ອຘິກຣຓສມຖວຓ຺ຓນາ

ຄຓນປຣິຈ຺ເຉໂທຕິ ສງ຺ຂ຺ຍາປຣິຈ຺ເຉໂທ. ອຘິກຣີຍນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ອຘິກຣຓານິ. ເກ ອຘິກຣີຍນ຺ຕິ? ສມຖາ. ກຖໍ ອຘິກຣີຍນ຺ຕິ? ສມນວເສນ. ຕສ຺ມາ ເຕ ເຕສໍ ສມນວເສນ ປວຕ຺ຕນ຺ຕີຕິ ອາຫ ‘‘ອຘິກຣຓານິ ສເມນ຺ຕີ’’ຕິອາທິ. ອຸປ຺ປນ຺ນານໍ ອຸປ຺ປນ຺ນານນ຺ຕິ ອຸຏ຺ຐິຕານໍ ອຸຏ຺ຐິຕານໍ. ກິຎ຺ຈາປິ ອຘິກຣຓຏ຺ເຐນ ເອກວິຘໍ, ຕຖາປິ ວຕ຺ຖຸວເສນ ນານາ ໂຫຕີຕິ ‘‘ອຘິກຣຓານ’’ນ຺ຕິ ພຫຸວຈນໍ ກຕໍ. ອິທານິ ຕສ຺ສ ນານາຕ຺ຕໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ວິວຣິຕຸໍ ‘‘ວິວາທາຘິກຣຓ’’ນ຺ຕິອາທິມາຫ. ວິວາໂທເຍວ ອຘິກຣຓໍ ວິວາທາຘິກຣຓໍ. ເອສ ນໂຍ ເສເສສຸປິ. ສມຖຕ຺ຖນ຺ຕິ ສມນຕ຺ຖໍ.

ອຘິກຣຓສ຺ສ ສມ຺ມຸຂາ ວິນຍນໂຕ ສມ຺ມຸຂາວິນໂຍ. ທພ຺ພມລ຺ລປຸຕ຺ຕຕ຺ເຖຣສທິສສ຺ສ ສຕິເວປຸລ຺ລປ຺ປຕ຺ຕສ຺ສ ຂີຓາສວສ຺ເສວ ທາຕພ຺ໂພ ວິນໂຍ ສຕິວິນໂຍ. ສມ຺ມູຬ຺ຫສ຺ສ ຄຄ຺ຄຠິກ຺ຂຸສທິສສ຺ສ ອຸມ຺ມຕ຺ຕກສ຺ສ ທາຕພ຺ໂພ ວິນໂຍ ອມູຬ຺ຫວິນໂຍ. ປຏິຎ຺ຎາເຕນ ກຣຓຠູເຕນ ກຣຓໍ ປຏິຎ຺ຎາຕກຣຓໍ. ອຖ ວາ ປຏິຎ຺ຎາເຕ ອາປນ຺ນຠາວາທິເກ ກຣຓໍ ກິຣິຍາ, ‘‘ອາຍຕິໍ ສໍວເຣຍ຺ຍາສີ’’ຕິ ປຣິວາສທານາທິວເສນ ຈ ປວຕ຺ຕໍ ວຈີກມ຺ມໍ ປຏິຎ຺ຎາຕກຣຓໍ. ຍສ຺ສາ ກິຣິຍາຍ ຘມ຺ມວາທິໂນ ພຫຸຕຣາ, ເອສາ ເຍຠຸຍ຺ຍສິກາ ນາມ. ໂຍ ປາປຸສ຺ສນ຺ນຕາຍ ປາປິໂຍ, ປຸຄ຺ຄໂລ, ຕສ຺ສ ອຸປວາຬຠິກ຺ຂຸສທິສສ຺ສ ກຕ຺ຕພ຺ພໂຕ ຕສ຺ສປາປິຍສິກາ, ອລຸຕ຺ຕສມາໂສຍໍ. ຕິຓວຕ຺ຖາຣກສທິສຕ຺ຕາ ຕິຓວຕ຺ຖາຣໂກ. ຍຖາ (ຈູຬວ. ອຏ຺ຐ. ໒໑໒) ຫິ ຄູຖໍ ວາ ມຸຕ຺ຕໍ ວາ ຆຏ຺ຏິຍມານໍ ທຸຄ຺ຄນ຺ຘຕາຍ ພາຘຕິ, ຕິເຓຫິ ອວຕ຺ຖຣິຕ຺ວາ ສຸປ຺ປຏິຈ຺ຉາທິຕສ຺ສ ປນສ຺ສ ຄນ຺ໂຘ ນ ພາຘຕິ, ເອວເມວ ຍໍ ອຘິກຣຓໍ ມູລານຸມູລໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວູປສມິຍມານໍ ກກ຺ຂຬຕ຺ຕາຍ ວາຬຕ຺ຕາຍ ເຠທາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ, ຕໍ ອິມິນາ ກມ຺ເມນ ວູປສນ຺ຕໍ ຄູຖໍ ວິຍ ຕິຓວຕ຺ຖາຣເກນ ປຏິຈ຺ຉນ຺ນໍ ສຸວູປສນ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ‘‘ຕິຓວຕ຺ຖາຣກສທິສຕ຺ຕາ ຕິຓວຕ຺ຖາຣໂກ’’ຕິ.

ຕຕ຺ຣາຕິ ເຕສຸ ສຕ຺ຕສຸ ອຘິກຣຓສມເຖສຸ. ‘‘ອຏ຺ຐາຣສຫິ ວຕ຺ຖູຫີ’’ຕິ ລກ຺ຂຓວຈນເມຕໍ ‘‘ຍທິ ເມ ພ຺ຍາຘິກາ ຠເວຍ຺ຍຸໍ, ທາຕພ຺ພມິທໂມສຘ’’ນ຺ຕິອາທິນາ (ສໍ. ນິ. ຏີ. ໒.໓.໓໙-໔໒) ວິຍ. ຕສ຺ມາ ເຕສຸ ອຎ຺ຎຕເຣນ ວິວທນ຺ຕາ ອຏ຺ຐາຣສຫິ ວຕ຺ຖູຫິ ວິວທນ຺ຕີຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ວິວາໂທຕິ ວິປຈ຺ຈນີກວາໂທ. ອຸປວທນາຕິ ອກ຺ໂກໂສ. ໂຈທນາຕິ ອນຸໂຍໂຄ. ທ຺ເວຕິ ຖຸລ຺ລຈ຺ຈຍທຸພ຺ຠາສິຕາປຕ຺ຕິໂຍ ທ຺ເວ. ຈຕຸນ຺ນໍ ກມ຺ມານໍ ກຣຓນ຺ຕິ ຈຕຸນ຺ນໍ ກມ຺ມານໍ ອນ຺ຕເຣ ຍສ຺ສ ກສ຺ສຈິ ກມ຺ມສ຺ສ ກຣຓໍ.

ເອວໍ ອຘິກຣຓານິ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອິທານິ ເຕສຸ ອິທໍ ອຘິກຣຓໍ ເອຕ຺ຕເກຫິ ສມເຖຫິ ສມ຺ມຕີຕິ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ຕຕ຺ຖາ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ, ຕສ຺ມິໍເຍວ ວາ ສມ຺ມຕີຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ. ເອວໍ ເສເສສຸປິ. ຕຕ຺ຖ ຍສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ອຸປ຺ປນ຺ນນ຺ຕິ ‘‘ຍສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ມຍ຺ຫໍ ອິມິນາ ປຕ຺ໂຕ ຄຫິໂຕ, ຈີວຣໍ ຄຫິຕ’’ນ຺ຕິອາທິນາ (ປຣິ. ອຏ຺ຐ. ໓໔໑) ນເຍນ ປຕ຺ຕຈີວຣາທີນໍ ອຕ຺ຖາຍ ວິວາທາຘິກຣຓໍ ອຸປ຺ປນ຺ນໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມິໍເຍວ ວາ ສມ຺ມຕີຕິ ຕສ຺ມິໍ ວິຫາເຣເຍວ ອາວາສິເກຫິ ສນ຺ນິປຕິຕ຺ວາ ‘‘ອລໍ, ອາວຸໂສ’’ຕິ ອຕ຺ຖປຈ຺ຈຕ຺ຖິເກ ສຎ຺ຎາເປຕ຺ວາ ປາຬິມຸຕ຺ຕກວິນິຈ຺ຉເຍເນວ ວູປສເມນ຺ເຕຫິ ສມ຺ມຕິ. ສເຈ ປນ ຕໍ ອຘິກຣຓໍ ເນວາສິກາ ວູປສເມຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກນ຺ຕິ, ອຖຎ຺ໂຎ ວິນຍຘໂຣ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ‘‘ກິໍ, ອາວຸໂສ, ອິມສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ອຸໂປສໂຖ ວາ ປວາຣຓາ ວາ ຐິຕາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉຕິ, ເຕຫິ ຈ ຕສ຺ມິໍ ກາຣເຓ ກຖິເຕ ຕໍ ອຘິກຣຓໍ ຂນ຺ຘກໂຕ ຈ ປຣິວາຣໂຕ ຈ ສຸຕ຺ເຕນ ວິນິຈ຺ຉິນິຕ຺ວາ ວູປສເມຕິ. ເອວມ຺ປິ ເອຕສ຺ມິໍເຍວ ສມ຺ມຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

