໙. ຣູປິຍສໍໂວຫາຣສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໕໘໗. ‘‘ຊາຕຣູປຣຊຕປຣິວຕ຺ຕນ’’ນ຺ຕິ ອຸກ຺ກຏ຺ຐປຣິຈ຺ເຉເທນ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕຖາ ‘‘ຣູປິຍໍ ນາມ ສຕ຺ຖຸວຓ຺ໂຓ ກຫາປໂຓ’’ຕິອາທິ ປາຬິວຈນຎ຺ຈ. ‘‘ອຣູປິເຍ ຣູປິຍສຎ຺ຎີ ຣູປິຍໍ ເຈຕາເປຕີ’’ຕິອາທິ ຕິກວຈນໂຕ, ‘‘ທຸກ຺ກຏວຕ຺ຖຸນາ ປນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຕ຺ຖຸໍ ເຈຕາເປນ຺ຕສ຺ສ…ເປ… ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ ຄຣຸກສ຺ສ ເຈຕາປິຕຕ຺ຕາ’’ຕິ ອຏ຺ຐກຖາວຈນໂຕ ຈ ປນ ອນຸກ຺ກຏ຺ຐປຣິຈ຺ເຉໂທເປຕ຺ຖ ລພ຺ຠຕີຕິ ສິທ຺ຘໍ. ສຕ຺ຖຸວຓ຺ໂຓ ຈ ກຫາປໂຓ ຈ ຕໂຕ ເຍ ຈຎ຺ເຎ ໂວຫາຣໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ສມຸຈ຺ຈໂຍ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອິມສ຺ມິໍ ປນ ສິກ຺ຂາປເທ ‘‘ນານປ຺ປກາຣກໍ ນາມ ກຕມ຺ປິ ອກຕມ຺ປິ ກຕາກຕມ຺ປີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ວິຠຕ຺ຕານໍ ຕິຓ຺ຓໍ ຣູປິຍາຣູປິຍານຎ຺ຈ ທ຺ວິນ຺ນໍ ວເສນ ປຎ຺ຈ ຕິກາ ວຸຕ຺ຕາ, ອຏ຺ຐກຖາຈຣິເຍຫິ ຕທນຸໂລມໂຕ ເອໂກ ຕິໂກ ທສ຺ສິໂຕຕິ ສພ຺ເພ ຉ ໂຫນ຺ຕິ.

ເອຕ຺ຖາຫ – ອຎ຺ຎສ຺ມິໍ ສິກ຺ຂາປເທ ເອກສ຺ມິໍ ຕິກຈ຺ເຉເທ ທສ຺ສິເຕ ສຕິປິ ສມ຺ຠເວ ອິຕເຣ ນ ທສ຺ສີຍນ຺ຕິ, ອິເຘວ ກສ຺ມາ ທສ຺ສິໂຕຕິ? ‘‘ນານປ຺ປກາຣກ’’ນ຺ຕິ ມາຕິກາຍໍ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ອິເຘວ ນານປ຺ປກາຣຠາວທສ຺ສນຕ຺ຖນ຺ຕິ. ນ ກຍວິກ຺ກຍສິກ຺ຂາປເທປິ ວຕ຺ຕພ຺ພປ຺ປສງ຺ຄໂຕຕິ ເຈ? ນ, ອິຘ ທສ຺ສິຕນຍຕ຺ຕາ. ອຖ ຈ ຣູປິຍສ຺ສ ວິຠງ຺ເຄ ‘‘ເຍ ໂວຫາຣໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີ’’ຕິ ອນ຺ເຕ ວຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ສຕ຺ຖຸວຓ຺ຓາທໂຍ ວຬຎ຺ຊນຸປຄາ ເອວາຕິ ສິທ຺ຘໍ. ຕໂຕ ອວຬຎ຺ຊນຸປເຄຫິ ຊາຕຣູປຣຊເຕຫິ ໂວຫາເຣນ ນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍນ຺ຕິ ອາປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ມາ ຕໍ ອາປຊ຺ຊນຕ຺ຖນ຺ຕິ ທສ຺ເສນ຺ເຕນ ‘‘ກເຕນ ກຕໍ ເຈຕາເປຕີ’’ຕິອາທໂຍ ຕິກາ ວຸຕ຺ຕາຕິ, ເອວໍ ສນ຺ເຕ ຣູປິຍວິຠງ຺ເຄ ‘‘ເຍ ຈ ໂວຫາຣໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີ’’ຕິ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕສ຺ມິໍ ປເທ ອວຸຕ຺ເຕ ອວຬຎ຺ຊນຸປຄາປິ ສງ຺ຄຫໍ ຄຕາວ ໂຫນ຺ຕີຕິ ກຕາທີຫິ ຕິກຕ຺ຕຍສ຺ສ ວຕ຺ຕພ຺ພປໂຍຊນໍ ນ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ເຈ? ນ, ກປ຺ປິຍຠຓ຺ເຑນ ກປ຺ປິຍຠຓ຺ຑປອວຕ຺ຕນສ຺ສາປິ ຣູປິຍສໍໂວຫາຣຠາວປ຺ປສງ຺ຄໂຕ. ‘‘ເຍ ໂວຫາຣໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕີ’’ຕິ ວຈເນນປິ ກມຸກ ກຖລ ກໍສຠາຊນ ສາຏກາທິປຣິວຕ຺ຕນສ຺ສປິ ຣູປິຍສໍໂວຫາຣຠາວປ຺ປສງ຺ໂຄ ເອວາຕິ ເຈ? ນ, ກຕາທິວຈເນນ ຊາຕຣູປາທິອກປ຺ປິຍວຕ຺ຖູນຎ຺ເຎວ ອຘິປ຺ເປຕຠາວທີປນໂຕ, ຕສ຺ມາ ອຸຠເຍນປິ ຍເທຕໍ ກຕາກຕາທິເຠທໍ ປາກຕິກຣູປິຍໍ ຍຎ຺ຈ ກຫາປຓມາສກສງ຺ເຂປໍ, ຍຎ຺ຈ ກຫາປຓາທິໂວຫາຣູປຄໍ, ອຸຠຍມ຺ເປຕໍ ອິຘ ຈ ອນນ຺ຕຣາຕີຕສິກ຺ຂາປເທ ຈ ຣູປິຍໍ ນາມາຕິ ອຘິປ຺ເປຕຕ຺ຖສິທ຺ຘິ ໂຫຕິ, ນ ຕຓ຺ຑຸລາທີນິ, ຕຕ຺ຖ ກຕາທິໂວຫາຣາສມ຺ຠວໂຕ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ກຕາທິຕິກຕ຺ຕຍປ຺ປໂຍຊນໍ ວຸຕ຺ຕໍ.

ອິທານິ ເສສຕ຺ຕິການິ ວຸຈ຺ຈຕິ – ເອຕ຺ຖ ຫິ ຍຖາວຸຕ຺ຕປ຺ປເຠທໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຕ຺ຖຸ ຣູປິຍໍ ນາມ, ເສສໍ ທຸກ຺ກຏວຕ຺ຖຸປິ ກປ຺ປິຍວຕ຺ຖຸປິ ນ ຣູປິຍນ຺ຕິ ອຣູປິຍໍ ນາມ ໂຫຕີຕິ ກຕ຺ວາ ‘‘ອຣູປິເຍ ອຣູປິຍສຎ຺ຎີ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ສຫຘມ຺ມິການໍ ອນາປຕ຺ຕີ’’ຕິ ອິທໍ ນ ເອກໍສິກໍ ອາປຊ຺ຊຕິ ທຸກ຺ກຏວຕ຺ຖຸມ຺ຫິ ທຸກ຺ກຏາປຊ຺ຊນໂຕ. ອິຘ ວຈນປ຺ປມາຓໂຕ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຕ຺ຖຸໂຕ ອຎ຺ຎໍ ອນ຺ຕມໂສ ມຸຕ຺ຕາທິປິ ອຣູປິຍເມວ ນາມ. ຕຕ຺ຖ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ສຫຘມ຺ມິການໍ ອນາປຕ຺ຕີຕິ ເຈ? ນ, ຣາຊສິກ຺ຂາປທວິໂຣຘໂຕ. ຕຕ຺ຖ ຫິ ‘‘ມຸຕ຺ຕາ ວາ ມຓິ ວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕສ຺ມາ ມຸຕ຺ຕາທິ ອກປ຺ປິຍໍ ທຸກ຺ກຏວຕ຺ຖູຕິ ຈ ສິທ຺ຘໍ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຕ຺ຖູສຸ ອຠາວາ. ເອວໍ ສນ຺ເຕ ‘‘ອຣູປິເຍ ອຣູປິຍສຎ຺ຎີ ປຎ຺ຈນ຺ນໍ ສຫຘມ຺ມິການໍ ອນາປຕ຺ຕີ’’ຕິ ສຸທ຺ຘກປ຺ປິຍຠຓ຺ຑໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ສພ຺ພໍ ອຣູປິຍໍ. ຕໂຕ ອຎ຺ຎຕ຺ຖ ປນ ‘‘ອຣູປິເຍ ຣູປິຍສຎ຺ຎີ’’ຕິອາທິຕິກທຸກ຺ກເຏ ຈ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ທສ຺ສິຕຕິເກ ຈ ສພ຺ພໍ ອຣູປິຍໍ ນາມາຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ, ຕສ຺ມາ ອຣູປິຍຠາວທີປນຕ຺ຖໍ ທຸຕິໂຍ ຕິໂກ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕທຕ຺ຖເມວ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ທສ຺ສິໂຕ ເອໂກ ຕິໂກ. ກສ຺ມາ ນ ປາຬິຍໍ ໂສ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ເຈ? ຕຕ຺ຖ ເຈຕາປິຕອຣູປິເຍ ຣູປິຍຉຑ຺ຑນກສມ຺ມຸຕິກິຈ຺ຈາຠາວໂຕ. ຕສ຺ມິຎ຺ຫິ ຕິເກ ວຸຕ຺ເຕ ກປ຺ປິຍວຕ຺ຖຸໂນປິ ອຣູປິຍຉຑ຺ຑນກສມ຺ມຸຕິ ທາຕພ຺ພາຕິ ອາປຊ຺ຊຕິ, ຕສ຺ສ ວເສນ ຣູປິຍຉຑ຺ຑນກສມ຺ມຸຕິ ເອວ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພາຕິ? ນ, ຣູປິຍສ຺ສປິ ສມ຺ມຸຕິກິຈ຺ຈາຠາວປ຺ປສງ຺ຄໂຕ, ຕສ຺ມາ ຣູປິເຍ ຣູປິຍສຎ຺ຎີ ກປ຺ປິຍວຕ຺ຖຸໍ ເຈຕາເປຕິ ປຕ຺ຕຈຕຸກ຺ເກ ຕຕິຍປຕ຺ຕໍ ວິຍ, ຕໍ ສງ຺ຆາທີນໍ ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ, ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ປນ ອຎ຺ເຎສໍ ກປ຺ປຕິ ຕຕິຍປຕ຺ໂຕ ວິຍ. ອຖ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິຕຣູປິເຍນ ເຈຕາປິຕໍ ໂຫຕິ ທຸຕິຍປຕ຺ໂຕ ວິຍ, ຕໍ ວິນາປິ ສມ຺ມຸຕິຍາ ໂຍ ໂກຈິ ຠິກ຺ຂຸ ຉຑ຺ເຑຕິ, ວຏ຺ຏຕິ. ຕໂຕ ປຣໍ ‘‘ສເຈ ຕຕ຺ຖ ອາຄຈ຺ຉຕິ ອາຣາມິໂກ ວາ’’ຕິອາທິນາ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ປຏິປຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ຣູປິເຍ’’ຕິ ວາ ‘‘ອຣູປິເຍ’’ຕິ ວາ ສພ຺ພຕ຺ຖ ຠຸມ຺ມປ຺ປຕ຺ເຕ ອຕ຺ຕໂນ ສນ຺ຕກໍ, ອຸປໂຍຄປ຺ປຕ຺ເຕ ປຣສນ຺ຕກນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເອຕ຺ຖາຫ – ອຸປຕິສ຺ສຕ຺ເຖໂຣ ປຸຣິມສິກ຺ຂາປເທນ ຣູປິຍປຏິຄ຺ຄຫຓໍ ວາຣິຕໍ, ອິມິນາ ສຸທ຺ຘາຄເມນ ກປ຺ປິຍກາຣກສ຺ສ ຫຕ຺ເຖ ກປ຺ປິຍໍ ນິສ຺ສາຍ ຐິເຕນ ສໍໂວຫາໂຣ ວາຣິໂຕຕິ.

໕໘໙. ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຕ຺ຖຸນາ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຕ຺ຖຸໍ…ເປ… ອປຣາປຣປຣິວຕ຺ຕເນ ອິມິນາຕິ ເອຕ຺ຖ ເອກສ຺ມິໍ ເອວ ວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ທ຺ວິນ຺ນໍ ສິກ຺ຂາປທານໍ ວເສນ ເອກໂຕ ອາປຕ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕາ, ຕໍ ປນ ປຈ຺ຉິມສ຺ສ ວເສນ ນິສ຺ສຊ຺ຊິຕພ຺ພໍ. ເອເຕນ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ອາປນ຺ນມ຺ປິ ອາປຊ຺ຊຕີຕິ ເອເກ. ປຣສ຺ສ ຣູປິຍຄ຺ຄຫຓໍ ປຣິວຕ຺ຕນນ຺ຕິ ຣູປິເຍ ອຄ຺ຄຫິເຕ ຕສ຺ສ ອຠາວໂຕ ອິມິນາວ ອາປຕ຺ຕິ, ນ ປຸຣິເມນ ໂອມສວາໂທ ວິຍ. ມຸສາວາເທນ ມຸສາ ວທນ຺ຕສ຺ສາປິ ຫິ ໂອມສວາເທເນວ ອາປຕ຺ຕິ. ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຕ຺ຖຸນາ ທຸກ຺ກຏ…ເປ… ເອເສວ ນໂຍຕິ ເອຕສ຺ສ ຍຸຕ຺ຕິໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ໂຍ ຫິ ອຍ’’ນ຺ຕິ ອາຫ.

