൫. ചങ്കമസുത്തം

൯൯. ഏകം സമയം ഭഗവാ രാജഗഹേ വിഹരതി ഗിജ്ഝകൂടേ പബ്ബതേ. തേന ഖോ പന സമയേന ആയസ്മാ സാരിപുത്തോ സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി; ആയസ്മാപി ഖോ മഹാമോഗ്ഗല്ലാനോ സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി; ആയസ്മാപി ഖോ മഹാകസ്സപോ സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി; ആയസ്മാപി ഖോ അനുരുദ്ധോ സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി; ആയസ്മാപി ഖോ പുണ്ണോ മന്താനിപുത്തോ സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി; ആയസ്മാപി ഖോ ഉപാലി സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി; ആയസ്മാപി ഖോ ആനന്ദോ സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി; ദേവദത്തോപി ഖോ സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ഭഗവതോ അവിദൂരേ ചങ്കമതി.

അഥ ഖോ ഭഗവാ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി – ‘‘പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, സാരിപുത്തം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ മഹാപഞ്ഞാ. പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, മോഗ്ഗല്ലാനം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ മഹിദ്ധികാ. പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, കസ്സപം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ ധുതവാദാ. പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, അനുരുദ്ധം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ ദിബ്ബചക്ഖുകാ. പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, പുണ്ണം മന്താനിപുത്തം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ ധമ്മകഥികാ. പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, ഉപാലിം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ വിനയധരാ. പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, ആനന്ദം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ ബഹുസ്സുതാ. പസ്സഥ നോ തുമ്ഹേ, ഭിക്ഖവേ, ദേവദത്തം സമ്ബഹുലേഹി ഭിക്ഖൂഹി സദ്ധിം ചങ്കമന്ത’’ന്തി? ‘‘ഏവം, ഭന്തേ’’. ‘‘സബ്ബേ ഖോ ഏതേ, ഭിക്ഖവേ, ഭിക്ഖൂ പാപിച്ഛാ’’.

‘‘ധാതുസോവ, ഭിക്ഖവേ, സത്താ സംസന്ദന്തി സമേന്തി. ഹീനാധിമുത്തികാ ഹീനാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദന്തി സമേന്തി; കല്യാണാധിമുത്തികാ കല്യാണാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദന്തി സമേന്തി. അതീതമ്പി ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അദ്ധാനം ധാതുസോവ സത്താ സംസന്ദിംസു സമിംസു. ഹീനാധിമുത്തികാ ഹീനാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദിംസു സമിംസു; കല്യാണാധിമുത്തികാ കല്യാണാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദിംസു സമിംസു.

‘‘അനാഗതമ്പി ഖോ, ഭിക്ഖവേ, അദ്ധാനം ധാതുസോവ സത്താ സംസന്ദിസ്സന്തി സമേസ്സന്തി. ഹീനാധിമുത്തികാ ഹീനാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദിസ്സന്തി സമേസ്സന്തി; കല്യാണാധിമുത്തികാ കല്യാണാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദിസ്സന്തി സമേസ്സന്തി.

‘‘ഏതരഹിപി ഖോ, ഭിക്ഖവേ, പച്ചുപ്പന്നം അദ്ധാനം ധാതുസോവ സത്താ സംസന്ദന്തി സമേന്തി. ഹീനാധിമുത്തികാ ഹീനാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദന്തി സമേന്തി; കല്യാണാധിമുത്തികാ കല്യാണാധിമുത്തികേഹി സദ്ധിം സംസന്ദന്തി സമേന്തീ’’തി. പഞ്ചമം.