൧. കോലിതസുത്തം

൨൩൫. ഏവം മേ സുതം – ഏകം സമയം ഭഗവാ സാവത്ഥിയം വിഹരതി ജേതവനേ അനാഥപിണ്ഡികസ്സ ആരാമേ. തത്ര ഖോ ആയസ്മാ മഹാമോഗ്ഗല്ലാനോ ഭിക്ഖൂ ആമന്തേസി – ‘‘ആവുസോ ഭിക്ഖവേ’’തി. ‘‘ആവുസോ’’തി ഖോ തേ ഭിക്ഖൂ ആയസ്മതോ മഹാമോഗ്ഗല്ലാനസ്സ പച്ചസ്സോസും.

ആയസ്മാ മഹാമോഗ്ഗല്ലാനോ ഏതദവോച – ‘‘ഇധ മയ്ഹം, ആവുസോ, രഹോഗതസ്സ പടിസല്ലീനസ്സ ഏവം ചേതസോ പരിവിതക്കോ ഉദപാദി – ‘അരിയോ തുണ്ഹീഭാവോ, അരിയോ തുണ്ഹീഭാവോതി വുച്ചതി. കതമോ നു ഖോ അരിയോ തുണ്ഹീഭാവോ’തി? തസ്സ മയ്ഹം ആവുസോ, ഏതദഹോസി – ‘ഇധ ഭിക്ഖു വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ അജ്ഝത്തം സമ്പസാദനം ചേതസോ ഏകോദിഭാവം അവിതക്കം അവിചാരം സമാധിജം പീതിസുഖം ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരതി. അയം വുച്ചതി അരിയോ തുണ്ഹീഭാവോ’തി. സോ ഖ്വാഹം, ആവുസോ, വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ അജ്ഝത്തം സമ്പസാദനം ചേതസോ ഏകോദിഭാവം അവിതക്കം അവിചാരം സമാധിജം പീതിസുഖം ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരിം. തസ്സ മയ്ഹം, ആവുസോ, ഇമിനാ വിഹാരേന വിഹരതോ വിതക്കസഹഗതാ സഞ്ഞാ മനസികാരാ സമുദാചരന്തി’’.

‘‘അഥ ഖോ മം, ആവുസോ, ഭഗവാ ഇദ്ധിയാ ഉപസങ്കമിത്വാ ഏതദവോച – ‘മോഗ്ഗല്ലാന, മോഗ്ഗല്ലാന, മാ, ബ്രാഹ്മണ, അരിയം തുണ്ഹീഭാവം പമാദോ, അരിയേ തുണ്ഹീഭാവേ ചിത്തം സണ്ഠപേഹി, അരിയേ തുണ്ഹീഭാവേ ചിത്തം ഏകോദിഭാവം കരോഹി, അരിയേ തുണ്ഹീഭാവേ ചിത്തം സമാദഹാ’തി. സോ ഖ്വാഹം, ആവുസോ, അപരേന സമയേന വിതക്കവിചാരാനം വൂപസമാ അജ്ഝത്തം സമ്പസാദനം ചേതസോ ഏകോദിഭാവം അവിതക്കം അവിചാരം സമാധിജം പീതിസുഖം ദുതിയം ഝാനം ഉപസമ്പജ്ജ വിഹരാമി. യഞ്ഹി തം, ആവുസോ, സമ്മാ വദമാനോ വദേയ്യ – ‘സത്ഥാരാ അനുഗ്ഗഹിതോ സാവകോ മഹാഭിഞ്ഞതം പത്തോ’തി, മമം തം സമ്മാ വദമാനോ വദേയ്യ – ‘സത്ഥാരാ അനുഗ്ഗഹിതോ സാവകോ മഹാഭിഞ്ഞതം പത്തോ’’’തി. പഠമം.