൮. സലളാഗാരസുത്തം

൯൦൬. ഏകം സമയം ആയസ്മാ അനുരുദ്ധോ സാവത്ഥിയം വിഹരതി സലളാഗാരേ. തത്ര ഖോ ആയസ്മാ അനുരുദ്ധോ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി…പേ… ഏതദവോച – ‘‘സേയ്യഥാപി, ആവുസോ, ഗങ്ഗാ നദീ പാചീനനിന്നാ പാചീനപോണാ പാചീനപബ്ഭാരാ. അഥ മഹാജനകായോ ആഗച്ഛേയ്യ കുദ്ദാലപിടകം [കുദ്ദാലപിടകം (ബഹൂസു)] ആദായ – ‘മയം ഇമം ഗങ്ഗാനദിം പച്ഛാനിന്നം കരിസ്സാമ പച്ഛാപോണം പച്ഛാപബ്ഭാര’ന്തി. തം കിം മഞ്ഞഥാവുസോ, അപി നു സോ മഹാജനകായോ ഗങ്ഗാനദിം പച്ഛാനിന്നം കരേയ്യ പച്ഛാപോണം പച്ഛാപബ്ഭാര’’ന്തി? ‘‘നോ ഹേതം, ആവുസോ’’. ‘‘തം കിസ്സ ഹേതു’’? ‘‘ഗങ്ഗാ, ആവുസോ, നദീ പാചീനനിന്നാ പാചീനപോണാ പാചീനപബ്ഭാരാ. സാ ന സുകരാ പച്ഛാനിന്നം കാതും പച്ഛാപോണം പച്ഛാപബ്ഭാരം. യാവദേവ ച പന സോ മഹാജനകായോ കിലമഥസ്സ വിഘാതസ്സ ഭാഗീ അസ്സാ’’തി.

‘‘ഏവമേവ ഖോ, ആവുസോ, ഭിക്ഖും ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ഭാവേന്തം ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ബഹുലീകരോന്തം രാജാനോ വാ രാജമഹാമത്താ വാ മിത്താ വാ അമച്ചാ വാ ഞാതീ വാ സാലോഹിതാ വാ ഭോഗേഹി അഭിഹട്ഠും പവാരേയ്യും – ‘ഏഹമ്ഭോ പുരിസ, കിം തേ ഇമേ കാസാവാ അനുദഹന്തി? കിം മുണ്ഡോ കപാലമനുസഞ്ചരസി? ഏഹി ഹീനായാവത്തിത്വാ ഭോഗേ ച ഭുഞ്ജസ്സു പുഞ്ഞാനി ച കരോഹീ’’’തി.

‘‘സോ വത, ആവുസോ, ഭിക്ഖു ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ഭാവേന്തോ ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ബഹുലീകരോന്തോ സിക്ഖം പച്ചക്ഖായ ഹീനായാവത്തിസ്സതീതി – നേതം ഠാനം വിജ്ജതി. തം കിസ്സ ഹേതു? യഞ്ഹി തം, ആവുസോ, ചിത്തം ദീഘരത്തം വിവേകനിന്നം വിവേകപോണം വിവേകപബ്ഭാരം തം വത ഹീനായാവത്തിസ്സതീതി – നേതം ഠാനം വിജ്ജതി. കഥഞ്ചാവുസോ, ഭിക്ഖു ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ഭാവേതി, ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ബഹുലീകരോതീതി? ഇധാവുസോ, ഭിക്ഖു കായേ കായാനുപസ്സീ വിഹരതി…പേ… വേദനാസു…പേ… ചിത്തേ…പേ… ധമ്മേസു ധമ്മാനുപസ്സീ വിഹരതി ആതാപീ സമ്പജാനോ സതിമാ, വിനേയ്യ ലോകേ അഭിജ്ഝാദോമനസ്സം. ഏവം ഖോ, ആവുസോ, ഭിക്ഖു ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ഭാവേതി, ചത്താരോ സതിപട്ഠാനേ ബഹുലീകരോതീ’’തി. അട്ഠമം.