൧. നിക്ഖന്തസുത്തം

൨൦൯. ഏവം മേ സുതം – ഏകം സമയം ആയസ്മാ വങ്ഗീസോ ആളവിയം വിഹരതി അഗ്ഗാളവേ ചേതിയേ ആയസ്മതാ നിഗ്രോധകപ്പേന ഉപജ്ഝായേന സദ്ധിം. തേന ഖോ പന സമയേന ആയസ്മാ വങ്ഗീസോ നവകോ ഹോതി അചിരപബ്ബജിതോ ഓഹിയ്യകോ വിഹാരപാലോ. അഥ ഖോ സമ്ബഹുലാ ഇത്ഥിയോ സമലങ്കരിത്വാ യേന അഗ്ഗാളവകോ ആരാമോ തേനുപസങ്കമിംസു വിഹാരപേക്ഖികായോ. അഥ ഖോ ആയസ്മതോ വങ്ഗീസസ്സ താ ഇത്ഥിയോ ദിസ്വാ അനഭിരതി ഉപ്പജ്ജതി, രാഗോ ചിത്തം അനുദ്ധംസേതി. അഥ ഖോ ആയസ്മതോ വങ്ഗീസസ്സ ഏതദഹോസി – ‘‘അലാഭാ വത മേ, ന വത മേ ലാഭാ; ദുല്ലദ്ധം വത മേ, ന വത മേ സുലദ്ധം; യസ്സ മേ അനഭിരതി ഉപ്പന്നാ, രാഗോ ചിത്തം അനുദ്ധംസേതി, തം കുതേത്ഥ ലബ്ഭാ, യം മേ പരോ അനഭിരതിം വിനോദേത്വാ അഭിരതിം ഉപ്പാദേയ്യ. യംനൂനാഹം അത്തനാവ അത്തനോ അനഭിരതിം വിനോദേത്വാ അഭിരതിം ഉപ്പാദേയ്യ’’ന്തി. അഥ ഖോ ആയസ്മാ വങ്ഗീസോ അത്തനാവ അത്തനോ അനഭിരതിം വിനോദേത്വാ അഭിരതിം ഉപ്പാദേത്വാ തായം വേലായം ഇമാ ഗാഥായോ അഭാസി –

‘‘നിക്ഖന്തം വത മം സന്തം, അഗാരസ്മാനഗാരിയം;

വിതക്കാ ഉപധാവന്തി, പഗബ്ഭാ കണ്ഹതോ ഇമേ.

‘‘ഉഗ്ഗപുത്താ മഹിസ്സാസാ, സിക്ഖിതാ ദള്ഹധമ്മിനോ;

സമന്താ പരികിരേയ്യും, സഹസ്സം അപലായിനം.

‘‘സചേപി ഏതതോ [ഏത്തതോ (സീ. പീ. ക.), ഏത്തകാ (സ്യാ. കം.)] ഭിയ്യോ, ആഗമിസ്സന്തി ഇത്ഥിയോ;

നേവ മം ബ്യാധയിസ്സന്തി [ബ്യാഥയിസ്സന്തി (?)], ധമ്മേ സമ്ഹി പതിട്ഠിതം.

‘‘സക്ഖീ ഹി മേ സുതം ഏതം, ബുദ്ധസ്സാദിച്ചബന്ധുനോ;

നിബ്ബാനഗമനം മഗ്ഗം, തത്ഥ മേ നിരതോ മനോ.

‘‘ഏവഞ്ചേ മം വിഹരന്തം, പാപിമ ഉപഗച്ഛസി;

തഥാ മച്ചു കരിസ്സാമി, ന മേ മഗ്ഗമ്പി ദക്ഖസീ’’തി.