ເສທໂມຈິກຄາຖາ

(໑) ອວິປ຺ປວາສປຎ຺ຫາວຓ຺ຓນາ

໔໗໙. ເສທໂມຈິກຄາຖາສູຕິ ອຘິປ຺ປາຍຕ຺ຖສ຺ສ ຄມ຺ຠີຣຕ຺ຕາ ຕໍ ຈິນ຺ເຕນ຺ຕານໍ ວິນຍຘຣານໍ ກາເຍ ເສທໍ ໂມເຈຕີຕິ ເສທໂມຈິກາ, ສາເຍວ ຄາຖາ ເສທໂມຈິກຄາຖາ, ຕາສຸ. ‘‘ອກປ຺ປິຍສມ຺ໂຠໂຄ ນ ລພ຺ຠຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ກປ຺ປິຍສມ຺ໂຠໂຄ ລພ຺ຠຕີຕິ ທສ຺ເສຕິ. ກປ຺ປິຍສມ຺ໂຠຄໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ນຫາປນໂຠຊນາທີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ອນາປຕ຺ຕີຕິ ມາຕຸຠິກ຺ຂຸນິຍາ ອນາປຕ຺ຕິ. ເອສາ ປຎ຺ຫາຕິ ເອຕ຺ຖ ປຎ຺ຫສທ຺ໂທ ສຠາວຕິລິງ຺ໂຄຕິ ສທ຺ທສຕ຺ເຖສຸ (ສທ຺ທນີຕິຘາຕຸມາລາຍໍ ໑໖ ຫກາຣນ຺ຕຘາຕຸ; ອຠິຘານປ຺ປທີປິກາຍໍ ໑໑໕ ຄາຖາຍໍ) ວຸຕ຺ໂຕ, ອິຘ ອິຕ຺ຖິລິງ຺ຄວເສນ ວຸຕ຺ໂຕ. ‘‘ປຓ຺ຑິເຕຫີ’’ຕິ ອິມິນາ ກຸສລສ຺ສ ກາຣຓໍ ທສ຺ເສຕິ, ປຓ຺ຑິຕຕ຺ຕາ ກຸສໂລຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ. ອສ຺ສາຕິ ປຎ຺ຫາຍ. ເອຕນ຺ຕິ ວິສ຺ສຊ຺ຊນໍ. ອສ຺ສາຕິ ຄາຖາຍ.

ເອກາທສ ວິວຊ຺ຊິຍາຕິ ອວິຠຕ຺ຕິກນິທ຺ເທໂສ, ເອກາທສ ວິວຊ຺ຊິເຍຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ເຍ’’ຕິອາທິ. ເຕປີຕິ ປິສທ຺ໂທ ຄາຖາຍໍ ລຸຕ຺ຕນິທ຺ທິຏ຺ຐຄມ຺ຍມານຠາວໍ ທສ຺ເສຕິ.

ອຍນ຺ຕິ ນ຺ຫາປິຕປຸພ຺ພໂກ ຠິກ຺ຂຸ. ນິມ຺ມິຕພຸທ຺ຘນ຺ຕິ ພຸທ຺ເຘນ ນິມ຺ມິຕໍ ພຸທ຺ຘຣູປໍ.

ວິວຊ຺ຊິຍາຕິ ເອຕ຺ຖ ຍກາໂຣ ຕ຺ວາປຈ຺ຈຍສ຺ສ ກາຣິໂຍຕິ ອາຫ ‘‘ວິວຊ຺ເຊຕ຺ວາ’’ຕິ. ອສີສກໍ ຍໍ ຕໍ ກພນ຺ຘໍ ອຕ຺ຖີຕິ ໂຍຊນາ. ອສີສກຕ຺ຕາ ເກນ ສຣີເຣນ ຊີວິຕໍ ພນ຺ຘຕີຕິ ກພນ຺ໂຘ. ຍສ຺ສາຕິ ກພນ຺ຘສ຺ສ.

ຫີຕິ ສຈ຺ຈໍ. ເຕຕິ ອຠພ຺ພປຸຄ຺ຄລາ.

