၅၃၆. ကုဏာလဇာတကံ (၄)

ဧဝမက္ခာယတိ၊ ဧဝမနုသူယတိ [သုယျတိ (က.)]. သဗ္ဗောသဓဓရဏိဓရေ နေကပုပ္ဖမာလျဝိတတေ ဂဇ-ဂဝဇ မဟိံသ-ရုရု-စမရ-ပသဒ-ခဂ္ဂ-ဂေါကဏ္ဏ-သီဟ-ဗျဂ္ဃ-ဒီပိ-အစ္ဆ-ကောက-တရစ္ဆ-ဥဒ္ဒါရ-ကဒလိမိဂ- ဗိဠာရ-သသ-ကဏ္ဏိကာနုစရိတေအာကိဏ္ဏနေလမဏ္ဍလမဟာဝရာဟနာဂကုလကရေဏု [ကဏေရု (သီ. ပီ.)] -သံဃာဓိဝုဋ္ဌေ [ဝုတ္ထေ (သီ. ပီ.)] ဣဿမိဂ- သာခမိဂ-သရဘမိဂ-ဧဏီမိဂ-ဝါတမိဂ-ပသဒမိဂ-ပုရိသာလု [ပုရိသလ္လု (သီ. ပီ.)] -ကိမ္ပုရိသ-ယက္ခ-ရက္ခသနိသေဝိတေ အမဇ္ဇဝမဉ္ဇရီဓရ-ပဟဋ္ဌ [ဗြဟဋ္ဌ (သီ. ပီ.)] -ပုပ္ဖဖုသိတဂ္ဂါ [ပုပ္ဖိတဂ္ဂ (သီ. ပီ.)] နေကပါဒပဂဏဝိတတေကုရရ-စကောရ-ဝါရဏ-မယူရ-ပရဘတ- ဇီဝဉ္ဇီဝက-စေလာဝကာ-ဘိင်္ကာရ-ကရဝီကမတ္တဝိဟင်္ဂဂဏ-သတတ [ဝိဟင်္ဂသတ (သီ. ပီ.)] သမ္ပဃုဋ္ဌေအဉ္ဇန-မနောသိလာ-ဟရိတာလ- ဟိင်္ဂုလကဟေမ-ရဇတကနကာနေကဓာတုသတဝိနဒ္ဓပဋိမဏ္ဍိတပ္ပဒေသေ ဧဝရူပေ ခလု၊ ဘော၊ ရမ္မေ ဝနသဏ္ဍေ ကုဏာလော နာမ သကုဏော ပဋိဝသတိ အတိဝိယ စိတ္တော အတိဝိယ စိတ္တပတ္တစ္ဆဒနော.

တဿေဝ ခလု၊ ဘော၊ ကုဏာလဿ သကုဏဿ အဍ္ဎုဍ္ဎာနိ ဣတ္ထိသဟဿာနိ ပရိစာရိကာ ဒိဇကညာယော. အထ ခလု၊ ဘော၊ ဒွေ ဒိဇကညာယော ကဋ္ဌံ မုခေန ဍံသိတွာ [ဍသိတွာ (သီ. ပီ.) ဧဝမုပရိပိ] တံ ကုဏာလံ သကုဏံ မဇ္ဈေ နိသီဒါပေတွာ ဥဍ္ဍေန္တိ [ဍေန္တိ (သီ. ပီ.) ဧဝမုပရိပိ] – ‘‘မာ နံ ကုဏာလံ သကုဏံ အဒ္ဓါနပရိယာယပထေ ကိလမထော ဥဗ္ဗာဟေတ္ထာ’’တိ [ဥဗ္ဗာဟေထာတိ (သျာ. က.)].

ပဉ္စသတာ [ပဉ္စသတ (ပီ.)] ဒိဇကညာယော ဟေဋ္ဌတော ဟေဋ္ဌတော ဥဍ္ဍေန္တိ – [ဍေန္တိ (သီ. ပီ.) ဧဝမုပရိပိ] ‘‘သစာယံ ကုဏာလော သကုဏော အာသနာ ပရိပတိဿတိ၊ မယံ တံ ပက္ခေဟိ ပဋိဂ္ဂဟေဿာမာတိ.

ပဉ္စသတာ ဒိဇကညာယော ဥပရူပရိ ဥဍ္ဍေန္တိ – [ဍေန္တိ (သီ. ပီ.) ဧဝမုပရိပိ] ‘‘မာ နံ ကုဏာလံ သကုဏံ အာတပေါ ပရိတာပေသီ’’တိ [ပရိကာပီတိ (သီ. ပီ.)].

ပဉ္စသတာ ပဉ္စသတာ [သီ. ပီ. ပေါတ္ထကေသု ‘‘ပဉ္စသတာ’’တိ သကိဒေဝ အာဂတံ] ဒိဇကညာယော ဥဘတောပဿေန ဥဍ္ဍေန္တိ – [ဍေန္တိ (သီ. ပီ.) ဧဝမုပရိပိ] ‘‘မာ နံ ကုဏာလံ သကုဏံ သီတံ ဝါ ဥဏှံ ဝါ တိဏံ ဝါ ရဇော ဝါ ဝါတော ဝါ ဥဿာဝေါ ဝါ ဥပပ္ဖုသီ’’တိ.

ပဉ္စသတာ ဒိဇကညာယော ပုရတော ပုရတော ဥဍ္ဍေန္တိ – ‘‘မာ နံ ကုဏာလံ သကုဏံ ဂေါပါလကာ ဝါ ပသုပါလကာ ဝါ တိဏဟာရကာ ဝါ ကဋ္ဌဟာရကာ ဝါ ဝနကမ္မိကာ ဝါ ကဋ္ဌေန ဝါ ကဌလေန ဝါ [ကထလာယ ဝါ (က.)] ပါဏိနာ ဝါ ( ) [(ပါသာဏေန ဝါ) (သျာ.)] လေဍ္ဍုနာ ဝါ ဒဏ္ဍေန ဝါ သတ္ထေန ဝါ သက္ခရာဟိ ဝါ [သက္ခရာယ ဝါ (သီ.)] ပဟာရံ အဒံသု. မာယံ ကုဏာလော သကုဏော ဂစ္ဆေဟိ ဝါ လတာဟိ ဝါ ရုက္ခေဟိ ဝါ သာခါဟိ ဝါ [ဣဒံ ပဒဒွယံ သီ. ပီ. ပေါတ္ထကေသု နတ္ထိ] ထမ္ဘေဟိ ဝါ ပါသာဏေဟိ ဝါ ဗလဝန္တေဟိ ဝါ ပက္ခီဟိ သင်္ဂမေသီ’’တိ [သင်္ဂါမေသီတိ (သီ. ပီ.)].

ပဉ္စသတာ ဒိဇကညာယော ပစ္ဆတော ပစ္ဆတော ဥဍ္ဍေန္တိ သဏှာဟိ သခိလာဟိ မဉ္ဇူဟိ မဓုရာဟိ ဝါစာဟိ သမုဒါစရန္တိယော – ‘‘မာယံ ကုဏာလော သကုဏော အာသနေ ပရိယုက္ကဏ္ဌီ’’တိ.

ပဉ္စသတာ ဒိဇကညာယော ဒိသောဒိသံ ဥဍ္ဍေန္တိ အနေကရုက္ခဝိဝိဓဝိကတိဖလမာဟရန္တိယော – ‘‘မာယံ ကုဏာလော သကုဏော ခုဒါယ ပရိကိလမိတ္ထာ’’တိ.

