໙. ທຸຕິຍທຸຏ຺ຐໂທສສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໓໙໑. ນວເມ ທິສ຺ວາຕິ ອຊິກາຍ ວິປ຺ປຏິປຊ຺ຊນ຺ຕໍ ຉຄລກໍ ທິສ຺ວາ. ເມຕ຺ຕິຍໍ ຠິກ຺ຂຸນິນ຺ຕິ ຕສ຺ສາ ຠິກ຺ຂຸນິກາລໍ ຄເຫຕ຺ວາ ຠູຕປຸພ຺ພໂວຫາເຣນ ໂວຫຣນ຺ຕິ. ເວຬຸວເນເຍວາຕິ ເຖຣສ຺ສ ຠິກ຺ຂາຈາຣເວລໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ເຕຫິ ວຸຕ຺ຕຠຕ຺ຕຸທ຺ເທສເວລໍເຍວ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ກຈ຺ຈິ ໂນຕິ ກຈ຺ຈິ ນຸ. ເອຕມຕ຺ຖໍ ອາໂຣເຈສຸນ຺ຕິ ອຎ຺ຎຠາຄິຍສ຺ສ ອຘິກຣຓສ຺ສ ກຎ຺ຈິເທສໍ ເລສມຕ຺ຕໍ ອຸປາທາຍ ປາຣາຊິເກນ ຘມ຺ເມນ ອນຸທ຺ຘໍສິຕຠາວໍ ອາໂຣເຈສຸໍ.

ອຎ຺ຎຠາຄສ຺ສາຕິ ອຎ຺ຎໂກຏ຺ຐາສສ຺ສ, ເຖຣສ຺ສ ມນຸສ຺ສຊາຕິຠິກ຺ຂຸຠາວໂຕ ອຎ຺ຎສ຺ສ ຕິຣຈ຺ຉານຊາຕິຉຄລກຠາວສງ຺ຂາຕສ຺ສ ໂກຏ຺ຐາສສ຺ສາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອິທນ຺ຕິ ສາມຎ຺ຎໂຕ ນປຸໍສກນິທ຺ເທເສນ ຉຄລກໍ ນິທ຺ທິສຕິ, ອິທໍ ຉຄລກຊາຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ, ອຍໍ ຉຄລໂກຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອຘິກຣຓສທ຺ທາເປກ຺ໂຂ ວາ ນປຸໍສກນິທ຺ເທໂສ, ອິທໍ ຉຄລກສງ຺ຂາຕໍ ອຘິກຣຓນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອຎ຺ຎຠາໂຄຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕຕິຣຈ຺ຉານຊາຕິຉຄລກຠາວສງ຺ຂາໂຕ ອຎ຺ຎຠາໂຄ, ອຎ຺ຎໂກຏ຺ຐາໂສຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອສ຺ສາຕິ ຉຄລກສ຺ສ. ‘‘ອຎ຺ຎຠາຄສມ຺ພນ຺ຘີ ອຎ຺ຎຠາຄິຍ’’ນ຺ຕິ ປຐມວິຄ຺ຄຫສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ, ‘‘ອຎ຺ຎຠາຄວນ຺ຕໍ ອຎ຺ຎຠາຄິຍ’’ນ຺ຕິ ທຸຕິຍວິຄ຺ຄຫສ຺ສ. ທ຺ວີຫິປິ ວິຄ຺ຄເຫຫິ ອຎ຺ຎຠາຄິຍນ຺ຕິ ຉຄລໂກວ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕິຣຈ຺ຉານຊາຕິຉຄລກຠາວຎ຺ຈ ຐເປຕ຺ວາ ປຣມຕ຺ຖໂຕ ວິສຸໍ ຉຄລເກ ອສຕິປິ ‘‘ປຏິມາຍ ສຣີຣ’’ນ຺ຕິອາທີສຸ ວິຍ ອເຠເທປິ ເຠທກປ຺ປນາຍ ປວຕ຺ຕໂລກໂວຫາຣວເສນ ‘‘ອຎ຺ຎຠາຄສ຺ສ ອິທໍ, ອຎ຺ຎຠາໂຄ ວາ ອສ຺ສ ອຕ຺ຖີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອິທານິ ທ຺ວີຫິປິ ວິຄ຺ຄເຫຫິ ວຸຕ຺ຕມຕ຺ຖໍ ວິຕ຺ຖາເຣຕ຺ວາ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ໂຍ ຫິ ໂສ’’ຕິອາທິມາຫ. ໂສຕິ ໂສ ຉຄລໂກ. ຕສ຺ສ ‘‘ໂຫຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຕໂຕຕິ ຕໂຕ ມນຸສ຺ສຊາຕິໂຕ ຠິກ຺ຂຸຠາວໂຕ ຈ. ໂສ ວາ ອຎ຺ຎຠາໂຄຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕຕິຣຈ຺ຉານຊາຕິຉຄລກຠາວສງ຺ຂາໂຕ ອຎ຺ຎຠາໂຄ. ອສ຺ສາຕິ ຉຄລກສ຺ສ. ໂສ ຉຄລໂກ ອຎ຺ຎຠາຄິຍສງ຺ຂາຕໍ ລຠຕີຕິ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ. ‘‘ອຘິກຣຓນ຺ຕິ ອາຘາໂຣ, ວຕ຺ຖຸ ອຘິຏ຺ຐານ’’ນ຺ຕິ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕມຕ຺ຖໍ ສຣູປໂຕ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຍສ຺ມາ ຈາ’’ຕິອາທິມາຫ. ເຕສນ຺ຕິ ເມຕ຺ຕິຍຠູມຊການໍ. ອິມນ຺ຕິ ຉຄລກໍ. ນາມກຣຓສຎ຺ຎາຍາຕິ ນາມກຣຓສງ຺ຂາຕາຍ ສຎ຺ຎາຍ ໂສ ຉຄລໂກ ອຘິກຣຓນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ. ຕຎ຺ຫິ ສນ຺ຘາຍາຕິ ‘‘ອວສ຺ສໍ ຕຸມ຺ເຫຫິ ເລໂສ ໂອຑ຺ຑິໂຕ, ກິໍ ວທຖ, ກິໍ ປສ຺ສິຕ຺ຖາ’’ຕິ ອນຸຍຸຕ຺ເຕຫິ ເຕຫິ ຠິກ຺ຂູຫິ ‘‘ຉຄລກສ຺ສ ວິປ຺ປຏິປຕ຺ຕິໍ ທິສ຺ວາ ທພ຺ພສ຺ສ ນາມໍ ຕສ຺ສ ກຣິມ຺ຫາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ຕສ຺ສ ນາມກຣຓສຎ຺ຎາຍ ອຘິຏ຺ຐານຠູຕໍ ຕໍ ຉຄລກໍ ສນ຺ຘາຍ. ເຕ ຠິກ຺ຂູຕິ ເຕ ອນຸຍຸຎ຺ຊກາ ຠິກ຺ຂູ. ອາປຕ຺ຕິເລສມ຺ປິ ປຸຄ຺ຄລສ຺ມິໍເຍວ ອາໂຣເປຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ‘‘ປຸຄ຺ຄລານໍເຍວ ເລສາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ປທຠາຊເນ ປນ…ເປ… ເວທິຕພ຺ພນ຺ຕິ ອິມິນາ ນາມກຣຓສຎ຺ຎາຍ ອາຘາຣຠູຕສ຺ສ ຉຄລກສງ຺ຂາຕສ຺ສ ອຘິກຣຓສ຺ສ ອວຈເນ ກາຣຓໍ ວຸຕ຺ຕໍ.

