൪. ദുട്ഠുല്ലസിക്ഖാപദവണ്ണനാ
൩൯൯. ചതുത്ഥേ തസ്സേവാതി യോ ആപന്നോ, തസ്സേവ. ആരോചേതീതി പടിച്ഛാദനത്ഥമേവ മാ കസ്സചി ആരോചേസീതി വദതി. വത്ഥുപുഗ്ഗലോതി ആപന്നപുഗ്ഗലോ. യേനസ്സ ആരോചിതന്തി യേന ദുതിയേന അസ്സ തതിയസ്സ ആരോചിതം. കോടി ഛിന്നാ ഹോതീതി യസ്മാ പടിച്ഛാദനപച്ചയാ ആപത്തിം ആപജ്ജിത്വാവ ദുതിയേന തതിയസ്സ ആരോചിതം, തസ്മാ തപ്പച്ചയാ പുന തേന ആപജ്ജിതബ്ബാപത്തിയാ അഭാവതോ ആപത്തിയാ കോടി ഛിന്നാ നാമ ഹോതി.
൪൦൦. ‘‘അനുപസമ്പന്നസ്സ സുക്കവിസ്സട്ഠി ച കായസംസഗ്ഗോ ചാതി അയം ദുട്ഠുല്ലഅജ്ഝാചാരോ നാമാ’’തി ഇദം ദുട്ഠുല്ലാരോചനസിക്ഖാപദട്ഠകഥായ ന സമേതി. വുത്തഞ്ഹി തത്ഥ (പാചി. അട്ഠ. ൮൨) ‘‘അനുപസമ്പന്നസ്സ ദുട്ഠുല്ലം വാ അദുട്ഠുല്ലം വാ അജ്ഝാചാരന്തി ഏത്ഥ ആദിതോ പഞ്ച സിക്ഖാപദാനി ദുട്ഠുല്ലോ നാമ അജ്ഝാചാരോ, സേസാനി അദുട്ഠുല്ലോ, സുക്കവിസ്സട്ഠികായസംസഗ്ഗദുട്ഠുല്ലഅത്തകാമാ പനസ്സ അജ്ഝാചാരോ നാമാ’’തി. ‘‘ആരോചനേ അനുപസമ്പന്നസ്സ ദുട്ഠുല്ലം അഞ്ഞഥാ അധിപ്പേതം, പടിച്ഛാദനേ അഞ്ഞഥാ’’തി ഏത്ഥാപി വിസേസകാരണം ന ദിസ്സതി, തസ്മാ അട്ഠകഥായ പുബ്ബേനാപരം ന സമേതി. അവിരോധം ഇച്ഛന്തേന പന വീമംസിതബ്ബമേത്ഥ കാരണം. സേസമേത്ഥ ഉത്താനമേവ. ഉപസമ്പന്നസ്സ ദുട്ഠുല്ലാപത്തിജാനനം, പടിച്ഛാദേതുകാമതായ നാരോചേസ്സാമീതി ധുരനിക്ഖേപോതി ഇമാനി പനേത്ഥ ദ്വേ അങ്ഗാനി.
ദുട്ഠുല്ലസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.