൧. ആരഞ്ഞികസുത്തം

൧൮൧. ‘‘പഞ്ചിമേ, ഭിക്ഖവേ, ആരഞ്ഞികാ [ആരഞ്ഞതാ (സബ്ബത്ഥ) പരി. ൪൪൩ പസ്സിതബ്ബം]. കതമേ പഞ്ച? മന്ദത്താ മോമൂഹത്താ ആരഞ്ഞികോ ഹോതി, പാപിച്ഛോ ഇച്ഛാപകതോ ആരഞ്ഞികോ ഹോതി, ഉമ്മാദാ ചിത്തക്ഖേപാ ആരഞ്ഞികോ ഹോതി, വണ്ണിതം ബുദ്ധേഹി ബുദ്ധസാവകേഹീതി ആരഞ്ഞികോ ഹോതി, അപ്പിച്ഛതംയേവ നിസ്സായ സന്തുട്ഠിംയേവ നിസ്സായ സല്ലേഖംയേവ നിസ്സായ പവിവേകംയേവ നിസ്സായ ഇദമത്ഥിതംയേവ [ഇദമട്ഠിതംയേവ (സീ. പീ.)] നിസ്സായ ആരഞ്ഞികോ ഹോതി. ഇമേ ഖോ, ഭിക്ഖവേ, പഞ്ച ആരഞ്ഞികാ. ഇമേസം ഖോ, ഭിക്ഖവേ, പഞ്ചന്നം ആരഞ്ഞികാനം യ്വായം ആരഞ്ഞികോ അപ്പിച്ഛതംയേവ നിസ്സായ സന്തുട്ഠിംയേവ നിസ്സായ സല്ലേഖംയേവ നിസ്സായ പവിവേകംയേവ നിസ്സായ ഇദമത്ഥിതംയേവ നിസ്സായ ആരഞ്ഞികോ ഹോതി, അയം ഇമേസം പഞ്ചന്നം ആരഞ്ഞികാനം അഗ്ഗോ ച സേട്ഠോ ച മോക്ഖോ [പാമോക്ഖോ (അ. നി. ൪.൯൫; ൧൦.൯൧)] ച ഉത്തമോ ച പവരോ ച.

‘‘സേയ്യഥാപി, ഭിക്ഖവേ, ഗവാ ഖീരം, ഖീരമ്ഹാ ദധി, ദധിമ്ഹാ നവനീതം, നവനീതമ്ഹാ സപ്പി, സപ്പിമ്ഹാ സപ്പിമണ്ഡോ, സപ്പിമണ്ഡോ [സപ്പിമ്ഹാ സപ്പിമണ്ഡോ (ക.) സം. നി. ൩.൬൬൨] തത്ഥ അഗ്ഗമക്ഖായതി; ഏവമേവം ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ഇമേസം പഞ്ചന്നം ആരഞ്ഞികാനം യ്വായം ആരഞ്ഞികോ അപ്പിച്ഛതംയേവ നിസ്സായ സന്തുട്ഠിംയേവ നിസ്സായ സല്ലേഖംയേവ നിസ്സായ പവിവേകംയേവ നിസ്സായ ഇദമത്ഥിതംയേവ നിസ്സായ ആരഞ്ഞികോ ഹോതി, അയം ഇമേസം പഞ്ചന്നം ആരഞ്ഞികാനം അഗ്ഗോ ച സേട്ഠോ ച മോക്ഖോ ച ഉത്തമോ ച പവരോ ചാ’’തി. പഠമം.