໑. ປາຕິໂມກ຺ຂຸທ຺ເທສຍາຈນກຖາ

໓໘໓. ປາຕິໂມກ຺ຂຏ຺ຐປນກ຺ຂນ຺ຘເກ ນນ຺ທິມຸຂິຍາ ຣຕ຺ຕິຍາຕິ ເອຕ຺ຖ ນນ຺ທິຍຕິ ຕຸສິຍຕີຕິ ນນ຺ທິ, ອິກາຣນ຺ໂຕຍໍ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ. ‘‘ນນ຺ທິເສໂນ (ຊາ. ອຏ຺ຐ. ໓.໔.໑) ນນ຺ທິວິສາໂລ’’ຕິອາທີສຸ ອິກາຣນ຺ໂຕຍໍ ປຸລ຺ລິງ຺ໂຄ ໂຫຕິ, ອິຘ ປນ ມຸຂໍ ອເປກ຺ຂິຕ຺ວາ ອິກາຣນ຺ໂຕ ນປຸໍສກລິງ຺ໂຄ ໂຫຕິ. ອຣຸຓຸຏ຺ຐິຕກາເລ ໂອທາຕທິສາມຸຂຕາຍ ນນ຺ທິ ມຸຂໍ ເອຕິສ຺ສໍ ຣຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ນນ຺ທິມຸຂີ, ຣຕ຺ຕິ, ຕາຍ ນນ຺ທິມຸຂິຍາ ຣຕ຺ຕິຍາ, ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອຣຸຓຸຏ຺ຐິຕກາເລປິ ຫິ ນນ຺ທີມຸຂາ ວິຍ ຣຕ຺ຕິ ຂາຍຕີ’’ຕິ. ອນ຺ໂຕປູຕິນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ກາຍສ຺ສ ອນ຺ໂຕ ກຸຓປປູຕິນ຺ຕິ ອຕ຺ຖໍ ປຏິປກ຺ຂິປນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ອຕ຺ຕຈິຕ຺ຕສນ຺ຕາເນ’’ຕິອາທິ. ‘‘ກິເລສວສ຺ສນວເສນາ’’ຕິ ອິມິນາ ອຸທກວສ຺ສນວເສນາຕິ ອຕ຺ຖໍ ປຏິກ຺ຂິປຕິ. ອວສ຺ສຸຕນ຺ຕິ ຕິນ຺ຕໍ, ກິລິນ຺ນນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ກສມ຺ພຸຊາຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ກສມ຺ພູຕິ ສງ຺ກາໂຣ. ໂສ ຫິ ສມ຺ມຸຎ຺ຈນິຍາ ກສິຍມາເນ ວິເລຂິຍມາເນ ສມ຺ພຕິ ສທ຺ທໍ ກໂຣຕີຕິ ກສມ຺ພຸ, ຕໍ ວິຍ ຊາຕນ຺ຕິ ກສມ຺ພຸຊາຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ອຏ຺ຐກຖາຍໍ ປນ ອຘິປ຺ປາຍວເສນ ‘‘ອາກິລິຏ຺ຐຊາຕ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ, ອຕິວິຍ ກິລິຏ຺ຐຊາຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ‘‘ອາກິຓ຺ຓໂທສຕາຍ ກິລິຏ຺ຐຊາຕ’’ນ຺ຕິປິ ປາໂຐ. ‘‘ຍາວ ພາຫາຄຫຓາປິ ນາມາ’’ຕິ ອິມິນາ ປາເຐນ ທສ຺ເສຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ຫີຕິ ປທປູຣຓມຕ຺ຕໍ. ເຕນາຕິ ໂມຆປຸຣິເສນ. ‘‘ຍາວາ’’ຕິ ນິປາຕປໂຍຄຕ຺ຕາ ‘‘ພາຫາຄຫຓາປີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ປຎ຺ຈມີວິຠຕ຺ຕິ ອວຘິອຕ຺ເຖ ໂຫຕິ. ນາມ-ສທ຺ໂທ ຄຣຫຕ຺ຖໂຊຕໂກ, ຕສ຺ສ ປໂຍຄຕ຺ຕາ ‘‘ອາຄເມສ຺ສຕີ’’ຕິ ເອຕ຺ຖ ອຕີຕຕ຺ເຖ ອນາຄຕວຈນໍ (ສທ຺ທນີຕິສຸຕ຺ຕມາລາຍ ໘໙໓ ສຸຕ຺ເຕ). ອາຄເມສ຺ສຕິ ນາມາຕິ ໂຍຊນາ. ອາຄເມສ຺ສຕີຕິ ອີສໍ ອຘິວາເສສ຺ສຕິ. ‘‘ອາໂຕ ຄມຸອີສມຘິວາສເນ’’ຕິ ຫິ ຘາຕຸປາເຐສຸ (ສທ຺ທນີຕິຘາຕຸມາລາຍໍ ໑໘ ມກາຣນ຺ຕຘາຕຸ) ວຸຕ຺ຕໍ.

