൩. തതിയവഗ്ഗോ

൩൦൮. ‘‘ഏകപുഗ്ഗലോ, ഭിക്ഖവേ, ലോകേ ഉപ്പജ്ജമാനോ ഉപ്പജ്ജതി ബഹുജനഅഹിതായ ബഹുജനഅസുഖായ, ബഹുനോ ജനസ്സ അനത്ഥായ അഹിതായ ദുക്ഖായ ദേവമനുസ്സാനം. കതമോ ഏകപുഗ്ഗലോ? മിച്ഛാദിട്ഠികോ ഹോതി വിപരീതദസ്സനോ. സോ ബഹുജനം സദ്ധമ്മാ വുട്ഠാപേത്വാ അസദ്ധമ്മേ പതിട്ഠാപേതി. അയം ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ഏകപുഗ്ഗലോ ലോകേ ഉപ്പജ്ജമാനോ ഉപ്പജ്ജതി ബഹുജനഅഹിതായ ബഹുജനഅസുഖായ, ബഹുനോ ജനസ്സ അനത്ഥായ അഹിതായ ദുക്ഖായ ദേവമനുസ്സാന’’ന്തി.

൩൦൯. ‘‘ഏകപുഗ്ഗലോ, ഭിക്ഖവേ, ലോകേ ഉപ്പജ്ജമാനോ ഉപ്പജ്ജതി ബഹുജനഹിതായ ബഹുജനസുഖായ, ബഹുനോ ജനസ്സ അത്ഥായ ഹിതായ സുഖായ ദേവമനുസ്സാനം. കതമോ ഏകപുഗ്ഗലോ? സമ്മാദിട്ഠികോ ഹോതി അവിപരീതദസ്സനോ. സോ ബഹുജനം അസദ്ധമ്മാ വുട്ഠാപേത്വാ സദ്ധമ്മേ പതിട്ഠാപേതി. അയം ഖോ, ഭിക്ഖവേ, ഏകപുഗ്ഗലോ ലോകേ ഉപപജ്ജമാനോ ഉപ്പജ്ജതി ബഹുജനഹിതായ ബഹുജനസുഖായ, ബഹുനോ ജനസ്സ അത്ഥായ ഹിതായ സുഖായ ദേവമനുസ്സാന’’ന്തി.

൩൧൦. ‘‘നാഹം, ഭിക്ഖവേ, അഞ്ഞം ഏകധമ്മമ്പി സമനുപസ്സാമി യം ഏവം മഹാസാവജ്ജം യഥയിദം, ഭിക്ഖവേ, മിച്ഛാദിട്ഠി. മിച്ഛാദിട്ഠിപരമാനി, ഭിക്ഖവേ, മഹാസാവജ്ജാനീ’’തി [വജ്ജാനീതി (സീ. സ്യാ. കം.)].

൩൧൧. ‘‘നാഹം, ഭിക്ഖവേ, അഞ്ഞം ഏകപുഗ്ഗലമ്പി സമനുപസ്സാമി യോ ഏവം ബഹുജനഅഹിതായ പടിപന്നോ ബഹുജനഅസുഖായ, ബഹുനോ ജനസ്സ അനത്ഥായ അഹിതായ ദുക്ഖായ ദേവമനുസ്സാനം യഥയിദം, ഭിക്ഖവേ, മക്ഖലി മോഘപുരിസോ. സേയ്യഥാപി, ഭിക്ഖവേ, നദീമുഖേ ഖിപ്പം [ഖിപം (സീ. സ്യാ. കം. പീ.)] ഉഡ്ഡേയ്യ [ഓഡ്ഡേയ്യ (സീ.), ഉജ്ഝേയ്യ (ക.)] ബഹൂനം മച്ഛാനം അഹിതായ ദുക്ഖായ അനയായ ബ്യസനായ; ഏവമേവം ഖോ, ഭിക്ഖവേ, മക്ഖലി മോഘപുരിസോ മനുസ്സഖിപ്പം മഞ്ഞേ ലോകേ ഉപ്പന്നോ ബഹൂനം സത്താനം അഹിതായ ദുക്ഖായ അനയായ ബ്യസനായാ’’തി.

൩൧൨. ‘‘ദുരക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ യോ ച സമാദപേതി [സമാദാപേതി (?)] യഞ്ച സമാദപേതി യോ ച സമാദപിതോ തഥത്തായ പടിപജ്ജതി സബ്ബേ തേ ബഹും അപുഞ്ഞം പസവന്തി. തം കിസ്സ ഹേതു? ദുരക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൧൩. ‘‘സ്വാക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ യോ ച സമാദപേതി യഞ്ച സമാദപേതി യോ ച സമാദപിതോ തഥത്തായ പടിപജ്ജതി സബ്ബേ തേ ബഹും പുഞ്ഞം പസവന്തി. തം കിസ്സ ഹേതു? സ്വാക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൧൪. ‘‘ദുരക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ ദായകേന മത്താ ജാനിതബ്ബാ, നോ പടിഗ്ഗാഹകേന. തം കിസ്സ ഹേതു? ദുരക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൧൫. ‘‘സ്വാക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ പടിഗ്ഗാഹകേന മത്താ ജാനിതബ്ബാ, നോ ദായകേന. തം കിസ്സ ഹേതു? സ്വാക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൧൬. ‘‘ദുരക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ യോ ആരദ്ധവീരിയോ സോ ദുക്ഖം വിഹരതി. തം കിസ്സ ഹേതു? ദുരക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൧൭. ‘‘സ്വാക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ യോ കുസീതോ സോ ദുക്ഖം വിഹരതി. തം കിസ്സ ഹേതു? സ്വാക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൧൮. ‘‘ദുരക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ യോ കുസീതോ സോ സുഖം വിഹരതി. തം കിസ്സ ഹേതു? ദുരക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൧൯. ‘‘സ്വാക്ഖാതേ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മവിനയേ യോ ആരദ്ധവീരിയോ സോ സുഖം വിഹരതി. തം കിസ്സ ഹേതു? സ്വാക്ഖാതത്താ, ഭിക്ഖവേ, ധമ്മസ്സാ’’തി.

൩൨൦. ‘‘സേയ്യഥാപി, ഭിക്ഖവേ, അപ്പമത്തകോപി ഗൂഥോ ദുഗ്ഗന്ധോ ഹോതി; ഏവമേവം ഖോ അഹം, ഭിക്ഖവേ, അപ്പമത്തകമ്പി ഭവം ന വണ്ണേമി, അന്തമസോ അച്ഛരാസങ്ഘാതമത്തമ്പി’’.

൩൨൧. ‘‘സേയ്യഥാപി, ഭിക്ഖവേ, അപ്പമത്തകമ്പി മുത്തം ദുഗ്ഗന്ധം ഹോതി… അപ്പമത്തകോപി ഖേളോ ദുഗ്ഗന്ധോ ഹോതി… അപ്പമത്തകോപി പുബ്ബോ ദുഗ്ഗന്ധോ ഹോതി… അപ്പമത്തകമ്പി ലോഹിതം ദുഗ്ഗന്ധം ഹോതി; ഏവമേവം ഖോ അഹം, ഭിക്ഖവേ, അപ്പമത്തകമ്പി ഭവം ന വണ്ണേമി, അന്തമസോ അച്ഛരാസങ്ഘാതമത്തമ്പി’’.

വഗ്ഗോ തതിയോ.