ອຎ຺ຎຕ຺ຖ ວູປສເມຕຸໍ ຄຈ຺ຉນ຺ຕານໍ ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ວາ ສມ຺ມຕີຕິ ‘‘ນ ມຍໍ ເອຕສ຺ສ ວິນິຈ຺ຉເຍ ຕິຏ຺ຐາມ, ນາຍໍ ວິນເຍ ກຸສໂລ, ອມຸກສ຺ມິໍ ນາມ ຄາເມ ວິນຍຘຣາ ເຖຣາ ວສນ຺ຕິ, ຕຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວິນິຈ຺ຉິນິສ຺ສາມາ’’ຕິ ຄຈ຺ຉນ຺ຕານໍ ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ວາ ກາຣຓໍ ສລ຺ລກ຺ເຂຕ຺ວາ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສຎ຺ຎາເປນ຺ເຕຫິ, ອຎ຺ເຎຫິ ວາ ເຕ ຠິກ຺ຂູ ນິຊ຺ຌາເປນ຺ເຕຫິ ສມ຺ມຕິ. ນ ເຫວ ໂຂ ປນ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎສຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ວາ ສຠາຄຠິກ຺ຂຸນິຊ຺ຌາປເນນ ວາ ວູປສນ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ອປິຈ ໂຂ ປຏິປຖໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ໂຕ ເອໂກ ວິນຍຘໂຣ ທິສ຺ວາ ‘‘ກຕ຺ຖາວຸໂສ, ຄຈ຺ຉຖາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ‘‘ອມຸກໍ ນາມ ຄາມໍ ອິມິນາ ນາມ ກຣເຓນາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ອລໍ, ອາວຸໂສ, ກິໍ ຕຕ຺ຖ ຄເຕນາ’’ຕິ ຕຕ຺ເຖວ ຘມ຺ເມນ ວິນເຍນ ຕໍ ອຘິກຣຓໍ ວູປສເມຕິ. ເອວມ຺ປິ ອນ຺ຕຣາມຄ຺ເຄ ວູປສມ຺ມຕິ ນາມ.

ຍຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິຍ຺ຍາຕິຕໍ, ຕຕ຺ຖ ສງ຺ເຆນ ວາຕິ ສເຈ ປນ ‘‘ອລໍ, ອາວຸໂສ, ກິໍ ຕຕ຺ຖ ຄເຕນາ’’ຕິ ວຸຈ຺ຈມານາປິ ‘‘ມຍໍ ຕຕ຺ເຖວ ຄນ຺ຕ຺ວາ ວິນິຈ຺ຉຍໍ ປາເປສ຺ສາມາ’’ຕິ (ປຣິ. ອຏ຺ຐ. ໓໔໑) ວິນຍຘຣສ຺ສ ວຈນໍ ອນາທິຍິຕ຺ວາ ຍຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສຠາຄຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ອຘິກຣຓໍ ນິຍ຺ຍາຕິຕໍ, ຕຕ຺ຖ ສງ຺ເຆນ ‘‘ອລໍ, ອາວຸໂສ, ສງ຺ຆສນ຺ນິປາຕໍ ນາມ ຄຣຸກ’’ນ຺ຕິ ຕຕ຺ເຖວ ນິສີທິຕ຺ວາ ວິນິຈ຺ຉິຕໍ ສມ຺ມຕິ. ນ ເຫວ ໂຂ ປນ ສຠາຄຠິກ຺ຂູນໍ ສຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ວູປສນ຺ຕໍ ໂຫຕິ, ອປິຈ ໂຂ ສງ຺ຆໍ ສນ຺ນິປາເຕຕ຺ວາ ອາໂຣຈິຕໍ ສງ຺ຆມຊ຺ເຌ ວິນຍຘຣາ ວູປສເມນ຺ຕິ. ເອວມ຺ປິ ຕຕ຺ຖ ສງ຺ເຆນ ວິນິຈ຺ຉິຕໍ ສມ຺ມຕິ ນາມ.

