໑. ປຐມສງ຺ຆາທິເສສສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໖໗໙. ສງ຺ຆາທິເສສກຓ຺ເຑ ‘‘ທຸຕິຍສ຺ສ ອາໂຣເຈຕີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ທ຺ວີສຸປິ ອຑ຺ຑກາຣເກສຸ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ທຸຕິຍສ຺ສ ກຖໍ ໂຍ ໂກຈິ ອາໂຣເຈຕີຕິ ເອວມຕ຺ໂຖ ຄເຫຕພ຺ໂພຕິ ອາຫ ‘‘ເອເສວ ນໂຍ’’ຕິ.

ຄຕິຄຕນ຺ຕິ ຈິຣກາລປ຺ປວຕ຺ຕໍ. ອາປຕ຺ຕີຕິ ອາປຊ຺ຊນໍ. ‘‘ນິສ຺ສາຣຓີຍ’’ນ຺ຕິ ອິທໍ ກຕ຺ຕຸອຕ຺ເຖ ສິທ຺ຘນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ນິສ຺ສາເຣຕີ’’ຕິ. ອາປນ຺ນໍ ຠິກ຺ຂຸນິໍ ສງ຺ຆໂຕ ວິໂຍເຊຕິ, ວິໂຍຊນເຫຕຸ ໂຫຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ຄີວາເຍວາຕິ ອາຓຕ຺ຕິຍາ ອຠາວໂຕ. ເຕສໍ ອນຕ຺ຖກາມຕາຍາຕິ ‘‘ໂຈໂຣ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ມມ ວຈນໍ ສຸຕ຺ວາ ເກຈິ ທຓ຺ຑິສ຺ສນ຺ຕິ ຊີວິຕາ ໂວໂຣເປສ຺ສນ຺ຕີຕິ ເອວໍ ສຎ຺ຎາຍ. ເອເຕນ ເກວລໍ ຠເຍນ ວາ ປຣິກ຺ຂາຣຄ຺ຄຫຓຕ຺ຖໍ ວາ ສຫສາ ‘‘ໂຈໂຣ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ທຓ຺ຑິເຕປິ ນ ໂທໂສຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຣາຊປຸຣິສານຎ຺ຫິ ‘‘ໂຈໂຣ ອຍ’’ນ຺ຕິ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ກຖເນ ເອວ ຄີວາ, ຠິກ຺ຂູນໍ, ປນ ອາຣາມິກາທີນໍ ວາ ສມ຺ມຸຂາ ‘‘ອສຸໂກ ໂຈໂຣ ເອວມກາສີ’’ຕິ ເກນຈິ ວຸຕ຺ຕວຈນໍ ນິສ຺ສາຍ ອາຣາມິກາທີສຸ ຣາຊປຸຣິສານໍ ວຕ຺ວາ ທຓ຺ຑາເປນ຺ເຕສຸປິ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ນ ຄີວາ ຣາຊປຸຣິສານໍ ອວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ເຍສຎ຺ຈ ວຸຕ຺ຕໍ, ເຕຫິ ສຍໍ ໂຈຣສ຺ສ ອທຓ຺ຑິຕຕ຺ຕາຕິ ຄເຫຕພ຺ພໍ. ‘‘ຕ຺ວໍ ເອຕສ຺ສ ສນ຺ຕກໍ ອຈ຺ຉິນ຺ທາ’’ຕິ ອາຓຕ຺ໂຕປິ ຫິ ສເຈ ອຎ຺ເຎນ ອຈ຺ຉິນ຺ທາເປຕິ, ອາຓາປກສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕິ ວິສງ຺ເກຕຕ຺ຕາ. ‘‘ອຕ຺ຕໂນ ວຈນກຣ’’ນ຺ຕິ ອິທໍ ສາມີຈິວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ວຈນໍ ອກໂຣນ຺ຕານໍ ຣາຊປຸຣິສານມ຺ປິ ‘‘ອິມິນາ ຄຫິຕປຣິກ຺ຂາຣໍ ອາຫຣາເປຫິ, ມາ ຈສ຺ສ ທຓ຺ຑໍ ກໂຣຫີ’’ຕິ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ວທນ຺ຕສ຺ສາປິ ທຓ຺ເຑ ຄຫິເຕປິ ນ ຄີວາ ເອວ ທຓ຺ຑຄ຺ຄຫຓສ຺ສ ປຏິກ຺ຂິຕ຺ຕຕ຺ຕາ, ‘‘ອສຸກຠຓ຺ຑໍ ອວຫຣາ’’ຕິ ອາຓາເປຕ຺ວາ ວິປ຺ປຏິສາເຣ ອຸປ຺ປນ຺ເນ ປຸນ ປຏິກ຺ຂິປເນ (ປາຣາ. ໑໒໑) ວິຍ.

ທາສາທີນໍ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉເນ ວິຍ ຕທຕ຺ຖາຍ ອຑ຺ຑກຣເຓ ຠິກ຺ຂູນມ຺ປິ ທຸກ຺ກຏນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ອກປ຺ປິຍອຑ຺ໂຑ ນາມ ນ ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ. ເກນຈິ ປນ ຠິກ຺ຂຸນາ ເຂຕ຺ຕາທິອຕ຺ຖາຍ ໂວຫາຣິການໍ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ອຑ຺ເຑ ກເຕປິ ຕໍ ເຂຕ຺ຕາທິສມ຺ປຏິຈ຺ຉເນ ວິຍ ສພ຺ເພສໍ ອກປ຺ປິຍໍ ນ ໂຫຕິ ປຸພ຺ເພ ເອວ ສງ຺ຆສ຺ສ ສນ຺ຕກຕ຺ຕາ, ຠິກ຺ຂຸສ຺ເສວ ປນ ປໂຍຄວເສນ ອາປຕ຺ຕິໂຍ ໂຫນ຺ຕິ. ທາສາທີນມ຺ປິ ປນ ອຕ຺ຖາຍ ຣກ຺ຂໍ ຍາຈິຕຸໍ ໂວຫາຣິເກນ ປຸຏ຺ເຐນ ສງ຺ຆສ຺ສ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ກປ຺ປິຍກ຺ກມໍ ວຕ຺ຕຸໍ, ອາຣາມິກາທີຫິ ຈ ອຑ຺ຑໍ ກາຣາເປຕຸຎ຺ຈ ວຏ຺ຏຕິ ເອວ. ວິຫາຣວຕ຺ຖາທິກປ຺ປິຍອຑ຺ຑໍ ປນ ຠິກ຺ຂຸໂນ ສຍມ຺ປິ ກາຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ.

ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ຣກ຺ຂໍ ຍາຈນ຺ຕີນໍ ຠິກ຺ຂຸນີນໍ ວຸຕ຺ໂຕ ອຸທ຺ທິສ຺ສອນຸທ຺ທິສ຺ສວເສນ ຣກ຺ຂາຍາຈນວິນິຈ຺ຉໂຍ, ນ ສພ຺ໂພ ສິກ຺ຂາປທວິນິຈ຺ຉໂຍ ອສາຘາຣຓຕ຺ຕາ ສິກ຺ຂາປທສ຺ສ. ເຕນາຫ ‘‘ຠິກ຺ຂຸໂນປີ’’ຕິອາທິ. ອນາກຑ຺ຒິຕາຍ ອຑ຺ຑກຣຓໍ, ອຑ຺ຑປຣິໂຍສານນ຺ຕິ ທ຺ເວ ອງ຺ຄານິ.

ປຐມສງ຺ຆາທິເສສສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.