ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານກຖາ

‘‘ປຸພ຺ເພວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ‘‘ກທາ ປນ ເນສໍ ປຫານໍ ໂຫຕີ’’ຕິ ໂຈທນໍ ສມຸຏ຺ຐາເປຕ຺ວາ ອາຫ ‘‘ຈຕຸນ຺ນໍ ຌານານໍ ອຸປຈາຣກ຺ຂເຓ’’ຕິ. ເອວໍ ເວທິຕພ຺ພນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ປຫານກ຺ກເມນ ອວຸຕ຺ຕານນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ປຫານກ຺ກໂມ ນາມ ປຫາຍກຘມ຺ມານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິປຏິປາຏິ. ເຕນ ປນ ວຸຈ຺ຈມາເນ ‘‘ທຸກ຺ຂໍ ໂທມນສ຺ສໍ ສຸຂໍ ໂສມນສ຺ສ’’ນ຺ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ສິຍາ, ກສ຺ມາ ອິໂຕ ອຎ຺ຎຖາ ວຈນນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ອິນ຺ທ຺ຣິຍວິຠງ຺ເຄ’’ຕິອາທິ. ອຸທ຺ເທສກ຺ກເມນາຕິ ‘‘ສຸຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ປວຕ຺ຕອຸທ຺ເທສກ຺ກເມນ.

ອຖ ກສ຺ມາ ຌາເນສ຺ເວວ ນິໂຣໂຘ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ກຕ຺ຖ ຈຸປ຺ປນ຺ນໍ ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ປຈ຺ຈເຍຫິ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ອວິກ຺ຂມ຺ຠິຕໍ ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ກຕ຺ຖ ຈ ອປຣິເສສໍ ນິຣຸຊ຺ຌຕີຕິ ນິໂຣຘຏ຺ຐານໍ ນິໂຣຘກາຣຓໍ ປຸຈ຺ຉຕິ. ເຕນ ກຕ຺ຖາຕິ ປຸຈ຺ຉາຍ ເອຕ຺ຖາຕິ ວິສ຺ສຊ຺ຊເນປິ ເຫຕຸມ຺ຫິ ຠຸມ຺ມວຈນໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ຌານານຸຠາວນິມິຕ຺ຕຎ຺ຫິ ອນຸປ຺ປຊ຺ຊນ຺ຕໍ ທຸກ຺ຂິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ອປຣິເສສໍ ນິຣຸຊ຺ຌຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຕິສຍນິໂຣໂຘ ສຸຏ຺ຐຸ ປຫານໍ ອຸຊຸປຏິປກ຺ເຂນ ວູປສໂມ. ນິໂຣໂຘ ປຫານມຕ຺ຕໍ. ນານາວຊ຺ຊເນຕິ ເຍນ ອາວຊ຺ຊເນນ ອປ຺ປນາວີຖິ, ຕໂຕ ຠິນ຺ນາວຊ຺ຊເນ ອເນກາວຊ຺ຊເນ ວາ. ອປ຺ປນາວີຖິຍຎ຺ຫິ ອຸປຈາໂຣ ເອກາວຊ຺ຊໂນ, ອິຕໂຣ ອເນກາວຊ຺ຊໂນ ອເນກກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ປວຕ຺ຕນໂຕ. ວິສມນິສຊ຺ຊາຍ ອຸປ຺ປນ຺ນກິລມໂຖ ວິສມາສນຸປຕາໂປ. ປີຕິຜຣເຓນາຕິ ປີຕິຍາ ຜຣຓຣສຕ຺ຕາ ປີຕິສມຸຏ຺ຐານານໍ ວາ ປຓີຕຣູປານໍ ກາຍສ຺ສ ພ຺ຍາປນໂຕ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕນາຫ ‘‘ສພ຺ໂພ ກາໂຍ ສຸໂຂກ຺ກນ຺ໂຕ ໂຫຕີ’’ຕິ. ປຓີຕຣູປຜຸຏ຺ຐສຣີຣສ຺ສ ສຸໂຂກ຺ກນ຺ຕກາຍຕ຺ຕາ ກຸໂຕ ທຸກ຺ຂຸປ຺ປຕ຺ຕິ ວິສມາສນຸປຕາປາທິນາຕິ ອາຫ ‘‘ປຏິປກ຺ເຂນ ອວິຫຕຕ຺ຕາ’’ຕິ. ວິຕກ຺ກວິຈາຣປຈ຺ຈເຍປີຕິ ປິ-ສທ຺ໂທ ອຏ຺ຐານປ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ, ໂສ ‘‘ປຫີນສ຺ສາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ອາເນຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ຘິຕພ຺ໂພ. ປຫີນສ຺ສປິ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສາຕິ ອິທຎ຺ຈ ‘‘ສິຍາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ສມ຺ພນ຺ຘິຕພ຺ພໍ. ເອຕນ຺ຕິ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ. ‘‘ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ‘‘ຕສ຺ສ ມຍ຺ຫໍ ອຕິຈິຣໍ ວິຕກ຺ກຍໂຕ ວິຈາຣຍໂຕ ກາໂຍປິ ກິລມິ, ຈິຕ຺ຕມ຺ປິ ອູຫຎ຺ຎີ’’ຕິ ວຈນໂຕ ກາຍຈິຕ຺ຕເຂທານໍ ວິຕກ຺ກວິຈາຣປຈ຺ຈຍຕາ ເວທິຕພ຺ພາ. ວິຕກ຺ກວິຈາຣຠາເວຕິ ເອຕ຺ຖ ‘‘ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍ’’ນ຺ຕິ ອາເນຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ຘິຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຖສ຺ສ ສິຍາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕີຕິ ຕຕ຺ຖ ທຸຕິຍຊ຺ຌານູປຈາເຣ ອສ຺ສ ປຫີນສ຺ສປິ ໂທມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍສ຺ສ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ ຠເວຍ຺ຍ.

ເອຕ຺ຖ ຈ ຍເທເກ ວທນ຺ຕິ ‘‘ຕຕ຺ຖສ຺ສ ສິຍາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕີຕິ ວທນ຺ເຕນ ຌານລາຠີນມ຺ປິ ໂທມນສ຺ສຸປ຺ປຕ຺ຕິ ອຕ຺ຖີຕິ ທສ຺ສິຕໍ ໂຫຕິ, ເຕນ ຈ ອນີວຣຓສຠາໂວ ໂລໂຠ ວິຍ ໂທໂສປິ ອຕ຺ຖີຕິ ທີເປຕິ. ນ ຫິ ໂທເສນ ວິນາ ໂທມນສ຺ສໍ ປວຕ຺ຕຕິ, ນ ເຈຕ຺ຖ ປຏ຺ຐານປາຬິຍາ ວິໂຣໂຘ ຈິນ຺ເຕຕພ຺ໂພ. ຍສ຺ມາ ຕຕ຺ຖ ປຣິຫີນຊ຺ຌານໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ ປວຕ຺ຕມານໍ ໂທມນສ຺ສໍ ທສ຺ສິຕໍ, ອປຣິຫີນຊ຺ຌານໍ ອາຣມ຺ມຓໍ ກຕ຺ວາ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມານສ຺ສ ໂທມນສ຺ສສ຺ສ ອສມ຺ຠວໂຕ ຌານລາຠີນໍ ສພ຺ພໂສ ໂທມນສ຺ສໍ ນຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ຈ ນ ສກ຺ກາ ວຕ຺ຕຸໍ ອຏ຺ຐສມາປຕ຺ຕິລາຠິໂນ ອປິ ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນຕ຺ຕາ, ນ ເຫວ ໂຂ ໂສ ປຣິຫີນຊ຺ຌາໂນ ອໂຫສີ’’ຕິ, ຕໍ ອຍຸຕ຺ຕໍ ອນີວຣຓສຠາວສ຺ສ ໂທມນສ຺ສສ຺ສ ອຠາວໂຕ. ຍທິ ສິຍາ, ຣູປາຣູປາວຈຣສຕ຺ຕານມ຺ປິ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ, ນ ຈ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ. ຕຖາ ຫິ ອາຣຸປ຺ເປ ກາມຈ຺ຉນ຺ທນີວຣຓໍ ປຏິຈ຺ຈ ຖິນມິທ຺ຘນີວຣຓໍ ອຸທ຺ຘຈ຺ຈນີວຣຓໍ ອວິຊ຺ຊານີວຣຓນ຺ຕິອາທີສຸ ພ຺ຍາປາທກຸກ຺ກຸຈ຺ຈນີວຣຓານິ ອນຸທ຺ຘຏານິ, ນ ເຈຕ຺ຖ ອນີວຣຓຕາປຣິຍາໂຍ ກາມຈ຺ຉນ຺ທາທີນມ຺ປິ ອນີວຣຓານໍເຍວ ນີວຣຓສທິສຕາຍ ນີວຣຓປຣິຍາຍສ຺ສ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ຍໍ ປນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອຏ຺ຐສມາປຕ຺ຕິລາຠິໂນ ອປິ ຕສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນຕ຺ຕາ’’ຕິ, ຕມ຺ປິ ອກາຣຓໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊມາເນນ ຈ ໂທມນສ຺ເສນ ຌານໂຕ ປຣິຫາຍນໂຕ. ລຫຸເກນ ປນ ປຈ຺ຈເຍນ ປຣິຫີນໍ ຕາທິສາ ນໍ ອປ຺ປກສິເຣເນວ ປຏິປາກຕິກໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ‘‘ຕຕ຺ຖສ຺ສ ສິຍາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕີ’’ຕິ ອິທໍ ປນ ປຣິກປ຺ປນວຈນໍ ອຸປຈາຣກ຺ຂເຓ ໂທມນສ຺ສສ຺ສ ອປ຺ປຫີນຠາວທສ຺ສນຕ຺ຖໍ. ຕຖາ ຫິ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ນ ຕ຺ເວວ ອນ຺ໂຕອປ຺ປນາຍ’’ນ຺ຕິ. ຍທິ ປນ ຕທາ ໂທມນສ຺ສໍ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ, ປຐມຊ຺ຌານມ຺ປິສ຺ສ ປຣິຫີນເມວາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ປຫີນມ຺ປິ ໂສມນສ຺ສິນ຺ທ຺ຣິຍໍ ປີຕິ ວິຍ ນ ທູເຣຕິ ກຕ຺ວາ ‘‘ອາສນ຺ນຕ຺ຕາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ນານາວຊ຺ຊນູປຈາເຣ ປຫີນມ຺ປິ ປຫານງ຺ຄໍ ປຏິປກ຺ເຂນ ອວິຫຕຕ຺ຕາ ອນ຺ຕຣນ຺ຕຣາ ອຸປ຺ປຊ຺ເຊຍ຺ຍ ວາຕິ ອິມມຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ອປ຺ປນາປ຺ປຕ຺ຕາຍາ’’ຕິອາທິມາຫ. ຕາທິສາຍ ອາເສວນາຍ ອິຈ຺ຉິຕພ຺ພຕ຺ຕາ ຍຖາ ມຄ຺ຄວີຖິໂຕ ປຸພ຺ເພ ທ຺ເວ ຕໂຍ ຊວນວາຣາ ສທິສານຸປສ຺ສນາວ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ເອວມິຘາປິ ອປ຺ປນາວາຣໂຕ ປຸພ຺ເພ ທ຺ເວ ຕໂຍ ຊວນວາຣາ ອຸເປກ຺ຂາສຫຄຕາວ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ ວທນ຺ຕິ.

