໘. ປຕິລີນສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໓໘. ອຏ຺ຐເມ ອນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ເອກປສ຺ເສນ ວຑ຺ຒິຕໍ ກສິຓນິມິຕ຺ຕໍ ‘‘ໂລໂກ’’ຕິ ຄາເຫນ ວາ ຕກ຺ເກນ ວາ ອຸປ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ລາຠີ ຫິ ຌານຈກ຺ຂຸນາ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫາຕິ, ອິຕໂຣ ຕກ຺ກມຕ຺ເຕນ. ອນນ຺ຕວາຕິ ສມນ຺ຕໂຕ ວຑ຺ຒິຕໍ ອປ຺ປມາຓໍ ກສິຓນິມິຕ຺ຕໍ ‘‘ໂລໂກ’’ຕິ ຄາເຫນ ວາ ຕກ຺ເກນ ວາ ອຸປ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ຊີໂວ ສຣີຣຎ຺ຈ ເອກເມວ ວຕ຺ຖູຕິ ອຸປ຺ປນ຺ນທິຏ຺ຐິ. ວິສ຺ສຏ຺ຐານີຕິ ສກປຣິຈ຺ຈຊນວເສນ ນິສ຺ສຏ຺ຐານິ. ວນ຺ຕານີຕິ ອິທໍ ປຸນ ອນາທິຍນຠາວທສ຺ສນວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ຈຕ຺ຕມ຺ປິ ຫິ ເກຈິ ຄຓ຺ຫນ຺ຕິ, ນຍິທເມວນ຺ຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ‘‘ວນ຺ຕານີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ນ ຫິ ຍໍ ເຍນ ວນ຺ຕໍ, ນ ໂສ ຕໍ ປຸນ ອາທີຍຕິ. ວນ຺ຕມ຺ປິ ກິຎ຺ຈິ ສສນ຺ຕຕິລຄ຺ຄໍ ສິຍາ, ນຍິທເມວນ຺ຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ‘‘ມຸຕ຺ຕານີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕເນວາຫ ‘‘ຉິນ຺ນພນ຺ຘນານິ ກຕານີ’’ຕິ, ສນ຺ຕຕິໂຕ ວິນິໂມຈນວເສນ ຉິນ຺ນພນ຺ຘນານິ ກຕານີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ມຸຕ຺ຕມ຺ປິ ກິຎ຺ຈິ ມຸຕ຺ຕພນ຺ຘນໍ ວິຍ ຜລໍ ກຸຫິຎ຺ຈິ ຕິຏ຺ຐຕິ, ນ ເອວມິທນ຺ຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ‘‘ປຫີນານີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຍຖາ ກິຎ຺ຈິ ທຸນ຺ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ປຸນ ອາທາຍ ສມ຺ມເທວ ນິສ຺ສຏ຺ຐໍ ‘‘ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ເອວໍ ວິປສ຺ສນາຍ ນິສ຺ສຏ຺ຐານິ ອາທິນ຺ນສທິສານິ ມຄ຺ເຄນ ປຫີນານິ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐານິ ນາມ ໂຫນ຺ຕີຕິ ທສ຺ສນຕ຺ຖໍ ‘‘ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐານີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເຕເນວາຫ ‘‘ຍຖາ ນ ປຸນ ຈິຕ຺ຕໍ ອາໂຣຫນ຺ຕິ, ເອວໍ ປຏິນິສ຺ສຊ຺ຊິຕານີ’’ຕິ.

ກາເມສນາຕິ ກາມານໍ ເອສນາ, ກາມສງ຺ຂາຕາ ວາ ເອສນາ ກາເມສນາ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ກາເມສນາ? ໂຍ ກາເມສຸ ກາມຈ຺ຉນ຺ໂທ ກາມຣາໂຄ ກາມນນ຺ທີ ກາມປິປາສາ ກາມມຸຈ຺ຉາ ກາມຊ຺ໂຌສານໍ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ກາເມສນາ’’ຕິ, ຕສ຺ມາ ກາມຣາໂຄ ‘‘ກາເມສນາ’’ຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເຕເນວາຫ ‘‘ກາເມສນາ…ເປ… ອນາຄາມິມຄ຺ເຄນ ປຫີນາ’’ຕິ. ຠວານໍ ເອສນາ ຠເວສນາ. ວຸຕ຺ຕມ຺ປິ ເຈຕໍ ‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຠເວສນາ? ໂຍ ຠເວສຸ ຠວຈ຺ຉນ຺ໂທ…ເປ… ຠວຊ຺ໂຌສານໍ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ຠເວສນາ’’ຕິ, ຕສ຺ມາ ຠເວສນຣາໂຄ ຣູປາຣູປຠວປຕ຺ຖນາຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ. ເຕເນວາຫ ‘‘ຠເວສນາ ປນ ອຣຫຕ຺ຕມຄ຺ເຄນ ປຫີຍຕີ’’ຕິ.

ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍສ຺ສ ເອສນາ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ. ສາ ຈ ມຄ຺ຄພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍສ຺ສ, ທິຏ຺ຐິຄຕິກສມ຺ມຕພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍສ຺ສ ຈ ຄເວສນວເສນ ທ຺ວິປ຺ປກາຣາຕິ ອາຫ ‘‘ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍໍ ເອສິສ຺ສາມີ’’ຕິອາທິ. ທິຏ຺ຐິຄຕິກສມ຺ມຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍສ຺ສ ເອສນາປິ ຫິ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ. ວຸຕ຺ຕມ຺ປິ ເຈຕໍ –

‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ? ສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອສສ຺ສໂຕ ໂລໂກຕິ ວາ, ອນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ, ອນນ຺ຕວາ ໂລໂກຕິ ວາ, ຕໍ ຊີວໍ ຕໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ອຎ຺ຎໍ ຊີວໍ ອຎ຺ຎໍ ສຣີຣນ຺ຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ໂຫຕິ ຈ ນ ຈ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ເນວ ໂຫຕິ ນ ນ ໂຫຕິ ຕຖາຄໂຕ ປຣໍ ມຣຓາຕິ ວາ, ຍາ ເອວຣູປາ ທິຏ຺ຐິ ທິຏ຺ຐິຄຕໍ ທິຏ຺ຐິຄຫນໍ ທິຏ຺ຐິກນ຺ຕາຣໍ ທິຏ຺ຐິວິສູກາຍິກໍ ທິຏ຺ຐິວິປ຺ຜນ຺ທິຕໍ ທິຏ຺ຐິສໍໂຍຊນໍ ຄາໂຫ ປຕິຏ຺ຐາໂຫ ອຠິນິເວໂສ ປຣາມາໂສ ກຸມ຺ມຄ຺ໂຄ ມິຈ຺ຉາປໂຖ ມິຈ຺ຉຕ຺ຕໍ ຕິຕ຺ຖາຍຕນໍ ວິປຣິເຍສຄ຺ຄາໂຫ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ’’ຕິ (ວິຠ. ໙໑໙).

ຕສ຺ມາ ທິຏ຺ຐິຄຕິກສມ຺ມຕສ຺ສ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິຍສ຺ສ ເອສນາ ທິຏ຺ຐພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ. ເຕເນວາຫ ‘‘ທິຏ຺ຐິພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ ປນ ໂສຕາປຕ຺ຕິມຄ຺ເຄເນວ ປຏິປ຺ປສ຺ສມ຺ຠຕີ’’ຕິ. ເອຕ຺ຕາວຕາ ຈ ຣາຄທິຏ຺ຐິໂຍ ເອສນາຕິ ທສ຺ສິຕໍ ໂຫຕິ. ນ ເກວລຎ຺ຈ ຣາຄທິຏ຺ຐິໂຍ ເອວ ເອສນາ, ຕເທກຏ຺ຐໍ ກມ຺ມມ຺ປິ. ວຸຕ຺ຕມ຺ປິ ເຈຕໍ –

‘‘ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ກາເມສນາ? ກາມຣາໂຄ ຕເທກຏ຺ຐໍ ອກຸສລໍ ກາຍກມ຺ມໍ ວຈີກມ຺ມໍ ມໂນກມ຺ມໍ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ກາເມສນາ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ຠເວສນາ? ຠວຣາໂຄ ຕເທກຏ຺ຐໍ ອກຸສລໍ ກາຍກມ຺ມໍ ວຈີກມ຺ມໍ ມໂນກມ຺ມໍ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ຠເວສນາ. ຕຕ຺ຖ ກຕມາ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ? ອນ຺ຕຄ຺ຄາຫິກາ ທິຏ຺ຐິ ຕເທກຏ຺ຐໍ ອກຸສລໍ ກາຍກມ຺ມໍ ວຈີກມ຺ມໍ ມໂນກມ຺ມໍ, ອຍໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ’’ຕິ (ວິຠ. ໙໑໙).

