൧. ഓവാദസിക്ഖാപദവണ്ണനാ

അട്ഠങ്ഗസമന്നാഗതസ്സാതി ‘‘സീലവാ ഹോതീ’’തിആദീഹി (പാചി. ൧൪൭) അട്ഠഹി അങ്ഗേഹി സമന്നാഗതസ്സ. അനുഞ്ഞാതാതി ഇമസ്സ സിക്ഖാപദസ്സ നിദാനേ അനുഞ്ഞാതാ. ‘‘വസ്സസതൂപസമ്പന്നായാ’’തിആദി വക്ഖമാനഅട്ഠഗരുധമ്മദസ്സനം. തത്ഥ സാമീചികമ്മന്തി മഗ്ഗസമ്പദാനബീജനപാനീയാപുച്ഛനാദികം അനുച്ഛവികം വത്തം. ആദിസദ്ദേന –

‘‘ന ഭിക്ഖുനിയാ അഭിക്ഖുകേ ആവാസേ വസ്സം വസിതബ്ബം, അന്വദ്ധമാസം ഭിക്ഖുനിയാ ഭിക്ഖുസങ്ഘതോ ദ്വേ ധമ്മാ പച്ചാസീസിതബ്ബാ ഉപോസഥപുച്ഛകഞ്ച ഓവാദൂപസങ്കമനഞ്ച, വസ്സംവുട്ഠായ ഭിക്ഖുനിയാ ഉഭതോസങ്ഘേ തീഹി ഠാനേഹി പവാരേതബ്ബം ദിട്ഠേന വാ സുതേന വാ പരിസങ്കായ വാ, ഗരുധമ്മം അജ്ഝാപന്നായ ഭിക്ഖുനിയാ ഉഭതോസങ്ഘേ പക്ഖമാനത്തം ചരിതബ്ബം, ദ്വേ വസ്സാനി ഛസു ധമ്മേസു സിക്ഖിതസിക്ഖായ സിക്ഖമാനായ ഉഭതോസങ്ഘേ ഉപസമ്പദാ പരിയേസിതബ്ബാ, ന ഭിക്ഖുനിയാ കേനചി പരിയായേന ഭിക്ഖു അക്കോസിതബ്ബോ പരിഭാസിതബ്ബോ, അജ്ജതഗ്ഗേ ഓവടോ ഭിക്ഖുനീനം ഭിക്ഖൂസു വചനപഥോ, അനോവടോ ഭിക്ഖൂനം ഭിക്ഖുനീസു വചനപഥോ’’തി (ചൂളവ. ൪൦൩; അ. നി. ൮.൫൧) –

ഇമേ സത്ത ധമ്മേ സങ്ഗണ്ഹാതി. ഗരുധമ്മേതി ഗരുകേ ധമ്മേ. തേ ഹി ഗാരവം കത്വാ ഭിക്ഖുനീഹി സമ്പടിച്ഛിതബ്ബത്താ ‘‘ഗരുധമ്മാ’’തി വുച്ചന്തി.

അഞ്ഞേന വാ ധമ്മേനാതി ഠപേത്വാ അട്ഠ ഗരുധമ്മേ അഞ്ഞേന യേന കേനചി ധമ്മേന. ഭിക്ഖുനീസു ഉപസമ്പന്നമത്തം വാ ഓവദതോതി ഭിക്ഖുനീസു ഉപസമ്പന്നമത്തം ഗരുധമ്മേന ഓവദതോ വാ. ഭിക്ഖൂനം സന്തികേ ഉപസമ്പന്നായ യഥാവത്ഥുകമേവ. ‘‘അധമ്മകമ്മേ’’തിആദീസു ഭിക്ഖുനോവാദസമ്മുതികമ്മം ‘‘കമ്മ’’ന്തി വേദിതബ്ബന്തി ആഹ ‘‘സമ്മതസ്സാപീ’’തിആദി. വഗ്ഗേ ഭിക്ഖുനിസങ്ഘേ ഓവദതോ തികപാചിത്തിയന്തി വഗ്ഗേ ഭിക്ഖുനിസങ്ഘേ ഓവദതോ വഗ്ഗസഞ്ഞിവേമതികസമഗ്ഗസഞ്ഞീനം വസേന തീണി പാചിത്തിയാനി. തഥാ വേമതികസ്സ ചാതി അധമ്മകമ്മേ വേമതികസ്സ ച വഗ്ഗേ ഭിക്ഖുനിസങ്ഘേ ഓവദതോ തികപാചിത്തിയന്തി അത്ഥോ. ഏസ നയോ ധമ്മകമ്മസഞ്ഞിനോ ചാതി ഏത്ഥാപി. യഥാ ച വഗ്ഗേ ഭിക്ഖുനിസങ്ഘേ ഓവദതോ നവ പാചിത്തിയാനി, ഏവം അധമ്മകമ്മേ അധമ്മകമ്മസഞ്ഞിനോ സമഗ്ഗേ ഭിക്ഖുനിസങ്ഘേ ഓവദതോ തസ്മിം സങ്ഘേ വഗ്ഗസഞ്ഞിവേമതികസമഗ്ഗസഞ്ഞീനം വസേന തികപാചിത്തിയം, തഥാ വേമതികസ്സ ച ധമ്മകമ്മസഞ്ഞിനോ ചാതി നവ പാചിത്തിയാനി. തേനാഹ ‘‘സമഗ്ഗേപി ഭിക്ഖുനിസങ്ഘേ നവാ’’തിആദി. ധമ്മകമ്മേ പന അധമ്മകമ്മസഞ്ഞിനോ വഗ്ഗം ഭിക്ഖുനിസങ്ഘം ഓവദതോ തികദുക്കടം, തഥാ വേമതികസ്സ, ധമ്മകമ്മസഞ്ഞിനോ ചാതി നവ ദുക്കടാനി. സമഗ്ഗം പന ഭിക്ഖുനിസങ്ഘം ഓവദതോ അട്ഠാതി സത്തരസ ദുക്കടാനി. തേനാഹ ‘‘സചേ പനാ’’തിആദി. അഞ്ഞം ധമ്മന്തി അഞ്ഞം സുത്തന്തം വാ അഭിധമ്മം വാ. ‘‘സമഗ്ഗാമ്ഹായ്യാ’’തി വചനേന ഹി ഓവാദം പച്ചാസീസന്തി. തസ്മാ ഠപേത്വാ ഓവാദം അഞ്ഞം ധമ്മം ഭണന്തസ്സ ദുക്കടം. ഓവാദഞ്ച അനിയ്യാതേത്വാതി ‘‘ഏസോ ഭഗിനി ഓവാദോ’’തി അവത്വാ. പരിപുച്ഛം ദേതീതി തസ്സായേവ പഗുണായ ഗരുധമ്മപാളിയാ അത്ഥം ഭണതി. ഓസാരേഹീതി ഉച്ചാരേഹി, കഥേഹീതി അത്ഥോ. ഓസാരേതീതി അട്ഠഗരുധമ്മപാളിം വദതി. പഞ്ഹം പുട്ഠോതി ഗരുധമ്മനിസ്സിതം വാ ഖന്ധാദിനിസ്സിതം വാ പഞ്ഹം ഭിക്ഖുനിയാ പുട്ഠോ.

ഓവാദസിക്ഖാപദവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.