໕. ສຫເສຍ຺ຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໔໙-໕໐. ປຎ຺ຈເມ ວິກູຊມານາຕິ ນິຕ຺ຖຸນນ຺ຕາ. ກາກຈ຺ຉມານາຕິ ໂຣທນ຺ຕາ. ຕຕ຺ຣິທໍ ວຕ຺ຖຸນິທສ຺ສນໍ ວາ. ເຕນ ນຸ ໂຂ ປາຕິຕນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉາວເສນ ກຖິຕຕ຺ຕາ ນຕ຺ຖິ ມຸສາວາໂທ. ເກຈິ ປນ ‘‘ສນ຺ເທຫວເສນ ວຈນໍ ມຸສາ ນາມ ນ ໂຫຕິ, ຕສ຺ມາ ເອວໍ ວຸຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວທນ຺ຕິ. ສນ຺ຕິກໍ ອຄນ຺ຕ຺ວາຕິ ‘‘ຍໍ ເອເຕສໍ ນ ກປ຺ປຕິ, ຕໍ ເຕສມ຺ປິ ນ ກປ຺ປຕີ’’ຕິ ອຘິປ຺ປາເຍນ ອຄນ຺ຕ຺ວາ.

໕໑. ທິຣຕ຺ຕຕິຣຕ຺ຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ວຈນສິລິຏ຺ຐຕາມຕ຺ເຕນ ທິຣຕ຺ຕ-ຄ຺ຄຫຓໍ ກຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ຕິຣຕ຺ຕຎ຺ຫິ ສຫວາເສ ລພ຺ຠມາເນ ທິຣຕ຺ເຕ ວຕ຺ຕພ຺ພເມວ ນຕ຺ຖີຕິ ທິຣຕ຺ຕຄ຺ຄຫຓໍ ວິສຸໍ ນ ໂຍເຊຕິ. ເຕເນວາຫ ‘‘ອຸຕ຺ຕຣິທິຣຕ຺ຕຕິຣຕ຺ຕນ຺ຕິ ຠຄວາ ສາມເຓຣານໍ ສງ຺ຄຫກຣຓຕ຺ຖາຍ ຕິຣຕ຺ຕປຣິຫາຣໍ ອທາສີ’’ຕິ. ນິຣນ຺ຕຣໍ ຕິຣຕ຺ຕທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວາ ທິຣຕ຺ຕຄ຺ຄຫຓໍ ກຕໍ. ເກວລຎ຺ຫິ ຕິຣຕ຺ຕນ຺ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຖ ວາເສນ ອນ຺ຕຣິກມ຺ປິ ຕິຣຕ຺ຕໍ ຄຓ຺ເຫຍ຺ຍ, ທິຣຕ຺ຕວິສິຏ຺ຐໍ ປນ ຕິຣຕ຺ຕໍ ວຸຈ຺ຈມານໍ ເຕນ ອນນ຺ຕຣິກເມວ ຕິຣຕ຺ຕໍ ທີເປຕິ. ສຍນໍ ເສຍ຺ຍາ, ສຍນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິປິ ເສຍ຺ຍາຕິ ອາຫ ‘‘ກາຍປ຺ປສາຣຓສງ຺ຂາຕ’’ນ຺ຕິອາທິ. ຕສ຺ມາຕິ ຍສ຺ມາ ອຸຠຍມ຺ປິ ປຣິຄ຺ຄຫິຕໍ, ຕສ຺ມາ. ປຎ຺ຈຫິ ຉທເນຫີຕິ ອິຏ຺ຐກສິລາສຸຘາຕິຓປຓ຺ຓສງ຺ຂອາເຕຫິ ປຎ຺ຈຫິ ຉທເນຫິ. ວາຈຸຄ຺ຄຕວເສນາຕິ ປຄຸຓວເສນ. ທິຍຑ຺ຒຫຕ຺ຖຸພ຺ເພໂຘ ວຑ຺ຒກີຫຕ຺ເຖນ ຄເຫຕພ຺ໂພ. ເອກູປຈາໂຣຕິ ວຬຎ຺ຊນທ຺ວາຣສ຺ສ ເອກຕ຺ຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຕຄພ຺ຠໍ ວາ ຈຕຸສ຺ສາລໍ ເອກູປຈາຣໍ ໂຫຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

ອຸປຣິມຕເລນ ສທ຺ຘິໍ ອສມ຺ພທ຺ຘຠິຕ຺ຕິກສ຺ສາຕິ ອິທໍ ຕຸລາຍ ອພ຺ຠນ຺ຕເຣ ສຍິຕ຺ວາ ປຸນ ເຕເນວ ສຸສິເຣນ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ຠິຕ຺ຕິອນ຺ຕເຣນ ເຫຏ຺ຐິມຕລໍ ປວິສິຕຸໍ ໂຍຄ຺ເຄປິ ອຸປຣິມຕເລນ ອສມ຺ພທ຺ຘຠິຕ຺ຕິເກ ເສນາສເນ ອນາປຕ຺ຕິຍາ ວຸຕ຺ຕາຍ ຕຖາ ປວິສິຕຸໍ ອສກ຺ກຸເຓຍ຺ເຍ ສມ຺ພທ຺ຘຠິຕ຺ຕິເກ ວຕ຺ຕພ຺ພເມວ ນຕ຺ຖີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປນ ສມ຺ພທ຺ຘຠິຕ຺ຕິເກ ອາປຕ຺ຕີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຫຏ຺ຐາປາສາເທ ສຍິຕຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ອິທມ຺ປິ ຕາທິເສ ເສນາສເນ ເຫຏ຺ຐິມຕເລ ສຍິຕສ຺ເສວ ອາປຕ຺ຕິປ຺ປສງ຺ກາ ສິຍາຕິ ຕໍນິວາຣຓຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປນ ອຸປຣິມຕເລ ສຍິຕສ຺ສ ອາປຕ຺ຕີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ. ນານູປຈາເຣຕິ ຍຕ຺ຖ ພຫິ ນິສ຺ເສຓິໍ ກຕ຺ວາ ອຸປຣິມຕລໍ ອາໂຣຫນ຺ຕິ, ຕາທິສໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຸປຣິມຕເລປິ ອາກາສງ຺ຄເຓ ນິປຊ຺ຊນ຺ຕສ຺ສ ອາປຕ຺ຕິຍາ ອຠາວໂຕ ‘‘ຉທນພ຺ຠນ຺ຕເຣ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ.

ສຠາສງ຺ເຂເປນາຕິ ສຠາກາເຣນ. ອຑ຺ຒກຸຏ຺ຏເກ ເສນາສເນຕິ ເອຕ຺ຖ ‘‘ອຑ຺ຒກຸຏ຺ຏກໍ ນາມ ຍຕ຺ຖ ເອກໍ ປສ຺ສໍ ມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ ຕີສຸ ປສ຺ເສສຸ ຠິຕ຺ຕິໂຍ ພທ຺ຘາ ໂຫນ຺ຕິ, ຍຕ຺ຖ ວາ ເອກສ຺ມິໍ ປສ຺ເສ ຠິຕ຺ຕິໍ ອຸຏ຺ຐາເປຕ຺ວາ ອຸໂຠສຸ ປສ຺ເສສຸ ອຸປຑ຺ຒໍ ອຸປຑ຺ຒໍ ກຕ຺ວາ ຠິຕ຺ຕິໂຍ ອຸຏ຺ຐາເປນ຺ຕິ, ຕາທິສໍ ເສນາສນ’’ນ຺ຕິ ຕີສຸປິ ຄຓ຺ຐິປເທສຸ ວຸຕ຺ຕໍ. ຄຓ຺ຐິປເທ ປນ ‘‘ອຑ຺ຒກຸຏ຺ຏເກຕິ ຉທນໍ ອຑ຺ເຒນ ອສມ຺ປຕ຺ຕກຸຏ຺ຏເກ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕມ຺ປິ ໂນ ນ ຍຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ວາຬສງ຺ຆາໂຏ ນາມ ຖມ຺ຠານໍ ອຸປຣິ ວາຬຣູເປຫິ ກຕສງ຺ຆາໂຏ ວຸຈ຺ຈຕີ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ປຣິກ຺ເຂປສ຺ສ ພຫິຄເຕຕິ ເອຕ຺ຖ ຍສ຺ມິໍ ປສ຺ເສ ປຣິກ຺ເຂໂປ ນຕ຺ຖິ, ຕຕ຺ຖາປິ ປຣິກ຺ເຂປາຣຫປ຺ປເທສໂຕ ພຫິຄເຕ ອນາປຕ຺ຕິເຍວາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ອປຣິຈ຺ຉິນ຺ນຄພ຺ຠູປຈາເຣຕິ ເອຕ຺ຖ ມຊ຺ເຌ ວິວຏງ຺ຄຓວນ຺ຕາສຸ ປມຸຂມຫາຈຕຸສ຺ສາລາສຸ ຍຖາ ອາກາສງ຺ຄຓໍ ອໂນຕຣິຕ຺ວາ ປມຸເຂເນວ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສພ຺ພຄພ຺ເຠ ປວິສິຕຸໍ ນ ສກ຺ກາ ໂຫຕິ, ເອວໍ ເອເກກຄພ຺ຠສ຺ສ ທ຺ວີສຸ ປສ຺ເສສຸ ກຸຏ຺ຏໍ ນີຫຣິຕ຺ວາ ກຕໍ ປຣິຈ຺ຉິນ຺ນຄພ຺ຠູປຈາຣໍ ນາມ, ອິທໍ ປນ ຕາທິສໍ ນ ໂຫຕີຕິ ‘‘ອປຣິຈ຺ຉິນ຺ນຄພ຺ຠູປຈາເຣ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສພ຺ພຄພ຺ເຠ ປວິສນ຺ຕີຕິ ຄພ຺ຠູປຈາຣສ຺ສ ອປຣິຈ຺ຉິນ຺ນຕ຺ຕາ ອາກາສງ຺ຄຓໍ ອໂນຕຣິຕ຺ວາ ປມຸເຂເນວ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຕໍ ຕໍ ຄພ຺ຠໍ ປວິສນ຺ຕິ. ອຖ ກຸໂຕ ຕສ຺ສ ປຣິກ຺ເຂໂປເຍວ ສພ຺ພປຣິຈ຺ຉນ຺ນຕ຺ຕາຕິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ຄພ຺ຠປຣິກ຺ເຂໂປເຍວ ຫິສ຺ສ ປຣິກ຺ເຂໂປ’’ຕິ. ອິທຎ຺ຈ ສມນ຺ຕາ ຄພ຺ຠຠິຕ຺ຕິໂຍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຈຕຸສ຺ສາລວເສນ ສນ຺ນິວິຏ຺ເຐປິ ເສນາສເນ ຄພ຺ຠປມຸຂໍ ວິສຸໍ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕມ຺ປິ ສມນ຺ຕາ ຐິຕຄພ຺ຠຠິຕ຺ຕີນໍ ວເສນ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ນາມ ໂຫຕິ.

‘‘ນນຸ ຈ ‘ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ເຕ ປມຸເຂ ອນາປຕ຺ຕີ’ຕິ ອນ຺ຘກຏ຺ຐກຖາຍໍ ອວິເສເສນ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ ຈຕຸສ຺ສາລວເສນ ສນ຺ນິວິຏ຺ເຐປິ ເສນາສເນ ວິສຸໍ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ເຕ ປມຸເຂ ອນາປຕ຺ຕິເຍວາ’’ຕິ ໂຍ ວເທຍ຺ຍ, ຕສ຺ສ ວາທປຣິໂມຈນຕ຺ຖໍ ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຍໍ ປນ…ເປ… ປາເຏກ຺ກສນ຺ນິເວສາ ເອກຈ຺ຉທນາ ຄພ຺ຠປາຬິໂຍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ‘‘ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ເຕ ປມຸເຂ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ນ ຈຕຸສ຺ສາລວເສນ ສນ຺ນິວິຏ຺ຐາ ຄພ຺ຠປາຬິໂຍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ, ກິຎ຺ຈຣຫິ ວິສຸໍ ສນ຺ນິວິຏ຺ຐໍ ເອກເມວ ຄພ຺ຠປາຬິໍ ສນ຺ຘາຍ. ຕາທິສາຍ ຫິ ຄພ຺ຠປາຬິຍາ ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ເຕ ປມຸເຂ ອນາປຕ຺ຕິ, ນ ຈຕຸສ຺ສາລວເສນ ສນ຺ນິວິຏ຺ຐາຍາ’’ຕິ. ເອກາຍ ຈ ຄພ຺ຠປາຬິຍາ ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ຄພ຺ຠສ຺ສ ອຸປຈາຣໍ ປຣິຈ຺ຉິນ຺ທິຕ຺ວາ ອນ຺ຕມໂສ ອຸໂຠສຸ ປສ຺ເສສຸ ຂຸທ຺ທກຠິຕ຺ຕີນໍ ອຸຏ຺ຐາປນມຕ຺ເຕນປິ ປມຸຂໍ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ນາມ ໂຫຕິ, ຈຕຸສ຺ສາລວເສນ ສນ຺ນິວິຏ຺ຐາສຸ ປນ ຄພ຺ຠປາຬີສຸ ອຸໂຠສຸ ປສ຺ເສສຸ ຄພ຺ຠຠິຕ຺ຕີນໍ ວເສນປິ ປມຸຂໍ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ນາມ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມາ ຍໍ ອິມິນາ ລກ຺ຂເຓນ ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕໍ ປມຸຂໍ, ຕຕ຺ຖ ອາປຕ຺ຕິ, ອິຕຣຕ຺ຖ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ອິທເມຕ຺ຖ ສນ຺ນິຏ຺ຐານໍ.

