၂. ဝေဒနာတ္တိကဝဏ္ဏနာ
၁. ဝေဒနာရူပနိဗ္ဗာနာနိ ပန တိကမုတ္တကာနိ ပဋိစ္စာဒိနိယမံ ပစ္စယုပ္ပန္နဝစနဉ္စ န လဘန္တိ. ပဋိစ္စဝါရာဒီသု ပန ဆသု ယတော ဟေတုပစ္စယာဒိတော တိကဓမ္မာနံ ဥပ္ပတ္တိ ဝုတ္တာ၊ တတ္ထ ယထာနုရူပတော အာရမ္မဏာဒိပစ္စယဘာဝေန လဗ္ဘန္တီတိ ဝေဒိတဗ္ဗာနီတိ.
၁၀. သဗ္ဗအရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကာ ပန သဟဇာတာဒယော ပစ္စယာတိ ဣမိနာ ကုသလတ္တိကေပိ ပရိဟီနံ သဟဇာတံ ရူပါရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကတ္တာ အာဒိမှိ ဌပေတွာ အာဒိသဒ္ဒေန သဗ္ဗာရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကဝစနေန စ ပစ္စယုပ္ပန္နဝသေန သဗ္ဗအရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကာနံ အာရမ္မဏာဒီနံ ပရိဟာနိံ ဒဿေတီတိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ. တေန ကုသလတ္တိကပရိဟီနာနံ သဗ္ဗဋ္ဌာနိကာနံ စတုန္နံ သဗ္ဗတိကာဒီသု ပရိဟာနိ ဒဿိတာ ဟောတိ. ပစ္ဆာဇာတပစ္စယဉ္စ ဝိနာဝ ဥပ္ပတ္တိတောတိ ဧတေန ပန ပစ္ဆာဇာတပစ္စယဿ အနုလောမေ ပရိဟာနိံ၊ ပစ္စနီယေ စ လာဘံ ဒဿေတိ. သဟဇာတာဒယောတိ ဝါ သဟဇာတမူလကာ သဟဇာတနိဗန္ဓနာ ပဋိစ္စာဒိံ ဖရန္တေဟိ သဟဇာတဓမ္မေဟိ ဝိနာ ပစ္စယာ အဟောန္တာတိ ဝုတ္တံ ဟောတိ. ကသ္မာ ပန သဟဇာတနိဗန္ဓနာ သဗ္ဗာရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကာ စ ယေ၊ တေဝ ပရိဟာယန္တိ၊ န ပန ယော သဟဇာတာနိဗန္ဓနော သဗ္ဗာရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကော စ န ဟောတိ၊ သော ပစ္ဆာဇာတောတိ တတ္ထ ကာရဏံ ဝဒန္တော ‘‘သဟဇာတာဒီဟိ ဝိနာ အနုပ္ပတ္တိတော ပစ္ဆာဇာတပစ္စယဉ္စ ဝိနာဝ ဥပ္ပတ္တိတော’’တိ အာဟ. တတ္ထ သဟဇာတာဒီဟိ ဝိနာတိ သဟဇာတနိဗန္ဓနေဟိ သဗ္ဗာရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကေဟိ စ ဝိနာတိ အတ္ထော. အထ ဝါ သဟဇာတနိဗန္ဓနာနမေဝ ပရိဟာနိ၊ န ပစ္ဆာဇာတဿ သဟဇာတာနိဗန္ဓနဿာတိ ဧတ္ထေဝ ကာရဏံ ဝဒန္တော ‘‘သဟဇာတာဒီဟိ ဝိနာ အနုပ္ပတ္တိတော ပစ္ဆာဇာတပစ္စယဉ္စ ဝိနာဝ ဥပ္ပတ္တိတော’’တိ အာဟ. သဟဇာတနိဗန္ဓနာပိ ပန သဗ္ဗအရူပဓမ္မပရိဂ္ဂါဟကာယေဝ ပရိဟာယန္တီတိ ဒဿိတမေတန္တိ.
၁၇. နဝိပါကေပိ ဧသေဝ နယောတိ နယဒဿနမေဝ ကရောတိ၊ န စ ပစ္စယပစ္စယုပ္ပန္နသာမညဒဿနံ. သုခါယ ဟိ အဒုက္ခမသုခါယ စ ဝေဒနာယ သမ္ပယုတ္တေ ဓမ္မေ ပဋိစ္စ တာဟိ ဝေဒနာဟိ သမ္ပယုတ္တာ အဟေတုကကိရိယဓမ္မာ ဝိစိကိစ္ဆုဒ္ဓစ္စသဟဇာတမောဟော စာတိ အယဉှေတ္ထ နယောတိ. နဝိပ္ပယုတ္တေ ဧကန္တိ အာရုပ္ပေ အာဝဇ္ဇနဝသေန ဝုတ္တန္တိ ဣဒံ အာဝဇ္ဇနာဟေတုကမောဟာနံ ဝသေန ဝုတ္တန္တိ ဒဋ္ဌဗ္ဗံ.
