൪. ബാകുലസുത്തം

൨൦൯. ഏവം മേ സുതം – ഏകം സമയം ആയസ്മാ ബാകുലോ [ബക്കുലോ (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] രാജഗഹേ വിഹരതി വേളുവനേ കലന്ദകനിവാപേ. അഥ ഖോ അചേലകസ്സപോ ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ പുരാണഗിഹിസഹായോ യേനായസ്മാ ബാകുലോ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ആയസ്മതാ ബാകുലേന സദ്ധിം സമ്മോദി. സമ്മോദനീയം കഥം സാരണീയം വീതിസാരേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി. ഏകമന്തം നിസിന്നോ ഖോ അചേലകസ്സപോ ആയസ്മന്തം ബാകുലം ഏതദവോച –

‘‘കീവചിരം പബ്ബജിതോസി, ആവുസോ ബാകുലാ’’തി? ‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സാ’’തി. ‘‘ഇമേഹി പന തേ, ആവുസോ ബാകുല, അസീതിയാ വസ്സേഹി കതിക്ഖത്തും മേഥുനോ ധമ്മോ പടിസേവിതോ’’തി? ‘‘ന ഖോ മം, ആവുസോ കസ്സപ, ഏവം പുച്ഛിതബ്ബം – ‘ഇമേഹി പന തേ, ആവുസോ ബാകുല, അസീതിയാ വസ്സേഹി കതിക്ഖത്തും മേഥുനോ ധമ്മോ പടിസേവിതോ’തി. ഏവഞ്ച ഖോ മം, ആവുസോ കസ്സപ, പുച്ഛിതബ്ബം – ‘ഇമേഹി പന തേ, ആവുസോ ബാകുല, അസീതിയാ വസ്സേഹി കതിക്ഖത്തും കാമസഞ്ഞാ ഉപ്പന്നപുബ്ബാ’’’തി? ( ) [(ഇമേഹി പന തേ ആവുസോ ബക്കുല അസീതിയോ വസ്സേഹി കതിക്ഖത്തും കാമസഞ്ഞാ ഉപ്പന്നപുബ്ബാതി.) (സീ. പീ.)]

൨൧൦. ‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി കാമസഞ്ഞം ഉപ്പന്നപുബ്ബം. യംപായസ്മാ ബാകുലോ അസീതിയാ വസ്സേഹി നാഭിജാനാതി കാമസഞ്ഞം ഉപ്പന്നപുബ്ബം ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ.

‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി ബ്യാപാദസഞ്ഞം…പേ… വിഹിംസാസഞ്ഞം ഉപ്പന്നപുബ്ബം. യംപായസ്മാ ബാകുലോ അസീതിയാ വസ്സേഹി നാഭിജാനാതി വിഹിംസാസഞ്ഞം ഉപ്പന്നപുബ്ബം, ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ.

‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി കാമവിതക്കം ഉപ്പന്നപുബ്ബം. യംപായസ്മാ ബാകുലോ അസീതിയാ വസ്സേഹി നാഭിജാനാതി കാമവിതക്കം ഉപ്പന്നപുബ്ബം, ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ.

‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി ബ്യാപാദവിതക്കം…പേ… വിഹിംസാവിതക്കം ഉപ്പന്നപുബ്ബം. യംപായസ്മാ ബാകുലോ അസീതിയാ വസ്സേഹി നാഭിജാനാതി വിഹിംസാവിതക്കം ഉപ്പന്നപുബ്ബം, ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ.

൨൧൧. ‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി ഗഹപതിചീവരം സാദിതാ. യംപായസ്മാ ബാകുലോ അസീതിയാ വസ്സേഹി നാഭിജാനാതി ഗഹപതിചീവരം സാദിതാ, ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ.

‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി സത്ഥേന ചീവരം ഛിന്ദിതാ. യംപായസ്മാ ബാകുലോ അസീതിയാ വസ്സേഹി നാഭിജാനാതി സത്ഥേന ചീവരം ഛിന്ദിതാ…പേ… ധാരേമ.

‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി സൂചിയാ ചീവരം സിബ്ബിതാ…പേ… നാഭിജാനാമി രജനേന ചീവരം രജിതാ… നാഭിജാനാമി കഥിനേ [കഠിനേ (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] ചീവരം സിബ്ബിതാ… നാഭിജാനാമി സബ്രഹ്മചാരീനം ചീവരകമ്മേ വിചാരിതാ [സബ്രഹ്മചാരീ ചീവരകമ്മേ ബ്യാപാരിതാ (സീ. പീ.)] … നാഭിജാനാമി നിമന്തനം സാദിതാ… നാഭിജാനാമി ഏവരൂപം ചിത്തം ഉപ്പന്നപുബ്ബം – ‘അഹോ വത മം കോചി നിമന്തേയ്യാ’തി… നാഭിജാനാമി അന്തരഘരേ നിസീദിതാ… നാഭിജാനാമി അന്തരഘരേ ഭുഞ്ജിതാ… നാഭിജാനാമി മാതുഗാമസ്സ അനുബ്യഞ്ജനസോ നിമിത്തം ഗഹേതാ… നാഭിജാനാമി മാതുഗാമസ്സ ധമ്മം ദേസിതാ അന്തമസോ ചതുപ്പദമ്പി ഗാഥം… നാഭിജാനാമി ഭിക്ഖുനുപസ്സയം ഉപസങ്കമിതാ… നാഭിജാനാമി ഭിക്ഖുനിയാ ധമ്മം ദേസിതാ… നാഭിജാനാമി സിക്ഖമാനായ ധമ്മം ദേസിതാ… നാഭിജാനാമി സാമണേരിയാ ധമ്മം ദേസിതാ… നാഭിജാനാമി പബ്ബാജേതാ… നാഭിജാനാമി ഉപസമ്പാദേതാ… നാഭിജാനാമി നിസ്സയം ദാതാ… നാഭിജാനാമി സാമണേരം ഉപട്ഠാപേതാ… നാഭിജാനാമി ജന്താഘരേ ന്ഹായിതാ… നാഭിജാനാമി ചുണ്ണേന ന്ഹായിതാ… നാഭിജാനാമി സബ്രഹ്മചാരീഗത്തപരികമ്മേ വിചാരിതാ [ബ്യാപാരിതാ (സീ. പീ.)] … നാഭിജാനാമി ആബാധം ഉപ്പന്നപുബ്ബം, അന്തമസോ ഗദ്ദൂഹനമത്തമ്പി… നാഭിജാനാമി ഭേസജ്ജം ഉപഹരിതാ, അന്തമസോ ഹരിതകിഖണ്ഡമ്പി… നാഭിജാനാമി അപസ്സേനകം അപസ്സയിതാ… നാഭിജാനാമി സേയ്യം കപ്പേതാ. യംപായസ്മാ…പേ… ധാരേമ.

‘‘അസീതി മേ, ആവുസോ, വസ്സാനി പബ്ബജിതസ്സ നാഭിജാനാമി ഗാമന്തസേനാസനേ വസ്സം ഉപഗന്താ. യംപായസ്മാ ബാകുലോ അസീതിയാ വസ്സേഹി നാഭിജാനാതി ഗാമന്തസേനാസനേ വസ്സം ഉപഗന്താ, ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ.

‘‘സത്താഹമേവ ഖോ അഹം, ആവുസോ, സരണോ രട്ഠപിണ്ഡം ഭുഞ്ജിം; അഥ അട്ഠമിയം അഞ്ഞാ ഉദപാദി. യംപായസ്മാ ബാകുലോ സത്താഹമേവ സരണോ രട്ഠപിണ്ഡം ഭുഞ്ജി; അഥ അട്ഠമിയം അഞ്ഞാ ഉദപാദി ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ.

൨൧൨. ‘‘ലഭേയ്യാഹം, ആവുസോ ബാകുല, ഇമസ്മിം ധമ്മവിനയേ പബ്ബജ്ജം, ലഭേയ്യം ഉപസമ്പദ’’ന്തി. അലത്ഥ ഖോ അചേലകസ്സപോ ഇമസ്മിം ധമ്മവിനയേ പബ്ബജ്ജം, അലത്ഥ ഉപസമ്പദം. അചിരൂപസമ്പന്നോ പനായസ്മാ കസ്സപോ ഏകോ വൂപകട്ഠോ അപ്പമത്തോ ആതാപീ പഹിതത്തോ വിഹരന്തോ നചിരസ്സേവ – യസ്സത്ഥായ കുലപുത്താ സമ്മദേവ അഗാരസ്മാ അനഗാരിയം പബ്ബജന്തി തദനുത്തരം – ബ്രഹ്മചരിയപരിയോസാനം ദിട്ഠേവ ധമ്മേ സയം അഭിഞ്ഞാ സച്ഛികത്വാ ഉപസമ്പജ്ജ വിഹാസി. ‘ഖീണാ ജാതി, വുസിതം ബ്രഹ്മചരിയം, കതം കരണീയം, നാപരം ഇത്ഥത്തായാ’തി അബ്ഭഞ്ഞാസി. അഞ്ഞതരോ ഖോ പനായസ്മാ കസ്സപോ അരഹതം അഹോസി.

അഥ ഖോ ആയസ്മാ ബാകുലോ അപരേന സമയേന അവാപുരണം [അപാപുരണം (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] ആദായ വിഹാരേന വിഹാരം ഉപസങ്കമിത്വാ ഏവമാഹ – ‘‘അഭിക്കമഥായസ്മന്തോ, അഭിക്കമഥായസ്മന്തോ. അജ്ജ മേ പരിനിബ്ബാനം ഭവിസ്സതീ’’തി. ‘‘യംപായസ്മാ ബാകുലോ അവാപുരണം ആദായ വിഹാരേന വിഹാരം ഉപസങ്കമിത്വാ ഏവമാഹ – ‘അഭിക്കമഥായസ്മന്തോ, അഭിക്കമഥായസ്മന്തോ; അജ്ജ മേ പരിനിബ്ബാനം ഭവിസ്സതീ’തി, ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമ’’.

ആയസ്മാ ബാകുലോ മജ്ഝേ ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ നിസിന്നകോവ പരിനിബ്ബായി. ‘‘യംപായസ്മാ ബാകുലോ മജ്ഝേ ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ നിസിന്നകോവ പരിനിബ്ബായി, ഇദമ്പി മയം ആയസ്മതോ ബാകുലസ്സ അച്ഛരിയം അബ്ഭുതധമ്മം ധാരേമാ’’തി.

ബാകുലസുത്തം നിട്ഠിതം ചതുത്ഥം.