ສມາຫຣີຕິ ສມາເນສິ, ສງ຺ຄເຫຕ຺ວາ ອຠາສີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສຸຂຸມາຕິ ສຸຂທຸກ຺ຂານິ ວິຍ ອໂນຬາຣິກຕ຺ຕາ ອວິຠູຕຕາຍ ສຸຂຸມາ, ຕໂຕ ເອວ ອນຸມິນິຕພ຺ພສຠາວຕ຺ຕາ ທຸພ຺ພິຎ຺ເຎຍ຺ຍາ. ທຸຏ຺ຐສ຺ສາຕິ ທຸຏ຺ຐປໂຍຄສ຺ສ, ທຸທ຺ທມສ຺ສາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ສກ຺ກາ ໂຫຕິ ເອສາ ຄາຫຍິຕຸນ຺ຕິ ອຎ຺ຎາໂປຫນນເຍນ ສກ຺ກາ ຄາຫຍິຕຸນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອທຸກ຺ຂມສຸຂາຍ ເຈໂຕວິມຸຕ຺ຕິຍາຕິ ອິທເມວ ຈຕຸຕ຺ຖໍ ຌານໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ປຈ຺ຈຍທສ຺ສນຕ຺ຖນ຺ຕິ ອຘິຄມສ຺ສ ອຸປາຍຠູຕປຈ຺ຈຍທສ຺ສນຕ຺ຖໍ. ເຕນາຫ ‘‘ທຸກ຺ຂປ຺ປຫານາທໂຍ ຫິ ຕສ຺ສາ ປຈ຺ຈຍາ’’ຕິ. ທຸກ຺ຂປ຺ປຫານາທໂຍຕິ ຈ ໂສປຈາຣາ ປຐມຊ຺ຌານາທໂຍເວຕ຺ຖ ອຘິປ຺ເປຕາ. ປຫີນາຕິ ວຸຕ຺ຕາຕິ ‘‘ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ໂອຣມ຺ຠາຄິຍານໍ ສໍໂຍຊນານໍ ປຣິກ຺ຂຍາ’’ຕິ (ມ. ນິ. ໓.໑໔໗; ສໍ. ນິ. ໕.໑໐໒໑) ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ເອຕາຕິ ສຸຂາທໂຍ ເວທນາ. ສຸຂໍ ໂສມນສ຺ສສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍຕິ ວສນຄນ຺ຘາເລປນປຸປ຺ຜາຠຣຓສມາເລປນາທິນິພ຺ພຕ຺ຕໍ ກາຍິກສຸຂໍ ໂສມນສ຺ສສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ. ‘‘ສຸຂາຍ ໂຂ, ອາວຸໂສ ວິສາຂ ເວທນາຍ, ຣາຄານຸສໂຍ ອນຸເສຕີ’’ຕິ (ມ. ນິ. ໑.໔໖໕) ວຈນໂຕ ອາຫ ‘‘ໂສມນສ຺ສໍ ຣາຄສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ. ‘‘ທຸກ຺ຂາຍ ໂຂ, ອາວຸໂສ ວິສາຂ, ເວທນາຍ ປຏິຆານຸສໂຍ ອນຸເສຕີ’’ຕິ ວຈນໂຕ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ໂທມນສ຺ສໍ ໂທສສ຺ສ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ. ສຸຂາທິຆາເຕນາຕິ ສຸຂາທີນໍ ປຫາເນນ.

ອທຸກ຺ຂມສຸຂນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ນ ທຸກ຺ຂນ຺ຕິ ອທຸກ຺ຂໍ, ທຸກ຺ຂວິທູຣໍ. ຍສ຺ມາ ຕຕ຺ຖ ທຸກ຺ຂໍ ນຕ຺ຖິ, ຕສ຺ມາ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ທຸກ຺ຂາຠາເວນາ’’ຕິ. ອສຸຂນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ເອເສວ ນໂຍ. ເອເຕນາຕິ ທຸກ຺ຂສຸຂປຏິກ຺ເຂປວຈເນນ. ປຏິປກ຺ຂຠູຕນ຺ຕິ ອິທໍ ອິຘ ຕຕິຍເວທນາຍ ທຸກ຺ຂາທີນໍ ສມຕິກ຺ກມວເສນ ປຕ຺ຕພ຺ພຕ຺ຕາ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ກຸສລາກຸສລານໍ ວິຍ ອຸຊຸວິປຈ຺ຈນີກຕາຍ. ອິຏ຺ຐານິຏ຺ຐວິປຣີຕານຸຠວນລກ຺ຂຓາຕິ ອິຏ຺ຐານິຏ຺ຐວິປຣີຕສ຺ສ ມຊ຺ຌຕ຺ຕາຣມ຺ມຓສ຺ສ, ອິຏ຺ຐານິຏ຺ຐວິປຣີຕໍ ວາ ມຊ຺ຌຕ຺ຕາກາເຣນ ອນຸຠວນລກ຺ຂຓາ. ຕໂຕ ເອວ ມຊ຺ຌຕ຺ຕຣສາ. ອວິຠູຕປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐານາຕິ ສຸຂທຸກ຺ຂານິ ວິຍ ນ ວິຠູຕາກາຣາ ປິຏ຺ຐິປາສາເຓ ມິຄຄຕມຄ຺ໂຄ ວິຍ ເຕຫິ ອນຸມາຕພ຺ພາວິຠູຕາກາໂຣປຏ຺ຐານາ. ສຸຂນິໂຣໂຘ ນາມ ອິຘ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານູປຈາໂຣ, ໂສ ປທຏ຺ຐານໍ ເອຕິສ຺ສາຕິ ສຸຂນິໂຣຘປທຏ຺ຐານາ. ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິນ຺ຕິ ປຸຣິມປເທ ອຸຕ຺ຕຣປທໂລເປເນຕໍ ສມາສປທນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ອຸເປກ຺ຂາຍ ຊນິຕສຕິປາຣິສຸທ຺ຘິ’’ນ຺ຕິ. ສພ຺ພປຈ຺ຈນີກຘມ຺ມປຣິສຸທ຺ຘາຍ ປຈ຺ຈນີກສມເນປິ ອພ຺ຍາວຏາຍ ປາຣິສຸທ຺ຘຸເປກ຺ຂາຍ ວຕ຺ຕມານາຍ ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌາເນ ສຕິ ສມ຺ປຫໍສນປຎ຺ຎາ ວິຍ ສຸປຣິສຸທ຺ຘາ ສຸວິສທາ ຈ ໂຫຕີຕິ ອາຫ ‘‘ສຕິຍາ ປາຣິສຸທ຺ຘິ, ສາ ອຸເປກ຺ຂາຍ ກຕາ ນ ອຎ຺ເຎນາ’’ຕິ. ຍທິ ຕຕ຺ຣມຊ຺ຌຕ຺ຕຕາ ອິຘ ‘‘ອຸເປກ຺ຂາ’’ຕິ ອຘິປ຺ເປຕາ, ກຖໍ ສຕິເຍວ ປາຣິສຸທ຺ຘາຕິ ວຸຕ຺ຕາຕິ ອາຫ ‘‘ນ ເກວລ’’ນ຺ຕິອາທິ. ສຕິສີເສນາຕິ ສຕິໍ ອຸຕ຺ຕມງ຺ຄໍ ກຕ຺ວາ, ປຘານໍ ກຕ຺ວາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

ເອວມປິ ກສ຺ມາ ອິເຘວ ສຕິ ‘‘ອຸເປກ຺ຂາສຕິປາຣິສຸທ຺ຘີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕາຕິ ອນຸໂຍຄໍ ສນ຺ຘາຍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກິຎ຺ຈາປີ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ເຫຏ຺ຐາ ຕີສຸ ຌາເນສຸ ວິຊ຺ຊມານາຍປິ ຕຕ຺ຣມຊ຺ຌຕ຺ຕຕາຍ ປຈ຺ຈນີກາຠິຠວນໂຕ ສຫາຍປຈ຺ຈຍເວກລ຺ລໂຕ ຈ ອປາຣິສຸທ຺ຘິ, ຕຖາ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ຕານໍ ຕທຠາວໂຕ ອິຘ ປາຣິສຸທ຺ຘີຕິ ອິມມຕ຺ຖໍ ອຸປມາວເສນ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຍຖາ ປນາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສູຣິຍປ຺ປຠາຠິຠວາຕິ ສູຣິຍປ຺ປຠາຍ ອຠິຠຸຍ຺ຍມານຕ຺ຕາ. ອຕິກ຺ຂຕາຍ ຈນ຺ທເລຂາ ວິຍ ຣຕ຺ຕິປິ ໂສມ຺ມສຠາວາ ສຠາຄາຍ ຣຕ຺ຕິຍເມວ ຈ ຈນ຺ທເລຂາ ສມຸຊ຺ຊລຕີຕິ ສາ ຕສ຺ສາ ສງ຺ຄຍ຺ຫຕີຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ໂສມ຺ມຠາເວນ ຈ ອຕ຺ຕໂນ ອຸປກາຣກຕ຺ເຕນ ວາ ສຠາຄາຍ ຣຕ຺ຕິຍາ’’ຕິ ອາຫ. ເສສເມຕ຺ຖ ອຸຕ຺ຕານຕ຺ຖເມວ.

ຈຕຸຕ຺ຖຊ຺ຌານກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.