൧. ഇച്ഛാനങ്ഗലസുത്തം

൯൮൭. ഏകം സമയം ഭഗവാ ഇച്ഛാനങ്ഗലേ വിഹരതി ഇച്ഛാനങ്ഗലവനസണ്ഡേ. തത്ര ഖോ ഭഗവാ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി – ‘‘ഇച്ഛാമഹം, ഭിക്ഖവേ, തേമാസം പടിസല്ലീയിതും. നാമ്ഹി കേനചി ഉപസങ്കമിതബ്ബോ, അഞ്ഞത്ര ഏകേന പിണ്ഡപാതനീഹാരകേനാ’’തി. ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’തി ഖോ തേ ഭിക്ഖൂ ഭഗവതോ പടിസ്സുത്വാ നാസ്സുധ കോചി ഭഗവന്തം ഉപസങ്കമതി, അഞ്ഞത്ര ഏകേന പിണ്ഡപാതനീഹാരകേന.

അഥ ഖോ ഭഗവാ തസ്സ തേമാസസ്സ അച്ചയേന പടിസല്ലാനാ വുട്ഠിതോ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി – ‘‘സചേ ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അഞ്ഞതിത്ഥിയാ പരിബ്ബാജകാ ഏവം പുച്ഛേയ്യും – ‘കതമേനാവുസോ, വിഹാരേന സമണോ ഗോതമോ വസ്സാവാസം ബഹുലം വിഹാസീ’തി, ഏവം പുട്ഠാ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, തേസം അഞ്ഞതിത്ഥിയാനം പരിബ്ബാജകാനം ഏവം ബ്യാകരേയ്യാഥ – ‘ആനാപാനസ്സതിസമാധിനാ ഖോ, ആവുസോ, ഭഗവാ വസ്സാവാസം ബഹുലം വിഹാസീ’തി. ഇധാഹം, ഭിക്ഖവേ, സതോ അസ്സസാമി, സതോ പസ്സസാമി. ദീഘം അസ്സസന്തോ ‘ദീഘം അസ്സസാമീ’തി പജാനാമി, ദീഘം പസ്സസന്തോ ‘ദീഘം പസ്സസാമീ’തി പജാനാമി; രസ്സം അസ്സസന്തോ ‘രസ്സം അസ്സസാമീ’തി പജാനാമി, രസ്സം പസ്സസന്തോ ‘രസ്സം പസ്സസാമീ’തി പജാനാമി; ‘സബ്ബകായപ്പടിസംവേദീ അസ്സസിസ്സാമീ’തി പജാനാമി…പേ… ‘പടിനിസ്സഗ്ഗാനുപസ്സീ അസ്സസിസ്സാമീ’തി പജാനാമി, ‘പടിനിസ്സഗ്ഗാനുപസ്സീ പസ്സസിസ്സാമീ’തി പജാനാമി’’.

‘‘യഞ്ഹി തം, ഭിക്ഖവേ, സമ്മാ വദമാനോ വദേയ്യ – ‘അരിയവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘ബ്രഹ്മവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘തഥാഗതവിഹാരോ’ ഇതിപി. ആനാപാനസ്സതിസമാധിം സമ്മാ വദമാനോ വദേയ്യ – ‘അരിയവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘ബ്രഹ്മവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘തഥാഗതവിഹാരോ’ ഇതിപി. യേ തേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ സേഖാ അപ്പത്തമാനസാ അനുത്തരം യോഗക്ഖേമം പത്ഥയമാനാ വിഹരന്തി തേസം ആനാപാനസ്സതിസമാധി ഭാവിതോ ബഹുലീകതോ ആസവാനം ഖയായ സംവത്തതി. യേ ച ഖോ തേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ അരഹന്തോ ഖീണാസവാ വുസിതവന്തോ കതകരണീയാ ഓഹിതഭാരാ അനുപ്പത്തസദത്ഥാ പരിക്ഖീണഭവസംയോജനാ സമ്മദഞ്ഞാ വിമുത്താ തേസം ആനാപാനസ്സതിസമാധി ഭാവിതോ ബഹുലീകതോ ദിട്ഠധമ്മസുഖവിഹാരായ ചേവ സംവത്തതി സതിസമ്പജഞ്ഞായ ച.

‘‘യഞ്ഹി തം, ഭിക്ഖവേ, സമ്മാ വദമാനോ വദേയ്യ – ‘അരിയവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘ബ്രഹ്മവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘തഥാഗതവിഹാരോ’ ഇതിപി. ആനാപാനസ്സതിസമാധിം സമ്മാ വദമാനോ വദേയ്യ – ‘അരിയവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘ബ്രഹ്മവിഹാരോ’ ഇതിപി, ‘തഥാഗതവിഹാരോ’ ഇതിപീ’’തി. പഠമം.