൧൦. ഭിക്ഖുനിക്ഖന്ധകവണ്ണനാ

മഹാപജാപതിഗോതമീവത്ഥുകഥാവണ്ണനാ

൪൦൨-൩. സൂനേഹീതി സുതേഹി. ‘‘സേതട്ടികാ നാമ രോഗജാതീ’’തി പാളി. ‘‘സേതട്ഠികാ’’തി അട്ഠകഥാ. ‘‘പടിസമ്ഭിദാപത്തഖീണാസവഗ്ഗഹണേന ഝാനാനിപി ഗഹിതാനേവ ഹോന്തി. ന ഹി നിജ്ഝാനികാനം സബ്ബപ്പകാരാ സമ്പത്തി ഇജ്ഝതീ’’തി ലിഖിതം.

ഭിക്ഖുനീഉപസമ്പദാനുജാനനകഥാവണ്ണനാ

൪൦൪. യദഗ്ഗേന യം ദിവസം ആദിം കത്വാ. തദേവാതി തസ്മിം ഏവ ദിവസേ. ‘‘അനുഞത്തിയാ’’തി പാഠോ. ‘‘അനുപഞ്ഞത്തിയാ’’തി ന സുന്ദരം.

൪൦൫. ‘‘പടിഗ്ഗണ്ഹാമി യാവജീവം അനതിക്കമനീയോ’’തി വത്വാ ഇദാനി കിം കാരണാ വരം യാചതീതി ചേ? പരൂപവാദവിവജ്ജനത്ഥം. ദുബ്ബുദ്ധിനോ ഹി കേചി വദേയ്യും ‘‘മഹാപജാപതിയാ പഠമം സമ്പടിച്ഛിതത്താ ഉഭതോസങ്ഘസ്സ യഥാവുഡ്ഢഅഭിവാദനം ന ജാതം. ഗോതമീ ചേ വരം യാചേയ്യ, ഭഗവാ അനുജാനേയ്യാ’’തി.

൪൦൮. വിമാനേത്വാതി അപരജ്ഝിത്വാ.

൪൧൦-൩. കമ്മപ്പത്തായോപീതി കമ്മാരഹാപി. ആപത്തിഗാമിനിയോപീതി ആപത്തിം ആപന്നായോപി. ദ്വേ തിസ്സോ ഭിക്ഖുനിയോതി ദ്വീഹി തീഹി ഭിക്ഖുനീഹി. ‘‘മനോസിലികായാ’’തി പാഠോ.

൪൨൦. ‘‘തേന ച ഭിക്ഖു നിമന്തേതബ്ബോ’’തി സാമീചിവസേന വുത്തം.

൪൨൨-൩. ‘‘അനുജാനാമി…പേ… താവകാലിക’’ന്തി പുഗ്ഗലികം സന്ധായ വുത്തം, ന സങ്ഘികന്തി ആചരിയോ. ‘‘അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ, ഉതുനിയാ കടിസുത്തക’’ന്തി വചനതോ ഭിക്ഖുസ്സ വിനിബന്ധം കടിസുത്തകം ന വട്ടതി. പഗ്ഘരന്തീ വിസവിണാ. വേപുരിസികാ മസ്സുദാഠീ.

൪൨൫. തയോ നിസ്സയേതി രുക്ഖമൂലഞ്ഹി സാ ന ലഭതി.

൪൨൬. ഭത്തഗ്ഗേ സചേ ദായകാ ഭിക്ഖുനിസങ്ഘസ്സ ഭുത്തവതോ ചതുപച്ചയേ ദാതുകാമാ ഹോന്തി, യഥാവുഡ്ഢമേവ.

൪൨൭. വികാലേതി യാവ വികാലേ ഹോന്തി, താവ പവാരേസുന്തി അത്ഥോ. അജ്ജത്തനാതി അജ്ജതനാ.

൪൨൮. അനുവാദന്തി ഇസ്സരിയട്ഠാനം. ഇദം സബ്ബം ‘‘അജ്ജതഗ്ഗേ ഓവടോ ഭിക്ഖുനീനം ഭിക്ഖൂസു വചനപഥോ’’തി പഞ്ഞത്തസ്സ ഗരുധമ്മസ്സ വീതിക്കമആപത്തിപഞ്ഞാപനത്ഥം വുത്തന്തി വേദിതബ്ബം, അഞ്ഞഥാ യേസം ഗരുധമ്മാനം പടിഗ്ഗഹണേന ഭിക്ഖുനീനം ഉപസമ്പദാ അനുഞ്ഞാതാ, തേസം വീതിക്കമേ അനുപസമ്പന്നാവ സിയാതി ആസങ്കാ ഭവേയ്യ.

൪൨൯. ഇത്ഥിയുത്തേനാതി ഇത്ഥീഹി ഗാവീആദീഹി ധുരട്ഠാനേ യുത്തേന. പുരിസന്തരേനാതി പുരിസേന അന്തരികേന. ‘‘പുരിസദുതിയേനാ’’തി ലിഖിതം, പുരിസസാരഥിനാതി അധിപ്പായോ. ‘‘ബാള്ഹതരം അഫാസൂ’’തി വചനതോ ഗിലാനായ വട്ടതിച്ചേവ സിദ്ധം, ഭഗവന്തം ആപുച്ഛിത്വാ അനുഞ്ഞാതട്ഠാനേ ഉപസമ്പജ്ജിസ്സാമീതി അധിപ്പായോ.

