൪. അത്തകാമപാരിചരിയസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

൨൯൦. ചതുത്ഥേ ചീവരന്തി നിവാസനാദി യം കിഞ്ചി ചീവരം. പിണ്ഡപാതന്തി യോ കോചി ആഹാരോ. സോ ഹി പിണ്ഡോല്യേന ഭിക്ഖുനോ പത്തേ പതനതോ തത്ഥ തത്ഥ ലദ്ധഭിക്ഖാനം പിണ്ഡാനം പാതോ സന്നിപാതോതി വാ പിണ്ഡപാതോതി വുച്ചതി. സേനാസനന്തി സയനഞ്ച ആസനഞ്ച. യത്ഥ ഹി വിഹാരാദികേ സേതി നിപജ്ജതി ആസതി നിസീദതി, തം സേനാസനം. പതി ഏതി ഏതസ്മാതി പച്ചയോതി ആഹ ‘‘പതികരണട്ഠേന പച്ചയോ’’തി. രോഗസ്സ പതിഅയനട്ഠേന വാ പച്ചയോ, പച്ചനീകഗമനട്ഠേനാതി അത്ഥോ, വൂപസമനത്ഥേനാതി വുത്തം ഹോതി. ധാതുക്ഖോഭലക്ഖണസ്സ ഹി തംഹേതുകദുക്ഖവേദനാലക്ഖണസ്സ വാ രോഗസ്സ പടിപക്ഖഭാവോ പതിഅയനട്ഠോ. യസ്സ കസ്സചീതി സപ്പിആദീസു യസ്സ കസ്സചി. സപ്പായസ്സാതി ഹിതസ്സ വികാരവൂപസമേനാതി അധിപ്പായോ. ഭിസക്കസ്സ കമ്മം തേന വിധാതബ്ബതോ, തേനാഹ ‘‘അനുഞ്ഞാതത്താ’’തി. നഗരപരിക്ഖാരേഹീതി നഗരം പരിവാരേത്വാ രക്ഖണകേഹി. ആവാടപരിക്ഖേപോ പരിഖാ ഉദ്ദാപോ പാകാരോ ഏസികാ പലിഘോ പാകാരമത്ഥകമണ്ഡലന്തി സത്ത നഗരപരിക്ഖാരാതി വദന്തി. സേതപരിക്ഖാരോതി സുവിസുദ്ധസീലാലങ്കാരോ. അരിയമഗ്ഗോ ഹി ഇധ ‘‘രഥോ’’തി അധിപ്പേതോ. തസ്സ ച സമ്മാവാചാദയോ അലങ്കാരട്ഠേന ‘‘പരിക്ഖാരോ’’തി വുത്താ. ചക്കവീരിയോതി വീരിയചക്കോ. ജീവിതപരിക്ഖാരാതി ജീവിതസ്സ പവത്തികാരണാനി. സമുദാനേതബ്ബാതി സമ്മാ ഉദ്ധം ഉദ്ധം ആനേതബ്ബാ പരിയേസിതബ്ബാ. പരിവാരോപി ഹോതി അന്തരായാനം പരിതോ വാരണതോ, തേനാഹ – ‘‘ജീവിത…പേ… രക്ഖണതോ’’തി. തത്ഥ അന്തരന്തി വിവരം, ഓകാസോതി അത്ഥോ. രക്ഖണതോതി വേരികാനം അന്തരം അദത്വാ അത്തനോ സാമീനം പരിവാരേത്വാ ഠിതസേവകാ വിയ രക്ഖണതോ. അസ്സാതി ജീവിതസ്സ. കാരണഭാവതോതി ചിരപ്പവത്തിയാ കാരണഭാവതോ. രസായനഭൂതഞ്ഹി ഭേസജ്ജം സുചിരമ്പി കാലം ജീവിതം പവത്തേതിയേവ.

