൧൧. സങ്കവാസുത്തം

൯൨. ഏകം സമയം ഭഗവാ കോസലേസു ചാരികം ചരമാനോ മഹതാ ഭിക്ഖുസങ്ഘേന സദ്ധിം യേന സങ്കവാ [പങ്കധാ (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] നാമ കോസലാനം നിഗമോ തദവസരി. തത്ര സുദം ഭഗവാ സങ്കവായം വിഹരതി. തേന ഖോ പന സമയേന കസ്സപഗോത്തോ നാമ ഭിക്ഖു സങ്കവായം ആവാസികോ ഹോതി. തത്ര സുദം ഭഗവാ സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേതി സമാദപേതി സമുത്തേജേതി സമ്പഹംസേതി. അഥ ഖോ കസ്സപഗോത്തസ്സ ഭിക്ഖുനോ ഭഗവതി സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേന്തേ സമാദപേന്തേ സമുത്തേജേന്തേ സമ്പഹംസേന്തേ അഹുദേവ അക്ഖന്തി അഹു അപ്പച്ചയോ – ‘‘അധിസല്ലിഖതേവായം [അധിസല്ലേഖതേവായം (സ്യാ. കം. ക.)] സമണോ’’തി. അഥ ഖോ ഭഗവാ സങ്കവായം യഥാഭിരന്തം വിഹരിത്വാ യേന രാജഗഹം തേന ചാരികം പക്കാമി. അനുപുബ്ബേന ചാരികം ചരമാനോ യേന രാജഗഹം തദവസരി. തത്ര സുദം ഭഗവാ രാജഗഹേ വിഹരതി.

അഥ ഖോ കസ്സപഗോത്തസ്സ ഭിക്ഖുനോ അചിരപക്കന്തസ്സ ഭഗവതോ അഹുദേവ കുക്കുച്ചം അഹു വിപ്പടിസാരോ – ‘‘അലാഭാ വത മേ, ന വത മേ ലാഭാ; ദുല്ലദ്ധം വത മേ, ന വത മേ സുലദ്ധം; യസ്സ മേ ഭഗവതി സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേന്തേ സമാദപേന്തേ സമുത്തേജേന്തേ സമ്പഹംസേന്തേ അഹുദേവ അക്ഖന്തി അഹു അപ്പച്ചയോ – ‘അധിസല്ലിഖതേവായം സമണോ’തി. യംനൂനാഹം യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമേയ്യം; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവതോ സന്തികേ അച്ചയം അച്ചയതോ ദേസേയ്യ’’ന്തി. അഥ ഖോ കസ്സപഗോത്തോ ഭിക്ഖു സേനാസനം സംസാമേത്വാ പത്തചീവരമാദായ യേന രാജഗഹം തേന പക്കാമി. അനുപുബ്ബേന യേന രാജഗഹം യേന ഗിജ്ഝകൂടോ പബ്ബതോ യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമി; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവന്തം അഭിവാദേത്വാ ഏകമന്തം നിസീദി. ഏകമന്തം നിസിന്നോ ഖോ കസ്സപഗോത്തോ ഭിക്ഖു ഭഗവന്തം ഏതദവോച –

‘‘ഏകമിദം, ഭന്തേ, സമയം ഭഗവാ സങ്കവായം വിഹരതി, സങ്കവാ നാമ കോസലാനം നിഗമോ. തത്ര, ഭന്തേ, ഭഗവാ സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേസി സമാദപേസി സമുത്തേജേസി സമ്പഹംസേസി. തസ്സ മയ്ഹം ഭഗവതി സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേന്തേ സമാദപേന്തേ സമുത്തേജേന്തേ സമ്പഹംസേന്തേ അഹുദേവ അക്ഖന്തി അഹു അപ്പച്ചയോ – ‘അധിസല്ലിഖതേവായം സമണോ’തി. അഥ ഖോ ഭഗവാ സങ്കവായം യഥാഭിരന്തം വിഹരിത്വാ യേന രാജഗഹം തേന ചാരികം പക്കാമി. ( ) [(അനുപുബ്ബേന ചാരികം ചരമാനോ യേന രാജഗഹം തദവസരി. തത്ര സുദം ഭഗവാ രാജഗഹേ വിഹരതി. അഥ ഖോ (ക.)] തസ്സ മയ്ഹം, ഭന്തേ, അചിരപക്കന്തസ്സ ഭഗവതോ അഹുദേവ കുക്കുച്ചം അഹു വിപ്പടിസാരോ – അലാഭാ വത മേ, ന വത മേ ലാഭാ; ദുല്ലദ്ധം വത മേ, ന വത മേ സുലദ്ധം; യസ്സ മേ ഭഗവതി സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേന്തേ സമാദപേന്തേ സമുത്തേജേന്തേ സമ്പഹംസേന്തേ അഹുദേവ അക്ഖന്തി അഹു അപ്പച്ചയോ – ‘അധിസല്ലിഖതേവായം സമണോ’തി. യംനൂനാഹം യേന ഭഗവാ തേനുപസങ്കമേയ്യം; ഉപസങ്കമിത്വാ ഭഗവതോ സന്തികേ അച്ചയം അച്ചയതോ ദേസേയ്യന്തി. അച്ചയോ മം, ഭന്തേ, അച്ചഗമാ യഥാബാലം യഥാമൂള്ഹം യഥാഅകുസലം യസ്സ മേ ഭഗവതി സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേന്തേ സമാദപേന്തേ സമുത്തേജേന്തേ സമ്പഹംസേന്തേ അഹുദേവ അക്ഖന്തി അഹു അപ്പച്ചയോ – ‘അധിസല്ലിഖതേവായം സമണോ’തി. തസ്സ മേ, ഭന്തേ, ഭഗവാ അച്ചയം അച്ചയതോ പടിഗ്ഗണ്ഹാതു, ആയതിം സംവരായാ’’തി.

‘‘തഗ്ഘ തം [തഗ്ഘ ത്വം (സീ. പീ.)], കസ്സപ, അച്ചയോ അച്ചഗമാ യഥാബാലം യഥാമൂള്ഹം യഥാഅകുസലം, യസ്സ തേ മയി സിക്ഖാപദപടിസംയുത്തായ ധമ്മിയാ കഥായ ഭിക്ഖൂ സന്ദസ്സേന്തേ സമാദപേന്തേ സമുത്തേജേന്തേ സമ്പഹംസേന്തേ അഹുദേവ അക്ഖന്തി അഹു അപ്പച്ചയോ – ‘അധിസല്ലിഖതേവായം സമണോ’തി. യതോ ച ഖോ ത്വം, കസ്സപ, അച്ചയം അച്ചയതോ ദിസ്വാ യഥാധമ്മം പടികരോസി, തം തേ മയം പടിഗ്ഗണ്ഹാമ. വുദ്ധിഹേസാ, കസ്സപ, അരിയസ്സ വിനയേ യോ അച്ചയം അച്ചയതോ ദിസ്വാ യഥാധമ്മം പടികരോതി, ആയതിം സംവരം ആപജ്ജതി.

‘‘ഥേരോ ചേപി, കസ്സപ, ഭിക്ഖു ഹോതി ന സിക്ഖാകാമോ ന സിക്ഖാസമാദാനസ്സ വണ്ണവാദീ, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ ന സിക്ഖാകാമാ തേ ച ന സിക്ഖായ സമാദപേതി, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ സിക്ഖാകാമാ തേസഞ്ച ന വണ്ണം ഭണതി ഭൂതം തച്ഛം കാലേന, ഏവരൂപസ്സാഹം, കസ്സപ, ഥേരസ്സ ഭിക്ഖുനോ ന വണ്ണം ഭണാമി. തം കിസ്സ ഹേതു? സത്ഥാ ഹിസ്സ വണ്ണം ഭണതീതി അഞ്ഞേ നം [തം (സീ. പീ.)] ഭിക്ഖൂ ഭജേയ്യും, യേ നം ഭജേയ്യും ത്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും, യ്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും തേസം തം അസ്സ ദീഘരത്തം അഹിതായ ദുക്ഖായാതി. തസ്മാഹം, കസ്സപ, ഏവരൂപസ്സ ഥേരസ്സ ഭിക്ഖുനോ ന വണ്ണം ഭണാമി.

