൪. ഞാണഥവികത്ഥേരഅപദാനം

൪൬. ‘‘ദക്ഖിണേ ഹിമവന്തസ്സ, സുകതോ അസ്സമോ മമ;

ഉത്തമത്ഥം ഗവേസന്തോ, വസാമി വിപിനേ തദാ.

൪൭. ‘‘ലാഭാലാഭേന സന്തുട്ഠോ, മൂലേന ച ഫലേന ച;

അന്വേസന്തോ ആചരിയം, വസാമി ഏകകോ അഹം.

൪൮. ‘‘സുമേധോ നാമ സമ്ബുദ്ധോ, ലോകേ ഉപ്പജ്ജി താവദേ;

ചതുസച്ചം പകാസേതി, ഉദ്ധരന്തോ മഹാജനം.

൪൯. ‘‘നാഹം സുണോമി സമ്ബുദ്ധം, നപി മേ കോചി സംസതി [ഭാസതി (സീ.), സാസതി (സ്യാ. പീ.)];

അട്ഠവസ്സേ അതിക്കന്തേ, അസ്സോസിം ലോകനായകം.

൫൦. ‘‘അഗ്ഗിദാരും നീഹരിത്വാ, സമ്മജ്ജിത്വാന അസ്സമം;

ഖാരിഭാരം ഗഹേത്വാന, നിക്ഖമിം വിപിനാ അഹം.

൫൧. ‘‘ഏകരത്തിം വസന്തോഹം, ഗാമേസു നിഗമേസു ച;

അനുപുബ്ബേന ചന്ദവതിം, തദാഹം ഉപസങ്കമിം.

൫൨. ‘‘ഭഗവാ തമ്ഹി സമയേ, സുമേധോ ലോകനായകോ;

ഉദ്ധരന്തോ ബഹൂ സത്തേ, ദേസേതി അമതം പദം.

൫൩. ‘‘ജനകായമതിക്കമ്മ, വന്ദിത്വാ ജിനസാഗരം;

ഏകംസം അജിനം കത്വാ, സന്ഥവിം ലോകനായകം.

൫൪. ‘‘‘തുവം സത്ഥാ ച കേതു ച, ധജോ യൂപോ ച പാണിനം;

പരായനോ [പരായണോ (സീ. പീ.)] പതിട്ഠാ ച, ദീപോ ച ദ്വിപദുത്തമോ.

ഏകവീസതിമം ഭാണവാരം.

൫൫. ‘‘‘നേപുഞ്ഞോ ദസ്സനേ വീരോ, താരേസി ജനതം തുവം;

നത്ഥഞ്ഞോ താരകോ ലോകേ, തവുത്തരിതരോ മുനേ.

൫൬. ‘‘‘സക്കാ ഥേവേ [ഹവേ (സീ. പീ.) ഭവേ (സ്യാ. ക.)] കുസഗ്ഗേന, പമേതും സാഗരുത്തമേ [സാഗരുത്തമോ (സീ. സ്യാ. പീ.)];

നത്വേവ തവ സബ്ബഞ്ഞു, ഞാണം സക്കാ പമേതവേ.

൫൭. ‘‘‘തുലദണ്ഡേ [തുലമണ്ഡലേ (സീ. പീ.)] ഠപേത്വാന, മഹിം [മഹീ (സ്യാ. പീ.)] സക്കാ ധരേതവേ;

നത്വേവ തവ പഞ്ഞായ, പമാണമത്ഥി ചക്ഖുമ.

൫൮. ‘‘‘ആകാസോ മിനിതും സക്കാ, രജ്ജുയാ അങ്ഗുലേന വാ;

നത്വേവ തവ സബ്ബഞ്ഞു, സീലം സക്കാ പമേതവേ.

൫൯. ‘‘‘മഹാസമുദ്ദേ ഉദകം, ആകാസോ ച വസുന്ധരാ;

പരിമേയ്യാനി ഏതാനി, അപ്പമേയ്യോസി ചക്ഖുമ’.