ອິທານິ ‘‘ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ເຕ ປມຸເຂ ອນາປຕ຺ຕີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຕສ຺ເສວ ວຈນສ຺ສ ອຘິປ຺ປາຍໍ ປກາເສນ຺ເຕນ ຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຠູມິຍໍ ວິນາ ຊຄຕິຍາ ປມຸຂໍ ສນ຺ຘາຍ ກຖິຕ’’ນ຺ຕິ, ຕສ຺ສ ອຍຸຕ຺ຕຕາວິຠາວນຕ຺ຖໍ ‘‘ຍຎ຺ຈ ຕຕ຺ຖາ’’ຕິອາທິ ອາຣທ຺ຘໍ. ຠູມິຍໍ ວິນາ ຊຄຕິຍາ ປມຸຂໍ ສນ຺ຘາຍ ກຖິຕນ຺ຕິ ຫິ ອິມສ຺ສ ວຈນສ຺ສ ອຍມຘິປ຺ປາໂຍ – ‘‘ອປຣິກ຺ຂິຕ຺ເຕ ປມຸເຂ ອນາປຕ຺ຕີ’’ຕິ ຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕໍ ວິນາ ວຕ຺ຖຸໍ ຠູມິຍໍ ກຕເຄຫສ຺ສ ປມຸຂໍ ສນ຺ຘາຍ ກຖິຕໍ. ສເຈ ປນ ອຸຈ຺ຈວຕ຺ຖຸກໍ ປມຸຂໍ ໂຫຕິ, ປຣິກ຺ຂິຕ຺ຕສງ຺ຂ຺ຍໍ ນ ຄຈ຺ຉຕີຕິ. ເຕເນວາຫ ‘‘ທສຫຕ຺ຖຸພ຺ເພຘາປິ ຫິ ຊຄຕິ ປຣິກ຺ເຂປສງ຺ຂ຺ຍໍ ນ ຄຈ຺ຉຕີ’’ຕິ. ເຫຏ຺ຐາປິ ອິທເມວ ມນສິ ສນ຺ນິຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອຸຈ຺ຈວຕ຺ຖຸກໍ ເຈປິ ໂຫຕິ, ປມຸເຂ ສຍິໂຕ ຄພ຺ເຠ ສຍິຕານໍ ອາປຕ຺ຕິໍ ນ ກໂຣຕີ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖາຕິ ອນ຺ຘກຏ຺ຐກຖາຍໍ. ຊຄຕິຍາ ປມາຓໍ ວຕ຺ວາຕິ ‘‘ສເຈ ຊຄຕິຍາ ໂອຕຣິຕ຺ວາ ຠູມິຍໍ ສຍິໂຕ, ຊຄຕິຍາ ອຸປຣິ ສຍິຕໍ ນ ປສ຺ສຕີ’’ຕິ ເອວໍ ຊຄຕິຍາ ອຸພ຺ເພເຘນ ປມາຓໍ ວຕ຺ວາ. ເອກສາລາທີສຸ ອຸຊຸກເມວ ທີຆໍ ກຕ຺ວາ ສນ຺ນິເວສິໂຕ ປາສາໂທ ເອກສາລສນ຺ນິເວໂສ. ທ຺ວິສາລສນ຺ນິເວສາທໂຍປິ ວຸຕ຺ຕານຸສາຣໂຕ ເວທິຕພ຺ພາ. ສາລປ຺ປເຠທທີປນເມວ ເຈຕ຺ຖ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕໂຕ ວິເສໂສ.