ວາຈາຕິ ເອຕ຺ຖ ຍກາຣໂລໂປຕິ ອາຫ ‘‘ວາຈາຍາ’’ຕິ. ອິຕິ ເມຕິ ເອວໍ ມມ. ເອວໍ ວທມາເນ ມມ ວຈນນ຺ຕິ ໂຍຊນາ. ອຖວາ ອິຕິເມຕິ ເອວໍ ອິເມ, ເອວໍ ວທມາເນ ອິເມ ຊນາຕິ ໂຍຊນາ. ສທ຺ທມ຺ປີຕິ ອິມິນາ ຄິຣສທ຺ໂທ ສທ຺ທປຣິຍາໂຍຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຫີຕິ ສຈ຺ຈໍ. ຕຸຓ຺ຫີຠູຕສ຺ສ ນິສິນ຺ນສ຺ສ ຕສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນຕິ ໂຍຊນາ. ຍທິ ມໂນທ຺ວາເຣ ອາປຕ຺ຕິ ນາມ ນຕ຺ຖິ, ເອວໍ ສຕິ ກສ຺ມາ ອາປຊ຺ເຊຍ຺ຍ ວາຈສິກນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອາຫ ‘‘ຍສ຺ມາ ປນາ’’ຕິອາທິ. ເຕນາຕິ ຕສ຺ມາ. ອສ຺ສາຕິ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ.

ສາຕິ ຠິກ຺ຂຸນີ, ອາປຊ຺ຊຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣນ຺ຕິ ‘‘ຄາມນ຺ຕຣປຣິຍາປນ຺ນ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣໍ.

ຕາສູຕິ ທ຺ວີສຸ ຠິກ຺ຂຸນີສຸ.

ຈຕຸໂຣ ຊນາຕິ ເອຕ຺ຖ ຈຕຸນ຺ນໍ ຊນານໍ ສຣູປໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ອາຈຣິໂຍ ຈ ຕໂຍ ຈ ອນ຺ເຕວາສິກາ’’ຕິ. ສາຫຕ຺ຖິກາຕິ ສຫຕ຺ຖາ ອວຫຣິຕາ. ອາຓຕ຺ຕິຍາປີຕິ ອາຓຕ຺ເຕນ ອວຫຣິຕາປິ. ອິຕເຣສນ຺ຕິ ອນ຺ເຕວາສິການໍ, ເອເກໂກ ມາສໂກຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ເອຕ຺ຖາຕິ ປຣິວາເຣ ເສທໂມຈິກຄາຖາຍໍ.

(໒) ປາຣາຊິກາທິປຎ຺ຫາວຓ຺ຓນາ

໔໘໐. ສນ຺ຖຕເປຍ຺ຍາລຎ຺ຈາຕິ ປຐມປາຣາຊິກວິຠງ຺ເຄ (ປາຣາ. ໖໕) ວຸຕ຺ຕໍ ສນ຺ຖຕເປຍ຺ຍາລຎ຺ຈ.

ລິງ຺ຄປຣິວຕ຺ຕໍ ສນ຺ຘາຍາຕິ ສຕິ ລິງ຺ເຄ ປຣິວຕ຺ເຕ ປຏິຄ຺ຄຫຓສ຺ສ ວິຊຫນໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ.

ໂຍຕິ ຠິກ຺ຂຸ, ປຣິຓາເມຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ອຕ຺ຕໂນ ອຕ຺ຖາຍາຕິ ໂຍຊນາ.

ອສ຺ສາຕິ ຄາຖາຍ. ກາກອຸຫທນ຺ຕິ ກາເກຫິ ກຣີສຸສ຺ສຄ຺ຄໍ. ກທ຺ທມມກ຺ຂິຕນ຺ຕິ ກທ຺ທເມນ ມກ຺ຂິຕໍ. ກາຍຄຕາເນວ ຫຸຕ຺ວາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

ຫີຕິ ວິຕ຺ຖາໂຣ. ອນຣິຍໍ ຕໍ ອິຕ຺ຖິໍ ວາ ຕໍ ປຸຣິສໍ ວາ ຫເນຍ຺ຍາຕິ ໂຍຊນາ. ລິງ຺ຄປຣິວຕ຺ເຕນ ເຫຕຸຠູເຕນ ອິຕ຺ຖິຠູຕໍ, ປຸຣິສຠູຕຎ຺ຈາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ອິຕ຺ຖິຠູຕນ຺ຕິ ຈ ອິຕ຺ຖີ ຫຸຕ຺ວາ ຠູຕໍ, ອິຕ຺ຖິຠາວໍ ວາ ປຕ຺ຕໍ.

ມິຄສິງ຺ຄຕາປສສີຫກຸມາຣາທີນໍ ຕິຣຈ຺ຉານຄຕມາຕາປິຕໂຣ ວິຍາຕິ ໂຍຊນາ. ມິຄສິງ຺ຄຕາປໂສຕິ ມິຄສິງ຺ຄນາມໂກ (ຊາ. ອຏ຺ຐ. ໕.໑໗.໙໖ ອາທໂຍ) ຕາປໂສ. ສີຫກຸມາໂຣຕິ ສີຫພາຫຸກຸມາໂຣ. ອາທິສທ຺ເທນ ຠູຣິທຕ຺ຕາທໂຍ ສງ຺ຄຓ຺ຫາຕິ.