໓໙໓. ‘‘ອຎ຺ຎຠາຄິຍສ຺ສ ອຘິກຣຓສ຺ສາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ປາຬິອາຄຕອຘິກຣຓສທ຺ທປຕິຣູປກໍ ອຎ຺ຎໍ ອຘິກຣຓສທ຺ທໍ ປາຬິອາຄຕຕທຎ຺ຎສາຘາຣຓຕາຍ ອຸຠຍປທຕ຺ຖໍ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ‘‘ອຘິກຣຓໍ ນາມ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຘິກຣຓານີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສນ ຫິ ອຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສນ຺ເຕນ ປາຬິຍໍ ອາຄຕສທ຺ທປຕິຣູປໂກ ອຎ຺ໂຎ ສທ຺ໂທ ອຸຠຍປທຕ຺ໂຖ ອຸທ຺ຘຣິຕພ຺ໂພ, ນ ຈ ອຎ຺ຎໍ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎສ຺ສ ອຕ຺ໂຖ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ, ຕສ຺ມາ ປາຬິອາຄຕອຘິກຣຓສທ຺ທປຕິຣູປໂກ ອຎ຺ໂຎເຍວ ອຸຠຍປທຕ຺ຖສາຘາຣໂຓ ອຘິກຣຓສທ຺ໂທ ອຸທ຺ຘໂຏຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເຕເນວາຫ ‘‘ອຘິກຣຓນ຺ຕິ ວຈນສາມຎ຺ຎໂຕ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສນ ປວຕ຺ຕານິ ຈຕ຺ຕາຣິ ອຘິກຣຓານີ’’ຕິ. ຍາ ຈ ສາ ອວສາເນ…ເປ… ໂຈທນາ ວຸຕ຺ຕາຕິ ຠິກ຺ຂຸ ສງ຺ຆາທິເສສໍ ອຊ຺ຌາປຊ຺ຊນ຺ໂຕ ທິຏ຺ໂຐ ໂຫຕິ, ສງ຺ຆາທິເສເສ ສງ຺ຆາທິເສສທິຏ຺ຐີ ໂຫຕິ, ຕຎ຺ເຈ ປາຣາຊິເກນ ໂຈເທຕີຕິອາທິໂຈທນໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ.

