໒. ເວທນາຕ຺ຕິກວຓ຺ຓນາ

໑. ເວທນາຣູປນິພ຺ພານານິ ປນ ຕິກມຸຕ຺ຕການິ ປຏິຈ຺ຈາທິນິຍມໍ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນວຈນຎ຺ຈ ນ ລຠນ຺ຕິ. ປຏິຈ຺ຈວາຣາທີສຸ ປນ ຉສຸ ຍໂຕ ເຫຕຸປຈ຺ຈຍາທິໂຕ ຕິກຘມ຺ມານໍ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕາ, ຕຕ຺ຖ ຍຖານຸຣູປໂຕ ອາຣມ຺ມຓາທິປຈ຺ຈຍຠາເວນ ລພ຺ຠນ຺ຕີຕິ ເວທິຕພ຺ພານີຕິ.

໑໐. ສພ຺ພອຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫກາ ປນ ສຫຊາຕາທໂຍ ປຈ຺ຈຍາຕິ ອິມິນາ ກຸສລຕ຺ຕິເກປິ ປຣິຫີນໍ ສຫຊາຕໍ ຣູປາຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫກຕ຺ຕາ ອາທິມ຺ຫິ ຐເປຕ຺ວາ ອາທິສທ຺ເທນ ສພ຺ພາຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫກວຈເນນ ຈ ປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນວເສນ ສພ຺ພອຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫການໍ ອາຣມ຺ມຓາທີນໍ ປຣິຫານິໍ ທສ຺ເສຕີຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ. ເຕນ ກຸສລຕ຺ຕິກປຣິຫີນານໍ ສພ຺ພຏ຺ຐານິການໍ ຈຕຸນ຺ນໍ ສພ຺ພຕິກາທີສຸ ປຣິຫານິ ທສ຺ສິຕາ ໂຫຕິ. ປຈ຺ຉາຊາຕປຈ຺ຈຍຎ຺ຈ ວິນາວ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕຕິ ເອເຕນ ປນ ປຈ຺ຉາຊາຕປຈ຺ຈຍສ຺ສ ອນຸໂລເມ ປຣິຫານິໍ, ປຈ຺ຈນີເຍ ຈ ລາຠໍ ທສ຺ເສຕິ. ສຫຊາຕາທໂຍຕິ ວາ ສຫຊາຕມູລກາ ສຫຊາຕນິພນ຺ຘນາ ປຏິຈ຺ຈາທິໍ ຜຣນ຺ເຕຫິ ສຫຊາຕຘມ຺ເມຫິ ວິນາ ປຈ຺ຈຍາ ອໂຫນ຺ຕາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ກສ຺ມາ ປນ ສຫຊາຕນິພນ຺ຘນາ ສພ຺ພາຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫກາ ຈ ເຍ, ເຕວ ປຣິຫາຍນ຺ຕິ, ນ ປນ ໂຍ ສຫຊາຕານິພນ຺ຘໂນ ສພ຺ພາຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫໂກ ຈ ນ ໂຫຕິ, ໂສ ປຈ຺ຉາຊາໂຕຕິ ຕຕ຺ຖ ກາຣຓໍ ວທນ຺ໂຕ ‘‘ສຫຊາຕາທີຫິ ວິນາ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ ປຈ຺ຉາຊາຕປຈ຺ຈຍຎ຺ຈ ວິນາວ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ’’ຕິ ອາຫ. ຕຕ຺ຖ ສຫຊາຕາທີຫິ ວິນາຕິ ສຫຊາຕນິພນ຺ຘເນຫິ ສພ຺ພາຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫເກຫິ ຈ ວິນາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຖ ວາ ສຫຊາຕນິພນ຺ຘນານເມວ ປຣິຫານິ, ນ ປຈ຺ຉາຊາຕສ຺ສ ສຫຊາຕານິພນ຺ຘນສ຺ສາຕິ ເອຕ຺ເຖວ ກາຣຓໍ ວທນ຺ໂຕ ‘‘ສຫຊາຕາທີຫິ ວິນາ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ ປຈ຺ຉາຊາຕປຈ຺ຈຍຎ຺ຈ ວິນາວ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ’’ຕິ ອາຫ. ສຫຊາຕນິພນ຺ຘນາປິ ປນ ສພ຺ພອຣູປຘມ຺ມປຣິຄ຺ຄາຫກາເຍວ ປຣິຫາຍນ຺ຕີຕິ ທສ຺ສິຕເມຕນ຺ຕິ.