‘‘മജ്ഝിമോ ചേപി, കസ്സപ, ഭിക്ഖു ഹോതി…പേ… നവോ ചേപി, കസ്സപ, ഭിക്ഖു ഹോതി ന സിക്ഖാകാമോ ന സിക്ഖാസമാദാനസ്സ വണ്ണവാദീ, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ ന സിക്ഖാകാമാ തേ ച ന സിക്ഖായ സമാദപേതി, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ സിക്ഖാകാമാ തേസഞ്ച ന വണ്ണം ഭണതി ഭൂതം തച്ഛം കാലേന, ഏവരൂപസ്സാഹം, കസ്സപ, നവസ്സ ഭിക്ഖുനോ ന വണ്ണം ഭണാമി. തം കിസ്സ ഹേതു? സത്ഥാ ഹിസ്സ വണ്ണം ഭണതീതി അഞ്ഞേ നം ഭിക്ഖൂ ഭജേയ്യും, യേ നം ഭജേയ്യും ത്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും, യ്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും തേസം തം അസ്സ ദീഘരത്തം അഹിതായ ദുക്ഖായാതി. തസ്മാഹം, കസ്സപ, ഏവരൂപസ്സ നവസ്സ ഭിക്ഖുനോ ന വണ്ണം ഭണാമി.

‘‘ഥേരോ ചേപി, കസ്സപ, ഭിക്ഖു ഹോതി സിക്ഖാകാമോ സിക്ഖാസമാദാനസ്സ വണ്ണവാദീ, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ ന സിക്ഖാകാമാ തേ ച സിക്ഖായ സമാദപേതി, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ സിക്ഖാകാമാ തേസഞ്ച വണ്ണം ഭണതി ഭൂതം തച്ഛം കാലേന, ഏവരൂപസ്സാഹം, കസ്സപ, ഥേരസ്സ ഭിക്ഖുനോ വണ്ണം ഭണാമി. തം കിസ്സ ഹേതു? സത്ഥാ ഹിസ്സ വണ്ണം ഭണതീതി അഞ്ഞേ നം ഭിക്ഖൂ ഭജേയ്യും, യേ നം ഭജേയ്യും ത്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും, യ്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും തേസം തം അസ്സ ദീഘരത്തം ഹിതായ സുഖായാതി. തസ്മാഹം, കസ്സപ, ഏവരൂപസ്സ ഥേരസ്സ ഭിക്ഖുനോ വണ്ണം ഭണാമി.

‘‘മജ്ഝിമോ ചേപി, കസ്സപ, ഭിക്ഖു ഹോതി സിക്ഖാകാമോ…പേ… നവോ ചേപി, കസ്സപ, ഭിക്ഖു ഹോതി സിക്ഖാകാമോ സിക്ഖാസമാദാനസ്സ വണ്ണവാദീ, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ ന സിക്ഖാകാമാ തേ ച സിക്ഖായ സമാദപേതി, യേ ചഞ്ഞേ ഭിക്ഖൂ സിക്ഖാകാമാ തേസഞ്ച വണ്ണം ഭണതി ഭൂതം തച്ഛം കാലേന, ഏവരൂപസ്സാഹം, കസ്സപ, നവസ്സ ഭിക്ഖുനോ വണ്ണം ഭണാമി. തം കിസ്സ ഹേതു? സത്ഥാ ഹിസ്സ വണ്ണം ഭണതീതി അഞ്ഞേ നം ഭിക്ഖൂ ഭജേയ്യും, യേ നം ഭജേയ്യും ത്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും, യ്യാസ്സ ദിട്ഠാനുഗതിം ആപജ്ജേയ്യും തേസം തം അസ്സ ദീഘരത്തം ഹിതായ സുഖായാതി. തസ്മാഹം, കസ്സപ, ഏവരൂപസ്സ നവസ്സ ഭിക്ഖുനോ വണ്ണം ഭണാമീ’’തി. ഏകാദസമം.

സമണവഗ്ഗോ നവമോ.