ອຸພ຺ພາຫິກາຍ ສມ຺ມຕປຸຄ຺ຄເລຫິ ວາ ວິນິຈ຺ຉິຕນ຺ຕິ ອປໂລເກຕ຺ວາ ວາ ຂນ຺ຘເກ ວຸຕ຺ຕາຍ ວາ ຎຕ຺ຕິທຸຕິຍກມ຺ມວາຈາຍ ສມ຺ມເຕຫິ ປຸຄ຺ຄເລຫິ ວິສຸໍ ວາ ນິສີທິຕ຺ວາ, ຕສ຺ສາເຍວ ວາ ປຣິສາຍ ‘‘ອຎ຺ເຎນ ນ ກິຎ຺ຈິ ກເຖຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ (ຈູຬວ. ອຏ຺ຐ. ໒໓໑) ສາເວຕ຺ວາ ວິນິຈ຺ຉິຕໍ. ອຍນ຺ຕິ ອຍໍ ຍຖາວຸຕ຺ຕາ ຈຕຸພ຺ພິຘາ ສມ຺ມຸຂຕາ.

ກາຣກສງ຺ຆສ຺ສາຕິ ວູປສເມຕຸໍ ສນ຺ນິປຕິຕສ຺ສ ກາຣກສງ຺ຆສ຺ສ. ສງ຺ຆສາມຄ຺ຄິວເສນ ສມ຺ມຸຂີຠາໂວຕິ ‘‘ຍາວຕິກາ ຠິກ຺ຂູ ກມ຺ມປ຺ປຕ຺ຕາ, ເຕ ອາຄຕາ ໂຫນ຺ຕິ, ຉນ຺ທາຣຫານໍ ຉນ຺ໂທ ອາຫໂຏ ໂຫຕິ, ສມ຺ມຸຂີຠູຕາ ນ ປຏິກ຺ໂກສນ຺ຕີ’’ຕິ (ຈູຬວ. ໒໒໘) ເອວໍ ວຸຕ຺ຕສງ຺ຆສາມຄ຺ຄິວເສນ ສມ຺ມຸຂີຠາໂວ, ເອເຕນ ຍຖາ ຕຖາ ປຘານກາຣກປຸຄ຺ຄລານໍ ສມ຺ມຸຂຕາມຕ຺ຕໍ ສງ຺ຆສມ຺ມຸຂຕາ ນາມ ນ ໂຫຕີຕິ ທສ຺ເສຕິ. ຠູຕຕາຕິ ຕຈ຺ຉຕາ. ສຈ຺ຈປຣິຍາໂຍ ຫິ ອິຘ ຘມ຺ມສທ຺ໂທ ‘‘ຘມ຺ມວາທີ’’ຕິອາທີສຸ (ທີ. ນິ. ໑.໙, ໑໙໔) ວິຍ. ວິເນຕິ ເອເຕນາຕິ ວິນໂຍ, ຕສ຺ສ ຕສ຺ສ ອຘິກຣຓສ຺ສ ວູປສມນາຍ ຠຄວຕາ ວຸຕ຺ຕວິຘິ, ຕສ຺ສ ວິນຍສ຺ສ ສມ຺ມຸຂຕາ ວິນຍສມ຺ມຸຂຕາ. ເຕນາຫ ‘‘ຍຖາ ຕໍ…ເປ… ວິນຍສມ຺ມຸຂຕາ’’ຕິ. ເຍນາຕິ ເຍນ ປຸຄ຺ຄເລນ. ອຕ຺ຖປຈ຺ຈຕ຺ຖິການນ຺ຕິ (ສາຣຕ຺ຖ. ຏີ. ຈູຬວຄ຺ຄ ໓.໒໒໘) ວິວາທວຕ຺ຖຸສງ຺ຂາເຕ ອຕ຺ເຖ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິການໍ. ສງ຺ຆສມ຺ມຸຂຕາ ປຣິຫາຍຕິ ສມ຺ມຕປຸຄ຺ຄເລເຫວ ວູປສມນໂຕ.