ເມຖຸນວີຕິກ຺ກມາປຕ຺ຕິໂຍ ວຕ຺ຖຸໂຕ ສຠາຄາ, ອິຕຣາສໍ ປນ ອທິນ຺ນາທານາທິອາປຕ຺ຕີນໍ ສມາເນປິ ປາຣາຊິກາປຕ຺ຕິຠາເວ ວຕ຺ຖຸໂຕ ວິສຠາຄາຕິ ອາຫ ‘‘ສຠາຄວິສຠາຄວຕ຺ຖຸໂຕ’’ຕິ. ສຠາວສຣິກ຺ຂາສຣິກ຺ຂໂຕຕິ ສຠາເວນ ສທິສາສທິສຠາວໂຕ. ປຐມປາຣາຊິກຎ຺ຫິ ປຐມປາຣາຊິກາປຕ຺ຕິຍາ ເມຖຸນຣາເຄນ ສຠາວໂຕ ສທິສໍ, ໂທສສມ຺ປຍຸຕ຺ຕມນຸສ຺ສວິຄ຺ຄເຫນ ອສທິສໍ. ນນຸ ຈ ‘‘ອາປຕ຺ຕາຘິກຣຓໍ ອາປຕ຺ຕາຘິກຣຓສ຺ສ ສິຍາ ຕພ຺ຠາຄິຍໍ, ສິຍາ ອຎ຺ຎຠາຄິຍ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອຸທ຺ເທສານຸກ຺ກເມນ ຕພ຺ຠາຄິຍຕໍ ອນິທ຺ທິສິຕ຺ວາ ອຎ຺ຎຠາຄິຍຕາ ປຐມໍ ກສ຺ມາ ນິທ຺ທິຏ຺ຐາຕິ ອາຫ ‘‘ອາທິໂຕ ປຏ຺ຐາຍາ’’ຕິອາທິ. ວຸຕ຺ຕນເຍເນວາຕິ ‘‘ສຠາຄວິສຠາຄວຕ຺ຖຸໂຕ’’ຕິອາທິນາ ວຸຕ຺ຕນເຍນ.

‘‘ສງ຺ຆກມ຺ມານິ ນິສ຺ສາຍ ອຸປ຺ປນ຺ນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ສງ຺ຆກມ຺ມໂຕ ກິຈ຺ຈາຘິກຣຓໍ ວິສຸໍ ວິຍ ທິສ຺ສຕີຕິ ອາຫ ‘‘ກິໍ ປນາ’’ຕິອາທິ. ‘‘ກິຈ຺ຈເມວ ກິຈ຺ຈາຘິກຣຓ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ‘‘ສງ຺ຆກມ຺ມານເມເວຕໍ ອຘິວຈນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍທິ ເອວໍ ‘‘ສງ຺ຆກມ຺ມານິ ນິສ຺ສາຍ ອຸປ຺ປນ຺ນ’’ນ຺ຕິ ກສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ເອວໍ ສນ຺ເຕປີ’’ຕິອາທິ. ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ສງ຺ຆກມ຺ມສ຺ສ ຠຄວຕາ ວຸຕ຺ຕໍ ອິຕິກຕ຺ຕພ຺ພຕາລກ຺ຂຓໍເຍວ ຕໂຕ ສງ຺ຆກມ຺ມສ຺ສ ນິປ຺ຜຊ຺ຊນໂຕ ຜລູປຈາເຣນ ສງ຺ຆກມ຺ມນ຺ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພຕໍ ອຣຫຕີຕິ ອາຫ ‘‘ຍໍ ກມ຺ມລກ຺ຂຓໍ ມນສິ ກໂຣຕິ, ຕໍ ນິສ຺ສາຍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນໂຕ’’ຕິ. ປຣິວາສາທິສງ຺ຆກມ຺ມໍ ນິສ຺ສາຍ ມານຕ຺ຕາທີນໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນໂຕ ອຸກ຺ເຂປນີຍກມ຺ມສີມາສມ຺ມຸຕິກມ຺ມາທີນິ ອິສ຺ສາຍ ໂອສາຣຓສີມາສມູຫນນາທິກມ຺ມານໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊນໂຕ ຈ ‘‘ປຸຣິມໍ ປຸຣິມໍ ສງ຺ຆກມ຺ມ’’ນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ.

໓໙໕-໔໐໐. ສວຕ຺ຖຸກໍ ກຕ຺ວາຕິ ປຸຄ຺ຄລາຘິຏ຺ຐານໍ ກຕ຺ວາ. ທີຆາທິໂນຕິ ທີຆຣສ຺ສກາຬໂອທາຕາທິໂນ. ທິຏ຺ຐາທິໂນຕິ ທິຏ຺ຐສຸຕາທິໂນ. ໂລຫປຕ຺ຕສທິໂສຕິ ອໂຍປຕ຺ຕສທິໂສ. ອງ຺ຄານິ ປຐມທຸຏ຺ຐໂທເສ ວຸຕ຺ຕສທິສານິ, ອິຘ ປນ ກຎ຺ຈິເທສໍ ເລສມຕ຺ຕໍ ອຸປາທິຍນາ ອຘິກາ.

ທຸຕິຍທຸຏ຺ຐໂທສສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.