(൨൨) ൨. അക്കോസകവഗ്ഗോ
൧. അക്കോസകസുത്തവണ്ണനാ
൨൧൧. ദുതിയസ്സ പഠമേ അക്കോസകപരിഭാസകോതി ദസഹി അക്കോസവത്ഥൂഹി അക്കോസകോ, ഭയദസ്സനേന പരിഭാസകോ. ഛിന്നപരിപന്ഥോതി ലോകുത്തരപരിപന്ഥസ്സ ഛിന്നത്താ ഛിന്നപരിപന്ഥോ. രോഗാതങ്കന്തി രോഗോയേവ കിച്ഛജീവികായാവഹനതോ രോഗാതങ്കോ നാമ.
൨. ഭണ്ഡനകാരകസുത്തവണ്ണനാ
൨൧൨. ദുതിയേ അധികരണകാരകോതി ചതുന്നം അധികരണാനം അഞ്ഞതരസ്സ കാരകോ. അനധിഗതന്തി പുബ്ബേ അപ്പത്തവിസേസം.
൩. സീലസുത്തവണ്ണനാ
൨൧൩. തതിയേ ദുസ്സീലോതി അസീലോ നിസ്സീലോ. സീലവിപന്നോതി വിപന്നസീലോ ഭിന്നസംവരോ. പമാദാധികരണന്തി പമാദകാരണാ. ഇദഞ്ച സുത്തം ഗഹട്ഠാനം വസേന ആഗതം, പബ്ബജിതാനമ്പി പന ലബ്ഭതേവ. ഗഹട്ഠോ ഹി യേന യേന സിപ്പട്ഠാനേന ജീവികം കപ്പേതി, യദി കസിയാ, യദി വണിജ്ജായ, പാണാതിപാതാദിവസേന പമത്തോ തം തം യഥാകാലം സമ്പാദേതും ന സക്കോതി, അഥസ്സ മൂലം വിനസ്സതി. മാഘാതകാലേപി പാണാതിപാതം അദിന്നാദാനാദീനി ച കരോന്തോ ദണ്ഡവസേന മഹതിം ഭോഗജാനിം നിഗച്ഛതി. പബ്ബജിതോ ദുസ്സീലോ പമാദകാരണാ സീലതോ ബുദ്ധവചനതോ ഝാനതോ സത്തഅരിയധനതോ ച ജാനിം നിഗച്ഛതി. ഗഹട്ഠസ്സ ‘‘അസുകോ അസുകകുലേ ജാതോ ദുസ്സീലോ പാപധമ്മോ പരിച്ചത്തഇധലോകപരലോകോ സലാകഭത്തമത്തമ്പി ന ദേതീ’’തി ചതുപരിസമജ്ഝേ പാപകോ കിത്തിസദ്ദോ അബ്ഭുഗ്ഗച്ഛതി. പബ്ബജിതസ്സ ‘‘അസുകോ നാസക്ഖി സീലം രക്ഖിതും ബുദ്ധവചനം ഗഹേതും, വേജ്ജകമ്മാദീഹി ജീവതി, ഛഹി അഗാരവേഹി സമന്നാഗതോ’’തി ഏവം അബ്ഭുഗ്ഗച്ഛതി.
അവിസാരദോതി ഗഹട്ഠോ താവ ‘‘അവസ്സം ബഹൂനം സന്നിപാതട്ഠാനേ കോചി മമ കമ്മം ജാനിസ്സതി, അഥ മം നിഗ്ഗണ്ഹിസ്സന്തി വാ, രാജകുലസ്സ വാ ദസ്സന്തീ’’തി സഭയോ ഉപസങ്കമതി. മങ്കുഭൂതോ ച പതിതക്ഖന്ധോ അധോമുഖോ അങ്ഗുട്ഠകേന ഭൂമിം കസന്തോ നിസീദതി, വിസാരദോ ഹുത്വാ കഥേതും ന സക്കോതി. പബ്ബജിതോപി ‘‘ബഹൂ ഭിക്ഖൂ സന്നിപതിതാ, അവസ്സം കോചി മമ കമ്മം ജാനിസ്സതി, അഥ മേ ഉപോസഥമ്പി പവാരണമ്പി ഠപേത്വാ സാമഞ്ഞാ ചാവേത്വാ നിക്കഡ്ഢിസ്സന്തീ’’തി സഭയോ ഉപസങ്കമതി, വിസാരദോ ഹുത്വാ കഥേതും ന സക്കോതി. ഏകച്ചോ പന ദുസ്സീലോപി ദപ്പിതോ വിയ ചരതി, സോപി അജ്ഝാസയേന മങ്കു ഹോതിയേവ.