အထ ခလု၊ ဘော၊ တာ [နတ္ထိ သီ. ပီ. ပေါတ္ထကေသု] ဒိဇကညာယော တံ ကုဏာလံ သကုဏံ အာရာမေနေဝ အာရာမံ ဥယျာနေနေဝ ဥယျာနံ နဒီတိတ္ထေနေဝ နဒီတိတ္ထံ ပဗ္ဗတသိခရေနေဝ ပဗ္ဗတသိခရံ အမ္ဗဝနေနေဝ အမ္ဗဝနံ ဇမ္ဗုဝနေနေဝ ဇမ္ဗုဝနံ လဗုဇဝနေနေဝ လဗုဇဝနံ နာဠိကေရသဉ္စာရိယေနေဝ [သဉ္ဇာဒိယေနေဝ (ပီ.)] နာဠိကေရသဉ္စာရိယံ ခိပ္ပမေဝ အဘိသမ္ဘောန္တိ ရတိတ္ထာယ [ရတတ္ထာယ (သီ. ပီ.)].

အထ ခလု၊ ဘော၊ ကုဏာလော သကုဏော တာဟိ ဒိဇကညာဟိ ဒိဝသံ ပရိဗျူဠှော ဧဝံ အပသာဒေတိ – ‘‘နဿထ တုမှေ ဝသလိယော၊ ဝိနဿထ တုမှေ ဝသလိယော၊ စောရိယော ဓုတ္တိယော အသတိယော လဟုစိတ္တာယော ကတဿ အပ္ပဋိကာရိကာယော အနိလော ဝိယ ယေနကာမံဂမာယော’’တိ.

တဿေဝ ခလု၊ ဘော၊ ဟိမဝတော ပဗ္ဗတရာဇဿ ပုရတ္ထိမဒိသာဘာဂေ သုသုခုမသုနိပုဏဂိရိပ္ပဘဝ [ပ္ပဘဝါ (သီ. ပီ.)] – ဟရိတုပယန္တိယော.

ဥပ္ပလ ပဒုမ ကုမုဒ နဠိန သတပတ္တ သောဂန္ဓိက မန္ဒာလက [မန္ဒာလဝ (သီ. ပီ.)၊ မန္ဒာရဝ (က.)] သမ္ပတိဝိရူဠှသုစိဂန္ဓ မနုညမာဝကပ္ပဒေသေ [ပါဝကပ္ပဒေသေ (သီ. ပီ.)].

ကုရဝက-မုစလိန္ဒ-ကေတက-ဝေဒိသ-ဝဉ္ဇုလ [ဝေတသမဉ္ဇုလ (သီ.)] -ပုန္နာဂဗကုလ-တိလက-ပိယက-ဟသနသာလ-သဠလစမ္ပက အသောက-နာဂရုက္ခ-တိရီဋိ-ဘုဇပတ္တ-လောဒ္ဒ-စန္ဒနောဃဝနေကာဠာဂရု-ပဒ္မက-ပိယင်္ဂု-ဒေဝဒါရုကစောစဂဟနေ ကကုဓကုဋဇအင်္ကောလ-ကစ္စိကာရ [ကစ္ဆိကာရ (က.)] -ကဏိကာရ-ကဏ္ဏိကာရ-ကနဝေရ-ကောရဏ္ဍက-ကောဝိဠာရ-ကိံသုက-ယောဓိက ဝနမလ္လိက [နဝမလ္လိက (သီ. ပီ.)] -မနင်္ဂဏ-မနဝဇ္ဇ-ဘဏ္ဍိ-သုရုစိရ-ဘဂိနိမာလာမလျဓရေ ဇာတိသုမနမဓုဂန္ဓိက- [မဓုကဗန္ဓုက (က.)] ဓနုတက္ကာရိ [ဓနုကာရိ (သီ.)၊ ဓနုကာရိက (ပီ.)] တာလီသ-တဂရမုသီရကောဋ္ဌ-ကစ္ဆဝိတတေ အတိမုတ္တကသံကုသုမိတလတာဝိတတပဋိမဏ္ဍိတပ္ပဒေသေ ဟံသ-ပိလဝ-ကာဒမ္ဗ-ကာရဏ္ဍဝါဘိနဒိတေ ဝိဇ္ဇာဓရ-သိဒ္ဓ [သိန္ဓဝ (သီ. ပီ.)] -သမဏ-တာပသဂဏာဓိဝုဋ္ဌေ ဝရဒေဝ-ယက္ခ-ရက္ခသ-ဒါနဝ-ဂန္ဓဗ္ဗ-ကိန္နရမဟောရဂါနုစိဏ္ဏပ္ပဒေသေ ဧဝရူပေ ခလု၊ ဘော၊ ရမ္မေ ဝနသဏ္ဍေ ပုဏ္ဏမုခေါ နာမ ဖုဿကောကိလော ပဋိဝသတိ အတိဝိယ မဓုရဂိရော ဝိလာသိတနယနော မတ္တက္ခော [သဝိလာသိတနယနမတ္တက္ခော (က.)].

တဿေဝ ခလု၊ ဘော၊ ပုဏ္ဏမုခဿ ဖုဿကောကိလဿ အဍ္ဎုဍ္ဎာနိ ဣတ္ထိသတာနိ ပရိစာရိကာ ဒိဇကညာယော. အထ ခလု၊ ဘော၊ ဒွေ ဒိဇကညာယော ကဋ္ဌံ မုခေန ဍံသိတွာ တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ မဇ္ဈေ နိသီဒါပေတွာ ဥဍ္ဍေန္တိ – ‘‘မာ နံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ အဒ္ဓါနပရိယာယပထေ ကိလမထော ဥဗ္ဗာဟေတ္ထာ’’တိ.

ပညာသ ဒိဇကညာယော ဟေဋ္ဌတော ဟေဋ္ဌတော ဥဍ္ဍေန္တိ – ‘‘သစာယံ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော အာသနာ ပရိပတိဿတိ၊ မယံ တံ ပက္ခေဟိ ပဋိဂ္ဂဟေဿာမာ’’တိ.

ပညာသ ဒိဇကညာယော ဥပရူပရိ ဥဍ္ဍေန္တိ – ‘‘မာ နံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ အာတပေါ ပရိတာပေသီ’’တိ.

ပညာသ ပညာသ ဒိဇကညာယော ဥဘတောပဿေန ဥဍ္ဍေန္တိ – ‘‘မာ နံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ သီတံ ဝါ ဥဏှံ ဝါ တိဏံ ဝါ ရဇော ဝါ ဝါတော ဝါ ဥဿာဝေါ ဝါ ဥပပ္ဖုသီ’’တိ.

ပညာသ ဒိဇကညာယော ပုရတော ပုရတော ဥဍ္ဍေန္တိ – ‘‘မာ နံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ ဂေါပါလကာ ဝါ ပသုပါလကာ ဝါ တိဏဟာရကာ ဝါ ကဋ္ဌဟာရကာ ဝါ ဝနကမ္မိကာ ဝါ ကဋ္ဌေန ဝါ ကထလာယ ဝါ ပါဏိနာ ဝါ လေဍ္ဍုနာ ဝါ ဒဏ္ဍေန ဝါ သတ္ထေန ဝါ သက္ခရာဟိ ဝါ ပဟာရံ အဒံသု. မာယံ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော ဂစ္ဆေဟိ ဝါ လတာဟိ ဝါ ရုက္ခေဟိ ဝါ သာခါဟိ ဝါ ထမ္ဘေဟိ ဝါ ပါသာဏေဟိ ဝါ ဗလဝန္တေဟိ ဝါ ပက္ခီဟိ သင်္ဂါမေသီ’’တိ.

