိနာတိ ဣမိနာ ပဏီတဘောဇနသိက္ခာပဒေန.

‘‘သပ္ပိဘတ္တံ ဒေဟီ’’တိ ဝုတ္တေ ကိံ ဟောတီတိ အာဟ ‘‘သပ္ပိဘတ္တံ ‘ဒေဟီ’တိ ဝုတ္တေ ပနာ’’တိအာဒိ. သူပေါဒနဝိညတ္တိယာ ဒုက္ကဋမေဝ ဟောတီတိ သမ္ဗန္ဓော. ကသ္မာတိ အာဟ ‘‘ယသ္မာ’’တိအာဒိ. အထ ယထာ ‘‘ပဏီတဘောဇနာနီ’’တိ၊ ဧဝံ ‘‘သပ္ပိဘတ္တ’’န္တိ ဣဒမ္ပိ ကသ္မာ န ဝိညာယတီတိ စေ? အနေကန္တိကတ္တာ. တထာ ဟိ ‘‘ပဏီတဘောဇနာနီ’’တိ ဝုတ္တေ ‘‘ပဏီတသံသဋ္ဌာနိ ဘောဇနာနိ ပဏီတဘောဇနာနီ’’တိ အယမတ္ထော ဧကန္တတော ပညာယတိ၊ ‘‘သပ္ပိဘတ္တ’’န္တိ ဝုတ္တေ ပန ‘‘သပ္ပိမယံ ဘတ္တံ သပ္ပိဘတ္တ’’န္တိပိ ဝိညာယမာနတ္တာ ‘သပ္ပိသံသဋ္ဌံ ဘတ္တံ သပ္ပိဘတ္တ’’န္တိ အယမတ္ထော န ဧကန္တတော ပညာယတိ. ဧသ နယော ‘‘နဝနီတဘတ္တံ ဒေဟီ’’တိအာဒီသုပိ.

ပုရိမနယေနေဝါတိ ‘‘ဘတ္တံ ဒတွာ သပ္ပိံ ကတွာ ဘုဉ္ဇာ’’တိ ပုရိမေနေဝ နယေန. သစေ ပန ‘‘သပ္ပိနာ’’တိ ဝုတ္တေ ကေဝလံ သေသေသု နဝနီတာဒီသု အညတရေန ဒေတိ၊ ဝိသင်္ကေတမေဝ ဟောတိ. အနာပတ္တီတိ ဝိသင်္ကေတတ္တာ သဗ္ဗာဟိယေဝ အာပတ္တီဟိ အနာပတ္တိ. ‘‘ကိဉ္စာပိ အနာပတ္တိ၊ အတ္တနော ပန ပယောဂေန နိဗ္ဗတ္တတ္တာ န ဘုဉ္ဇိတဗ္ဗ’’န္တိ ဝဒန္တိ. ကပ္ပိယသပ္ပိနာတိ ကပ္ပိယမံသသပ္ပိနာ. ဧသ နယော အကပ္ပိယသပ္ပိနာတိ ဧတ္ထာပိ. ကပ္ပိယာကပ္ပိယတာ ဟိ မံသာနံယေဝ၊ န သပ္ပိအာဒီနံ. ဌပေတွာ ဧကံ မနုဿဝသာတေလံ သဗ္ဗေသံ ခီရဒဓိသပ္ပိနဝနီတဝသာတေလေသု အကပ္ပိယံ နာမ နတ္ထိ.

ပရိဘောဂေပိ ဒုက္ကဋမေဝ ဣဓ အနဓိပ္ပေတတ္တာတိ အဓိပ္ပါယော. သစေ အသတိ အကပ္ပိယသပ္ပိမှိ ပုရိမနယေနေဝ အကပ္ပိယနဝနီတာဒီနိ ဒေတိ ‘‘သပ္ပိံ ကတွာ ဘုဉ္ဇာ’’တိ၊ အကပ္ပိယသပ္ပိနာဝ ဒိန္နံ ဟောတိ. ယထာ စ ‘‘ကပ္ပိယသပ္ပိနာ ဒေဟီ’’တိ ဝုတ္တေ အကပ္ပိယသပ္ပိနာ ဒေတိ၊ ဝိသင်္ကေတံ၊ ဧဝံ ‘‘‘အကပ္ပိယသပ္ပိနာ’တိ ဝုတ္တေ ကပ္ပိယသပ္ပိနာ ဒေတီ’’တိ ဧတ္ထာပိ ပဋိပါဋိယာ ဧကမေကံ ဝိတ္ထာရေတွာ ဝုစ္စမာနေပိ အယမေဝတ္ထော ဝတ္တဗ္ဗော သိယာ၊ သော စ သင်္ခေပေနပိ သက္ကာ ဝိညာတုန္တိ ဝိတ္ထာရနယံ ဟိတွာ ဣမိနာဝ နယေန သဗ္ဗပဒေသု ဝိနိစ္ဆယော ဝေဒိတဗ္ဗောတိ ဝုတ္တံ. အယဉှေတ္ထ သင်္ခေပတ္ထော – ယေန ယေန ဝိညတ္တိ ဟောတိ၊ တသ္မိံ ဝါ တဿ မူလေ ဝါ လဒ္ဓေ တံ တံ လဒ္ဓမေဝ ဟောတိ. သစေ ပန အညံ ပါဠိယာ အာဂတံ ဝါ အနာဂတံ ဝါ ဒေတိ၊ ဝိသင်္ကေတန္တိ. နာနာဋ္ဌာနေ ဝါတိ တသ္မိံယေဝ ဃရေ သပ္ပိံ၊ ဣတရသ္မိံ နဝနီတန္တိအာဒိနာ နာနာဋ္ဌာနေ ဝါ.

ပဏီတဘောဇနသိက္ခာပဒဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.