൮. അഭേജ്ജപരിസപഞ്ഹോ

൮. ‘‘ഭന്തേ നാഗസേന, തുമ്ഹേ ഭണഥ ‘തഥാഗതോ അഭേജ്ജപരിസോ’തി, പുന ച ഭണഥ ‘ദേവദത്തേന ഏകപ്പഹാരം പഞ്ച ഭിക്ഖുസതാനി ഭിന്നാനീ’തി. യദി, ഭന്തേ നാഗസേന, തഥാഗതോ അഭേജ്ജപരിസോ, തേന ഹി ദേവദത്തേന ഏകപ്പഹാരം പഞ്ച ഭിക്ഖുസതാനി ഭിന്നാനീതി യം വചനം, തം മിച്ഛാ. യദി ദേവദത്തേന ഏകപ്പഹാരം പഞ്ച ഭിക്ഖുസതാനി ഭിന്നാനി, തേന ഹി ‘തഥാഗതോ അഭേജ്ജപരിസോ’തി തമ്പി വചനം മിച്ഛാ. അയമ്പി ഉഭതോ കോടികോ പഞ്ഹോ തവാനുപ്പത്തോ, ഗമ്ഭീരോ ദുന്നിവേഠിയോ, ഗണ്ഠിതോപി ഗണ്ഠിതരോ, ഏത്ഥായം ജനോ ആവടോ നിവുതോ ഓവുതോ പിഹിതോ പരിയോനദ്ധോ, ഏത്ഥ തവ ഞാണബലം ദസ്സേഹി പരവാദേസൂ’’തി.

‘‘അഭേജ്ജപരിസോ, മഹാരാജ, തഥാഗതോ, ദേവദത്തേന ച ഏകപ്പഹാരം പഞ്ച ഭിക്ഖുസതാനി ഭിന്നാനി, തഞ്ച പന ഭേദകസ്സ ബലേന, ഭേദകേ വിജ്ജമാനേ നത്ഥി, മഹാരാജ, അഭേജ്ജം നാമ. ഭേദകേ സതി മാതാപി പുത്തേന ഭിജ്ജതി, പുത്തോപി മാതരാ ഭിജ്ജതി, പിതാപി പുത്തേന ഭിജ്ജതി, പുത്തോപി പിതരാ ഭിജ്ജതി, ഭാതാപി ഭഗിനിയാ ഭിജ്ജതി, ഭഗിനീപി ഭാതരാ ഭിജ്ജതി, സഹായോപി സഹായേന ഭിജ്ജതി, നാവാപി നാനാദാരുസങ്ഘടിതാ ഊമിവേഗസമ്പഹാരേന ഭിജ്ജതി, രുക്ഖോപി മധുകപ്പസമ്പന്നഫലോ അനിലബലവേഗാഭിഹതോ ഭിജ്ജതി, സുവണ്ണമ്പി ജാതിമന്തം [ജാതരൂപമ്പി (സീ.)] ലോഹേന ഭിജ്ജതി. അപി ച, മഹാരാജ, നേസോ അധിപ്പായോ വിഞ്ഞൂനം, നേസാ ബുദ്ധാനം അധിമുത്തി, നേസോ പണ്ഡിതാനം ഛന്ദോ ‘തഥാഗതോ ഭേജ്ജപരിസോ’തി. അപി ചേത്ഥ കാരണം അത്ഥി, യേന കാരണേന തഥാഗതോ വുച്ചതി ‘അഭേജ്ജപരിസോ’തി. കതമം ഏത്ഥ കാരണം? തഥാഗതസ്സ, മഹാരാജ, കതേന അദാനേന വാ അപ്പിയവചനേന വാ അനത്ഥചരിയായ വാ അസമാനത്തതായ വാ യതോ കുതോചി ചരിയം ചരന്തസ്സപി പരിസാ ഭിന്നാതി ന സുതപുബ്ബം, തേന കാരണേന തഥാഗതോ വുച്ചതി ‘അഭേജ്ജപരിസോ’തി. തയാപേതം, മഹാരാജ, ഞാതബ്ബം ‘അത്ഥി കിഞ്ചി നവങ്ഗേ ബുദ്ധവചനേ സുത്താഗതം, ഇമിനാ നാമ കാരണേന ബോധിസത്തസ്സ കതേന തഥാഗതസ്സ പരിസാ ഭിന്നാ’തി? ‘‘നത്ഥി ഭന്തേ, നോ ചേതം ലോകേ ദിസ്സതി നോപി സുയ്യതി. സാധു, ഭന്തേ നാഗസേന, ഏവമേതം തഥാ സമ്പടിച്ഛാമീ’’തി.

അഭേജ്ജപരിസപഞ്ഹോ അട്ഠമോ.

അഭേജ്ജവഗ്ഗോ ദുതിയോ.

ഇമസ്മിം വഗ്ഗേ അട്ഠ പഞ്ഹാ.