൧൦൧. ലിങ്ഗാദിദസ്സനകഥാ

൧൭൯. ‘‘ആവാസികാനം ആകാര’’ന്തി ഇമിനാ ആവാസികാകാരന്തി പദസ്സ ഛട്ഠീസമാസം ദസ്സേതി. സബ്ബത്ഥാതി സബ്ബേസു ‘‘ആവാസികലിങ്ഗ’’ന്തിആദീസു. യേനാതി സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദിനാ, ഗണ്ഹതീതി സമ്ബന്ധോ. തേസന്തി ആവാസികാനം. ആചാരസണ്ഠാനന്തി ആചാരസണ്ഠിതിം. സോ സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദികോ ആകാരോ നാമാതി യോജനാ. യന്തി സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദിം, ഗമയതീതി സമ്ബന്ധോ. തത്ഥ തത്ഥാതി തസ്മിം തസ്മിം ഠാനേ. ലീനേ ആവാസികേതി സമ്ബന്ധോ. തം സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദി ലിങ്ഗം നാമാതി യോജനാ. ‘‘അദിസ്സമാനേ’’തി ഇമിനാ ലീനേതി പദസ്സ അത്ഥം ദസ്സേതി. ‘‘ജാനാപേതീ’’തി ഇമിനാ ഗമയതീതി പദസ്സ ഞാണത്ഥം ദസ്സേതി. യന്തി സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദിം. തേതി ആവാസികാ. തം സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദി നിമിത്തം നാമാതി യോജനാ. യേനാതി സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദിനാ. തേതി ആവാസികാ ഉദ്ദിസിയന്തി, സോ സുപഞ്ഞത്തമഞ്ചപീഠാദികോ ഉദ്ദേസോ നാമാതി യോജനാ. ഇമേഹി പദേഹി ആകിരിയന്തി പകാസിയന്തി ഏതേനാതി ആകാരോ, ലീനേ ഗമയതി ബോധേതീതി ലിങ്ഗം. നിമിയന്തി പരിച്ഛിജ്ജ ഞായന്തി ഏതേനാതി നിമിത്തം, ഉദ്ദിസിയന്തി അപദിസിയന്തി ഏതേനാതി ഉദ്ദേസോതി വചനത്ഥം ദസ്സേതി. സബ്ബമേതന്തി ‘‘ആവാസികാകാര’’ന്തിആദി ഏതം സബ്ബം. യഥായോഗന്തി പാളിയം യോഗാനുരൂപം. തത്ഥാതി ആഗന്തുകാകാരാദീസു. ‘‘അമ്ഹാകം ഇദ’’ന്തി ന ഞാതബ്ബന്തി അഞ്ഞാതം, തദേവ അഞ്ഞാതകം, നിസീദനാദി. ‘‘അമ്ഹാകം ഇദ’’ന്തി അജാനനം നാമ അത്തനോ അസന്തകത്താ, അഞ്ഞേസമേവ സന്തകത്താ ഹോതീതി ആഹ ‘‘അഞ്ഞേസം സന്തക’’ന്തി. ഉദകനിസ്സേകന്തി സിഞ്ചനവിരഹിതം ഉദകം. ബഹുവചനസ്സാതി ‘‘ധോതാന’’ന്തി ഏത്ഥ ഛട്ഠീബഹുവചനസ്സ. ഏകവചനന്തി ‘‘ധോതസ്സാ’’തി ഏകവചനം. പച്ഛിമപാഠേ മലം ധുനാതി അനേനാതി ധോതം, ധോതഞ്ച തം ഉദകഞ്ചേതി ധോതഉദകം, തമേവ നിസ്സേകം ധോതഉദകനിസ്സേകം.

൧൮൦. സമാനസംവാസകദിട്ഠിന്തി പദസ്സ ഇതിലോപസമാസം ദസ്സേന്തോ ആഹ ‘‘സമാനസംവാസകാ ഏതേതി ദിട്ഠി’’ന്തി. ഏതേതി ആവാസികാ ഭിക്ഖൂ. ‘‘ലദ്ധി’’ന്തി ഇമിനാ ന പുച്ഛന്തീതി പദസ്സ കമ്മം ദസ്സേതി. നാനാസംവാസകഭാവന്തി തേസം ലദ്ധിനാനാസംവാസകഭാവം. ‘‘മദ്ദിതു’’ന്തി ഇമിനാ നാഭിവിതരന്തീതി ഏത്ഥ അഭിസദ്ദസ്സത്ഥം ദസ്സേതി. ‘‘അഭിഭവിതു’’ന്തി ഇമിനാ ച തദേവത്ഥം ദസ്സേതി. നാനാസംവാസകഭാവസ്സ മദ്ദനം നാമ ലദ്ധിനിസ്സജ്ജാപനന്തി ആഹ ‘‘തം ദിട്ഠിം ന നിസ്സജ്ജാപേന്തീ’’തി.