൪. സാലസുത്തം

൩൭൦. ഏകം സമയം ഭഗവാ കോസലേസു വിഹരതി സാലായ ബ്രാഹ്മണഗാമേ. തത്ര ഖോ ഭഗവാ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി…പേ… ഏതദവോച –

‘‘യേ തേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ നവാ അചിരപബ്ബജിതാ അധുനാഗതാ ഇമം ധമ്മവിനയം, തേ വോ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ ചതുന്നം സതിപട്ഠാനാനം ഭാവനായ സമാദപേതബ്ബാ നിവേസേതബ്ബാ പതിട്ഠാപേതബ്ബാ. കതമേസം ചതുന്നം? ഏഥ തുമ്ഹേ, ആവുസോ, കായേ കായാനുപസ്സിനോ വിഹരഥ ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, കായസ്സ യഥാഭൂതം ഞാണായ; വേദനാസു വേദനാനുപസ്സിനോ വിഹരഥ ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, വേദനാനം യഥാഭൂതം ഞാണായ; ചിത്തേ ചിത്താനുപസ്സിനോ വിഹരഥ ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, ചിത്തസ്സ യഥാഭൂതം ഞാണായ; ധമ്മേസു ധമ്മാനുപസ്സിനോ വിഹരഥ ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, ധമ്മാനം യഥാഭൂതം ഞാണായ. യേപി തേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ സേഖാ അപ്പത്തമാനസാ അനുത്തരം യോഗക്ഖേമം പത്ഥയമാനാ വിഹരന്തി, തേപി കായേ കായാനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, കായസ്സ പരിഞ്ഞായ; വേദനാസു വേദനാനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, വേദനാനം പരിഞ്ഞായ; ചിത്തേ ചിത്താനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, ചിത്തസ്സ പരിഞ്ഞായ; ധമ്മേസു ധമ്മാനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, ധമ്മാനം പരിഞ്ഞായ.

‘‘യേപി തേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ അരഹന്തോ ഖീണാസവാ വുസിതവന്തോ കതകരണീയാ ഓഹിതഭാരാ അനുപ്പത്തസദത്ഥാ പരിക്ഖീണഭവസംയോജനാ സമ്മദഞ്ഞാ വിമുത്താ, തേപി കായേ കായാനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, കായേന വിസംയുത്താ; വേദനാസു വേദനാനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, വേദനാഹി വിസംയുത്താ; ചിത്തേ ചിത്താനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, ചിത്തേന വിസംയുത്താ; ധമ്മേസു ധമ്മാനുപസ്സിനോ വിഹരന്തി ആതാപിനോ സമ്പജാനാ ഏകോദിഭൂതാ വിപ്പസന്നചിത്താ സമാഹിതാ ഏകഗ്ഗചിത്താ, ധമ്മേഹി വിസംയുത്താ.

‘‘യേപി തേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ നവാ അചിരപബ്ബജിതാ അധുനാഗതാ ഇമം ധമ്മവിനയം, തേ വോ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ ഇമേസം ചതുന്നം സതിപട്ഠാനാനം ഭാവനായ സമാദപേതബ്ബാ നിവേസേതബ്ബാ പതിട്ഠാപേതബ്ബാ’’തി. ചതുത്ഥം.