൬. സാള്ഹസുത്തവണ്ണനാ

൧൯൬. ഛട്ഠേ ദ്വയേനാതി ദ്വീഹി കോട്ഠാസേഹി. ഓഘസ്സ നിത്ഥരണന്തി ചതുരോഘനിത്ഥരണം. തപോജിഗുച്ഛാഹേതൂതി ദുക്കരകാരികസങ്ഖാതേന തപേന പാപജിഗുച്ഛനഹേതു. അഞ്ഞതരം സാമഞ്ഞങ്ഗന്തി ഏകം സമണധമ്മകോട്ഠാസം. അപരിസുദ്ധകായസമാചാരാതിആദീസു പുരിമേഹി തീഹി പദേഹി കായികവാചസികചേതസികസീലാനം അപരിസുദ്ധതം ദസ്സേത്വാ പച്ഛിമേന പദേന അപരിസുദ്ധാജീവതം ദസ്സേതി. ഞാണദസ്സനായാതി മഗ്ഗഞാണസങ്ഖാതായ ദസ്സനായ. അനുത്തരായ സമ്ബോധായാതി അരഹത്തായ, അരഹത്തഞാണഫസ്സേന ഫുസിതും അഭബ്ബാതി വുത്തം ഹോതി. സാലലട്ഠിന്തി സാലരുക്ഖം. നവന്തി തരുണം. അകുക്കുച്ചകജാതന്തി ‘‘ഭവേയ്യ നു ഖോ, ന ഭവേയ്യാ’’തി അജനേതബ്ബകുക്കുച്ചം. ലേഖണിയാ ലിഖേയ്യാതി അവലേഖനമത്തകേന അവലിഖേയ്യ. ധോവേയ്യാതി ഘംസേയ്യ. അന്തോ അവിസുദ്ധാതി അബ്ഭന്തരേ അസുദ്ധാ അപനീതസാരാ.

ഏവമേവ ഖോതി ഏത്ഥ ഇദം ഓപമ്മസംസന്ദനം – സാലലട്ഠി വിയ ഹി അത്തഭാവോ ദട്ഠബ്ബോ, നദീസോതം വിയ സംസാരസോതം, പാരം ഗന്തുകാമപുരിസോ വിയ ദ്വാസട്ഠി ദിട്ഠിയോ ഗഹേത്വാ ഠിതപുരിസോ, സാലലട്ഠിയാ ബഹിദ്ധാ സുപരികമ്മകതകാലോ വിയ ബഹിദ്ധാ തപചരണം ഗാള്ഹം കത്വാ ഗഹിതകാലോ, അന്തോ അസുദ്ധകാലോ വിയ അബ്ഭന്തരേ സീലാനം അപരിസുദ്ധകാലോ, സാലലട്ഠിയാ സംസീദിത്വാ അധോഗമനം വിയ ദിട്ഠിഗതികസ്സ സംസാരസോതേ സംസീദനം വേദിതബ്ബം.

ഫിയാരിത്തം ബന്ധേയ്യാതി ഫിയഞ്ച അരിത്തഞ്ച യോജേയ്യ. ഏവമേവാതി ഏത്ഥാപി ഇദം ഓപമ്മസംസന്ദനം – സാലലട്ഠി വിയ അത്തഭാവോ, നദീസോതം വിയ സംസാരസോതം, പാരം ഗന്തുകാമപുരിസോ വിയ യോഗാവചരോ, ബഹിദ്ധാ സുപരികമ്മകതകാലോ വിയ ഛസു ദ്വാരേസു സംവരസ്സ പച്ചുപട്ഠിതകാലോ, അന്തോ സുവിസോധിതഭാവോ വിയ അബ്ഭന്തരേ പരിസുദ്ധസീലഭാവോ, ഫിയാരിത്തബന്ധനം വിയ കായികചേതസികവീരിയകരണം, സോത്ഥിനാ പാരിമതീരഗമനം വിയ അനുപുബ്ബേന സീലം പൂരേത്വാ സമാധിം പൂരേത്വാ പഞ്ഞം പൂരേത്വാ നിബ്ബാനഗമനം ദട്ഠബ്ബം.

കണ്ഡചിത്രകാനീതി സരലട്ഠിസരരജ്ജുസരപാസാദസരസാണിസരപോക്ഖരണിസരപദുമാനീതി അനേകാനി കണ്ഡേഹി കത്തബ്ബചിത്രാനി. അഥ ഖോ സോ തീഹി ഠാനേഹീതി സോ ഏവം ബഹൂനി കണ്ഡചിത്രകാനി ജാനന്തോപി ന രാജാരഹോ ഹോതി, തീഹിയേവ പന ഠാനേഹി ഹോതീതി അത്ഥോ. സമ്മാസമാധി ഹോതീതി മഗ്ഗസമാധിനാ ച ഫലസമാധിനാ ച സമാഹിതോ ഹോതീതി അയമേത്ഥ അത്ഥോ. സമ്മാദിട്ഠീതി മഗ്ഗസമ്മാദിട്ഠിയാ സമന്നാഗതോ. ഇദം ദുക്ഖന്തിആദീഹി ചതൂഹി സച്ചേഹി ചത്താരോ മഗ്ഗാ തീണി ച ഫലാനി കഥിതാനി. അയം പന മഗ്ഗേനേവ അവിരാധിതം വിജ്ഝതി നാമാതി വേദിതബ്ബോ. സമ്മാവിമുത്തീതി അരഹത്തഫലവിമുത്തിയാ സമന്നാഗതോ. അവിജ്ജാക്ഖന്ധം പദാലേതീതി അരഹത്തമഗ്ഗേന പദാലേതി നാമാതി വുച്ചതി. ഇമിനാ ഹി ഹേട്ഠാ അരഹത്തമഗ്ഗേന അവിജ്ജാക്ഖന്ധോ പദാലിതോ, ഇധ പന പദാലിതം ഉപാദായ പദാലേതീതി വത്തും വട്ടതീതി.