໒. ກງ຺ເຂຍ຺ຍສຸຕ຺ຕໍ

໙໘໘. ເອກໍ ສມຍໍ ອາຍສ຺ມາ ໂລມສກໍຠິໂຍ [ໂລມສວງ຺ຄິໂສ (ສີ. ປີ.)] ສກ຺ເກສຸ ວິຫຣຕິ ກປິລວຕ຺ຖຸສ຺ມິໍ ນິຄ຺ໂຣຘາຣາເມ. ອຖ ໂຂ ມຫານາໂມ ສກ຺ໂກ ເຍນາຍສ຺ມາ ໂລມສກໍຠິໂຍ ເຕນຸປສງ຺ກມິ; ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ໂລມສກໍຠິຍໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສີທິ. ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ໂຂ ມຫານາໂມ ສກ຺ໂກ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ໂລມສກໍຠິຍໍ ເອຕທໂວຈ – ‘‘ໂສ ເອວ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ເສໂຂ ວິຫາໂຣ ໂສ ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ, ອຸທາຫຸ ອຎ຺ໂຎວ [ອຎ຺ໂຎ (ສ຺ຍາ. ກໍ. ປີ. ກ.)] ເສໂຂ ວິຫາໂຣ ອຎ຺ໂຎ ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ’’ຕິ?

‘‘ນ ໂຂ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ສ຺ເວວ ເສໂຂ ວິຫາໂຣ, ໂສ ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ. ອຎ຺ໂຎ ໂຂ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ເສໂຂ ວິຫາໂຣ, ອຎ຺ໂຎ ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ. ເຍ ເຕ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ຠິກ຺ຂູ ເສຂາ ອປ຺ປຕ຺ຕມານສາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ໂຍຄກ຺ເຂມໍ ປຕ຺ຖຍມານາ ວິຫຣນ຺ຕິ, ເຕ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍ ວິຫຣນ຺ຕິ. ກຕເມ ປຎ຺ຈ? ກາມຈ຺ຉນ຺ທນີວຣຓໍ ປຫາຍ ວິຫຣນ຺ຕິ, ພ຺ຍາປາທນີວຣຓໍ…ເປ… ຖິນມິທ຺ຘນີວຣຓໍ…ເປ… ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈນີວຣຓໍ…ເປ… ວິຈິກິຈ຺ຉານີວຣຓໍ ປຫາຍ ວິຫຣນ຺ຕິ.

‘‘ເຍປິ ເຕ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ຠິກ຺ຂູ ເສຂາ ອປ຺ປຕ຺ຕມານສາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ໂຍຄກ຺ເຂມໍ ປຕ຺ຖຍມານາ ວິຫຣນ຺ຕິ, ເຕ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣເຓ ປຫາຍ ວິຫຣນ຺ຕິ.

‘‘ເຍ ຈ ໂຂ ເຕ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ຠິກ຺ຂູ ອຣຫນ຺ໂຕ ຂີຓາສວາ ວຸສິຕວນ຺ໂຕ ກຕກຣຓີຍາ ໂອຫິຕຠາຣາ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕສທຕ຺ຖາ ປຣິກ຺ຂີຓຠວສໍໂຍຊນາ ສມ຺ມທຎ຺ຎາ ວິມຸຕ຺ຕາ, ເຕສໍ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ [ອນຠາວກຕາ (ສີ. ປີ.)] ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ກຕເມ ປຎ຺ຈ? ກາມຈ຺ຉນ຺ທນີວຣຓໍ ປຫີນໍ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລໍ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕໍ ອນຠາວໍກຕໍ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມໍ; ພ຺ຍາປາທນີວຣຓໍ ປຫີນໍ…ເປ… ຖິນມິທ຺ຘນີວຣຓໍ…ເປ… ອຸທ຺ຘຈ຺ຈກຸກ຺ກຸຈ຺ຈນີວຣຓໍ…ເປ… ວິຈິກິຈ຺ຉານີວຣຓໍ ປຫີນໍ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລໍ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕໍ ອນຠາວໍກຕໍ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມໍ.

‘‘ເຍ ເຕ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ຠິກ຺ຂູ ອຣຫນ຺ໂຕ ຂີຓາສວາ ວຸສິຕວນ຺ໂຕ ກຕກຣຓີຍາ ໂອຫິຕຠາຣາ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕສທຕ຺ຖາ ປຣິກ຺ຂີຓຠວສໍໂຍຊນາ ສມ຺ມທຎ຺ຎາ ວິມຸຕ຺ຕາ, ເຕສໍ ອິເມ ປຎ຺ຈ ນີວຣຓາ ປຫີນາ ອຸຈ຺ຉິນ຺ນມູລາ ຕາລາວຕ຺ຖຸກຕາ ອນຠາວໍກຕາ ອາຍຕິໍ ອນຸປ຺ປາທຘມ຺ມາ. ຕທມິນາເປຕໍ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ປຣິຍາເຍນ ເວທິຕພ຺ພໍ ຍຖາ – ອຎ຺ໂຎວ ເສໂຂ ວິຫາໂຣ, ອຎ຺ໂຎ ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ.

