൧൦. ദുതിയരാഗസുത്തവണ്ണനാ

൬൯. ദസമേ അതരീതി തിണ്ണോ, ന തിണ്ണോ അതിണ്ണോ. സമുദ്ദന്തി സംസാരസമുദ്ദം, ചക്ഖായതനാദിസമുദ്ദം വാ. തദുഭയമ്പി ദുപ്പൂരണട്ഠേന സമുദ്ദോ വിയാതി സമുദ്ദം. അഥ വാ സമുദ്ദനട്ഠേന സമുദ്ദം, കിലേസവസ്സനേന സത്തസന്താനസ്സ കിലേസസദനതോതി അത്ഥോ. സവീചിന്തി കോധൂപായാസവീചീഹി സവീചിം. വുത്തഞ്ഹേതം ‘‘വീചിഭയന്തി ഖോ, ഭിക്ഖു, കോധൂപായാസസ്സേതം അധിവചന’’ന്തി (ഇതിവു. ൧൦൯; മ. നി. ൨.൧൬൨). സാവട്ടന്തി പഞ്ചകാമഗുണാവട്ടേഹി സഹ ആവട്ടം. വുത്തമ്പി ചേതം ‘‘ആവട്ടഭയന്തി ഖോ, ഭിക്ഖു, പഞ്ചന്നേതം കാമഗുണാനം അധിവചന’’ന്തി (ഇതിവു. ൧൦൯; മ. നി. ൨.൧൬൪; അ. നി. ൪.൧൨൨). സഗഹം സരക്ഖസന്തി അത്തനോ ഗോചരഗതാനം അനത്ഥജനനതോ ചണ്ഡമകരമച്ഛകച്ഛപരക്ഖസസദിസേഹി വിസഭാഗപുഗ്ഗലേഹി സഹിതം. തഥാ ചാഹ ‘‘സഗഹം സരക്ഖസന്തി ഖോ, ഭിക്ഖു, മാതുഗാമസ്സേതം അധിവചന’’ന്തി (ഇതിവു. ൧൦൯). അതരീതി മഗ്ഗപഞ്ഞാനാവായ യഥാവുത്തം സമുദ്ദം ഉത്തരി. തിണ്ണോതി നിത്തിണ്ണോ. പാരങ്ഗതോതി തസ്സ സമുദ്ദസ്സ പാരം പരതീരം നിരോധം ഉപഗതോ. ഥലേ തിട്ഠതീതി തതോ ഏവ സംസാരമഹോഘം കാമാദിമഹോഘഞ്ച അതിക്കമിത്വാ ഥലേ പരതീരേ നിബ്ബാനേ ബാഹിതപാപബ്രാഹ്മണോ തിട്ഠതീതി വുച്ചതി.

ഇധാപി ഗാഥാ സുക്കപക്ഖവസേനേവ ആഗതാ. തത്ഥ ഊമിഭയന്തി യഥാവുത്തഊമിഭയം, ഭായിതബ്ബം ഏതസ്മാതി തം ഊമി ഭയം. ദുത്തരന്തി ദുരതിക്കമം. അച്ചതാരീതി അതിക്കമി.

സങ്ഗാതിഗോതി രാഗാദീനം പഞ്ചന്നം സങ്ഗാനം അതിക്കന്തത്താ പഹീനത്താ സങ്ഗാതിഗോ. അത്ഥങ്ഗതോ സോ ന പമാണമേതീതി സോ ഏവംഭൂതോ അരഹാ രാഗാദീനം പമാണകരധമ്മാനം അച്ചന്തമേവ അത്ഥം ഗതത്താ അത്ഥങ്ഗതോ, തതോ ഏവ സീലാദിധമ്മക്ഖന്ധപാരിപൂരിയാ ച ‘‘ഏദിസോ സീലേന സമാധിനാ പഞ്ഞായാ’’തി കേനചി പമിണിതും അസക്കുണേയ്യോ പമാണം ന ഏതി, അഥ വാ അനുപാദിസേസനിബ്ബാനസങ്ഖാതം അത്ഥം ഗതോ സോ അരഹാ ‘‘ഇമായ നാമ ഗതിയാ ഠിതോ, ഏദിസോ ച നാമഗോത്തേനാ’’തി പമിണിതും അസക്കുണേയ്യതായ പമാണം ന ഏതി ന ഉപഗച്ഛതി. തതോ ഏവ അമോഹയി മച്ചുരാജം, തേന അനുബന്ധിതും അസക്കുണേയ്യോതി വദാമീതി അനുപാദിസേസനിബ്ബാനധാതുയാവ ദേസനം നിട്ഠാപേസി. ഇതി ഇമസ്മിം വഗ്ഗേ പഠമപഞ്ചമഛട്ഠേസു വട്ടം കഥിതം, ദുതിയസത്തമഅട്ഠമേസു വിവട്ടം, സേസേസു വട്ടവിവട്ടം കഥിതന്തി വേദിതബ്ബം.

ദസമസുത്തവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.

ദുതിയവഗ്ഗവണ്ണനാ നിട്ഠിതാ.