൫. സംസട്ഠവാരവണ്ണനാ

൩൫൧-൩൬൮. സാതി സവത്ഥുകാ പടിസന്ധി. ഇധാപീതി ഇമസ്മിം സംസട്ഠവാരേപി. അധിപതിപുരേജാതാസേവനേസു അനുലോമതോ നകമ്മനവിപാകനഝാനനവിപ്പയുത്തേസു പച്ചനീയതോ ഠിതേസു ന ലബ്ഭതി, അഞ്ഞേസു സഹജാതാദീസു അനുലോമതോ ഹേതുആദീസു പച്ചനീയതോ ച അനുലോമതോ ച ഠിതേസു ലബ്ഭതീതി. തേനാഹ ‘‘ലബ്ഭമാനപച്ചയേസൂ’’തി. ഇമസ്സ വിസേസസ്സാതി ഇമസ്സ യഥാവുത്തസ്സ വിസേസസ്സ ദസ്സനത്ഥം ഉദ്ധടാ, തസ്മാ താദിസസ്സ വിസേസസ്സ ദസ്സേതബ്ബസ്സ അഭാവതോ വത്ഥുവിരഹിതാ പടിസന്ധി അനുദ്ധടാ, ന വിപ്പയുത്തേ പച്ചനീയതോ ഠിതേ അഭാവതോതി അത്ഥോ. ഹേതുപച്ചയവിരഹിതമത്തദസ്സനത്ഥന്തി ഇമിനാ ഭൂതകഥനം അഹേതുകഗ്ഗഹണം ന ബ്യഭിചാരനിവത്തനന്തി ദസ്സേതി. ‘‘അഹേതുകവിപാകകിരിയവസേനാ’’തി ഭവിതബ്ബം ഹേതുപരിയന്തത്താ മഗ്ഗസ്സ.

൩൬൯-൩൯൧. ‘‘ഹേതുമ്ഹി അനുലോമതോ ഠിതേ ഝാനമഗ്ഗാ പച്ചനീയതോ ന ലബ്ഭന്തീ’’തിആദി യം ഇധ അട്ഠകഥായം വുത്തം, തം ഹേതുപച്ചയാദിവസേന ഉപ്പജ്ജമാനോ ധമ്മോ ചത്താരോ സബ്ബട്ഠാനികാ ആഹാരിന്ദ്രിയഝാനമഗ്ഗാ ചാതി ഇമേ അട്ഠ പച്ചയേ അലഭന്തോ നാമ നത്ഥീതി ഇമിനാ പടിച്ചവാരേ അനുലോമപച്ചനീയവണ്ണനായം വുത്തേന നയേന വേദിതും സക്കാതി ആഹ ‘‘പടിച്ചവാരേ…പേ… നയേനാ’’തി. സേസേസൂതി അഹേതുകമോഹവജ്ജാഹേതുകേസു പഞ്ചവിഞ്ഞാണാ…പേ… ഝാനപച്ചയം ലഭന്തി, തസ്മാ ‘‘അഹേതുകമോഹോവ ഝാനമഗ്ഗപച്ചയം ലഭതീ’’തി ന സക്കാ വത്തും, കിഞ്ച പച്ചനീയാനുലോമേ ദ്വിന്നം പച്ചയാനം അനുലോമേന അനുലോമവസേന സഹ യോജനാ നത്ഥി ഏകേകസ്സേവ യോജനായ ആഗതത്താ, തസ്മാ അഹേതുകമോഹോവ മഗ്ഗപച്ചയം ലഭതീതി ഏവമേത്ഥ യോജനാ വേദിതബ്ബാ.

സംസട്ഠവാരവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.