ກຸຣຸນ຺ທິຍໍ ອາຄຕນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

‘‘ສຈ຺ຈໍ ຠຓນ຺ໂຕຕິ ຄາຖາຍາ’’ຕິ ປທໍ ‘‘ສຈ຺ຈໍ ຠາສໂຕ ລຫຸກາປຕ຺ຕິ ໂຫຕີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ອິຕິສທ຺ເທນ ສມ຺ພນ຺ຘິຕພ຺ພໍ. ‘‘ສຈ຺ຈໍ ຠຓນ຺ໂຕ’’ຕິ ຄາຖາຍ ອິຕິ ອຕ຺ໂຖຕິ ໂຍຊນາ.

(໓) ປາຈິຕ຺ຕິຍາທິປຎ຺ຫາວຓ຺ຓນາ

໔໘໑. ສລາກໍ ເທນ຺ຕສ຺ສ ອສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸສ຺ສ ເຉຊ຺ຊໍ ໂຫຕີຕິ ໂຍຊນາ. ‘‘ປາຣາຊິກໍ ໂຫຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ໂຫຕິເຉຊ຺ຊນ຺ຕິ ປທສ຺ສ ອຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕິ.

ສຸປ຺ປຕິຏ຺ຐິຕນິຄ຺ໂຣຘສທິສໍ ຣຸກ຺ຂມູລໍ, ຕເມວ ວາ ຄເຫຕພ຺ພໍ.

ຕິສ຺ສິຕ຺ຖິໂຍຕິ ເອຕ຺ຖ ຠຸມ຺ມຕ຺ເຖ ອຸປໂຍຄວຈນໍ, ປຈ຺ຈຕ຺ຕວຈນໍ ວາຕິ ອາຫ ‘‘ຕາສຸປີ’’ຕິ. ‘‘ຍໍ ຕໍ ເມຖຸນໍ ນາມ ຕ’’ນ຺ຕິ ອິມິນາ ‘‘ເມຖຸນໍ ຍໍ ຕ’’ນ຺ຕິ ປທານໍ ສມານາຘິກຣຓຠາວໍ ທສ຺ເສຕິ. ‘‘ນ ເສວຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ນ ເສເວຕິ ເອຕ຺ຖ ຕິກາຣສ຺ສ ເອກາຣາເທສຠາວໍ (ຊາ. ອຏ຺ຐ. ໔.໑໑.໗໖ ປຸຕ຺ໂຕ ວາ ປິຕຣໍ ຍາເຈ ວິຍ) ທສ຺ເສຕິ. ຕໂຍ ປຸຣິເສຕິ ເອຕ຺ຖ ‘‘ອຸປຄນ຺ຕ຺ວາ’’ຕິ ປທໍ ອຊ຺ຌາຫຣິຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ຘິຕພ຺ພນ຺ຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ‘‘ຕໂຍ ປຸຣິເສປິ ອຸປຄນ຺ຕ຺ວາ’’ຕິ. ອິມິນາ ຕໂຍ ປຸຣິເສຕິ ເອຕ຺ຖ ອຸປໂຍຄຕ຺ເຖ ອຸປໂຍຄວຈນນ຺ຕິ ທສ຺ເສຕິ. ປຸຣິມນຍໍ ຄເຫຕ຺ວາ ເອຕ຺ຖາປິ ‘‘ຕີສຸ ປຸຣິເສສູ’’ຕິ ຠຸມ຺ມຕ຺ເຖ ອຸປໂຍຄວຈນນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖປິ ຍຸຊ຺ຊເຕວ. ອິມໍ ນຍໍ ຄເຫຕ຺ວາ ປຸຣິມປເທປິ ຕິສ຺ສິຕ຺ຖິໂຍ ອຸປຄນ຺ຕ຺ວາຕິ ອຸປໂຍຄຕ຺ເຖ ອຸປໂຍຄວຈນນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖປິ ຍຸຊ຺ຊເຕວ. ຕສ຺ມາ ເຕ ທ຺ເວ ນຍາ ອຎ຺ຎມຎ຺ໂຎປເທສທາຍກນຍາ ນາມາຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ‘‘ອຸຠໂຕພ຺ຍຎ຺ຊນສງ຺ຂາເຕ’’ຕິ ອິມິນາ ອນຣິຍສທ຺ເທນ ອຸຠໂຕພ຺ຍຎ຺ຊໂນວ ອິຘ ຄເຫຕພ຺ໂພຕິ ທສ຺ເສຕິ. ‘‘ນາຈຣຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ນ ຈາຈເຣຕິ ເອຕ຺ຖາປິ ຕິສທ຺ທສ຺ສ ເອກາຣາເທສຠາວເມວ ທສ຺ເສຕິ. ເມຖຸນຘມ຺ມສ຺ສ ປຸພ຺ພຠາຄໍ ກາຍສໍສຄ຺ຄໍ ອາປຊ຺ຊິຕຸໍ ວາຍມນ຺ຕິຍາ ຕສ຺ສາ ຠິກ຺ຂຸນິຍາຕິ ໂຍຊນາ.

ອສ຺ສາຕິ ຄາຖາຍ, ຕິຕ຺ຖິໂຍ ອາຣາຘໂກ ໂຫຕີຕິ ໂຍຊນາ. ຕຕ຺ເຖວາຕິ ຕິຕ຺ຖິຍວຕ຺ເຕ ເອວ. ອສ຺ສາຕິ ຕິຕ຺ຖິຍສ຺ສ. ຕເມວາຕິ ຕິຕ຺ຖິຍວຕ຺ຕເມວ.

ສງ຺ຆາທິເສສນ຺ຕິອາທິຄາຖາ ວຸຕ຺ຕາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຕນ຺ຕິ ອຊ຺ໂຌຫຣຓໍ.

ອາກາສຄຕໍ ສາມເຓຣນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ສງ຺ເຆນປີຕິ ປິສທ຺ໂທ ນ ກມ຺ມາຣເຫເນວາຕິ ທສ຺ເສຕິ. ‘‘ນ ກາຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ອິມິນາ ສງ຺ໂຆປິ ກມ຺ມາຣໂຫປິ ຠູມິຄໂຕວ ວຏ຺ຏຕີຕິ ທສ຺ເສຕິ.

ອສ຺ສາຕິ ຄາຖາຍ ວິນິຈ຺ຉໂຍຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

‘‘ນ ເທຕິ, ນ ປຏິຄ຺ຄຓ຺ຫາຕີ’’ຕິ ກິຣິຍາປທານໍ ກຕ຺ຕາຣໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ນາປິ ອຸຍ຺ໂຍຊິກາ’’ຕິອາທິ. ຕສ຺ສາຕິ ອວສ຺ສຸຕປຸຣິສສ຺ສ. ‘‘ກາຣເຓນາ’’ຕິ ອິມິນາ ເຕນາຕິ ປທສ຺ສ ກາຣຓຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕິ. ເອວສທ຺ໂທ ປນ ສມ຺ຠວວເສນ ໂຍຊິໂຕ, ນ ອຎ຺ເຎນ ກາຣເຓນາຕິ ອຕ຺ໂຖ, ອວສ຺ສຸຕສ຺ສ ປຸຣິສສ຺ສາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຄຫເຓຕິ ອຸຍ຺ໂຍຊິຕາຍ ຄຫເຓ. ຕຎ຺ຈ ປຣິໂຠຄປຈ຺ຈຍາຕິ ເອຕ຺ຖ ຕສທ຺ທສ຺ສ ວິສຍໍ, ປຣິໂຠຄສ຺ສ ຈ ສມ຺ພນ຺ຘໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ຕຎ຺ຈ ປນາ’’ຕິອາທິ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ອາປຕ຺ຕິ’’ນ຺ຕິ ອິມິນາ ຕສທ຺ທສ຺ສ ວິສຍໍ ທສ຺ເສຕິ. ‘‘ຕສ຺ສາ ອຸຍ຺ໂຍຊິຕາຍາ’’ຕິ ອິມິນາ ປຣິໂຠຄສ຺ສ ສມ຺ພນ຺ຘໍ ທສ຺ເສຕິ. ຕສ຺ສາຕິ ອຸຍ຺ໂຍຊິຕາຍ.

ສຕ຺ຕຣສເກສຸ ສງ຺ຆາທິເສເສສູຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ວຊ຺ຊໍ ນ ຜຸສຕີຕິ ປທສ຺ສ ອຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ອຎ຺ຎໍ ນວໍ ອາປຕ຺ຕິ’’ນ຺ຕິ.

ອິຕິ ເສທໂມຈິກຄາຖາວຓ຺ຓນາຍ ໂຍຊນາ ສມຕ຺ຕາ.