൫. പിങ്ഗിയാനീസുത്തം
൧൯൫. ഏകം സമയം ഭഗവാ വേസാലിയം വിഹരതി മഹാവനേ കൂടാഗാരസാലായം. തേന ഖോ പന സമയേന പഞ്ചമത്താനി ലിച്ഛവിസതാനി ഭഗവന്തം പയിരുപാസന്തി. അപ്പേകച്ചേ ലിച്ഛവീ നീലാ ഹോന്തി നീലവണ്ണാ നീലവത്ഥാ നീലാലങ്കാരാ, അപ്പേകച്ചേ ലിച്ഛവീ പീതാ ഹോന്തി പീതവണ്ണാ പീതവത്ഥാ പീതാലങ്കാരാ, അപ്പേകച്ചേ ലിച്ഛവീ ലോഹിതകാ ഹോന്തി ലോഹിതകവണ്ണാ ലോഹിതകവത്ഥാ ലോഹിതകാലങ്കാരാ, അപ്പേകച്ചേ ലിച്ഛവീ ഓദാതാ ഹോന്തി ഓദാതവണ്ണാ ഓദാതവത്ഥാ ഓദാതാലങ്കാരാ. ത്യസ്സുദം ഭഗവാ അതിരോചതി വണ്ണേന ചേവ യസസാ ച.
അഥ ഖോ പിങ്ഗിയാനീ ബ്രാഹ്മണോ ഉട്ഠായാസനാ ഏകംസം ഉത്തരാസങ്ഗം കരിത്വാ യേന ഭഗവാ തേനഞ്ജലിം പണാമേത്വാ ഭഗവന്തം ഏതദവോച – ‘‘പടിഭാതി മം, ഭഗവാ, പടിഭാതി മം, സുഗതാ’’തി. ‘‘പടിഭാതു തം പിങ്ഗിയാനീ’’തി ഭഗവാ അവോച. അഥ ഖോ പിങ്ഗിയാനീ ബ്രാഹ്മണോ ഭഗവതോ സമ്മുഖാ സാരുപ്പായ ഗാഥായ അഭിത്ഥവി –
‘‘പദ്മം [പദുമം (ക.) സം. നി. ൧.൧൩൨] യഥാ കോകനദം [കോകനുദം (സ്യാ. കം.)] സുഗന്ധം,
പാതോ സിയാ ഫുല്ലമവീതഗന്ധം;
അങ്ഗീരസം പസ്സ വിരോചമാനം,
തപന്തമാദിച്ചമിവന്തലിക്ഖേ’’തി.
അഥ ഖോ തേ ലിച്ഛവീ പഞ്ചഹി ഉത്തരാസങ്ഗസതേഹി പിങ്ഗിയാനിം ബ്രാഹ്മണം അച്ഛാദേസും. അഥ ഖോ പിങ്ഗിയാനീ ബ്രാഹ്മണോ തേഹി പഞ്ചഹി ഉത്തരാസങ്ഗസതേഹി ഭഗവന്തം അച്ഛാദേസി.
അഥ ഖോ ഭഗവാ തേ ലിച്ഛവീ ഏതദവോച – ‘‘പഞ്ചന്നം, ലിച്ഛവീ, രതനാനം പാതുഭാവോ ദുല്ലഭോ ലോകസ്മിം. കതമേസം പഞ്ചന്നം? തഥാഗതസ്സ അരഹതോ സമ്മാസമ്ബുദ്ധസ്സ പാതുഭാവോ ദുല്ലഭോ ലോകസ്മിം. തഥാഗതപ്പവേദിതസ്സ ധമ്മവിനയസ്സ ദേസേതാ പുഗ്ഗലോ ദുല്ലഭോ ലോകസ്മിം. തഥാഗതപ്പവേദിതസ്സ ധമ്മവിനയസ്സ ദേസിതസ്സ വിഞ്ഞാതാ പുഗ്ഗലോ ദുല്ലഭോ ലോകസ്മിം. തഥാഗതപ്പവേദിതസ്സ ധമ്മവിനയസ്സ ദേസിതസ്സ വിഞ്ഞാതാ ധമ്മാനുധമ്മപ്പടിപന്നോ പുഗ്ഗലോ ദുല്ലഭോ ലോകസ്മിം. കതഞ്ഞൂ കതവേദീ പുഗ്ഗലോ ദുല്ലഭോ ലോകസ്മിം. ഇമേസം ഖോ, ലിച്ഛവീ, പഞ്ചന്നം രതനാനം പാതുഭാവോ ദുല്ലഭോ ലോകസ്മി’’ന്തി [അ. നി. ൫.൧൪൩]. പഞ്ചമം.