໑໗. ນວິປາເກປິ ເອເສວ ນໂຍຕິ ນຍທສ຺ສນເມວ ກໂຣຕິ, ນ ຈ ປຈ຺ຈຍປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນສາມຎ຺ຎທສ຺ສນໍ. ສຸຂາຍ ຫິ ອທຸກ຺ຂມສຸຂາຍ ຈ ເວທນາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕ ຘມ຺ເມ ປຏິຈ຺ຈ ຕາຫິ ເວທນາຫິ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາ ອເຫຕຸກກິຣິຍຘມ຺ມາ ວິຈິກິຈ຺ຉຸທ຺ຘຈ຺ຈສຫຊາຕໂມໂຫ ຈາຕິ ອຍຎ຺ເຫຕ຺ຖ ນໂຍຕິ. ນວິປ຺ປຍຸຕ຺ເຕ ເອກນ຺ຕິ ອາຣຸປ຺ເປ ອາວຊ຺ຊນວເສນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ອິທໍ ອາວຊ຺ຊນາເຫຕຸກໂມຫານໍ ວເສນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ທຏ຺ຐພ຺ພໍ.

໒໕-໓໗. ອນຸໂລມປຈ຺ຈນີເຍ ຍຖາ ກຸສລຕ຺ຕິກໍ, ເອວໍ ຄເຓຕພ຺ພນ຺ຕິ ເຫຕຸມູລກາທີນໍ ນຍານໍ ເອກມູລກທ຺ວິມູລກາທິວເສນ ຈ ໂຍເຊຕ຺ວາ ຄເຫຕພ຺ພຕາສາມຎ຺ຎໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ຄຓນສາມຎ຺ຎໍ. ອິໂຕ ປເຣສຸປິ ເອວຣູເປສຸ ເອເສວ ນໂຍ. ອເຫຕຸກສ຺ສ ປນ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທສ຺ສາຕິອາທິ ນເຫຕຸມູລກໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ, ‘‘ອເຫຕຸກສ຺ສ ປນ ຈິຕ຺ຕຸປ຺ປາທສ຺ສ ໂມຫສ຺ສ ຈາ’’ຕິ ປເນຕ຺ຖ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ໂມຫສ຺ສ ຈາປິ ຫິ ອເຫຕຸກສ຺ສ ອຘິປຕິອຠາວໂຕ ອຘິປຕິໂນ ນເຫຕຸມູລເກ ອນຸໂລມໂຕ ອຏ຺ຐານນ຺ຕິ. ປຣິວຕ຺ເຕຕ຺ວາປີຕິ ນເຫຕຸປຈ຺ຈຍາ ນອຘິປຕິປຈ຺ຈຍາ ອາຣມ຺ມເຓ ຕີຓີຕິ ເອວໍ ປຸຣໂຕ ຐິຕມ຺ປິ ອາຣມ຺ມຓາທິໍ ປຈ຺ຉໂຕ ໂຍເຊຕ຺ວາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໓໙. ປຎ຺ຫາວາເຣ ໂທມນສ຺ສໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕີຕິ ເອເຕນ ຕໍສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕ ທສ຺ເສຕິ. ອຸປນິສ຺ສຍວິຠງ຺ເຄ ‘‘ສທ຺ຘາປຎ຺ຈເກສຸ ມານໍ ຊປ຺ເປຕິ ທິຏ຺ຐິໍ ຄຓ຺ຫາຕີຕິ ກຕ຺ຕພ຺ພໍ, ອວເສເສສຸ ນ ກຕ຺ຕພ຺ພ’’ນ຺ຕິ ອິທໍ ປາຐຄຕິທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ວຸຕ຺ຕໍ, ນ ປນ ຣາຄາທີຫິ ມານທິຏ຺ຐີນໍ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ. ກຸສລຕ຺ຕິເກປິ ຫິ ຣາຄາທີສຸ ‘‘ມານໍ ຊປ຺ເປຕິ ທິຏ຺ຐິໍ ຄຓ຺ຫາຕີ’’ຕິ ປາຬິ ນ ວຸຕ຺ຕາ, ‘‘ຣາໂຄ ໂທໂສ ໂມໂຫ ມາໂນ ທິຏ຺ຐິ ປຕ຺ຖນາ ຣາຄສ຺ສ ໂທສສ຺ສ ໂມຫສ຺ສ ມານສ຺ສ ທິຏ຺ຐິຍາ ປຕ຺ຖນາຍ ອຸປນິສ຺ສຍປຈ຺ຈເຍນ ປຈ຺ຈໂຍ’’ຕິ (ປຏ຺ຐາ. ໑.໒.໕໓) ປນ ຣາຄາທີນໍ ມານທິຏ຺ຐິອຸປນິສ຺ສຍຠາໂວ ວຸຕ຺ໂຕ. ຕຖາ ອິຘາປິ ທຏ຺ຐພ຺ພນ຺ຕິ. ‘‘ສຸຂາຍ ເວທນາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ເຕນ ປນ ຈິຕ຺ເຕນ ຄາມຆາຕໍ ນິຄມຆາຕໍ ກໂຣຕີ’’ຕິ ໂສມນສ຺ສສມ຺ປຍຸຕ຺ຕໂລຠສຫຄຕຈິຕ຺ເຕນ ຄາມນິຄມວິລຸປ຺ປນໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ.

