໔. ປທໂສຘມ຺ມສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໔໕. ຈຕຸຕ຺ເຖ ເອກໂຕຕິ ອນຸປສມ຺ປນ຺ເນນ ສທ຺ຘິໍ. ປຸຣິມພ຺ຍຎ຺ຊເນນ ສທິສໍ ປຈ຺ຉາພ຺ຍຎ຺ຊນນ຺ຕິ ‘‘ຣູປໍ ອນິຈ຺ຈ’’ນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ອນິຈ຺ຈ-ສທ຺ເທນ ສທິສໍ ‘‘ເວທນາ ອນິຈ຺ຈາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ອນິຈ຺ຈ-ສທ຺ທໍ ວທຕິ. ອກ຺ຂຣສມູໂຫຕິ ອວິຠຕ຺ຕິໂກ ອກ຺ຂຣສມູໂຫ. ອກ຺ຂຣານຸພ຺ຍຎ຺ຊນສມູໂຫ ປທນ຺ຕິ ວິຠຕ຺ຕິອນ຺ຕໍ ປທມາຫ. ວິຠຕ຺ຕິອນ຺ຕເມວ ປທໍ ຄເຫຕ຺ວາ ‘‘ປຐມປທໍ ປທເມວ, ທຸຕິຍໍ ອນຸປທ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ເອກໍ ປທນ຺ຕິ ຄາຖາປທໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ປທຄຓນາຍາຕິ ຄາຖາປທຄຓນາຍ. ອປາປຸຓິຕ຺ວາຕິ ສທ຺ຘິໍ ອກເຖຕ຺ວາ. ຣຸນ຺ຕິ ໂອປາເຕຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ອນຸນາສິໂກ ອາຄມວເສນ ວຸຕ຺ໂຕ, ສໍໂຍຄປຸພ຺ພສ຺ສ ຣສ຺ສຕ຺ຕໍ ກຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເຕນາຫ ‘‘ຣູ-ກາຣມຕ຺ຕເມວາ’’ຕິ. ເອຕ຺ຖ ຈ ‘‘ຣູປໍ ອນິຈ຺ຈນ຺ຕິ ຠຓ ສາມເຓຣາ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈມາໂນ ສເຈ ຣູ-ກາຣໍ ອວຕ຺ວາ ຣຸ-ອິຕິ ຣສ຺ສໍ ກຕ຺ວາ ວທຕິ, ອຎ຺ຎໍ ຠຓິຕໍ ນາມ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ອນາປຕ຺ຕິ. ເອວຎ຺ຈ ກຕ຺ວາ ‘‘ເວທນາ ອນິຈ຺ຈາ’’ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ອນິຈ຺ຈ-ສທ຺ທມຕ຺ເຕເນວ ອາປຕ຺ຕິ ໂຫຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເອສ ນໂຍຕິ ເອກເມວກ຺ຂຣໍ ວຕ຺ວາ ຐານໍ. ‘‘ມໂນປຸພ຺ພງ຺ຄມາ ຘມ຺ມາ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈມາໂນ ຫິ ມ-ກາຣມຕ຺ຕເມວ ວຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐຕິ. ‘‘ເອວໍ ເມ ສຸຕ’’ນ຺ຕິອາທິສຸຕ຺ຕໍ ຠຓາປິຍມາໂນ ເອ-ກາຣໍ ວຕ຺ວາ ຕິຏ຺ຐຕິ ເຈ, ອນ຺ວກ຺ຂເຣນ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ອປຣິປຸຓ຺ຓປທໍ ວຕ຺ວາ ຐິເຕ ອນຸພ຺ຍຎ຺ຊເນນ. ປເທສຸ ເອກໍ ປຐມປທໍ ວິຣຊ຺ຌຕິ, ທຸຕິເຍນ ອນຸປເທນ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ.