ပညာသ ဒိဇကညာယော ပစ္ဆတော ပစ္ဆတော ဥဍ္ဍေန္တိ သဏှာဟိ သခိလာဟိ မဉ္ဇူဟိ မဓုရာဟိ ဝါစာဟိ သမုဒါစရန္တိယော – ‘‘မာယံ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော အာသနေ ပရိယုက္ကဏ္ဌီ’’တိ.

ပညာသ ဒိဇကညာယော ဒိသောဒိသံ ဥဍ္ဍေန္တိ အနေကရုက္ခဝိဝိဓဝိကတိဖလမာဟရန္တိယော – ‘‘မာယံ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော ခုဒါယ ပရိကိလမိတ္ထာ’’တိ.

အထ ခလု၊ ဘော၊ တာ ဒိဇကညာယော တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ အာရာမေနေဝ အာရာမံ ဥယျာနေနေဝ ဥယျာနံ နဒီတိတ္ထေနေဝ နဒီတိတ္ထံ ပဗ္ဗတသိခရေနေဝ ပဗ္ဗတသိခရံ အမ္ဗဝနေနေဝ အမ္ဗဝနံ ဇမ္ဗုဝနေနေဝ ဇမ္ဗုဝနံ လဗုဇဝနေနေဝ လဗုဇဝနံ နာဠိကေရသဉ္စာရိယေနေဝ နာဠိကေရသဉ္စာရိယံ ခိပ္ပမေဝ အဘိသမ္ဘောန္တိ ရတိတ္ထာယ.

အထ ခလု၊ ဘော၊ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော တာဟိ ဒိဇကညာဟိ ဒိဝသံ ပရိဗျူဠှော ဧဝံ ပသံသတိ – ‘‘သာဓု၊ သာဓု၊ ဘဂိနိယော၊ ဧတံ ခေါ၊ ဘဂိနိယော၊ တုမှာကံ ပတိရူပံ ကုလဓီတာနံ၊ ယံ တုမှေ ဘတ္တာရံ ပရိစရေယျာထာ’’တိ.

အထ ခလု၊ ဘော၊ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော ယေန ကုဏာလော သကုဏော တေနုပသင်္ကမိ. အဒ္ဒသံသု ခေါ ကုဏာလဿ သကုဏဿ ပရိစာရိကာ ဒိဇကညာယော တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ ဒူရတောဝ အာဂစ္ဆန္တံ၊ ဒိသွာန ယေန ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော တေနုပသင်္ကမိံသု၊ ဥပသင်္ကမိတွာ တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘အယံ၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ကုဏာလော သကုဏော အတိဝိယ ဖရုသော အတိဝိယ ဖရုသဝါစော၊ အပ္ပေဝနာမ တဝမ္ပိ အာဂမ္မ ပိယဝါစံ လဘေယျာမာ’’တိ. ‘‘အပ္ပေဝနာမ၊ ဘဂိနိယော’’တိ ဝတွာ ယေန ကုဏာလော သကုဏော တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ ကုဏာလေန သကုဏေန သဒ္ဓိံ ပဋိသမ္မောဒိတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော တံ ကုဏာလံ သကုဏံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဿ တွံ၊ သမ္မ ကုဏာလ၊ ဣတ္ထီနံ သုဇာတာနံ ကုလဓီတာနံ သမ္မာပဋိပန္နာနံ မိစ္ဆာပဋိပန္နော’သိ [ပဋိပန္နော (သီ. ပီ.)]? အမနာပဘာဏီနမ္ပိ ကိရ၊ သမ္မ ကုဏာလ၊ ဣတ္ထီနံ မနာပဘာဏိနာ ဘဝိတဗ္ဗံ၊ ကိမင်္ဂ ပန မနာပဘာဏီန’’န္တိ!

ဧဝံ ဝုတ္တေ၊ ကုဏာလော သကုဏော တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ ဧဝံ အပသာဒေသိ – ‘‘နဿ တွံ၊ သမ္မ ဇမ္မ ဝသလ၊ ဝိနဿ တွံ၊ သမ္မ ဇမ္မ ဝသလ၊ ကော နု တယာ ဝိယတ္တော ဇာယာဇိနေနာ’’တိ. ဧဝံ အပသာဒိတော စ ပန ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော တတောယေဝ [တတော ဟေဝ (သီ. ပီ.)] ပဋိနိဝတ္တိ.

အထ ခလု၊ ဘော၊ ပုဏ္ဏမုခဿ ဖုဿကောကိလဿ အပရေန သမယေန နစိရဿေဝ [အစိရဿေဝ အစ္စယေန (က.)] ခရော အာဗာဓော ဥပ္ပဇ္ဇိ လောဟိတပက္ခန္ဒိကာ. ဗာဠှာ ဝေဒနာ ဝတ္တန္တိ မာရဏန္တိကာ [မရဏန္တိကာ (သျာ.)]. အထ ခလု၊ ဘော၊ ပုဏ္ဏမုခဿ ဖုဿကောကိလဿ ပရိစာရိကာနံ ဒိဇကညာနံ ဧတဒဟောသိ – ‘‘အာဗာဓိကော ခေါ အယံ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော၊ အပ္ပေဝနာမ ဣမမှာ အာဗာဓာ ဝုဋ္ဌဟေယျာ’’တိ ဧကံ အဒုတိယံ ဩဟာယ ယေန ကုဏာလော သကုဏော တေနုပသင်္ကမိံသု. အဒ္ဒသာ ခေါ ကုဏာလော သကုဏော တာ ဒိဇကညာယော ဒူရတောဝ အာဂစ္ဆန္တိယော၊ ဒိသွာန တာ ဒိဇကညာယော ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကဟံ ပန တုမှံ ဝသလိယော ဘတ္တာ’’တိ? ‘‘အာဗာဓိကော ခေါ၊ သမ္မ ကုဏာလ၊ ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော အပ္ပေဝနာမ တမှာ အာဗာဓာ ဝုဋ္ဌဟေယျာ’’တိ. ဧဝံ ဝုတ္တေ၊ ကုဏာလော သကုဏော တာ ဒိဇကညာယော ဧဝံ အပသာဒေသိ – ‘‘နဿထ တုမှေ ဝသလိယော၊ ဝိနဿထ တုမှေ ဝသလိယော၊ စောရိယော ဓုတ္တိယော အသတိယော လဟုစိတ္တာယော ကတဿ အပ္ပဋိကာရိကာယော အနိလော ဝိယ ယေနကာမံဂမာယော’’တိ၊ ဝတွာ ယေန ပုဏ္ဏမုခေါ ဖုဿကောကိလော တေနုပသင်္ကမိ၊ ဥပသင်္ကမိတွာ တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဟံ၊ သမ္မ၊ ပုဏ္ဏမုခါ’’တိ. ‘‘ဟံ၊ သမ္မ၊ ကုဏာလာ’’တိ.