൨൯൧. ഉപചാരേതി യത്ഥ ഠിതോ വിഞ്ഞാപേതും സക്കോതി, താദിസേ. കാമോ ചേവ ഹേതു ച പാരിചരിയാ ച അത്ഥോ. സേസം ബ്യഞ്ജനന്തിആദീസു പാളിയം ‘‘അത്തകാമ’’ന്തി പദം ഉദ്ധരിത്വാ അത്തനോ കാമം, അത്തനോ ഹേതും, അത്തനോ അധിപ്പായം, അത്തനോ പാരിചരിയന്തി ചത്താരോ അത്ഥാ പദഭാജനേ വുത്താ. തേസു പഠമേ അത്ഥവികപ്പേ കാമോ ച ഹേതു ച പാരിചരിയാ ച അത്ഥോ, സേസം അധിപ്പായപദമേകം ബ്യഞ്ജനം പഠമവിഗ്ഗഹേ തദത്ഥസ്സ അസമ്ഭവഭാവതോ നിരത്ഥകത്താ. ദുതിയേ പന അത്ഥവികപ്പേ അധിപ്പായോ ച പാരിചരിയാ ച അത്ഥോ, കാമോ ച ഹേതു ചാതി സേസം പദദ്വയം ബ്യഞ്ജനം തേസം തത്ഥ അത്ഥാഭാവതോതി ഏവം ചത്താരി പദാനി ദ്വിന്നം വിഗ്ഗഹാനം വസേന യോജിതാനീതി കേചി വദന്തി. ഗണ്ഠിപദേ ച അയമേവത്ഥോ വുത്തോ. ചൂളമജ്ഝിമമഹാഗണ്ഠിപദേസു പന ‘‘പഠമസ്മിം അത്ഥവികപ്പേ കാമോ ച ഹേതു ച പാരിചരിയാ ച അധിപ്പായത്ഥോ, സേസം മേഥുനധമ്മസങ്ഖാതേന കാമേനാതിആദി വിഗ്ഗഹവാക്യം അക്ഖരവിവരണമത്തതോ ബ്യഞ്ജനമത്തം. ദുതിയേ അത്ഥവികപ്പേ അധിപ്പായോ ച പാരിചരിയാ ച അധിപ്പായത്ഥോ, സേസം അത്തനാ കാമിതാ ഇച്ഛിതാതിആദി വിഗ്ഗഹവാക്യം അക്ഖരവിവരണമത്തതോ ബ്യഞ്ജനമത്ത’’ന്തി ഏവമത്ഥോ വുത്തോ. ‘‘ബ്യഞ്ജനേ ആദരം അകത്വാ’’തി വചനതോ അയമേവത്ഥോ ഇധ യുത്തതരോതി വിഞ്ഞായതി. ബ്യഞ്ജനേ ആദരം അകത്വാതി ഇമിനാ ഹി അട്ഠകഥായം വുത്തവിഗ്ഗഹവസേന ബ്യഞ്ജനേ ആദരം അകത്വാതി അയമത്ഥോ ദീപിതോ.

ഇദാനി യഥാവുത്തമേവത്ഥം പദഭാജനേന സംസന്ദിത്വാ ദസ്സേതും ‘‘അത്തനോ കാമം അത്തനോ ഹേതും അത്തനോ പാരിചരിയന്തി ഹി വുത്തേ ജാനിസ്സന്തി പണ്ഡിതാ’’തിആദി ആരദ്ധം. ഇദം വുത്തം ഹോതി – ‘‘അത്തനോ ഹേതു’’ന്തി വുത്തേ അത്തനോ അത്ഥായാതി അയമത്ഥോ വിഞ്ഞായതി. ‘‘അത്തനോ കാമം അത്തനോ പാരിചരിയ’’ന്തി ച വുത്തേ കാമേന പാരിചരിയാതി അയമത്ഥോ വിഞ്ഞായതി. തസ്മാ അത്തനോ കാമം അത്തനോ ഹേതും അത്തനോ പാരിചരിയന്തി ഇമേഹി തീഹി പദേഹി അത്തനോ അത്ഥായ കാമേന പാരിചരിയാ അത്തകാമപാരിചരിയാതി അയമത്ഥവികപ്പോ വുത്തോതി വിഞ്ഞൂ ജാനിസ്സന്തി. ‘‘അത്തനോ അധിപ്പായ’’ന്തി വുത്തേ പന അധിപ്പായസദ്ദസ്സ കാമിതസദ്ദേന സമാനത്ഥഭാവതോ അത്തനോ പാരിചരിയന്തി ഇമസ്സ ച ഉഭയവിഗ്ഗഹസാമഞ്ഞതോ അത്തനോ ഇച്ഛിതകാമിതട്ഠേന അത്തകാമപാരിചരിയാതി അയമത്ഥവികപ്പോ ദ്വീഹി പദേഹി ദസ്സിതോതി വിഞ്ഞൂ ജാനിസ്സന്തീതി.

ഏതദഗ്ഗന്തി ഏസാ അഗ്ഗാ. ദുട്ഠുല്ലവാചാസിക്ഖാപദേ കിഞ്ചാപി മേഥുനയാചനം ആഗതം, തഥാപി തം ദുട്ഠുല്ലവാചസ്സാദരാഗവസേന വുത്തം, ഇധ പന അത്തനോ മേഥുനസ്സാദരാഗവസേനാതി അയം വിസേസോ. വിനീതവത്ഥൂസു ‘‘തേന ഹി ഭഗിനി അഗ്ഗദാനം ദേഹീ’’തി ഇദം അത്തനോ അത്ഥായ വുത്തന്തി വേദിതബ്ബം. മനുസ്സിത്ഥീ, ഇത്ഥിസഞ്ഞിതാ, അത്തകാമപാരിചരിയായ രാഗോ, തേന രാഗേന വണ്ണഭണനം, തങ്ഖണവിജാനനന്തി ഇമാനേത്ഥ പഞ്ച അങ്ഗാനി.

അത്തകാമപാരിചരിയസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.