໑໐. ທນ຺ຕໂປນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໒໖໔-໕. ມຸຂທ຺ວາຣນ຺ຕິ ກຓ຺ຐນາຬິ. ອຸຈ຺ຈາຣຓມຕ຺ຕນ຺ຕິ ອຸກ຺ຂິປິຕພ຺ພມຕ຺ຕກໍ. ກສຏໍ ຉຑ຺ເຑຕ຺ວາຕິ ສມຸທາຈາຣວເສນ, ອຉຑ຺ຑິເຕປິ ‘‘ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຫຕ຺ຖປາສາຕິກ຺ກມນ຺ຕິ ທາຍກສ຺ສ. ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ເທຕີຕິ ອຎ຺ຎສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ. ກຎ຺ຊິກນ຺ຕິ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ທ຺ຣວໍ. ປຕ຺ໂຕ ປຏິຄ຺ຄເຫຕພ຺ໂພຕິ ຠູມິຍໍ ຐປິເຕ ອຠິຫາຣາຠາວໂຕ. ‘‘ຍຖາ ປຐມຕຣໍ ປຕິຕເຖເວ ໂທໂສ ນຕ຺ຖິ, ຕຖາ ອາກິຣິຕ຺ວາ ອປເນນ຺ຕານໍ ປຕິຕເຖເວປິ ອຠິຫຏຕ຺ຕາ ເນວຕ຺ຖິ ໂທໂສ’’ຕິ ລິຂິຕໍ. ຈຣຸເກນາຕິ ຂຸທ຺ທກປິຓ຺ເຑນ. ຊາຄຣນ຺ຕສ຺ສປີຕິ ‘‘ອປິ-ສທ຺ເທນ ສຸຕ຺ຕສ຺ສປີ’’ຕິ ລິຂິຕໍ. ເກຈີຕິ ອຠຍຄິຣິວາສິໂນ. ເຕຫິ ກາຍສໍສຄ຺ເຄ ກາຍປຏິພທ຺ເຘນາປິ ຕປ຺ປຏິພທ຺ເຘນາປິ ຖຸລ຺ລຈ຺ຈຍາປຕ຺ຕິ ທສ຺ສິຕາ ເອວາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກາຍປຏິພທ຺ຘປຏິພທ຺ເຘນາຕິ ວຈນມຕ຺ຕເມເວຕໍ. ‘‘ສຕ຺ຖເກນາຕິ ປຏິຄ຺ຄຫິຕເກນາ’’ຕິ ລິຂິຕໍ, ຕໍ ທຸລ຺ລິຂິຕໍ ສຕິປິ ມເລ ປຸນ ປຏິຄ຺ຄເຫຕພ຺ພກິຈ຺ຈາຠາວໂຕ. ເກສຎ຺ຈິ ອຕ຺ຖາຍາຕິ ອນຸປສມ຺ປນ຺ນານໍ ອຕ຺ຖາຍ. ‘‘ສາມເຓຣສ຺ສ ຫຕ຺ຖໍ ຜຸຏ຺ຐມຕ຺ຕເມວ ຕໍ ປຣິຈ຺ຈຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ລິຂິຕໍ.