၂၅-၃၇. အနုလောမပစ္စနီယေ ယထာ ကုသလတ္တိကံ၊ ဧဝံ ဂဏေတဗ္ဗန္တိ ဟေတုမူလကာဒီနံ နယာနံ ဧကမူလကဒွိမူလကာဒိဝသေန စ ယောဇေတွာ ဂဟေတဗ္ဗတာသာမညံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ၊ န ဂဏနသာမညံ. ဣတော ပရေသုပိ ဧဝရူပေသု ဧသေဝ နယော. အဟေတုကဿ ပန စိတ္တုပ္ပါဒဿာတိအာဒိ နဟေတုမူလကံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ၊ ‘‘အဟေတုကဿ ပန စိတ္တုပ္ပါဒဿ မောဟဿ စာ’’တိ ပနေတ္ထ ဝတ္တဗ္ဗံ. မောဟဿ စာပိ ဟိ အဟေတုကဿ အဓိပတိအဘာဝတော အဓိပတိနော နဟေတုမူလကေ အနုလောမတော အဋ္ဌာနန္တိ. ပရိဝတ္တေတွာပီတိ နဟေတုပစ္စယာ နအဓိပတိပစ္စယာ အာရမ္မဏေ တီဏီတိ ဧဝံ ပုရတော ဌိတမ္ပိ အာရမ္မဏာဒိံ ပစ္ဆတော ယောဇေတွာတိ အတ္ထော.
၃၉. ပဉှာဝါရေ ဒေါမနဿံ ဥပ္ပဇ္ဇတီတိ ဧတေန တံသမ္ပယုတ္တေ ဒဿေတိ. ဥပနိဿယဝိဘင်္ဂေ ‘‘သဒ္ဓါပဉ္စကေသု မာနံ ဇပ္ပေတိ ဒိဋ္ဌိံ ဂဏှာတီတိ ကတ္တဗ္ဗံ၊ အဝသေသေသု န ကတ္တဗ္ဗ’’န္တိ ဣဒံ ပါဌဂတိဒဿနတ္ထံ ဝုတ္တံ၊ န ပန ရာဂါဒီဟိ မာနဒိဋ္ဌီနံ အနုပ္ပတ္တိတော. ကုသလတ္တိကေပိ ဟိ ရာဂါဒီသု ‘‘မာနံ ဇပ္ပေတိ ဒိဋ္ဌိံ ဂဏှာတီ’’တိ ပါဠိ န ဝုတ္တာ၊ ‘‘ရာဂေါ ဒေါသော မောဟော မာနော ဒိဋ္ဌိ ပတ္ထနာ ရာဂဿ ဒေါသဿ မောဟဿ မာနဿ ဒိဋ္ဌိယာ ပတ္ထနာယ ဥပနိဿယပစ္စယေန ပစ္စယော’’တိ (ပဋ္ဌာ. ၁.၂.၅၃) ပန ရာဂါဒီနံ မာနဒိဋ္ဌိဥပနိဿယဘာဝေါ ဝုတ္တော. တထာ ဣဓာပိ ဒဋ္ဌဗ္ဗန္တိ. ‘‘သုခါယ ဝေဒနာယ သမ္ပယုတ္တေန ပန စိတ္တေန ဂါမဃာတံ နိဂမဃာတံ ကရောတီ’’တိ သောမနဿသမ္ပယုတ္တလောဘသဟဂတစိတ္တေန ဂါမနိဂမဝိလုပ္ပနံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ.
၆၂. သုဒ္ဓါနန္တိ ပစ္စယပစ္စယုပ္ပန္နပဒါနံ အနညတ္တံ ဒဿေတိ. ပုရေဇာတပစ္ဆာဇာတာ ပနေတ္ထ န ဝိဇ္ဇန္တိ.န ဟိ ပုရေဇာတာ ပစ္ဆာဇာတာ ဝါ အရူပဓမ္မာ အရူပဓမ္မာနံ ပစ္စယာ ဟောန္တီတိ ဧတ္ထ ပုရေဇာတာတိ ဣမသ္မိံ တိကေ ဝုစ္စမာနာ အဓိကာရပ္ပတ္တာ သုခါယ ဝေဒနာယ သမ္ပယုတ္တာဒယောဝ အရူပဓမ္မာနံ ပုရေဇာတာ ဟုတွာ ပစ္စယာ န ဟောန္တိ ပုရေဇာတတ္တာဘာဝတောတိ အဓိပ္ပါယော၊ တထာ ပစ္ဆာဇာတတ္တာဘာဝတော ပစ္ဆာဇာတာ ဝါ ဟုတွာ န ဟောန္တီတိ.
၆၃-၆၄. သာဓိပတိအမောဟဝသေနာတိ အဓိပတိဘာဝသဟိတာမောဟဝသေနာတိ အတ္ထော.
၈၃-၈၇. နဟေတုပစ္စယာ။ပေ။ နဥပနိဿယေ အဋ္ဌာတိ နဟေတုပစ္စယာ နာရမ္မဏပစ္စယာ နဥပနိဿယေ အဋ္ဌာတိ ဧဝံ သင်္ခိပိတွာ ဥဒ္ဓရတိ. နာနာက္ခဏိကကမ္မပစ္စယဝသေန ဝေဒိတဗ္ဗာတိ ဣဒံ ‘‘ဒုက္ခာယ ဝေဒနာယ သမ္ပယုတ္တော သုခါယ ဝေဒနာယ သမ္ပယုတ္တဿာ’’တိ ဧတံ ဝဇ္ဇေတွာ အဝသေသေသု အဋ္ဌသုပိ နာနာက္ခဏိကကမ္မပစ္စယသမ္ဘဝံ သန္ဓာယ ဝုတ္တံ. န ဟိ သဟဇာတပစ္စယော အဋ္ဌသုပိ လဗ္ဘတိ၊ အထ ခေါ တီသွေဝါတိ.
ဝေဒနာတ္တိကဝဏ္ဏနာ နိဋ္ဌိတာ.