(൨൩) ൩. ദീഘചാരികവഗ്ഗോ
൧. പഠമദീഘചാരികസുത്തവണ്ണനാ
൨൨൧. തതിയസ്സ പഠമേ അനവത്ഥചാരികന്തി അവവത്ഥിതചാരികം. സുതം ന പരിയോദപേതീതി യമ്പിസ്സ സുതം അത്ഥി, തം പരിയോദപേതും ന സക്കോതി. സുതേനേകച്ചേന അവിസാരദോ ഹോതീതി ഥോകഥോകേന സുതേന വിജ്ജമാനേനാപി ഞാണേന സോമനസ്സപ്പത്തോ ന ഹോതി. സമവത്ഥചാരേതി സമവത്ഥിതചാരേ. ദുതിയം ഉത്താനത്ഥമേവ.
൩-൪. അതിനിവാസസുത്താദിവണ്ണനാ
൨൨൩-൨൨൪. തതിയേ ബഹുഭണ്ഡോതി ബഹുപരിക്ഖാരോ. ബഹുഭേസജ്ജോതി സപ്പിനവനീതാദീനം ബഹുതായ ബഹുഭേസജ്ജോ. ബ്യത്തോതി ബ്യാസത്തോ. സംസട്ഠോതി പഞ്ചവിധേന സംസഗ്ഗേന സംസട്ഠോ ഹുത്വാ. അനനുലോമികേനാതി സാസനസ്സ അനനുച്ഛവികേന. ചതുത്ഥേ വണ്ണമച്ഛരീതി ഗുണമച്ഛരീ. ധമ്മമച്ഛരീതി പരിയത്തിമച്ഛരീ.
൫-൬. കുലൂപകസുത്താദിവണ്ണനാ
൨൨൫-൨൨൬. പഞ്ചമേ അനാമന്തചാരേ ആപജ്ജതീതി ‘‘നിമന്തിതോ സഭത്തോ സമാനോ സന്തം ഭിക്ഖും അനാപുച്ഛാ പുരേഭത്തം വാ പച്ഛാഭത്തം വാ കുലേസു ചാരിത്തം ആപജ്ജേയ്യാ’’തി സിക്ഖാപദേ (പാരാ. ൨൯൪) വുത്തം ആപത്തിം ആപജ്ജതി. രഹോ നിസജ്ജായാതിആദീനിപി തേസം തേസം സിക്ഖാപദാനം വസേന വേദിതബ്ബാനി. ഛട്ഠേ അതിവേലന്തി അതിക്കന്തപമാണകാലം. സത്തമം ഉത്താനമേവ.
൮. ഉസ്സൂരഭത്തസുത്തവണ്ണനാ
൨൨൮. അട്ഠമേ ഉസ്സൂരഭത്തേതി അതിദിവാപചനഭത്തേ. ന കാലേന പടിപൂജേന്തീതി യാഗുകാലേ യാഗും, ഖജ്ജകകാലേ ഖജ്ജകം, ഭോജനകാലേ ഭോജനം അപചന്താ യുത്തപ്പയുത്തകാലസ്സ അതിനാമിതത്താ ന കാലേന പടിപൂജേന്തി, അത്തനോ ചിത്തേനേവ ദേന്തി നാമ. തതോ തേപി തേസു അത്തനോ ഗേഹം ആഗതേസു തഥേവ കരോന്തി. കുലപവേണിയാ ആഗതാ ബലിപടിഗ്ഗാഹികാ ദേവതാപി യുത്തപ്പയുത്തകാലേന ലാഭം ലഭമാനായേവ രക്ഖന്തി ഗോപയന്തി പീളം അകത്വാ. അകാലേ ലഭമാനാ പന ‘‘ഇമേ അമ്ഹേസു അനാദരാ’’തി ആരക്ഖം ന കരോന്തി.
സമണബ്രാഹ്മണാപി ‘‘ഏതേസം ഗേഹേ ഭോജനവേലായ ഭോജനം ന ഹോതി, ഠിതമജ്ഝന്ഹികേ ദേന്തീ’’തി മങ്ഗലാമങ്ഗലേസു കാതബ്ബം ന കരോന്തി. വിമുഖാ കമ്മം കരോന്തീതി ‘‘പാതോ കിഞ്ചി ന ലഭാമ, ഖുദായ പടിപീളിതാ കമ്മം കാതും ന സക്കോമാ’’തി കമ്മം വിസ്സജ്ജേത്വാ നിസീദന്തി. അനോജവന്തം ഹോതീതി അകാലേ ഭുത്തം ഓജം ഹരിതും ന സക്കോതി. സുക്കപക്ഖോ വുത്തവിപല്ലാസേന വേദിതബ്ബോ.
൯. പഠമകണ്ഹസപ്പസുത്തവണ്ണനാ
൨൨൯. നവമേ സഭീരൂതി സനിദ്ദോ മഹാനിദ്ദം നിദ്ദായതി. സപ്പടിഭയോതി തം നിസ്സായ ഭയം ഉപ്പജ്ജതി, തസ്മാ സപ്പടിഭയോ. മിത്തദുബ്ഭീതി പാനഭോജനദായകമ്പി മിത്തം ദുബ്ഭതി ഹിംസതി. മാതുഗാമേപി ഏസേവ നയോ.
൧൦. ദുതിയകണ്ഹസപ്പസുത്തവണ്ണനാ
൨൩൦. ദസമേ ഘോരവിസോതി കക്ഖളവിസോ. ദുജ്ജിവ്ഹോതി ദ്വിധാ ഭിന്നജിവ്ഹോ. ഘോരവിസതാതി ഘോരവിസതായ. സേസദ്വയേപി ഏസേവ നയോ.
ദീഘചാരികവഗ്ഗോ തതിയോ.