‘‘ເອກມິທໍ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ສມຍໍ ຠຄວາ ອິຈ຺ຉານງ຺ຄເລ ວິຫຣຕິ ອິຈ຺ຉານງ຺ຄລວນສຓ຺ເຑ. ຕຕ຺ຣ ໂຂ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ຠຄວາ ຠິກ຺ຂູ ອາມນ຺ເຕສິ – ‘ອິຈ຺ຉາມຫໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ເຕມາສໍ ປຏິສລ຺ລີຍິຕຸໍ. ນາມ຺ຫິ ເກນຈິ ອຸປສງ຺ກມິຕພ຺ໂພ, ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ເອເກນ ປິຓ຺ຑປາຕນີຫາຣເກນາ’ຕິ. ‘ເອວໍ, ຠນ຺ເຕ’ຕິ ໂຂ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ເຕ ຠິກ຺ຂູ ຠຄວໂຕ ປຏິສ຺ສຸຕ຺ວາ ນາສ຺ສຸຘ ໂກຈິ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຸປສງ຺ກມຕິ, ອຎ຺ຎຕ຺ຣ ເອເກນ ປິຓ຺ຑປາຕນີຫາຣເກນ.

‘‘ອຖ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ຠຄວາ ຕສ຺ສ ເຕມາສສ຺ສ ອຈ຺ຈເຍນ ປຏິສລ຺ລານາ ວຸຏ຺ຐິໂຕ ຠິກ຺ຂູ ອາມນ຺ເຕສິ – ‘ສເຈ ໂຂ, ຠິກ຺ຂເວ, ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍາ ປຣິພ຺ພາຊກາ ເອວໍ ປຸຈ຺ເຉຍ຺ຍຸໍ – ກຕເມນາວຸໂສ, ວິຫາເຣນ ສມໂຓ ໂຄຕໂມ ວສ຺ສາວາສໍ ພຫຸລໍ ວິຫາສີຕິ, ເອວໍ ປຸຏ຺ຐາ ຕຸມ຺ເຫ, ຠິກ຺ຂເວ, ເຕສໍ ອຎ຺ຎຕິຕ຺ຖິຍານໍ ປຣິພ຺ພາຊການໍ ເອວໍ ພ຺ຍາກເຣຍ຺ຍາຖ – ອານາປານສ຺ສຕິສມາຘິນາ ໂຂ, ອາວຸໂສ, ຠຄວາ ວສ຺ສາວາສໍ ພຫຸລໍ ວິຫາສີຕິ. ອິຘາຫໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ສໂຕ ອສ຺ສສາມິ, ສໂຕ ປສ຺ສສາມິ. ທີຆໍ ອສ຺ສສນ຺ໂຕ ທີຆໍ ອສ຺ສສາມີຕິ ປຊານາມິ, ທີຆໍ ປສ຺ສສນ຺ໂຕ ທີຆໍ ປສ຺ສສາມີຕິ ປຊານາມິ…ເປ… ປຏິນິສ຺ສຄ຺ຄານຸປສ຺ສີ ອສ຺ສສິສ຺ສາມີຕິ ປຊານາມິ, ປຏິນິສ຺ສຄ຺ຄານຸປສ຺ສີ ປສ຺ສສິສ຺ສາມີ’ຕິ ປຊານາມິ’’.

‘‘ເຍ ເຕ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂູ ເສຂາ ອປ຺ປຕ຺ຕມານສາ ອນຸຕ຺ຕຣໍ ໂຍຄກ຺ເຂມໍ ປຕ຺ຖຍມານາ ວິຫຣນ຺ຕິ, ເຕສໍ ອານາປານສ຺ສຕິສມາຘິ ຠາວິໂຕ ພຫຸລີກໂຕ ອາສວານໍ ຂຍາຍ ສໍວຕ຺ຕຕິ.

‘‘ເຍ ຈ ໂຂ ເຕ, ຠິກ຺ຂເວ, ຠິກ຺ຂູ ອຣຫນ຺ໂຕ ຂີຓາສວາ ວຸສິຕວນ຺ໂຕ ກຕກຣຓີຍາ ໂອຫິຕຠາຣາ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕສທຕ຺ຖາ ປຣິກ຺ຂີຓຠວສໍໂຍຊນາ ສມ຺ມທຎ຺ຎາ ວິມຸຕ຺ຕາ, ເຕສໍ ອານາປານສ຺ສຕິສມາຘິ ຠາວິໂຕ ພຫຸລີກໂຕ ທິຏ຺ເຐວ ຘມ຺ເມ ສຸຂວິຫາຣາຍ ເຈວ ສໍວຕ຺ຕຕິ ສຕິສມ຺ປຊຎ຺ຎາຍ ຈ.

‘‘ຍຎ຺ຫິ ຕໍ, ຠິກ຺ຂເວ, ສມ຺ມາ ວທມາໂນ ວເທຍ຺ຍ – ອຣິຍວິຫາໂຣ ອິຕິປິ, ພ຺ຣຫ຺ມວິຫາໂຣ ອິຕິປິ, ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ ອິຕິປິ. ອານາປານສ຺ສຕິສມາຘິໍ ສມ຺ມາ ວທມາໂນ ວເທຍ຺ຍ – ອຣິຍວິຫາໂຣ ອິຕິປິ, ພ຺ຣຫ຺ມວິຫາໂຣ ອິຕິປິ, ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ ອິຕິປີ’’ຕິ. ‘‘ອິມິນາ ໂຂ ເອຕໍ, ອາວຸໂສ ມຫານາມ, ປຣິຍາເຍນ ເວທິຕພ຺ພໍ, ຍຖາ – ອຎ຺ໂຎວ ເສໂຂ ວິຫາໂຣ, ອຎ຺ໂຎ ຕຖາຄຕວິຫາໂຣ’’ຕິ. ທຸຕິຍໍ.