൪൩൦. സാ കേനചിദേവ അന്തരായേനാതി സബ്ബന്തരായസങ്ഗഹനവചനം, തസ്മാ തം ന അന്തരായം കിത്തേത്വാ, വുത്തന്തരായേന ‘‘രാജന്തരായേനാ’’തി സാധേതബ്ബന്തി ആചരിയോ.

൪൩൧-൨. ‘‘നവകമ്മന്തി കത്വാ ‘ഏത്തകാനി വസ്സാനി വസതൂ’തി അപലോകേത്വാ സങ്ഘികഭൂമിദാന’’ന്തി ലിഖിതം. ‘‘സാഗാര’’ന്തി വുത്തത്താ അഗാരപടിസംയുത്തരഹോനിസജ്ജസിക്ഖാദിവജ്ജിതാതി കേചി, യുത്തമേതം. കസ്മാ? ‘‘സഹാഗാരസേയ്യമത്തം ഠപേത്വാ’’തി അട്ഠകഥായം വുത്തത്താ. ‘‘അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ, പോസേതു’’ന്തി വചനതോ പോസനയുത്തകമ്മം സബ്ബം വട്ടതി മാതുയാ, ന അഞ്ഞേസം. വസിതും ചേ ന സക്കോതി ദുതിയം വിനാ, സമ്മന്നിത്വാവ ദാതബ്ബാ തായ ഇതി നോ മതി. കിത്തകം കാലം? വസിത്വാ ചേ ദുതിയാ ഗന്തുമിച്ഛതി, അഞ്ഞം സമ്മന്നിതും യുത്താവ. സാ വിജാതാ ലഭേതി ആചരിയോ.

൪൩൪. ‘‘ഇദം ഓദിസ്സ അനുഞ്ഞാതം വട്ടതീതി ഏകതോ വാ ഉഭതോ വാ അവസ്സവേ സതിപി വട്ടതീ’’തി ലിഖിതം. ‘‘കേസച്ഛേദാദികം കമ്മം അനുജാനാമി സാദിതും ’’ഇച്ചേവ വുത്തത്താ വുത്തം ‘‘തദഞ്ഞേ സാദിതു’’ന്തി. ‘‘കേസച്ഛേദാദികം കമ്മം അനുജാനാമി, ഭിക്ഖവേ’’തി അവത്വാ ഏത്തകം യസ്മാ ‘‘സാദിതു’’ന്തി ഭാസിതം, തസ്മാ സാ വിചികിച്ഛായ ഉഭതോപി അവസ്സവേ അപി പാരാജികഖേത്തേന സാ പാരാജികം ഫുസതി. ഇതി അട്ഠകഥാസ്വേതം സബ്ബാസുപി വിനിച്ഛിതം. ഓദിസ്സകാഭിലാപോ ഹി അഞ്ഞഥാ നിബ്ബിസേസതോ തം പമാണം. യദി തഥാ ഭിക്ഖുസ്സ കപ്പതി വിചികിച്ഛാ.

കാലമോദിസ്സ നം പദം, ന സത്തോദിസ്സകഞ്ഹി തം;

അഥ ഭിക്ഖുനിയാ ഏവ, കാലമോദിസ്സ ഭാസിതം.

ഏവം പാരാജികാപത്തി, സിഥിലാവ കതാ സിയാ;

സബ്ബസോ പിഹിതം ദ്വാരം, സബ്ബപാരാജികസ്മിന്തി.

നിരത്ഥകഭാവതോ, ഉബ്ഭജാണുമണ്ഡലേ;

തസ്മാ ന സാദിയന്തീതി, നിദാനവചനക്കമം.

നിസ്സായ സത്ഥുനാ വുത്തം, സാദിതുന്തി ന അഞ്ഞഥാ;

അത്തനോ പണ്ഹിസമ്ഫസ്സം, സാദിതും യേന വാരിതം.

അപി പാരാജികക്ഖേത്തേ, കഥം ദ്വാരം ദദേയ്യ സോ;

തഥാപി ബുദ്ധപുത്താനം, ബുദ്ധഭാസിതഭാസിതം.

വചനഞ്ച സമാനേന്തോ, നോ ചേത്ഥ യുത്തികഥാ ധീരാ;

കേസച്ഛേദാദികമ്മസ്സ, അവസ്സം കരണീയതോ.

ചിത്തസ്സ ചാതിലോലത്താ, ഗണസ്സ ച അങ്ഗസമ്പദാ-

ഭാവാ ഭിക്ഖുനീനം മഹേസിനാ, രക്ഖിതുഞ്ച അസങ്കത്താ;

നനു മോദിസ്സകം കതന്തി.

ഭിക്ഖുനിക്ഖന്ധകവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.