ນວວິຘມາໂນຕິ ‘‘ເສຍ຺ຍສ຺ສ ເສຍ຺ໂຍຫມສ຺ມີ’’ຕິອາທິນາ (ສໍ. ນິ. ໔.໑໐໘; ຘ. ສ. ໑໑໒໑; ວິຠ. ໘໖໖; ມຫານິ. ໒໑) ອາຄໂຕ ນວວິຘມາໂນ.

‘‘ກາເມສນາ’’ຕິອາທິຄາຖາຍ ປນ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ ສຫາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາຍ ສທ຺ຘິໍ. ວິຠຕ຺ຕິໂລເປນ ຫິ ອຍໍ ນິທ຺ເທໂສ. ກຣຓຕ຺ເຖ ວາ ເອຕໍ ປຈ຺ຈຕ຺ຕວຈນໍ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ ‘‘ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາຍ ສທ຺ຘິໍ ກາເມສນາ ຠເວສນາຕິ ຕິສ຺ໂສ ເອສນາ’’ຕິ. ຕາສຸ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນໍ ສຣູປໂຕ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ອິຕິສຈ຺ຈປຣາມາໂສ, ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານາ ສມຸສ຺ສຍາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕສ຺ສຕ຺ໂຖ – ອິຕິ ເອວໍ ສຈ຺ຈນ຺ຕິ ປຣາມາໂສ ອິຕິສຈ຺ຈປຣາມາໂສ. ອິທເມວ ສຈ຺ຈໍ ໂມຆມຎ຺ຎນ຺ຕິ ທິຏ຺ຐິຍາ ປວຕ຺ຕິອາກາຣໍ ທສ຺ເສຕິ. ທິຏ຺ຐິໂຍ ເອວ ສພ຺ພານຕ຺ຖເຫຕຸຠາວໂຕ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານາ. ວຸຕ຺ຕຎ຺ເຫຕໍ – ‘‘ມິຈ຺ຉາທິຏ຺ຐິປຣມາຫໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ວຊ຺ຊໍ ວທາມີ’’ຕິ (ອ. ນິ. ໑.໓໑໐). ຕາ ເອວ ຈ ອຸປຣູປຣິ ວຸທ຺ຘິຍາ ມານໂລຠາທິກິເລສສມຸສ຺ສຍເນນ ວຏ຺ຏທຸກ຺ຂສມຸສ຺ສຍເນນ ຈ ສມຸສ຺ສຍາ, ‘‘ອິທເມວ ສຈ຺ຈໍ ໂມຆມຎ຺ຎ’’ນ຺ຕິ ມິຈ຺ຉາຠິນິວິສມານາ ສພ຺ພານຕ຺ຖເຫຕຸກາ ກິເລສທຸກ຺ຂູປຈຍໂຕ ເຫຕຸຠູຕາ ຈ ທິຏ຺ຐິໂຍ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ເອເຕນ ປວຕ຺ຕິອາກາຣໂຕ ນິພ຺ພຕ຺ຕິໂຕ ຈ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາ ທສ຺ສິຕາຕິ ເວທິຕພ຺ພາ.

ສພ຺ພຣາຄວິຣຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ສພ຺ເພຫິ ກາມຠວຣາເຄຫິ ວິຣຕ຺ຕສ຺ສ. ຕໂຕ ເອວ ຕຓ຺ຫາກ຺ຂຍສງ຺ຂາເຕ ນິພ຺ພາເນ ວິມຸຕ຺ຕຕ຺ຕາ ຕຓ຺ຫາກ຺ຂຍວິມຸຕ຺ຕິໂນ ອຣຫໂຕ. ເອສນາ ປຏິນິສ຺ສຏ຺ຐາຕິ ກາເມສນາ, ຠເວສນາ ສພ຺ພໂສ ນິສ຺ສຏ຺ຐາ ປຫີນາ. ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານາ ສມູຫຕາຕິ ພ຺ຣຫ຺ມຈຣິເຍສນາສງ຺ຂາຕາ ທິຏ຺ຐິຏ຺ຐານາ ຈ ປຐມມຄ຺ເຄເນວ ສມຸຄ຺ຆາຕິຕາ. ເອວມ຺ປິ ອິມິສ຺ສາ ຄາຖາຍ ອຕ຺ຖວຓ຺ຓນາ ເວທິຕພ຺ພາ. ເສສໍ ສຸວິຎ຺ເຎຍ຺ຍເມວ.

ປຕິລີນສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.