ວຑ຺ຒິໍ ປໂຍເຊນ຺ຕສ຺ສາຕິ ເອຕ຺ຖ ອິທໍ ຄເຫຕ຺ວາ ສຕິ ມາເສ, ສຕິ ສໍວຈ຺ຉເຣ ‘‘ເອຕ຺ຕກໍ ເທຫີ’’ຕິ ເຈ ວທຕິ. ຣູປິຍສໍໂວຫາໂຣ ໂຫຕິ. ວິນາ ກປ຺ປິຍກາຣເກນ ‘‘ເອຕ຺ຕກາ ວຸຑ຺ຒິ ໂຫຕຸ, ເອຕ຺ຕກໍ ຄຓ຺ຫາ’’ຕິ ວທໂຕ ທຸກ຺ກຏໍ ກຍວິກ຺ກຍລກ຺ຂຓາຠາວໂຕ. ‘‘ມູເລ ມູລສາມິການ’’ນ຺ຕິອາທິ ກປ຺ປິຍກຣຓູປາຍທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ເກວລໍ ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ອປຣິໂຠຄໍ ໂຫຕິ, ປຸນ ເອວໍ ກເຕ ປຣິຠຸຎ຺ຊິຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ. ຕສ຺ສປິ ປຣິໂຠເຄ ມູລສ຺ສ ກປ຺ປິຍກຣຓູປາໂຍ ເຈ ນ ໂຫຕິ, ກປ຺ປິຍໍ ອາຈິກ຺ຂິຕພ຺ພນ຺ຕິ ຍຖາ ປາຬິຍາ ເຈຕ຺ຖ ກປ຺ປິຍກຣຓູປາໂຍ, ໂສ ຈ ຕຕິຍປຕ຺ເຕປິ, ‘‘ຍຖາ ຈ ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຖາຍ ຄຫິເຕ ເອວຣູປຸປາໂຍ, ຕຖາ ສງ຺ຆາທິອຕ຺ຖາຍ ຄຫິເຕປິ ເອໂສ ວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອິເມ ກິຣ ປຐມທຸຕິຍປຕ຺ເຕ ຍາວ ຄຫຏ຺ເຐນ ປຣິວຕ຺ເຕຕິ, ຕາວ ນ ກປ຺ປິຍກຣຓູປາໂຍ, ອເນກປຸຣິສຍຸຄມ຺ປິ ‘‘ອກປ຺ປິຍາ ເອວາ’’ຕິ ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ຕໍ. ອນຸຄຓ຺ຐິປເທ ປນ ‘‘ສງ຺ຆສນ຺ຕກໍ ກປ຺ປິຍຠຓ຺ຑໍ ວິກ຺ກິຓິຕ຺ວາ ອາຄຕກຫາປຓານິປິ ປຏິຄ຺ຄຫຓໍ ໂມເຈຕ຺ວາວ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິຕພ຺ພານິ, ຕສ຺ມາ ກປ຺ປິຍກາຣໂກ ເຈ ອິມານິ ຕານິ ກຫາປຓານີຕິ ວທຕິ, ນ ວຏ຺ຏຕິເຍວ, ປຏິກ຺ຂິປິຕພ຺ພໍ, ນ ວິຈາເຣຕພ຺ພໍ, ວິຈາເຣຕິ ເຈ? ສພ຺ເພສໍ ນ ກປ຺ປຕິ. ປຏິຄ຺ຄຫຓໍ ໂມເຈຕ຺ວາ ສມ຺ປຏິຈ຺ຉິຕານິ ເຈ ວິຈາເຣຕິ, ຕສ຺ເສວ ນ ວຏ຺ຏຕີ’’ຕິ ອຠິກ຺ຂຓໍ ວຸຕ຺ຕໍ.

ຣູປິຍສໍໂວຫາຣສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.