ນນ຺ຕິ ວິວາທາຘິກຣຓໍ. ປຎ຺ຈງ຺ຄສມນ຺ນາຄຕນ຺ຕິ (ຈູຬວ. ໒໓໔) ‘‘ນ ຉນ຺ທາຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ນ ໂທສາຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ນ ໂມຫາຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ນ ຠຍາຄຕິໍ ຄຈ຺ຉຕິ, ຄຫິຕາຄຫິຕໍ ຊານາຕີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕຫິ ປຎ຺ຈຫງ຺ເຄຫິ ສມນ຺ນາຄຕໍ. ຄູຬ຺ຫກວິວຏກສກຓ຺ຓຊປ຺ປເກສຸ ຕີສຸ ສລາກຄ຺ຄາເຫສູຕິ ‘‘ອນຸຊານາມິ, ຠິກ຺ຂເວ, ເຕສໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ສຎ຺ຎຕ຺ຕິຍາ ຕໂຍ ສລາກຄ຺ຄາຫເກ ຄູຬ຺ຫກໍ, ວິວຏກໍ, ສກຓ຺ຓຊປ຺ປກ’’ນ຺ຕິ (ຈູຬວ. ໒໓໕) ສມຖກ຺ຂນ຺ຘເກ ວຸຕ຺ເຕສຸ ຕີສຸ ສລາກຄ຺ຄາເຫສຸ. ສລາກໍ ຄາເຫຕ຺ວາຕິ ຘມ຺ມວາທີນຎ຺ຈ ອຘມ຺ມວາທີນຎ຺ຈ ສລາກາໂຍ ນິມິຕ຺ຕສຎ຺ຎໍ ອາໂຣເປຕ຺ວາ ຈີວຣໂຠເຄ ກຕ຺ວາ ສມຖກ຺ຂນ຺ຘເກ ວຸຕ຺ຕນເຍນ ຄາຫາເປຕ຺ວາ. ເອວຎ຺ຫິ ຕຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕໍ –

‘‘ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ຄູຬ຺ຫໂກ ສລາກຄ຺ຄາໂຫ ໂຫຕິ? ເຕນ ສລາກຄ຺ຄາຫາປເກນ ຠິກ຺ຂຸນາ ສລາກາໂຍ ວຓ຺ຓາວຓ຺ຓາໂຍ ກຕ຺ວາ ເອກເມໂກ ຠິກ຺ຂຸ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອວມສ຺ສ ວຈນີໂຍ ‘ອຍໍ ເອວໍວາທິສ຺ສ ສລາກາ, ອຍໍ ເອວໍວາທິສ຺ສ ສລາກາ, ຍໍ ອິຈ຺ຉສິ, ຕໍ ຄຓ຺ຫາຫີ’ຕິ. ຄຫິເຕ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ ‘ມາ ຈ ກສ຺ສຈິ ທສ຺ເສຫີ’ຕິ. ສເຈ ຊານາຕິ ‘ອຘມ຺ມວາທີ ພຫຸຕຣາ’ຕິ, ‘ທຸຄ຺ຄໂຫ’ຕິ ປຈ຺ຈຸກ຺ກຑ຺ຒິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ຊານາຕິ ‘ຘມ຺ມວາທີ ພຫຸຕຣາ’ຕິ, ‘ສຸຄ຺ຄໂຫ’ຕິ ສາເວຕພ຺ພໍ. ເອວໍ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ຄູຬ຺ຫໂກ ສລາກຄ຺ຄາໂຫ ໂຫຕິ.