ອນງ຺ຄຓສຸຕ຺ຕໍ (ມ. ນິ. ໑.໕໗ ອາທໂຍ) ສມ຺ມາທິຏ຺ຐິສຸຕ຺ຕໍ (ມ. ນິ. ໑.໘໙ ອາທໂຍ) ມຫາເວທລ຺ລຎ຺ຈ (ມ. ນິ. ໑.໔໔໙ ອາທໂຍ) ຘມ຺ມເສນາປຕິນາ ຠາສິຕໍ, ອນຸມານສຸຕ຺ຕໍ (ມ. ນິ. ໑.໑໘໑ ອາທໂຍ) ມຫາໂມຄ຺ຄລ຺ລານຕ຺ເຖເຣນ, ຈູຬເວທລ຺ລສຸຕ຺ຕໍ (ມ. ນິ. ໑.໔໖໐ ອາທໂຍ) ຘມ຺ມທິນ຺ນາຍ ເຖຣິຍາ ຠາສິຕໍ. ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘຠາສິຕມ຺ປິ ພຸທ຺ຘຠາສິເຕເຍວ ສງ຺ຄຫໍ ຄຈ຺ຉຕິ. ອຏ຺ຐກຖານິສ຺ສິໂຕຕິ ປຸພ຺ເພ ມຄຘຠາສາຍ ວຸຕ຺ຕໍ ຘມ຺ມສງ຺ຄຫາຣຸຬ຺ຫໍ ອຏ຺ຐກຖໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ອິທານິປິ ‘‘ຍຖາປິ ທີປິໂກ ນາມ, ນິລີຍິຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫເຕ ມິເຄ’’ຕິ (ມິ. ປ. ໖.໑.໕) ເອວມາທິກໍ ສງ຺ຄຫາຣຸຬ຺ຫໍ ອຏ຺ຐກຖາວຈນໍ ຄເຫຕພ຺ພນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ. ປາຬິນິສ຺ສິໂຕຕິ ‘‘ມກ຺ກຏີ ວຊ຺ຊິປຸຕ຺ຕາ ຈາ’’ຕິເອວມາທິນາ (ປາຣາ. ໖໖) ປາຬິຍໍເຍວ ອາຄໂຕ. ວິວຏ຺ຏູປນິສ຺ສິຕນ຺ຕິ ນິພ຺ພານຸປນິສ຺ສິຕໍ. ວິວຏ຺ຏນິສ຺ສິຕໍ ປນ ສາມຎ຺ຎໂຕ ຄເຫຕພ຺ພນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ກິຎ຺ຈາປີ’’ຕິອາທິ. ເຖຣສ຺ສາຕິ ນາຄເສນຕ຺ເຖຣສ຺ສ. ມຄ຺ຄກຖາທີນິ ປກຣຓານິ. ‘‘ອກ຺ຂເຣນ ວາເຈຕິ, ອກ຺ຂຣກ຺ຂເຣ ອາປຕ຺ຕິ ປາຈິຕ຺ຕິຍສ຺ສາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ‘‘ອກ຺ຂຣາຍ ວາເຈຕິ, ອກ຺ຂຣກ຺ຂຣາຍ ອາປຕ຺ຕິ ປາຈິຕ຺ຕິຍສ຺ສາ’’ຕິ ປາຬິຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ.

໔໘. ອນຸປສມ຺ປນ຺ເນນ ສທ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ອນຸປສມ຺ປນ຺ເນນ ສຫ ນິສີທິຕ຺ວາ ອຸທ຺ເທສໍ ຄຓ຺ຫນ຺ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕາ. ທຫຣຠິກ຺ຂຸ ນິສິນ຺ໂນ…ເປ… ຠຓໂຕ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ທ຺ວີສຸປິ ຐິເຕສຸ ນິສິນ຺ເນສຸ ວາ ອຸປສມ຺ປນ຺ນສ຺ສ ຠຓາມີຕິ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິເຍວ. ອຸປຈາຣໍ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາຕິ ປຣິສປຣິຍນ຺ຕໂຕ ທ຺ວາທສຫຕ຺ຖໍ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ. ‘‘ນິສິນ຺ເນ ວາເຈມີ’’ຕິ ຠຓນ຺ຕສ຺ສປິ ອຸປຈາຣໍ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ ນິສິນ຺ນຕ຺ຕາ ອນາປຕ຺ຕິ. ສເຈ ປນ ທູເຣ ນິສິນ຺ນມ຺ປິ ວາເຈມີຕິ ວິສຸໍ ສລ຺ລກ຺ເຂຕ຺ວາ ຠຓຕິ, ອາປຕ຺ຕິເຍວ. ເອໂກ ປາໂທ ນ ອາຄຈ຺ຉຕີຕິ ປຸພ຺ເພ ປຄຸໂຓເຍວ ປຈ຺ຉາ ອສຣນ຺ຕສ຺ສ ນ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ຕໍ ‘‘ເອວໍ ຠຓາຫີ’’ຕິ ເອກໂຕ ຠຓນ຺ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິ. ໂອປາເຕຕີຕິ ສທ຺ຘິໍ ກເຖຕິ. ເສສເມຕ຺ຖ ອຸຕ຺ຕານເມວ. ອນຸປສມ຺ປນ຺ນຕາ, ວຸຕ຺ຕລກ຺ຂຓຘມ຺ມໍ ປທໂສ ວາຈນຕາ, ເອກໂຕ ຠຓນຎ຺ຈາຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ.

ປທໂສຘມ຺ມສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.