സമ്മൂള്ഹോ കാലം കരോതീതി തസ്സ ഹി മരണമഞ്ചേ നിപന്നസ്സ ദുസ്സീലകമ്മം സമാദായ വത്തിതട്ഠാനം ആപാഥം ആഗച്ഛതി. സോ ഉമ്മീലേത്വാ ഇധലോകം പസ്സതി, നിമ്മീലേത്വാ പരലോകം. തസ്സ ചത്താരോ അപായാ ഉപട്ഠഹന്തി, സത്തിസതേന സീസേ പഹരിയമാനോ വിയ ഹോതി. സോ ‘‘വാരേഥ വാരേഥാ’’തി വിരവന്തോ മരതി. തേന വുത്തം – ‘‘സമ്മൂള്ഹോ കാലം കരോതീ’’തി. പഞ്ചമപദം ഉത്താനമേവ. ആനിസംസകഥാ വുത്തവിപരിയായേന വേദിതബ്ബാ.
൪. ബഹുഭാണിസുത്തവണ്ണനാ
൨൧൪. ചതുത്ഥേ ബഹുഭാണിസ്മിന്തി പഞ്ഞായ അപരിച്ഛിന്ദിത്വാ ബഹും ഭണന്തേ. മന്തഭാണിസ്മിന്തി മന്താ വുച്ചതി പഞ്ഞാ, തായ പരിച്ഛിന്ദിത്വാ ഭണന്തേ.
൫. പഠമഅക്ഖന്തിസുത്തവണ്ണനാ
൨൧൫. പഞ്ചമേ വേരബഹുലോതി പുഗ്ഗലവേരേനപി അകുസലവേരേനപി ബഹുവേരോ. വജ്ജബഹുലോതി ദോസബഹുലോ.
൬. ദുതിയഅക്ഖന്തിസുത്തവണ്ണനാ
൨൧൬. ഛട്ഠേ ലുദ്ദോതി ദാരുണോ കക്ഖളോ. വിപ്പടിസാരീതി മങ്കുഭാവേന സമന്നാഗതോ.
൭.പഠമഅപാസാദികസുത്തവണ്ണനാ
൨൧൭. സത്തമേ അപാസാദികേതി അപാസാദികേഹി കായകമ്മാദീഹി സമന്നാഗതേ. പാസാദികേതി പസാദാവഹേ പരിസുദ്ധസമാചാരേ. അട്ഠമനവമാനി ഉത്താനത്ഥാനേവ.
൧൦. മധുരാസുത്തവണ്ണനാ
൨൨൦. ദസമേ പഞ്ചിമേ, ഭിക്ഖവേ, ആദീനവാ മധുരായന്തി ഏകം സമയം ഭഗവാ ഭിക്ഖുസങ്ഘപരിവുതോ ചാരികം ചരമാനോ മധുരാനഗരം സമ്പാപുണിത്വാ അന്തോനഗരം പവിസിതും ആരഭി. അഥേകാ മിച്ഛാദിട്ഠികാ യക്ഖിനീ അചേലാ ഹുത്വാ ദ്വേ ഹത്ഥേ പസാരേത്വാ ജിവ്ഹം നില്ലാലേത്വാ ദസബലസ്സ പുരതോ അട്ഠാസി. സത്ഥാ അന്തോനഗരം അപ്പവിസിത്വാ തതോവ നിക്ഖമിത്വാ വിഹാരം അഗമാസി. മഹാജനോ ഖാദനീയഭോജനീയഞ്ചേവ സക്കാരസമ്മാനഞ്ച ആദായ വിഹാരം ഗന്ത്വാ ബുദ്ധപ്പമുഖസ്സ ഭിക്ഖുസങ്ഘസ്സ ദാനം അദാസി. സത്ഥാ തസ്സ നഗരസ്സ നിഗ്ഗണ്ഹനത്ഥായ ഇമം സുത്തം ആരഭി. തത്ഥ വിസമാതി ന സമതലാ. ബഹുരജാതി വാതപഹരണകാലേ ഉദ്ധതേന രജക്ഖന്ധേന പരിയോനദ്ധാ വിയ ഹോതി. സേസം സബ്ബത്ഥ ഉത്താനമേവാതി.
അക്കോസകവഗ്ഗോ ദുതിയോ.