‘‘ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ວິວຏໂກ ສລາກຄ຺ຄາໂຫ ໂຫຕິ? ສເຈ ຊານາຕິ ‘ຘມ຺ມວາທີ ພຫຸຕຣາ’ຕິ, ວິສ຺ສຏ຺ເຐເນວ ວິວເຏນ ຄາເຫຕພ຺ໂພ. ເອວໍ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ວິວຏໂກ ສລາກຄ຺ຄາໂຫ ໂຫຕິ.

‘‘ກຖຎ຺ຈ, ຠິກ຺ຂເວ, ສກຓ຺ຓຊປ຺ປໂກ ສລາກຄ຺ຄາໂຫ ໂຫຕິ? ເຕນ ສລາກຄ຺ຄາຫາປເກນ ຠິກ຺ຂຸນາ ເອກເມກສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ອຸປກຓ຺ຓເກ ອາໂຣເຈຕພ຺ພໍ ‘ອຍໍ ເອວໍວາທິສ຺ສ ສລາກາ, ອຍໍ ເອວວາທິສ຺ສ ສລາກາ, ຍໍ ອິຈ຺ຉສິ, ຕໍ ຄຓ຺ຫາຫີ’ຕິ. ຄຫິເຕ ວຕ຺ຕພ຺ໂພ ‘ມາ ຈ ກສ຺ສຈິ ອາໂຣເຈຫີ’ຕິ. ສເຈ ຊານາຕິ ‘ອຘມ຺ມວາທີ ພຫຸຕຣາ’ຕິ, ‘ທຸຄ຺ຄໂຫ’ຕິ ປຈ຺ຈຸກ຺ກຑ຺ຒິຕພ຺ພໍ. ສເຈ ຊານາຕິ ‘ຘມ຺ມວາທີ ພຫຸຕຣາ’ຕິ, ‘ສຸຄ຺ຄໂຫ’ຕິ ສາເວຕພ຺ພໍ. ເອວໍ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ສກຓ຺ຓຊປ຺ປໂກ ສລາກຄ຺ຄາໂຫ ໂຫຕີ’’ຕິ.

ເອຕ຺ຖ ຈ ອລຊ຺ຊຸສ຺ສນ຺ນາຍ (ຈູຬວ. ອຏ຺ຐ. ໒໓໕) ປຣິສາຍ ຄູຬ຺ຫໂກ ສລາກຄ຺ຄາໂຫ ກາຕພ຺ໂພ, ລຊ຺ຊຸສ຺ສນ຺ນາຍ ວິວຏໂກ, ພາລຸສ຺ສນ຺ນາຍ ສກຓ຺ຓຊປ຺ປໂກຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ຘມ຺ມວາທີນໍ ເຍຠຸຍ຺ຍຕາຍາຕິ ຘມ຺ມວາທີນໍ ເອເກນປິ ອຘິກຕາຍ, ໂກ ປນ ວາໂທ ທ຺ວີຫິ ຕີຫິ.

‘‘ຈຕູຫິ ສມເຖຫິ ສມ຺ມຕີ’’ຕິ ອິທໍ ສພ຺ພສງ຺ຄາຫກວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ, ຕຕ຺ຖ ປນ ທ຺ວີຫິ ເອວ ວູປສມນໍ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເອວໍ ວິນິຈ຺ຉິຕນ຺ຕິ ສເຈ ອາປຕ຺ຕິ ນຕ຺ຖິ, ອຸໂຠ ຂມາເປຕ຺ວາ, ອຖ ອຕ຺ຖິ, ອາປຕ຺ຕິໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ໂຣປນວເສນ ວິນິຈ຺ຉິຕໍ. ປຏິກມ຺ມໍ ປນ ອາປຕ຺ຕາຘິກຣຓສມເຖ ປຣໂຕ ອາຄມິສ຺ສຕີຕິ. ນ ສມຓສາຣຸປ຺ປໍ ອສ຺ສາມຓກໍ, ສມເຓຫິ ອກຕ຺ຕພ຺ພໍ, ຕສ຺ມິໍ. ອຊ຺ຌາຈາເຣ ວີຕິກ຺ກເມ ສຕິ.