အထ ခလု၊ ဘော ကုဏာလော သကုဏော တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ ပက္ခေဟိ စ မုခတုဏ္ဍကေန စ ပရိဂ္ဂဟေတွာ ဝုဋ္ဌာပေတွာ နာနာဘေသဇ္ဇာနိ ပါယာပေသိ. အထ ခလု၊ ဘော၊ ပုဏ္ဏမုခဿ ဖုဿကောကိလဿ သော အာဗာဓော ပဋိပ္ပဿမ္ဘီတိ. အထ ခလု၊ ဘော၊ ကုဏာလော သကုဏော တံ ပုဏ္ဏမုခံ ဖုဿကောကိလံ ဂိလာနဝုဋ္ဌိတံ [ဂိလာနာဝုဋ္ဌိတံ (သီ. သျာ. ပီ.)] အစိရဝုဋ္ဌိတံ ဂေလညာ ဧတဒဝေါစ –

‘‘ဒိဋ္ဌာ မယာ၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ကဏှာ ဒွေပိတိကာ ပဉ္စပတိကာယ ဆဋ္ဌေ ပုရိသေ စိတ္တံ ပဋိဗန္ဓန္တိယာ၊ ယဒိဒံ ကဗန္ဓေ [ကဝန္ဓေ (သီ. ပီ.)] ပီဌသပ္ပိမှီတိ. ဘဝတိ စ ပနုတ္တရေတ္ထ [ပုနုတ္တစေတ္ထ (က.) ဧဝမုပရိပိ] ဝါကျံ –

၂၉၀. ‘‘အထဇ္ဇုနော နကုလော ဘီမသေနော [ဘိမ္မသေနော (သီ. သျာ. ပီ.)]၊ ယုဓိဋ္ဌိလော သဟဒေဝေါ [သီဟဒေဝေါ (က.)] စ ရာဇာ၊

ဧတေ ပတီ ပဉ္စ မတ္တိစ္စ နာရီ၊ အကာသိ ခုဇ္ဇဝါမနကေန [ခုဇ္ဇဝါမနေန (ပီ.)] ပါပ’’န္တိ.

‘‘ဒိဋ္ဌာ မယာ၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ သစ္စတပါပီ [သစ္စတပါဝီ (သီ. ပီ.)၊ ပဉ္စတပါဝီ (သျာ.)] နာမ သမဏီ သုသာနမဇ္ဈေ ဝသန္တီ စတုတ္ထဘတ္တံ ပရိဏာမယမာနာ သုရာဓုတ္တကေန [တုလာပုတ္တကေန (သီ. ပီ.)၊ သာ သုရာဓုတ္တကေန (က.)] ပါပမကာသိ.

‘‘ဒိဋ္ဌာ မယာ၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ကာကဝတီ [ကာကာတီ (သီ.)၊ ကာကာတိ (ပီ.)] နာမ ဒေဝီ သမုဒ္ဒမဇ္ဈေ ဝသန္တီ ဘရိယာ ဝေနတေယျဿ နဋကုဝေရေန ပါပမကာသိ.

ဒိဋ္ဌာ မယာ၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ကုရုင်္ဂဒေဝီ [ကုရင်္ဂဝီ (သီ. ပီ.)] နာမ လောမသုဒ္ဒရီ [လောမသုန္ဒရီ (သီ. သျာ. ပီ.)] ဧဠိကကုမာရံ [ဧဠမာရကံ (သီ.)၊ ဧဠကကုမာရံ (သျာ.)၊ ဧဠကမာရံ (ပီ.)] ကာမယမာနာ ဆဠင်္ဂကုမာရဓနန္တေဝါသိနာ ပါပမကာသိ.

ဧဝဉှေတံ မယာ ဉာတံ၊ ဗြဟ္မဒတ္တဿ မာတရံ [မာတုကာ (သျာ.)] ဩဟာယ ကောသလရာဇံ ပဉ္စာလစဏ္ဍေန ပါပမကာသိ.

၂၉၁. ‘‘ဧတာ စ အညာ စ အကံသု ပါပံ၊ တသ္မာဟမိတ္ထီနံ န ဝိဿသေ နပ္ပသံသေ၊

မဟီ ယထာ ဇဂတိ သမာနရတ္တာ၊ ဝသုန္ဓရာ ဣတရီတရာပတိဋ္ဌာ [ဣတရီတရာနံ ပတိဋ္ဌာ (သျာ.)၊ ဣတ္တရီတရပ္ပတိဋ္ဌာ (?)]၊

သဗ္ဗသဟာ အဖန္ဒနာ အကုပ္ပါ၊ တထိတ္ထိယော တာယော န ဝိဿသေ နရော.

၂၉၂. ‘‘သီဟော ယထာ လောဟိတမံသဘောဇနော၊ ဝါဠမိဂေါ ပဉ္စာဝုဓော [ပဉ္စဟတ္ထော (သီ. ပီ.)] သုရုဒ္ဓေါ၊

ပသယှခါဒီ ပရဟိံသနေ ရတော၊ တထိတ္ထိယော တာယော န ဝိဿသေ နရော.

‘‘န ခလု [န ခလု ဘော (သျာ. က.)]၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ဝေသိယော နာရိယော ဂမနိယော၊ န ဟေတာ ဗန္ဓကိယော နာမ၊ ဝဓိကာယော နာမ ဧတာယော၊ ယဒိဒံ ဝေသိယော နာရိယော ဂမနိယော’’တိ.

‘‘စောရော [စောရာ (သီ. သျာ. ပီ.)] ဝိယ ဝေဏိကတာ၊ မဒိရာဝ [မဒိရာ ဝိယ (သီ. သျာ.)၊ မဒိရိဝ (ပီ.)] ဒိဒ္ဓါ [ဒိဋ္ဌာ (က.)၊ ဝိသဒုဋ္ဌာ (သျာ.)] ဝါဏိဇော [ဝါဏိဇာ (ပီ.)] ဝိယ ဝါစာသန္ထုတိယော၊ ဣဿသိင်္ဃမိဝ ဝိပရိဝတ္တာယော [ပရိဝတ္တာယော (ပီ.)၊ ဝိပရိဝတ္တာရော (က.)]၊ ဥရဂါမိဝ ဒုဇိဝှါယော၊ သောဗ္ဘမိဝ ပဋိစ္ဆန္နာ၊ ပါတာလမိဝ ဒုပ္ပူရာ ရက္ခသီ ဝိယ ဒုတ္တောသာ၊ ယမောဝေကန္တဟာရိယော၊ သိခီရိဝ သဗ္ဗဘက္ခာ၊ နဒီရိဝ သဗ္ဗဝါဟီ၊ အနိလော ဝိယ ယေနကာမံစရာ၊ နေရု ဝိယ အဝိသေသကရာ၊ ဝိသရုက္ခော ဝိယ နိစ္စဖလိတာယော’’တိ. ဘဝတိ စ ပနုတ္တရေတ္ထ ဝါကျံ –

၂၉၃. ‘‘ယထာ စောရော ယထာ ဒိဒ္ဓေါ၊ ဝါဏိဇောဝ ဝိကတ္ထနီ၊

ဣဿသိင်္ဃမိဝ ပရိဝတ္တာ [မိဝါဝဋ္ဋော (သီ.)၊ မိဝါဝတ္တာ (ပီ.)]၊ ဒုဇိဝှါ [ဒုဇ္ဇိဝှ (ပီ.)] ဥရဂေါ ဝိယ.

