໘. ຈິຕ຺ຕຍມກໍ

ອຸທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ

໑-໖໒. ສຣາຄາທີຕິ ເອຕ຺ຖ ອາທິ-ສທ຺ເທນ ‘‘ຍສ຺ສ ສຣາຄໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ນ ນິຣຸຊ຺ຌຕີ’’ຕິ ອາຣຠິຕ຺ວາ ຍາວ ‘‘ຍສ຺ສ ອວິມຸຕ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວາໂຣ, ຕາວ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ. ກຸສລາທີຕິ ປນ ອາທິ-ສທ຺ເທນ ‘‘ຍສ຺ສ ກຸສລໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ນ ນິຣຸຊ຺ຌຕີ’’ຕິ ອາຣຠິຕ຺ວາ ຍາວ ‘‘ຍສ຺ສ ສຣຓໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ນ ນິຣຸຊ຺ຌຕີ’’ຕິ ວາໂຣ, ຕາວ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ, ຕສ຺ມາ ສຣາຄາທິກຸສລາທີຫີຕິ ສຣາຄາທີຫິ ອວິມຸຕ຺ຕນ຺ເຕຫິ, ກຸສລາທີຫິ ອຣຓນ຺ເຕຫິ ປເທຫິ ມິສ຺ສກາ ວາຣາ. ສຸທ຺ຘິກາຕິ ເກວລາ ຍຖາວຸຕ຺ຕສຣາຄາທີຫິ ກຸສລາທີຫິ ຈ ອມິສ຺ສກາ. ຕໂຍ ຕໂຍຕິ ປຸຄ຺ຄລຘມ຺ມວເສນ ຕໂຍ ຕໂຍ ມຫາວາຣາ. ຍທິ ເອວໍ ກຖໍ ໂສຬສ ປຸຄ຺ຄລວາຣາຕິ ອາຫ ‘‘ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ປນ ວຸຕ຺ເຕ ສມ຺ປິຓ຺ເຑຕ຺ວາ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ໂສຬສວິເຘ ສຣາຄາທິມິສ຺ສກຈິຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ເຕ ປຸຄ຺ຄເລ ເອວ ເອກຊ຺ຌໍ ສມ຺ປິຓ຺ເຑຕ຺ວາ ສງ຺ຄເຫຕ຺ວາ ‘‘ໂສຬສ ປຸຄ຺ຄລວາຣາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ຘມ຺ມປຸຄ຺ຄລຘມ຺ມວາຣາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ເອເສວ ນໂຍ. ນ ນິຣນ຺ຕຣໍ ວຸຕ຺ເຕຕິ ຘມ຺ເມ ປຸຄ຺ຄລຘມ຺ເມ ຈ ອນາມສິຕ຺ວາ ໂສຬສສຸປິ ຐາເນສຸ ນິຣນ຺ຕຣໍ ປຸຄ຺ຄເລ ເອວ ວຸຕ຺ເຕ ສມ຺ປິຓ຺ເຑຕ຺ວາ ໂສຬສ ປຸຄ຺ຄລວາຣາ ນ ວຸຕ຺ຕາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ສໍສຄ຺ຄວເສນາຕິ ສໍສຊ຺ຊນວເສນ ເທສນາຍ ວິມິສ຺ສນວເສນ. ອຎ຺ຎຖາ ຫິ ອຸປ຺ປາທນິໂຣຘາ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນານາຄຕກາລາ ຈ ກຖໍ ສໍສຊ຺ຊີຍນ຺ຕິ. ເສສານມ຺ປິ ວາຣານນ຺ຕິ ອຸປ຺ປາທຸປ຺ປນ຺ນວາຣາທີນໍ. ຕໍຕໍນາມຕາຕິ ຍຖາ ‘‘ຍສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປນ຺ນ’’ນ຺ຕິອາທິນາ ອຸປ຺ປາທອຸປ຺ປນ຺ນຠາວາມສນໂຕ ອຸປ຺ປາທອຸປ຺ປນ຺ນວາໂຣຕິ ນາມໍ ປາຬິໂຕ ເອວ ວິຎ຺ຎາຍຕິ, ເອວໍ ເສສວາຣານມ຺ປີຕິ ອາຫ ‘‘ຕໍຕໍນາມຕາ ປາຬິອນຸສາເຣນ ເວທິຕພ຺ພາ’’ຕິ.

ອຸທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ນິທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ

໖໓. ຕຖາຣູປສ຺ເສວາຕິ ປຈ຺ຉິມຈິຕ຺ຕສມງ຺ຄິໂນ ເອວ. ຕຎ຺ຈ ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຕຎ຺ຈ ຍຖາວຸຕ຺ຕກ຺ຂຓໍ ປຈ຺ຉິມຈິຕ຺ຕໍ. ‘‘ເອວໍປກາຣ’’ນ຺ຕິ ອິມສ຺ສ ອຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຠງ຺ຄກ຺ຂຓສມງ຺ຄິເມວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ນິຣຸຊ຺ຌມານາກາຣສ຺ສ ‘‘ເອວໍປກາຣ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ.

໖໕-໘໒. ທ຺ວຍເມຕນ຺ຕິ ຍໍ ‘‘ຂຓປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນເມວ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓາປຄເມນ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ ນາມ, ຕເທວ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂເຓ ອຸປ຺ປາທໍ ປຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ, ອນຕີຕຕ຺ຕາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ນາມາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ເອຕໍ ອຸຠຍມ຺ປິ. ເອວໍ ນ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸນ຺ຕິ ອິມິນາ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາເຣນ ນ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸໍ, ປກາຣນ຺ຕເຣນ ປນ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ນ ຫີ’’ຕິອາທິນາ ປຐມປກ຺ຂໍ ວິຠາເວຕິ. ວິຠຊິຕພ຺ພໍ ສິຍາຕິ ‘‘ຠງ຺ຄກ຺ຂເຓ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ, ໂນ ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ອຸປ຺ປາທກ຺ຂເຓ ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊິຕ຺ຖ ເຈວ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ຈາ’’ຕິ ວິຠຊິຕພ຺ພໍ ສິຍາ, ນ ຈ ວິຠຕ຺ຕໍ. ‘‘ອາມນ຺ຕາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ສິຍາ ຂຓປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ເນ ຈິຕ຺ເຕ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ອຸຠຍສ຺ສປິ ລພ຺ຠມານຕ຺ຕາ, ນ ຈ ວຸຕ຺ຕໍ. ອິທານິ ເຍນ ປກາເຣນ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸໍ, ຕໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຠງ຺ຄກ຺ຂເຓ’’ຕິອາທິມາຫ. ປຸຄ຺ຄໂລ ວຸຕ຺ໂຕ, ປຸຄ຺ຄລວາໂຣ ເຫໂສຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ຕສ຺ສາຕິ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ. ນ ຈ ກິຎ຺ຈິ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຠງ຺ຄກ຺ຂຓສມງ຺ຄິຠາວໂຕ. ຕໍ ປນ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ຍໍ ຈິຕ຺ຕສມງ຺ຄີ ໂສ ປຸຄ຺ຄໂລຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ອຕ຺ໂຖ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ຍທິ ອເນກຈິຕ຺ຕວເສນາຍໍ ຍມກເທສນາ ປວຕ຺ຕາຕິ ໂຈທນໍ ສນ຺ຘາຍາຫ ‘‘ຈິຕ຺ຕນ຺ຕິ ຫິ…ເປ… ຕິຏ຺ຐຕີ’’ຕິ. ສນ຺ນິຏ຺ຐານວເສນ ນິຍໂມ ເວທິຕພ຺ໂພ, ອຎ຺ຎຖາ ‘‘ໂນ ຈ ເຕສໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’’ຕິອາທິນາ ປຏິເສໂຘ ນ ຍຸຊ຺ເຊຍ຺ຍາຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ຕາທິສນ຺ຕິ ຕຖາຣູປໍ, ຍທວຕ຺ໂຖ ອຸປ຺ປນ຺ນອຸປ຺ປຊ຺ຊມານຕາທິປຣິຍາເຍຫິ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ ໂຫຕິ, ຕທວຕ຺ຖນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໘໓-໑໑໓. ອິມສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລວາຣຕ຺ຕາຕິ ‘‘ຍສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານ’’ນ຺ຕິອາທິນຍປ຺ປວຕ຺ຕສ຺ສ ອິມສ຺ສ ອຕິກ຺ກນ຺ຕກາລວາຣສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລວາຣຕ຺ຕາ. ປຸຄ຺ຄໂລ ປຸຈ຺ຉິໂຕຕິ ‘‘ຍສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານໍ…ເປ… ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ຈິຕ຺ຕສມງ຺ຄິປຸຄ຺ຄໂລ ປຸຈ຺ຉິໂຕຕິ ປຸຄ຺ຄລສ຺ເສວ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນນ ຠວິຕພ຺ພໍ, ອິຕຣຖາ ອຎ຺ຎໍ ປຸຈ຺ຉິຕໍ ອຎ຺ຎໍ ວິສ຺ສຊ຺ຊິຕໍ ສິຍາ. ນ ໂກຈິ ປຸຄ຺ຄໂລ ນ ຄຫິໂຕ ສພ຺ພສຕ຺ຕານໍ ອນິພ຺ພຕ຺ຕຈິຕ຺ຕຕາຠາວໂຕ. ເຕ ຈ ປນ ສພ຺ເພ ປຸຄ຺ຄລາ. ນິຣຸຊ຺ຌມານກ຺ຂຓາຕີຕຈິຕ຺ຕາຕິ ນິຣຸຊ຺ຌມານກ຺ຂຓາ ຫຸຕ຺ວາ ອຕີຕຈິຕ຺ຕາ. ຕຖາ ທຸຕິຍຕຕິຍາຕິ ຍຖາ ປຐມປຎ຺ໂຫ ອນວເສສປຸຄ຺ຄລວິສຍຕ຺ຕາ ປຏິວຈເນນ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕພ຺ໂພ ສິຍາ, ຕຖາ ຕໂຕ ເອວ ທຸຕິຍຕຕິຍປຎ຺ຫາ ‘‘ອາມນ຺ຕາ’’ອິຈ຺ເຈວ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕພ຺ພາ ສິຍຸນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຈຕຸຕ຺ໂຖ ປນ ປຎ຺ໂຫ ເອວໍ ວິຠຊິຕ຺ວາ ປຸຄ຺ຄລວເສເນວ ວິສ຺ສຊ຺ເຊຕພ຺ໂພຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ປຈ຺ຉິມຈິຕ຺ຕສ຺ສາ’’ຕິອາທິໍ ວຕ຺ວາ ຕຖາ ອວຈເນ ກາຣຓໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ຈິຕ຺ຕວເສນ ປຸຄ຺ຄລວວຕ຺ຖານໂຕ’’ຕິອາທິມາຫ. ‘‘ຠງ຺ຄກ຺ຂເຓ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓໍ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ອິມິນາ ວຕ຺ຕມານສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວເສນ ປຸຄ຺ຄໂລ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓາຕີຕຈິຕ຺ໂຕ, ‘‘ອຕີຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓຎ຺ຈ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕນ຺ຕິ ຠງ຺ຄກ຺ຂຓຎ຺ຈ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ອິມິນາ ປນ ອຕີຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວເສນ ປຸຄ຺ຄໂລ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓາຕີຕຈິຕ຺ໂຕ ວຸຕ຺ໂຕ.