ປາຣາຊິກສາມນ຺ເຕນ ວາຕິ ທຸກ຺ກເຏນ ວາ ຖຸລ຺ລຈ຺ຈເຍນ ວາ. ເມຖຸນຘມ຺ເມ ຫິ ປາຣາຊິກສາມນ຺ຕາ ນາມ ທຸກ຺ກຏໍ ໂຫຕິ, ອທິນ຺ນາທານາທີສຸ ຖຸລ຺ລຈ຺ຈຍໍ. ປຏິຈຣໂຕຕິ ປຏິຈ຺ຉາເທນ຺ຕສ຺ສ. ອຈ຺ຉິນ຺ນມູໂລ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ປາຣາຊິກໍ ອນາປນ຺ໂນ ຠວິສ຺ສຕິ, ສີລວາ ຠວິສ຺ສຕີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ສມ຺ມາ ວຕ຺ຕິຕ຺ວາຕິ ວຕ຺ຕໍ ປູເຣຕ຺ວາ. ໂອສາຣຓໍ ລຠິສ຺ສຕີຕິ ກມ຺ມປ຺ປຏິປ຺ປສ຺ສທ຺ຘິໍ ລຠິສ຺ສຕິ.

ຕສ຺ສາຕິ ອາປຕ຺ຕາຘິກຣຓສ຺ສ. ສມ຺ມຸຂາວິນເຍເນວ ວູປສໂມ ນຕ຺ຖິ ປຏິຎ຺ຎາຍ, ຕຖາຣູປາຍ ຂນ຺ຕິຍາ ວາ ວິນາ ອວູປສມນໂຕ. ຍາ ປນ ປຏິຎ຺ຎາຕິ ສມ຺ພນ຺ໂຘ.

ເອຕ຺ຖາຕິ ອາປຕ຺ຕິເທສນາຍໍ. ສິຍາຕິ ອວສ຺ສໍ. ກກ຺ຂຬຕ຺ຕາຍ ວາຬຕ຺ຕາຍາຕິ ກກ຺ຂຬຠາວາຍ ເຈວ ວາຬຠາວາຍ ຈ. ຖຸລ຺ລວຊ຺ຊນ຺ຕິ ປາຣາຊິກຎ຺ເຈວ ສງ຺ຆາທິເສສຎ຺ຈ. ຄິຫິປ຺ປຏິສໍຍຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ຄິຫີນໍ ຫີເນນ ຂຸໍສນວມ຺ຠນຘມ຺ມິກປ຺ປຏິສ຺ສເວສຸ ອາປນ຺ນໍ ອາປຕ຺ຕິໍ.

ຍຖານຸຣູປນ຺ຕິ ‘‘ທ຺ວີຫິ ສມເຖຫິ, ຕີຫິ, ຈຕູຫິ, ເອເກນາ’’ຕິ ເອວໍ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ຍຖານຸຣູປໍ. ເອຕ຺ຖາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ສມຖາຘິກາເຣ. ວິນິຈ຺ຉຍນໂຍຕິ ວິນິຈ຺ຉຍນຍມຕ຺ຕໍ. ເຕນາຫ ‘‘ວິຕ຺ຖາໂຣ ປນາ’’ຕິອາທິ. ອສ຺ສາຕິ ວິຕ຺ຖາຣສ຺ສ. ສມນ຺ຕປາສາທິກາຍໍ ວຸຕ຺ໂຕຕິ ສມນ຺ຕປາສາທິກາຍ ນາມ ວິນຍຏ຺ຐກຖາຍໍ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕສ຺ມາ ຕຕ຺ຖ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ໂພຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

ເອຕ຺ຕກນ຺ຕິ ເອຕໍປຣມໍ, ນ ອິໂຕ ຠິຍ຺ໂຍ.

ອຘິກຣຓສມຖວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ອິຕິ ກງ຺ຂາວິຕຣຓິຍາ ປາຕິໂມກ຺ຂວຓ຺ຓນາຍ

ວິນຍຕ຺ຖມຎ຺ຊູສາຍໍ ລີນຕ຺ຖປ຺ປກາສນິຍໍ

ຠິກ຺ຂຸປາຕິໂມກ຺ຂວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ນໂມ ຕສ຺ສ ຠຄວໂຕ ອຣຫໂຕ ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ຘສ຺ສ