൬൦. ‘‘ഛഹി ഗാഥാഹി സബ്ബഞ്ഞും, കിത്തയിത്വാ മഹായസം;

അഞ്ജലിം പഗ്ഗഹേത്വാന, തുണ്ഹീ അട്ഠാസഹം തദാ.

൬൧. ‘‘യം വദന്തി സുമേധോതി, ഭൂരിപഞ്ഞം സുമേധസം;

ഭിക്ഖുസങ്ഘേ നിസീദിത്വാ, ഇമാ ഗാഥാ അഭാസഥ.

൬൨. ‘‘‘യോ മേ ഞാണം പകിത്തേസി, വിപ്പസന്നേന ചേതസാ;

തമഹം കിത്തയിസ്സാമി, സുണാഥ മമ ഭാസതോ.

൬൩. ‘‘‘സത്തസത്തതി കപ്പാനി, ദേവലോകേ രമിസ്സതി;

സഹസ്സക്ഖത്തും ദേവിന്ദോ, ദേവരജ്ജം കരിസ്സതി.

൬൪. ‘‘‘അനേകസതക്ഖത്തുഞ്ച, ചക്കവത്തീ ഭവിസ്സതി;

പദേസരജ്ജം വിപുലം, ഗണനാതോ അസങ്ഖിയം.

൬൫. ‘‘‘ദേവഭൂതോ മനുസ്സോ വാ, പുഞ്ഞകമ്മസമാഹിതോ;

അനൂനമനസങ്കപ്പോ, തിക്ഖപഞ്ഞോ ഭവിസ്സതി’.

൬൬. ‘‘തിംസകപ്പസഹസ്സമ്ഹി, ഓക്കാകകുലസമ്ഭവോ;

ഗോതമോ നാമ ഗോത്തേന, സത്ഥാ ലോകേ ഭവിസ്സതി.

൬൭. ‘‘അഗാരാ അഭിനിക്ഖമ്മ, പബ്ബജിസ്സതി കിഞ്ചനോ;

ജാതിയാ സത്തവസ്സേന, അരഹത്തം ഫുസിസ്സതി.

൬൮. ‘‘യതോ സരാമി അത്താനം, യതോ പത്തോസ്മി സാസനം;

ഏത്ഥന്തരേ ന ജാനാമി, ചേതനം അമനോരമം.

൬൯. ‘‘സംസരിത്വാ ഭവേ സബ്ബേ, സമ്പത്താനുഭവിം അഹം;

ഭോഗേ മേ ഊനതാ നത്ഥി, ഫലം ഞാണസ്സ ഥോമനേ.

൭൦. ‘‘തിയഗ്ഗീ നിബ്ബുതാ മയ്ഹം, ഭവാ സബ്ബേ സമൂഹതാ;

സബ്ബാസവാ പരിക്ഖീണാ, നത്ഥി ദാനി പുനബ്ഭവോ.

൭൧. ‘‘തിംസകപ്പസഹസ്സമ്ഹി, യം ഞാണമഥവിം അഹം [മഭിഥോമയിം (സീ. പീ.), മഭിഥോമഹം (സ്യാ.)];

ദുഗ്ഗതിം നാഭിജാനാമി, ഫലം ഞാണസ്സ ഥോമനേ.

൭൨. ‘‘കിലേസാ ഝാപിതാ മയ്ഹം…പേ… വിഹരാമി അനാസവോ.

൭൩. ‘‘സ്വാഗതം വത മേ ആസി…പേ… കതം ബുദ്ധസ്സ സാസനം.

൭൪. ‘‘പടിസമ്ഭിദാ ചതസ്സോ…പേ… കതം ബുദ്ധസ്സ സാസനം’’.

ഇത്ഥം സുദം ആയസ്മാ ഞാണഥവികോ ഥേരോ ഇമാ ഗാഥായോ

അഭാസിത്ഥാതി.

ഞാണഥവികത്ഥേരസ്സാപദാനം ചതുത്ഥം.