၂၉၄. ‘‘သောဗ္ဘမိဝ ပဋိစ္ဆန္နာ၊ ပါတာလမိဝ ဒုပ္ပုရာ၊

ရက္ခသီ ဝိယ ဒုတ္တောသာ၊ ယမောဝေကန္တဟာရိယော.

၂၉၅. [ယထာ သိခီ နဒီဝါဟော၊ အနိလော ကာမစာရဝါ၊§နေရူဝ အဝိသေသာ စ၊ ဝိသရုက္ခော ဝိယ နိစ္စဖလာ၊§နာသယန္တိ ဃရေ ဘောဂံ၊ ရတနာနန္တကရိတ္ထိ ယောတိ၊ (သီ. သျာ.)]

‘‘ယထာ သိခီ နဒီ ဝါတော၊ နေရုနာဝ သမာဂတာ.

ဝိသရုက္ခော ဝိယ နိစ္စဖလာ၊ နာသယန္တိ ဃရေ ဘောဂံ၊

ရတနန္တကရိတ္ထိယော’’တိ [ယထာ သိခီ နဒီဝါဟော၊ အနိလော ကာမစာရဝါ၊§နေရူဝ အဝိသေသာ စ၊ ဝိသရုက္ခော ဝိယ နိစ္စဖလာ၊§နာသယန္တိ ဃရေ ဘောဂံ၊ ရတနာနန္တကရိတ္ထိ ယောတိ၊ (သီ. သျာ.)].

‘‘စတ္တာရိမာနိ၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ယာနိ (ဝတ္ထူနိ ကိစ္စေ ဇာတေ အနတ္ထစရာနိ ဘဝန္တိ၊ တာနိ) [( ) သီ. သျာ. ပေါတ္ထကေသု န ဒိဿတိ] ပရကုလေ န ဝါသေတဗ္ဗာနိ – ဂေါဏံ ဓေနုံ ယာနံ ဘရိယာ. စတ္တာရိ ဧတာနိ ပဏ္ဍိတော ဓနာနိ [ယာနိ (သီ. သျာ. ပီ.)] ဃရာ န ဝိပ္ပဝါသယေ.

၂၉၆. ‘ဂေါဏံ ဓေနုဉ္စ ယာနဉ္စ၊ ဘရိယံ ဉာတိကုလေ န ဝါသယေ၊

ဘဉ္ဇန္တိ ရထံ အယာနကာ၊ အတိဝါဟေန ဟနန္တိ ပုင်္ဂဝံ၊

ဒေါဟေန ဟနန္တိ ဝစ္ဆကံ၊ ဘရိယာ ဉာတိကုလေ ပဒုဿတီ’’’တိ.

‘‘ဆ ဣမာနိ၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ယာနိ (ဝတ္ထူနိ) [( ) သီ. ပီ. ပေါတ္ထကေသု နု ဒိဿတိ] ကိစ္စေ ဇာတေ အနတ္ထစရာနိ ဘဝန္တိ –

၂၉၇. ‘အဂုဏံ ဓနု ဉာတိကုလေ စ ဘရိယာ၊ ပါရံ နာဝါ အက္ခဘဂ္ဂဉ္စ ယာနံ၊

ဒူရေ မိတ္တော ပါပသဟာယကော စ၊ ကိစ္စေ ဇာတေ အနတ္ထစရာနိ ဘဝ’’’န္တိ.

‘‘အဋ္ဌဟိ ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ သာမိကံ အဝဇာနာတိ. ဒလိဒ္ဒတာ၊ အာတုရတာ၊ ဇိဏ္ဏတာ၊ သုရာသောဏ္ဍတာ၊ မုဒ္ဓတာ၊ ပမတ္တတာ၊ သဗ္ဗကိစ္စေသု အနုဝတ္တနတာ၊ သဗ္ဗဓနအနုပ္ပဒါနေန – ဣမေဟိ ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ အဋ္ဌဟိ ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ သာမိကံ အဝဇာနာတိ. ဘဝတိ စ ပနုတ္တရေတ္ထ ဝါကျံ –

၂၉၈. ‘ဒလိဒ္ဒံ အာတုရဉ္စာပိ၊ ဇိဏ္ဏကံ သုရသောဏ္ဍကံ၊

ပမတ္တံ မုဒ္ဓပတ္တဉ္စ၊ သဗ္ဗကိစ္စေသု [ရတ္တံ ကိစ္စေသု (သီ. ပီ.)] ဟာပနံ၊

သဗ္ဗကာမပ္ပဒါနေန [သဗ္ဗကာမပဏိဓာနေန (သျာ)]၊ အဝဇာနာတိ [အဝဇာနန္တိ (သီ. ပီ.)] သာမိက’’’န္တိ.

‘‘နဝဟိ ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ ပဒေါသမာဟရတိ. အာရာမဂမနသီလာ စ ဟောတိ၊ ဥယျာနဂမနသီလာ စ ဟောတိ၊ နဒီတိတ္ထဂမနသီလာ စ ဟောတိ၊ ဉာတိကုလဂမနသီလာ စ ဟောတိ၊ ပရကုလဂမနသီလာ စ ဟောတိ၊ အာဒါသဒုဿမဏ္ဍနာနုယောဂမနုယုတ္တသီလာ စ ဟောတိ၊ မဇ္ဇပါယိနီ စ ဟောတိ၊ နိလ္လောကနသီလာ စ ဟောတိ၊ သဒွါရဌာယိနီ [ပဒွါရဋ္ဌာယိနီ (သီ. သျာ. ပီ.)] စ ဟောတိ – ဣမေဟိ ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ နဝဟိ ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ ပဒေါသမာဟရတီတိ. ဘဝတိ စ ပနုတ္တရေတ္ထ ဝါကျံ –

၂၉၉. ‘အာရာမသီလာ စ [အာရာမသီလာ (သီ. ပီ.)] ဥယျာနံ၊ နဒီ ဉာတိ ပရကုလံ၊

အာဒါသဒုဿမဏ္ဍနမနုယုတ္တာ၊ ယာ စိတ္ထီ မဇ္ဇပါယိနီ.

၃၀၀. ‘ယာ စ နိလ္လောကနသီလာ၊ ယာ စ သဒွါရဌာယိနီ၊

နဝဟေတေဟိ ဌာနေဟိ၊ ပဒေါသမာဟရန္တိ ဣတ္ထိယော’’’တိ.