໓໘໔. ນ ອາຍຕເກເນວ ປປາໂຕຕິ ເອຕ຺ຖ ທີເຆເນວ ປປາໂຕຕິ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ນ ປຐມເມວ ຄມ຺ຠີໂຣ’’ຕິ. ອາຍຕສທ຺ໂທ ຫິ ທີຆປຣິຍາໂຍ. ‘‘ນ ອາຍຕເກນ ຄີຕສ຺ສເຣນ ຘມ຺ໂມ ຄາຍິຕພ຺ໂພ’’ຕິອາທີສຸ (ຈູຬວ. ໒໔໙) ວິຍ ປປາໂຕ ທີເຆນ ຕີຣສ຺ສ ອາທິມ຺ຫິ ນ ໂຫຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ປຐມເມວາຕິ ຕີຣສ຺ສ ອາທິມ຺ຫິເຍວ. ‘‘ອນຸປຸພ຺ເພນ ຄມ຺ຠີໂຣ’’ຕິ ອິມິນາ ‘‘ນ ປຐມເມວ ຄມ຺ຠີໂຣ’’ຕິ ວຈນສ຺ສ ອຘິປ຺ປາຍຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕິ. ຐິຕຘມ຺ໂມຕິ ຕີຣສ຺ສ ອນ຺ໂຕເຍວ ຐິຕສຠາໂວ. ເວລໍ ນາຕິວຕ຺ຕຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ເວລາສທ຺ທສ຺ສ ຕີຣມຣິຍາທຕ຺ເຖສຸ ປວຕ຺ຕຠາວໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ໂອສກ຺ກນກນ຺ທຣໍ ມຣິຍາທເວລ’’ນ຺ຕິ. ຕຕ຺ຖ ‘‘ໂອສກ຺ກນກນ຺ທຣ’’ອິຕິ ປເທນ ຕີຣຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕິ, ‘‘ມຣິຍາທ’’ ອິຕິ ປເທນ ມຣິຍາທຕ຺ຖໍ. ເກນ ອຸທເກນ ທຣິຕພ຺ໂພຕິ ກນ຺ທໂຣ, ອຸທເກນ ໂອສກ຺ກໂນ ກນ຺ທໂຣ ເອຕ຺ຖາຕິ ໂອສກ຺ກນກນ຺ທຣໍ, ຕີຣໍ. ໂອສກ຺ກນກນ຺ທຣຠູຕຎ຺ຈ ມຣິຍາທຠູຕຎ຺ຈ ເວລໍ ຕີຣໍ ນາຕິກ຺ກມຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຕີຣໍ ວາເຫຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ວຫຘາຕຸຍາ ປາປຸຓນຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ຕີຣໍ ອປ຺ເປຕີ’’ຕິ. ຕຕ຺ຖ ອປ຺ເປຕີຕິ ປາປຸຓາເປຕິ. ‘‘ອຸສ຺ສາເຣຕີ’’ຕິ ອິມິນາ ປາຬິຍໍ ‘‘ຖລໍ ອຸສ຺ສາເຣຕີ’’ຕິ ປເທນ ‘‘ຕີຣໍ ວາເຫຕີ’’ຕິ ປທສ຺ສ ອຕ຺ຖໍ ທສ຺ເສຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ ທສ຺ສິໂຕ. ອຸສ຺ສາເຣຕີຕິ ອຸທ຺ຘຣິຕ຺ວາ ຄມາເປຕິ. ອຎ຺ຎາປຏິເວໂຘຕິ ເອຕ຺ຖ ອາຊານາຕິ, ອາຊານິຕ຺ຖາຕິ ວາ ອຎ຺ຎໍ ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ໂຄ ວາ ອຣຫຕ຺ຕຜລໍ ວາ, ຕສ຺ສ ປຏິວິຊ຺ຌນໍ ອຎ຺ຎາປຏິເວໂຘ, ສຸຂຸຈ຺ຈາຣຓຕ຺ຖໍ ມຊ຺ເຌ ທີໂຆ, ອຎ຺ຎາປຏິເວໂຘ ນາມ ອຣຫຕ຺ຕຸປ຺ປຕ຺ຕິເຍວ ໂຫຕິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ອຣຫຕ຺ຕຸປ຺ປຕ຺ຕີ’’ຕິ.

໓໘໕. ຉນ຺ນມຕິວສ຺ສຕີຕິ ອຸທານປາຬິຍາ ສນ຺ຘາຍຠາສິຕປາຬິຠາວໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ອາຫ ‘‘ອາປຕ຺ຕິ’’ນ຺ຕິອາທິ. ຕຕ຺ຖ ອິທນ຺ຕິ ‘‘ຉນ຺ນມຕິວສ຺ສຕີ’’ຕິ ວຈນໍ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ເອຕນ຺ຕິ ນວາປຕ຺ຕິອາປຊ຺ຊນໍ ສນ຺ຘາຍາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.