൧൧. സോസാനികങ്ഗകഥാ

൩൪. സോസാനികങ്ഗമ്പി ‘‘ന സുസാനം പടിക്ഖിപാമി, സോസാനികങ്ഗം സമാദിയാമീ’’തി ഇമേസം അഞ്ഞതരവചനേന സമാദിന്നം ഹോതി.

തേന പന സോസാനികേന യം മനുസ്സാ ഗാമം നിവേസന്താ ‘‘ഇദം സുസാന’’ന്തി വവത്ഥപേന്തി, ന തത്ഥ വസിതബ്ബം. ന ഹി മതസരീരേ അജ്ഝാപിതേ തം സുസാനം നാമ ഹോതി, ഝാപിതകാലതോ പന പട്ഠായ സചേപി ദ്വാദസവസ്സാനി ഛഡ്ഡിതം, തം സുസാനമേവ.

തസ്മിം പന വസന്തേന ചങ്കമമണ്ഡപാദീനി കാരേത്വാ മഞ്ചപീഠം പഞ്ഞപേത്വാ പാനീയപരിഭോജനീയം ഉപട്ഠാപേത്വാ ധമ്മം വാചേന്തേന ന വസിതബ്ബം. ഗരുകം ഹി ഇദം ധുതങ്ഗം, തസ്മാ ഉപ്പന്നപരിസ്സയവിഘാതത്ഥായ സങ്ഘത്ഥേരം വാ രാജയുത്തകം വാ ജാനാപേത്വാ അപ്പമത്തേന വസിതബ്ബം. ചങ്കമന്തേന അദ്ധക്ഖികേന ആളാഹനം ഓലോകേന്തേന ചങ്കമിതബ്ബം.

സുസാനം ഗച്ഛന്തേനാപി മഹാപഥാ ഉക്കമ്മ ഉപ്പഥമഗ്ഗേന ഗന്തബ്ബം. ദിവായേവ ആരമ്മണം വവത്ഥപേതബ്ബം. ഏവഞ്ഹിസ്സ തം രത്തിം ഭയാനകം ന ഭവിസ്സതി, അമനുസ്സാ രത്തിം വിരവിത്വാ വിരവിത്വാ ആഹിണ്ഡന്താപി ന കേനചി പഹരിതബ്ബാ. ഏകദിവസമ്പി സുസാനം അഗന്തും ന വട്ടതി. മജ്ഝിമയാമം സുസാനേ ഖേപേത്വാ പച്ഛിമയാമേ പടിക്കമിതും വട്ടതീതി അങ്ഗുത്തരഭാണകാ. അമനുസ്സാനം പിയം തിലപിട്ഠമാസഭത്തമച്ഛമംസഖീരതേലഗുളാദിഖജ്ജഭോജ്ജം ന സേവിതബ്ബം. കുലഗേഹം ന പവിസിതബ്ബന്തി ഇദമസ്സ വിധാനം.

പഭേദതോ പന അയമ്പി തിവിധോ ഹോതി. തത്ഥ ഉക്കട്ഠേന യത്ഥ ധുവഡാഹധുവകുണപധുവരോദനാനി അത്ഥി, തത്ഥേവ വസിതബ്ബം. മജ്ഝിമസ്സ തീസു ഏകസ്മിമ്പി സതി വട്ടതി. മുദുകസ്സ വുത്തനയേന സുസാനലക്ഖണം പത്തമത്തേ വട്ടതി.

ഇമേസം പന തിണ്ണമ്പി ന സുസാനമ്ഹി വാസം കപ്പനേന ധുതങ്ഗം ഭിജ്ജതി. സുസാനം അഗതദിവസേതി അങ്ഗുത്തരഭാണകാ. അയമേത്ഥ ഭേദോ.

അയം പനാനിസംസോ മരണസ്സതിപടിലാഭോ, അപ്പമാദവിഹാരിതാ, അസുഭനിമിത്താധിഗമോ, കാമരാഗവിനോദനം, അഭിണ്ഹം കായസഭാവദസ്സനം, സംവേഗബഹുലതാ ആരോഗ്യമദാദിപ്പഹാനം, ഭയഭേരവസഹനതാ, അമനുസ്സാനം ഗരുഭാവനീയതാ, അപ്പിച്ഛതാദീനം അനുലോമവുത്തിതാതി.

സോസാനികഞ്ഹി മരണാനുസതിപ്പഭാവാ,

നിദ്ദാഗതമ്പി ന ഫുസന്തി പമാദദോസാ;

സമ്പസ്സതോ ച കുണപാനി ബഹൂനി തസ്സ,

കാമാനുഭാവവസഗമ്പി ന ഹോതി ചിത്തം.

സംവേഗമേതി വിപുലം ന മദം ഉപേതി,

സമ്മാ അഥോ ഘടതി നിബ്ബുതിമേസമാനോ;

സോസാനികങ്ഗമിതിനേകഗുണാവഹത്താ,

നിബ്ബാനനിന്നഹദയേന നിസേവിതബ്ബന്തി.

അയം സോസാനികങ്ഗേ സമാദാനവിധാനപ്പഭേദഭേദാനിസംസവണ്ണനാ.