‘‘စတ္တာလီသာယ [စတ္တာလီသာယိ (ပီ. က.)] ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ ပုရိသံ အစ္စာစရတိ [အစ္စာဝဒတိ (သီ. သျာ. ပီ.)]. ဝိဇမ္ဘတိ၊ ဝိနမတိ၊ ဝိလသတိ၊ ဝိလဇ္ဇတိ၊ နခေန နခံ ဃဋ္ဋေတိ၊ ပါဒေန ပါဒံ အက္ကမတိ၊ ကဋ္ဌေန ပထဝိံ ဝိလိခတိ [လိခတိ (သီ. ပီ.)]၊ ဒါရကံ ဥလ္လင်္ဃတိ ဥလ္လင်္ဃာပေတိ [ဒါရကံ ဥလ္လင်္ဃေတိ ဩလင်္ဃေတိ (သီ. ပီ.)]၊ ကီဠတိ ကီဠာပေတိ၊ စုမ္ဗတိ စုမ္ဗာပေတိ၊ ဘုဉ္ဇတိ ဘုဉ္ဇာပေတိ၊ ဒဒါတိ၊ ယာစတိ၊ ကတမနုကရောတိ၊ ဥစ္စံ ဘာသတိ၊ နီစံ ဘာသတိ၊ အဝိစ္စံ ဘာသတိ၊ ဝိဝိစ္စံ ဘာသတိ၊ နစ္စေန ဂီတေန ဝါဒိတေန ရောဒနေန [ရောဒိတေန (သီ. ပီ.)] ဝိလသိတေန ဝိဘူသိတေန ဇဂ္ဃတိ၊ ပေက္ခတိ၊ ကဋိံ စာလေတိ၊ ဂုယှဘဏ္ဍကံ သဉ္စာလေတိ၊ ဦရုံ ဝိဝရတိ၊ ဦရုံ ပိဒဟတိ၊ ထနံ ဒဿေတိ၊ ကစ္ဆံ ဒဿေတိ၊ နာဘိံ ဒဿေတိ၊ အက္ခိံ နိခနတိ၊ ဘမုကံ ဥက္ခိပတိ၊ ဩဋ္ဌံ ဥပလိခတိ [ဩဋ္ဌံ ပလိခတိ ဇိဝှံ ပလိခတိ (သီ. ပီ.)]၊ ဇိဝှံ နိလ္လာလေတိ၊ ဒုဿံ မုဉ္စတိ၊ ဒုဿံ ပဋိဗန္ဓတိ၊ သိရသံ မုဉ္စတိ၊ သိရသံ ဗန္ဓတိ – ဣမေဟိ ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ စတ္တာလီသာယ ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ ပုရိသံ အစ္စာစရတိ.

‘‘ပဉ္စဝီသာယ [ပဉ္စဝီသာဟိ (ပီ. က.)] ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ ပဒုဋ္ဌာ ဝေဒိတဗ္ဗာ ဘဝတိ. သာမိကဿ ပဝါသံ ဝဏ္ဏေတိ၊ ပဝုဋ္ဌံ န သရတိ၊ အာဂတံ နာဘိနန္ဒတိ၊ အဝဏ္ဏံ တဿ ဘဏတိ၊ ဝဏ္ဏံ တဿ န ဘဏတိ၊ အနတ္ထံ တဿ စရတိ၊ အတ္ထံ တဿ န စရတိ၊ အကိစ္စံ တဿ ကရောတိ၊ ကိစ္စံ တဿ န ကရောတိ၊ ပရိဒဟိတွာ သယတိ၊ ပရမ္မုခီ နိပဇ္ဇတိ၊ ပရိဝတ္တကဇာတာ ခေါ ပန ဟောတိ ကုင်္ကုမိယဇာတာ၊ ဒီဃံ အဿသတိ၊ ဒုက္ခံ ဝေဒယတိ၊ ဥစ္စာရပဿာဝံ အဘိဏှံ ဂစ္ဆတိ၊ ဝိလောမမာစရတိ၊ ပရပုရိသသဒ္ဒံ သုတွာ ကဏ္ဏသောတံ ဝိဝရမောဒဟတိ [ဝိဝရတိ ကမောဒဟတိ (ပီ.)]၊ နိဟတဘောဂါ ခေါ ပန ဟောတိ၊ ပဋိဝိဿကေဟိ သန္ထဝံ ကရောတိ၊ နိက္ခန္တပါဒါ ခေါ ပန ဟောတိ၊ ဝိသိခါနုစာရိနီ အတိစာရိနီ ခေါ ပန ဟောတိ၊ နိစ္စံ [နတ္ထိ သီ. သျာ. ပီ. ပေါတ္ထကေသု] သာမိကေ အဂါရဝါ ပဒုဋ္ဌမနသင်္ကပ္ပါ၊ အဘိဏှံ ဒွါရေ တိဋ္ဌတိ၊ ကစ္ဆာနိ အင်္ဂါနိ ထနာနိ ဒဿေတိ၊ ဒိသောဒိသံ ဂန္တွာ ပေက္ခတိ – ဣမေဟိ ခလု၊ သမ္မ ပုဏ္ဏမုခ၊ ပဉ္စဝီသာယ [ပဉ္စဝီသာဟိ (က.)] ဌာနေဟိ ဣတ္ထီ ပဒုဋ္ဌာ ဝေဒိတဗ္ဗာ ဘဝတိ. ဘဝတိ စ ပနုတ္တရေတ္ထ ဝါကျံ –

၃၀၁. ‘ပဝါသံ တဿ ဝဏ္ဏေတိ၊ ဂတံ တဿ န သောစတိ [ပဝါသ’မဿ ဝဏ္ဏေတိ ဂတိံ နာနုသောစတိ (သီ. ပီ.)]၊

ဒိသွာန ပတိမာဂတံ [ဒိသွာပတိံ အာဂတံ (သီ. ပီ.)] နာဘိနန္ဒတိ၊

ဘတ္တာရဝဏ္ဏံ န ကဒါစိ ဘာသတိ၊ ဧတေ ပဒုဋ္ဌာယ ဘဝန္တိ လက္ခဏာ.

၃၀၂. ‘အနတ္ထံ တဿ စရတိ အသညတာ၊ အတ္ထဉ္စ ဟာပေတိ အကိစ္စကာရိနီ၊

ပရိဒဟိတွာ သယတိ ပရမ္မုခီ၊ ဧတေ ပဒုဋ္ဌာယ ဘဝန္တိ လက္ခဏာ.

၃၀၃. ‘ပရိဝတ္တဇာတာ စ [ပရာဝတ္တကဇာတာ စ (သီ.)] ဘဝတိ ကုင်္ကုမီ၊ ဒီဃဉ္စ အဿသတိ ဒုက္ခဝေဒိနီ၊

ဥစ္စာရပဿာဝမဘိဏှံ ဂစ္ဆတိ၊ ဧတေ ပဒုဋ္ဌာယ ဘဝန္တိ လက္ခဏာ.

၃၀၄. ‘‘ဝိလောမမာစရတိ အကိစ္စကာရိနီ၊ သဒ္ဒံ နိသာမေတိ ပရဿ ဘာသတော၊

နိဟတဘောဂါ စ ကရောတိ သန္ထဝံ၊ ဧတေ ပဒုဋ္ဌာယ ဘဝန္တိ လက္ခဏာ.

၃၀၅. ‘ကိစ္ဆေန လဒ္ဓံ ကသိရာဘတံ [ကသိရေနာဘတံ (သီ.)] ဓနံ၊ ဝိတ္တံ ဝိနာသေတိ ဒုက္ခေန သမ္ဘတံ၊

ပဋိဝိဿကေဟိ စ ကရောတိ သန္ထဝံ၊ ဧတေ ပဒုဋ္ဌာယ ဘဝန္တိ လက္ခဏာ.

၃၀၆. ‘နိက္ခန္တပါဒါ ဝိသိခါနုစာရိနီ၊ နိစ္စဉ္စ သာမိမှိ [နိစ္စံ သသာမိမှိ (ပီ. က.)] ပဒုဋ္ဌမာနသာ၊

အတိစာရိနီ ဟောတိ အပေတဂါရဝါ [တထေဝ’ဂါရဝါ (သီ. ပီ.)]၊ ဧတေ ပဒုဋ္ဌာယ ဘဝန္တိ လက္ခဏာ.