ຕຕ຺ຖາຕິ ເຕສຸ ທ຺ວີສຸ ປຸຄ຺ຄເລສຸ. ປຸຣິມສ຺ສາຕິ ປຐມໍ ວຸຕ຺ຕສ຺ສ ສນ຺ນິຏ຺ຐານປທສງ຺ຄຫິຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ນ ຠງ຺ຄກ຺ຂຓໍ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕໍ. ‘‘ໂນ ຈ ຠງ຺ຄກ຺ຂຓໍ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຈ຺ຉິມສ຺ສ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ຠງ຺ຄກ຺ຂຓນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ‘‘ຠງ຺ຄກ຺ຂຓຎ຺ຈ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອວມາທິໂກ ປຸຄ຺ຄລວິຠາໂຄຕິ ທຸຕິຍປຎ຺ຫາທີສຸ ວຸຕ຺ຕໍ ສນ຺ຘາຍາຫ. ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ຕໍຕໍຂຓວີຕິກ຺ກມາວີຕິກ຺ກມທສ຺ສນວເສນາຕິ ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປາທກ຺ຂຓສ຺ສ ຠງ຺ຄກ຺ຂຓສ຺ສ ຈ ຍຖາຣຫໍ ວີຕິກ຺ກມສ຺ສ ອວີຕິກ຺ກມສ຺ສ ຈ ທສ຺ສນວເສນ ທສ຺ສິໂຕ ໂຫຕິ ປຸຄ຺ຄລວິຠາໂຄຕິ ໂຍຊນາ. ອິຘາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ອຕິກ຺ກນ຺ຕກາລວາເຣ. ປຸຄ຺ຄລວິສິຏ຺ຐໍ ຈິຕ຺ຕໍ ປຸຈ຺ຉິຕໍ ‘‘ຍສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ຍທິປິ ປຸຄ຺ຄລປ຺ປຘານາ ປຸຈ຺ຉາ ປຸຄ຺ຄລວາຣຕ຺ຕາ. ອຖາປິ ຈິຕ຺ຕປ຺ປຘານາ ປຸຄ຺ຄລໍ ວິເສສນຠາເວນ ຄເຫຕ຺ວາ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ ວິເສສິຕຕ຺ຕາ. ອຸຠຍຖາປິ ທຸຕິຍປຸຈ຺ຉາຍ ‘‘ອາມນ຺ຕາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ສິຍາ ອນວເສສປຸຄ຺ຄລວິສຍຕ຺ຕາ. ຕຖາ ປນ ອວຕ຺ວາ ‘‘ອຕີຕໍ ຈິຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ກສ຺ມາ ນິໂຣຘກ຺ຂຓ…ເປ… ທສ຺ສນຕ຺ຖນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພນ຺ຕິ ໂຍຊນາ. ເອສ ນໂຍ ‘‘ນ ນິຣຸຊ຺ຌມານ’’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາປີຕິ ນິຣຸຊ຺ຌມານໍ ຂຓໍ ນິໂຣຘກ຺ຂຓໍ ຂຓໍ ວີຕິກ຺ກນ຺ຕກາລໍ ກິໍ ຕສ຺ສ ຈິຕ຺ຕໍ ນ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໑໑໔-໑໑໖. ສຣາຄປຈ຺ຉິມຈິຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ສຣາຄຈິຕ຺ເຕສຸ ປຈ຺ຉິມສ຺ສ ຈິຕ຺ຕສ຺ສ, ເອກສ຺ສ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ຣາຄສມ຺ປຍຸຕ຺ຕຈິຕ຺ເຕສຸ ຍໍ ສພ຺ພປຈ຺ຉິມໍ ຈິຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ສ. ໂສ ປນ ປຸຄ຺ຄໂລ ອນາຄາມີ ເວທິຕພ຺ໂພ. ນ ນິຣຸຊ຺ຌຕິ ນິໂຣຘາສມງ຺ຄິຕາຍ. ນິຣຸຊ຺ຌິສ຺ສຕິ ອິທານິ ນິໂຣຘໍ ປາປຸຓິສ຺ສຕິ. ອປ຺ປຏິສນ຺ຘິກຕ຺ຕາ ປນ ຕໂຕ ອຎ຺ຎໍ ນຸປ຺ປຊ຺ຊິສ຺ສຕິ. ອິຕເຣສນ຺ຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕສຣາຄປຈ຺ຉິມຈິຕ຺ຕສມງ຺ຄິໍ ວີຕຣາຄຈິຕ຺ຕສມງ຺ຄິຎ຺ຈ ຐເປຕ຺ວາ ອວເສສານໍ ອິຕຣເສກ຺ຂານຎ຺ເຈວ ປຸຖຸຊ຺ຊນານຎ຺ຈ.

ນິທ຺ເທສວາຣວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ຈິຕ຺ຕຍມກວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.