ມຊ຺ເຌປາກາຣໍ ກໂຣນ຺ຕີຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ປຣິກ຺ເຂປສ຺ສ ເຫຏ຺ຐິມປຣິຈ຺ເຉເທນ ທິຍຑ຺ຒຫຕ຺ຖຸພ຺ເພຘຕ຺ຕາ ທິຍຑ຺ຒຫຕ຺ຖໍ ເຈປິ ມຊ຺ເຌ ປາກາຣໍ ກໂຣນ຺ຕິ, ນານູປຈາຣເມວ ໂຫຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ນ ຫິ ຉິທ຺ເທນ ເຄຫໍ ເອກູປຈາຣໍ ນາມ ໂຫຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ສເຈ ອຸພ຺ເພເຘນ ທິຍຑ຺ຒຫຕ຺ຖພ຺ຠນ຺ຕເຣ ມນຸສ຺ສານໍ ສຎ຺ຈາຣປ຺ປໂຫນກໍ ຉິທ຺ທໍ ໂຫຕິ, ຕມ຺ປິ ທ຺ວາຣເມວາຕິ ເອກູປຈາຣໍ ໂຫຕິ. ກິໍ ປຣິກ຺ເຂໂປວິທ຺ຘສ຺ໂຕຕິ ປມຸຂສ຺ສ ປຣິກ຺ເຂປໍ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ສພ຺ພຕ຺ຖ ປຎ຺ຈນ຺ນໍເຍວ ຉທນານໍ ອາຄຕຕ຺ຕາ ວທຕິ ‘‘ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ອຎ຺ຎຕເຣນ ຉທເນນ ຉນ຺ນາ’’ຕິ.

໕໓. ປາຬິຍໍ ‘‘ເສຍ຺ຍາ ນາມ ສພ຺ພຈ຺ຉນ຺ນາ ສພ຺ພປຣິຈ຺ຉນ຺ນາ ເຍຠຸຍ຺ເຍນຈ຺ຉນ຺ນາ ເຍຠຸຍ຺ເຍນປຣິຈ຺ຉນ຺ນາ’’ຕິ ວທນ຺ເຕນ ເຍຠຸຍ຺ເຍນຈ຺ຉນ຺ນເຍຠຸຍ຺ເຍນປຣິຈ຺ຉນ຺ນເສນາສນໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍສ຺ສ ອວສານໍ ວິຍ ກຕ຺ວາ ທສ຺ສິຕໍ, ‘‘ອຸປຑ຺ຒຈ຺ຉນ຺ເນ ອຸປຑ຺ຒປຣິຈ຺ຉນ຺ເນ ອາປຕ຺ຕິ ທຸກ຺ກຏສ຺ສາ’’ຕິ ວທນ຺ເຕນ ຈ ອຸປຑ຺ຒຈ຺ຉນ຺ນອຸປຑ຺ຒປຣິຈ຺ຉນ຺ນເສນາສນໍ ທຸກ຺ກຏສ຺ສ ອາທິໍ ກຕ຺ວາ ທສ຺ສິຕໍ, ອຸຠິນ຺ນມນ຺ຕຣາ ເກນ ຠວິຕພ຺ພໍ ປາຈິຕ຺ຕິເຍນ, ອຸທາຫຸ ທຸກ຺ກເຏນາຕິ? ໂລກວຊ຺ຊສິກ຺ຂາປທສ຺ເສວ ອນວເສສໍ ກຕ຺ວາ ປຎ຺ຎາປນໂຕ ອິມສ຺ສ ຈ ປຓ຺ຓຕ຺ຕິວຊ຺ຊຕ຺ຕາ ເຍຠຸຍ຺ເຍນຈ຺ຉນ຺ນເຍຠຸຍ຺ເຍນປຣິຈ຺ຉນ຺ນສ຺ສ ອຸປຑ຺ຒຈ຺ຉນ຺ນອຸປຑ຺ຒປຣິຈ຺ຉນ຺ນສ຺ສ ຈ ອນ຺ຕຣາ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ອນິວາຣິຕເມວ, ຕສ຺ມາ ວິນຍວິນິຈ຺ຉເຍ ຈ ຄຣຸເກເຍວ ຐາຕພ຺ພຕ຺ຕາ ອຏ຺ຐກຖາຍມ຺ປິ ປາຈິຕ຺ຕິຍເມວ ທສ຺ສິຕໍ. ສຕ຺ຕ ປາຈິຕ຺ຕິຍານີຕິ ປາຬິຍໍ ວຸຕ຺ຕປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ສາມຎ຺ຎໂຕ ເອກຕ຺ເຕນ ຄເຫຕ຺ວາ ວຸຕ຺ຕໍ. ວິສຸໍ ປນ ຄຍ຺ຫມາເນ ‘‘ສພ຺ພຈ຺ຉນ຺ເນ ສພ຺ພປຣິຈ຺ຉນ຺ເນ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ, ເຍຠຸຍ຺ເຍນຈ຺ຉນ຺ເນ ເຍຠຸຍ຺ເຍນປຣິຈ຺ຉນ຺ເນ ປາຈິຕ຺ຕິຍ’’ນ຺ຕິ ອຏ຺ເຐວ ປາຈິຕ຺ຕິຍານິ ໂຫນ຺ຕິ.

ເສນມ຺ພມຓ຺ຑປວຓ຺ຓໍ ໂຫຕີຕິ ສີຫຬທີເປ ກິຣ ອຸຈ຺ຈວຕ຺ຖຸໂກ ສພ຺ພຈ຺ຉນ຺ໂນ ສພ຺ພອປຣິຈ຺ຉນ຺ໂນ ເອວໍນາມໂກ ສນ຺ນິປາຕມຓ຺ຑໂປ ອຕ຺ຖິ, ຕໍ ສນ຺ຘາເຍຕໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍທິ ຊຄຕິປຣິກ຺ເຂປສງ຺ຂ຺ຍໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ອຸຈ຺ຈວຕ຺ຖຸກຕ຺ຕາ ມຓ຺ຑປສ຺ສ ສພ຺ພອປຣິຈ຺ຉນ຺ນຕາ ນ ຍຸຊ຺ຊຕີຕິ ອາຫ ‘‘ອິມິນາເປຕໍ ເວທິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິອາທິ. ຈູຬກຈ຺ຉນ຺ນາທີນິ ເຈຕ຺ຖ ເອວໍ ເວທິຕພ຺ພານິ – ຍສ຺ສ ຈຕູສຸ ຠາເຄສຸ ເອໂກ ຉນ຺ໂນ, ເສສາ ອຈ຺ຉນ຺ນາ, ອິທໍ ຈູຬກຈ຺ຉນ຺ນໍ. ຍສ຺ສ ຕີສຸ ຠາເຄສຸ ທ຺ເວ ຉນ຺ນາ, ເອໂກ ອຈ຺ຉນ຺ໂນ, ອິທໍ ເຍຠຸຍ຺ເຍນຈ຺ຉນ຺ນໍ. ຍສ຺ສ ທ຺ວີສຸ ຠາເຄສຸ ເອໂກ ຉນ຺ໂນ, ເອໂກ ອຈ຺ຉນ຺ໂນ, ອິທໍ ອຸປຑ຺ຒຈ຺ຉນ຺ນໍ ນາມ ເສນາສນໍ. ຈູຬກປຣິຈ຺ຉນ຺ນາທີນິປິ ອິມິນາວ ນເຍນ ເວທິຕພ຺ພານິ. ເສສໍ ອຸຕ຺ຕານເມວ. ປາຈິຕ຺ຕິຍວຕ຺ຖຸກເສນາສນໍ, ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ອນຸປສມ຺ປນ຺ເນນ ສຫ ນິປຊ຺ຊນໍ, ຈຕຸຕ຺ຖທິວເສ ສູຣິຍຕ຺ຖງ຺ຄມນນ຺ຕິ ອິມາເນຕ຺ຖ ຕີຓິ ອງ຺ຄານິ.

ສຫເສຍ຺ຍສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.