၃၀၇. ‘အဘိက္ခဏံ တိဋ္ဌတိ ဒွါရမူလေ၊ ထနာနိ ကစ္ဆာနိ စ ဒဿယန္တီ၊

ဒိသောဒိသံ ပေက္ခတိ ဘန္တစိတ္တာ၊ ဧတေ ပဒုဋ္ဌာယ ဘဝန္တိ လက္ခဏာ.

၃၀၈. ‘သဗ္ဗာ နဒီ ဝင်္ကဂတီ [ဝင်္ကနဒီ (က.)]၊ သဗ္ဗေ ကဋ္ဌမယာ ဝနာ၊

သဗ္ဗိတ္ထိယော ကရေ ပါပံ၊ လဘမာနေ နိဝါတကေ.

၃၀၉. ‘သစေ လဘေထ ခဏံ ဝါ ရဟော ဝါ၊ နိဝါတကံ ဝါပိ လဘေထ တာဒိသံ၊

သဗ္ဗာဝ ဣတ္ထီ ကယိရုံ နု [ကရေယျု နော (သီ.)၊ ကရေယျုံ နော (ပီ.)] ပါပံ၊ အညံ အလတ္ထ [အလဒ္ဓါ (သျာ. ပီ. က.)] ပီဌသပ္ပိနာပိ သဒ္ဓိံ.

၃၁၀. ‘‘နရာနမာရာမကရာသု နာရိသု၊ အနေကစိတ္တာသု အနိဂ္ဂဟာသု စ၊

သဗ္ဗတ္ထ နာပီတိကရာပိ [သဗ္ဗ’တ္တနာ’ပီတိကာရာပိ (သီ. သျာ.)] စေ သိယာ [သိယုံ (သျာ.)]၊ န ဝိဿသေ တိတ္ထသမာ ဟိ နာရိယော’’တိ.

၃၁၁. ‘ယံ ဝေ [ယဉ္စ (သျာ. က.)] ဒိသွာ ကဏ္ဍရီကိန္နရာနံ [ကိန္နရကိန္နရီနံ (သျာ.)၊ ကိန္နရီကိန္နရာနံ (က.)]၊ သဗ္ဗိတ္ထိယော န ရမန္တိ အဂါရေ၊

တံ တာဒိသံ မစ္စံ စဇိတွာ ဘရိယာ၊ အညံ ဒိသွာ ပုရိသံ ပီဌသပ္ပိံ.

၃၁၂. ‘ဗကဿ စ ဗာဝရိကဿ [ပါဝါရိကဿ (သီ.)၊ ဗာဝရိယဿ (သျာ.)] ရညော၊ အစ္စန္တကာမာနုဂတဿ ဘရိယာ၊

အဝါစရီ [အစ္စာစရိ (သျာ.)၊ အနာစရိ (က.)] ပဋ္ဌဝသာနုဂဿ [ဗဒ္ဓဝသာနုဂဿ (သီ. သျာ.)၊ ပတ္တဝသာနုဂတဿ (က.)]၊ ကံ ဝါပိ ဣတ္ထီ နာတိစရေ တဒညံ.

၃၁၃. ‘ပိင်္ဂိယာနီ သဗ္ဗလောကိဿရဿ၊ ရညော ပိယာ ဗြဟ္မဒတ္တဿ ဘရိယာ၊

အဝါစရီ ပဋ္ဌဝသာနုဂဿ၊ တံ ဝါပိ သာ နာဇ္ဈဂါ ကာမကာမိနီ.

၃၁၄. ‘လုဒ္ဓါနံ [ခုဒ္ဒါနံ (သီ. သျာ. ပီ.)] လဟုစိတ္တာနံ၊ အကတညူန ဒုဗ္ဘိနံ၊

နာဒေဝသတ္တော ပုရိသော၊ ထီနံ သဒ္ဓါတုမရဟတိ.

၃၁၅. ‘န တာ ပဇာနန္တိ ကတံ န ကိစ္စံ၊ န မာတရံ ပိတရံ ဘာတရံ ဝါ၊

အနရိယာ သမတိက္ကန္တဓမ္မာ၊ သဿေဝ စိတ္တဿ ဝသံ ဝဇန္တိ.

၃၁၆. ‘စိရာနုဝုဋ္ဌမ္ပိ [စိရာနုဝုတ္ထမ္ပိ (သီ. ပီ.)] ပိယံ မနာပံ၊ အနုကမ္ပကံ ပါဏသမမ္ပိ ဘတ္တုံ [သန္တံ (သီ. သျာ. ပီ.)]၊

အာဝါသု ကိစ္စေသု စ နံ ဇဟန္တိ၊ တသ္မာဟမိတ္ထီနံ န ဝိဿသာမိ.

၃၁၇. ‘ထီနဉှိ စိတ္တံ ယထာ ဝါနရဿ၊ ကန္နပ္ပကန္နံ ယထာ ရုက္ခဆာယာ၊

စလာစလံ ဟဒယမိတ္ထိယာနံ၊ စက္ကဿ နေမိ ဝိယ ပရိဝတ္တတိ.

၃၁၈. ‘ယဒါ တာ ပဿန္တိ သမေက္ခမာနာ၊ အာဒေယျရူပံ ပုရိသဿ ဝိတ္တံ၊

သဏှာဟိ ဝါစာဟိ နယန္တိ မေနံ၊ ကမ္ဗောဇကာ ဇလဇေနေဝ အဿံ.

၃၁၉. ‘ယဒါ န ပဿန္တိ သမေက္ခမာနာ၊ အာဒေယျရူပံ ပုရိသဿ ဝိတ္တံ၊

သမန္တတော နံ ပရိဝဇ္ဇယန္တိ၊ တိဏ္ဏော နဒီပါရဂတောဝ ကုလ္လံ.

၃၂၀. ‘သိလေသူပမာံ သိခိရိဝ သဗ္ဗဘက္ခာ၊ တိက္ခမာယာ နဒီရိဝ သီဃသောတာ၊

သေဝန္တိ ဟေတာ ပိယမပ္ပိယဉ္စ၊ နာဝါ ယထာ ဩရကူလံ [ဩရကုလံ (သီ.) ဧဝမုပရိပိ] ပရဉ္စ.

၃၂၁. ‘န တာ ဧကဿ န ဒွိန္နံ၊ အာပဏောဝ ပသာရိတော၊

ယော တာ မယှန္တိ မညေယျ၊ ဝါတံ ဇာလေန ဗာဓယေ [ဗန္ဓယေ (သျာ. က.)].

၃၂၂. ‘ယထာ နဒီ စ ပန္ထော စ၊ ပါနာဂါရံ သဘာ ပပါ၊

ဧဝံ လောကိတ္ထိယော နာမ၊ ဝေလာ တာသံ န ဝိဇ္ဇတိ [ကေသုစိ ပေါတ္ထကေသု ဣမိဿာ ဂါထာယ ပုဗ္ဗဒ္ဓါပရဒ္ဓံ ဝိပရိယာယေန ဒိဿတိ].

၃၂၃. ‘ဃတာသနသမာ ဧတာ၊ ကဏှသပ္ပသိရူပမာ၊

ဂါဝေါ ဗဟိတိဏဿေဝ၊ ဩမသန္တိ ဝရံ ဝရံ.