໖໒. ສຸທ຺ຘານນ຺ຕິ ປຈ຺ຈຍປຈ຺ຈຍຸປ຺ປນ຺ນປທານໍ ອນຎ຺ຎຕ຺ຕໍ ທສ຺ເສຕິ. ປຸເຣຊາຕປຈ຺ຉາຊາຕາ ປເນຕ຺ຖ ນ ວິຊ຺ຊນ຺ຕິ.ນ ຫິ ປຸເຣຊາຕາ ປຈ຺ຉາຊາຕາ ວາ ອຣູປຘມ຺ມາ ອຣູປຘມ຺ມານໍ ປຈ຺ຈຍາ ໂຫນ຺ຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ປຸເຣຊາຕາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ຕິເກ ວຸຈ຺ຈມານາ ອຘິກາຣປ຺ປຕ຺ຕາ ສຸຂາຍ ເວທນາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕາທໂຍວ ອຣູປຘມ຺ມານໍ ປຸເຣຊາຕາ ຫຸຕ຺ວາ ປຈ຺ຈຍາ ນ ໂຫນ຺ຕິ ປຸເຣຊາຕຕ຺ຕາຠາວໂຕຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ, ຕຖາ ປຈ຺ຉາຊາຕຕ຺ຕາຠາວໂຕ ປຈ຺ຉາຊາຕາ ວາ ຫຸຕ຺ວາ ນ ໂຫນ຺ຕີຕິ.

໖໓-໖໔. ສາຘິປຕິອໂມຫວເສນາຕິ ອຘິປຕິຠາວສຫິຕາໂມຫວເສນາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໘໓-໘໗. ນເຫຕຸປຈ຺ຈຍາ…ເປ… ນອຸປນິສ຺ສເຍ ອຏ຺ຐາຕິ ນເຫຕຸປຈ຺ຈຍາ ນາຣມ຺ມຓປຈ຺ຈຍາ ນອຸປນິສ຺ສເຍ ອຏ຺ຐາຕິ ເອວໍ ສງ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອຸທ຺ຘຣຕິ. ນານາກ຺ຂຓິກກມ຺ມປຈ຺ຈຍວເສນ ເວທິຕພ຺ພາຕິ ອິທໍ ‘‘ທຸກ຺ຂາຍ ເວທນາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ໂຕ ສຸຂາຍ ເວທນາຍ ສມ຺ປຍຸຕ຺ຕສ຺ສາ’’ຕິ ເອຕໍ ວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ອວເສເສສຸ ອຏ຺ຐສຸປິ ນານາກ຺ຂຓິກກມ຺ມປຈ຺ຈຍສມ຺ຠວໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ຫິ ສຫຊາຕປຈ຺ຈໂຍ ອຏ຺ຐສຸປິ ລພ຺ຠຕິ, ອຖ ໂຂ ຕີສ຺ເວວາຕິ.

ເວທນາຕ຺ຕິກວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.