ປຏິຄ຺ຄຫຓຸປຄຠາຣໍ ນາມ ມຊ຺ຌິມປຸຣິເສນ ອຸກ຺ຂິປິຕພ຺ພກໍ. ມູລປຏິຄ຺ຄຫຓເມວ ວຏ຺ຏຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ‘‘ມຈ຺ຉິກວາຣຓຕ຺ຖນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ‘ອຠຸຎ຺ຊນຕ຺ຖາຍາປິ ປຏິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ຄຫິເຕ ວຏ຺ຏຕີ’’’ຕິ ເຍ ວທນ຺ຕິ, ເຕ ວຕ຺ຕພ຺ພາ ‘‘ສີສມກ຺ຂນເຕລໍ ປຏິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ‘ອິທໍ ສີສມກ຺ຂນ’ນ຺ຕິ ອນາໂຠເຄເນວ ສຕ຺ຕາຫໍ ອຕິກ຺ກາເມນ຺ຕສ຺ສ ກິໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ຠເວຍ຺ຍາ’’ຕິອາທິ, ສຸຕ຺ຕາຘິປ຺ປາໂຍ ປນ ເອວໍ ຄເຫຕພ຺ໂພ ‘‘ມຈ຺ຉິກວາຣຓຕ຺ຖໍ ພີຊນ຺ຕສ຺ສ ຕສ຺ມິໍ ລຄ຺ຄຣຊາທິມ຺ຫິ ປຕ຺ເຕ ປຕິເຕ ສຸຂໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕຸໍ ສກ຺ກາ’ຕິ ສຎ຺ຎາຍ ປຸພ຺ເພ ປຏິຄ຺ຄຫິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຣິວຕ຺ຕນກຖາຍໍ ‘‘ອມ຺ຫາກໍ ຕຓ຺ຑຸເລສຸ ຂີເຓສຸ ເອເຕຫິ ອມ຺ຫາກໍ ຫຕ຺ຖຄເຕຫິ ສາມເຓຣສນ຺ຕເກຫິປິ ສກ຺ກາ ປຕິຏ຺ຐເປຕຸ’ນ຺ຕິ ຠິກ຺ຂູນໍ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາໂທ ເຈ ສມ຺ຠວຕິ, ‘ປຣິວຕ຺ຕນໍ ສາຕ຺ຖກ’ນ຺ຕິ ອຸປຕິສ຺ສຕ຺ເຖໂຣ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍທິ ເອວໍ ສຸທ຺ຘຈິຕ຺ຕານໍ ນິຣຕ຺ຖກນ຺ຕິ ອາປນ຺ນເມວ, ຕຖາ ‘‘ປຓ຺ຑິໂຕ ເອສ ສາມເຓໂຣ ປຕ຺ຕປຣິວຕ຺ຕນໍ ກຕ຺ວາ ທສ຺ສຕິ, ມຍເມວ ຈ ອິມສ຺ສ ວິສ຺ສາເສນ ວາ ຍາຈິຕ຺ວາ ວາ ຠຸຎ຺ຊິສ຺ສາມາ’’ຕິ ຈິຕ຺ເຕ ສຕິ ຠຸຎ຺ຊິຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ ກເຕປິ ປຣິວຕ຺ຕເນຕິ ຈ ອາປນ຺ນໍ, ກິໍ ພຫຸນາ. ນິຣເປກ຺ເຂເຫວ ຄຓ຺ຫິຕພ຺ພໍ, ນ ສາເປກ຺ເຂຫີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອາຈຣິໂຍ. ອຍເມວຕ຺ໂຖ ‘‘ສເຈ ປນ ສກ຺ໂກຕິ ວິຕກ຺ກໍ ໂສເຘຕຸໍ, ຕໂຕ ລທ຺ຘໍ ຂາທິຕຸມ຺ປິ ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ ວຈເນນ ສິທ຺ໂຘວ. ອາຘາຣເກ ປຕ຺ໂຕ ຐປິໂຕ ໂຫຕິ ຍຖາປຏິຄ຺ຄຫິຕຠາເວ ນິຣາລໂຍ. ສມຸທ຺ໂທທເກນ ອປ຺ປຏິຄ຺ຄຫິຕເກນ. ເມຓ຺ຑກສ຺ສ ຂີຣໍ ຂີຣຕ຺ຕາວ ວຏ຺ຏຕິ. ‘‘ອຕ຺ຕໂນ ປນ ຂີຣໍ ມຸເຂເນວ ປິວນ຺ຕສ຺ສ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ທສ຺ເສຕຸໍ ວຸຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ‘‘ສຣີຣນິສ຺ສິຕມຫາຠູຕານິ ຫິ ອິຘາຘິປ຺ເປຕານີ’’ຕິ ລິຂິຕໍ, ຕທຸຠຍມ຺ປິ ‘‘ກປ຺ປິຍມໍສຂີຣໍ ວາ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ວິຣຸຊ຺ຌຕິ.

ອປິຈ ‘‘ອປ຺ປຏິຄ຺ຄຫິຕຠາຊເນ ອຎ຺ຎຠິກ຺ຂຸສນ຺ຕເກ ອຕ຺ຕໂນ ປິຓ຺ຑປາຕໍ ປກ຺ຂິປຕິ, ‘ຕໍ ໂຖກ’ນ຺ຕິ ວາ ອຎ຺ເຎນ ວາ ກາຣເຓນ ວທຕິ, ຕໍ ສພ຺ເພສໍ ນ ກປ຺ປຕິ. ກສ຺ມາ? ວິນຍທຸກ຺ກຏຕ຺ຕາ. ອຕ຺ຕນາ ປຏິຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ປກ຺ຂິປິຕພ຺ພໍ ວິນຍວິຘິໍ ອກຕ຺ວາ ທຸກ຺ກຏນ຺ຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ເອວໍ ຕາທິສໍ ກິມຕ຺ຖໍ ນ ຠຸຎ຺ຊຕີຕິ? ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ‘ອຸຄ຺ຄຫິຕໂກ ໂຫຕີ’ຕິ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ. ເອວຎ຺ຫິ ຕຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕໍ ຠູມິຍໍ ວາ ຠາຊເນ ວາ ຜລໍ ວາ ຍໍ ກິຎ຺ຈິ ອາມິສໍ ວາ ຍາວຊີວິກມ຺ປິ ອປ຺ປຏິຄ຺ຄຫິຕກໍ ອຊານນ຺ໂຕ ອາມສຕິ, ນ ວຏ຺ຏຕິ, ອຸຄ຺ຄຫິຕກໍ ໂຫຕີ’’ຕິ ອນຸຄຓ຺ຐິປເທ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ ອິມສ຺ສ ມເຕນ ຠິກ຺ຂຸ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ສເຈ ປຕ຺ເຕ ອປ຺ປຏິຄ຺ຄຫິເຕ ປິຓ຺ຑໍ ຐເປຕິ, ຕໍ ອກປ຺ປິຍໍ ອຸຄ຺ຄຫິຕກນ຺ຕິ ສິທ຺ຘໍ. ອຍເມວຕ຺ໂຖ ‘‘ສເຈ ອຕ຺ຕໂນ ວາ ຠິກ຺ຂູນໍ ວາ ຍາຄຸປຈນກຠາຊເນ…ເປ… ນິຣາມິສໍ ກຕ຺ວາ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ວຈເນນ ສໍສນ຺ທິຕ຺ວາ ກເຖຕພ຺ໂພ. ‘‘ກປ຺ປິຍມໍສຂີຣໍ ວາ’’ຕິ ປສງ຺ຄວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ທຘິ ເຈ ປຏິລທ຺ຘໍ, ຕຎ຺ຈ ອຘິປ຺ເປຕນ຺ຕິ ເກຈິ.

ທນ຺ຕໂປນສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ສມຕ຺ໂຕ ວຓ຺ຓນາກ຺ກເມນ ໂຠຊນວຄ຺ໂຄ ຈຕຸຕ຺ໂຖ.