၃၂၄. ‘ဃတာသနံ ကုဉ္ဇရံ ကဏှသပ္ပံ၊ မုဒ္ဓါဘိသိတ္တံ ပမဒါ စ သဗ္ဗာ၊

ဧတေ နရော [ဧတေန သော (ပီ.)] နိစ္စယတော [နိစ္စယတ္တော (သီ. ပီ.)] ဘဇေထ၊ တေသံ ဟဝေ ဒုဗ္ဗိဒု သဗ္ဗဘာဝေါ [သစ္စဘာဝေါ (သျာ.)].

၃၂၅. ‘နစ္စန္တဝဏ္ဏာ န ဗဟူနံ ကန္တာ၊ န ဒက္ခိဏာ ပမဒါ သေဝိတဗ္ဗာ၊

န ပရဿ ဘရိယာ န ဓနဿ ဟေတု၊ ဧတိတ္ထိယော ပဉ္စ န သေဝိတဗ္ဗာ’’’.

အထ ခလု၊ ဘော၊ အာနန္ဒော ဂိဇ္ဈရာဇာ ကုဏာလဿ သကုဏဿ အာဒိမဇ္ဈကထာပရိယောသာနံ [အာဒိမဇ္ဈဂါထာပရိယောသာနံ (သျာ. က.)] ဝိဒိတွာ တာယံ ဝေလာယံ ဣမာ ဂါထာယော အဘာသိ –

၃၂၆. ‘‘ပုဏ္ဏမ္ပိ စေမံ ပထဝိံ ဓနေန၊ ဒဇ္ဇိတ္ထိယာ ပုရိသော သမ္မတာယ၊

လဒ္ဓါ ခဏံ အတိမညေယျ တမ္ပိ၊ တာသံ ဝသံ အသတီနံ န ဂစ္ဆေ.

၃၂၇. ‘‘ဥဋ္ဌာဟကံ စေပိ အလီနဝုတ္တိံ၊ ကောမာရဘတ္တာရံ ပိယံ မနာပံ၊

အာဝါသု ကိစ္စေသု စ နံ ဇဟန္တိ၊ တသ္မာဟမိတ္ထီနံ [တသ္မာ ဟိ ဣတ္ထီနံ (သီ. ပီ.)] န ဝိဿသာမိ.

၃၂၈. ‘‘န ဝိဿသေ ဣစ္ဆတိ မန္တိ ပေါသော၊ န ဝိဿသေ ရောဒတိ မေ သကာသေ၊

သေဝန္တိ ဟေတာ ပိယမပ္ပိယဉ္စ၊ နာဝါ ယထာ ဩရကူလံ ပရဉ္စ.

၃၂၉. ‘‘န ဝိဿသေ သာခပုရာဏသန္ထတံ၊ န ဝိဿသေ မိတ္တပုရာဏစောရံ၊

န ဝိဿသေ ရာဇာနံ သခါ [ရာဇာ သခါ (သီ. ပီ.)] မမန္တိ၊ န ဝိဿသေ ဣတ္ထိ ဒသန္န မာတရံ.

၃၃၀. ‘‘န ဝိဿသေ ရာမကရာသု နာရိသု၊ အစ္စန္တသီလာသု အသညတာသု၊

အစ္စန္တပေမာနုဂတဿ ဘရိယာ၊ န ဝိဿသေ တိတ္ထသမာ ဟိ နာရိယော.

၃၃၁. ‘‘ဟနေယျုံ ဆိန္ဒေယျုံ ဆေဒါပေယျုမ္ပိ [ဟနေယျု ဆိန္ဒေယျုံပိ ဆဒယေယျုံ (သီ. ပီ.)၊ ဟနေယျုံပိ ဆိန္ဒေယျုံပိ ဆေဒါပေယျုံပိ (သျာ.)]၊ ကဏ္ဌေပိ [ကဏ္ဌမ္ပိ (သီ. သျာ.)] ဆေတွာ ရုဓိရံ ပိဝေယျုံ၊

မာ ဒီနကာမာသု အသညတာသု၊ ဘာဝံ ကရေ ဂင်္ဂတိတ္ထူပမာသု.

၃၃၂. ‘‘မုသာ တာသံ ယထာ သစ္စံ၊ သစ္စံ တာသံ ယထာ မုသာ၊

ဂါဝေါ ဗဟိတိဏဿေဝ၊ ဩမသန္တိ ဝရံ ဝရံ.

၃၃၃. ‘‘ဂတေနေတာ ပလောဘေန္တိ၊ ပေက္ခိတေန မှိတေန စ၊

အထောပိ ဒုန္နိဝတ္ထေန၊ မဉ္ဇုနာ ဘဏိတေန စ.

၃၃၄. ‘‘စောရိယော ကထိနာ [ကဌိနာ (သီ. သျာ. ပီ.)] ဟေတာ၊ ဝါဠာ စ လပသက္ခရာ၊

န တာ ကိဉ္စိ န ဇာနန္တိ၊ ယံ မနုဿေသု ဝဉ္စနံ.

၃၃၅. ‘‘အသာ လောကိတ္ထိယော နာမ၊ ဝေလာ တာသံ န ဝိဇ္ဇတိ၊

သာရတ္တာ စ ပဂဗ္ဘာ စ၊ သိခီ သဗ္ဗဃသော ယထာ.

၃၃၆. ‘‘နတ္ထိတ္ထီနံ ပိယော နာမ၊ အပ္ပိယောပိ န ဝိဇ္ဇတိ၊

သေဝန္တိ ဟေတာ ပိယမပ္ပိယဉ္စ၊ နာဝါ ယထာ ဩရကူလံ ပရဉ္စ.

၃၃၇. ‘‘နတ္ထိတ္ထီနံ ပိယော နာမ၊ အပ္ပိယောပိ န ဝိဇ္ဇတိ၊

ဓနတ္တာ [ဓနတ္ထာ (သျာ.)] ပဋိဝလ္လန္တိ၊ လတာဝ ဒုမနိဿိတာ.

၃၃၈. ‘‘ဟတ္ထိဗန္ဓံ အဿဗန္ဓံ၊ ဂေါပုရိသဉ္စ မဏ္ဍလံ [စဏ္ဍလံ (သီ. သျာ. ပီ.)]၊

ဆဝဍာဟကံ ပုပ္ဖဆဍ္ဍကံ၊ သဓနမနုပတန္တိ နာရိယော.

၃၃၉. ‘‘ကုလပုတ္တမ္ပိ ဇဟန္တိ အကိဉ္စနံ၊ ဆဝကသမသဒိသမ္ပိ [ဆဝကသမံ (သျာ. ပီ.)]၊

အနုဂစ္ဆန္တိ [ဂစ္ဆန္တိ (ပီ.)] အနုပတန္တိ၊ ဓနဟေတု ဟိ နာရိယော’’တိ [ဓနဟေတု စ နာရိယော (သျာ.)၊ ဓနဟေတု နာရိယော (ပီ.)].

အထ ခလု၊ ဘော၊ နာရဒေါ ဒေဝဗြာဟ္မဏော အာနန္ဒဿ ဂိဇ္ဈရာဇဿ အာဒိမဇ္ဈကထာပရိယောသာနံ ဝိဒိတွာ တာယံ ဝေလာယံ ဣမာ ဂါထာယော အဘာသိ –

၃၄၀. ‘‘စတ္တာရောမေ န ပူရေန္တိ၊ တေ မေ သုဏာထ ဘာသတော၊

သမုဒ္ဒေါ ဗြာဟ္မဏော ရာဇာ၊ ဣတ္ထီ စာပိ ဒိဇမ္ပတိ.