໑໐. ປຣິຓຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ

໖໕໗. ເຕນ ສມເຍນາຕິ ປຣິຓຕສິກ຺ຂາປທໍ. ຕຕ຺ຖ ປູຄສ຺ສາຕິ ສມູຫສ຺ສ; ຘມ຺ມຄຓສ຺ສາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຏິຍຕ຺ຕນ຺ຕິ ປຏິຍາທິຕໍ. ພຫູ ສງ຺ຆສ຺ສ ຠຕ຺ຕາຕິ ສງ຺ຆສ຺ສ ພຫູນິ ຠຕ຺ຕານິ ອເນການິ ລາຠມຸຂານິ; ນ ສງ຺ຆສ຺ສ ເກນຈິ ປຣິຫານີຕິ ທີເປນ຺ຕິ. ໂອໂຓເຊຖາຕິ ເທຖ. ກິໍ ປເນວໍ ວຕ຺ຕຸໍ ວຏ຺ຏຕີຕິ ກສ຺ມາ ນ ວຏ຺ຏຕິ? ອຍຎ຺ຫິ ອຠິຫຏຠິກ຺ຂາ ອຠິຫຣິຕ຺ວາ ເອກສ຺ມິໍ ໂອກາເສ ສງ຺ຆສ຺ສຕ຺ຖາຍ ປຏິຍຕ຺ຕາ ອຠິຫຏປຏິຍຕ຺ເຕ ຈ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ຐປິຕຠາເຄ ຈ ປຍຸຕ຺ຕວາຈາ ນາມ ນຕ຺ຖິ.

໖໕໘. ສງ຺ຆິກນ຺ຕິ ສງ຺ຆສ຺ສ ສນ຺ຕກໍ. ໂສ ຫິ ສງ຺ຆສ຺ສ ປຣິຓຕຕ຺ຕາ ຫຕ຺ຖໍ ອນາຣູຬ຺ໂຫປິ ເອເກນ ປຣິຍາເຍນ ສງ຺ຆສ຺ສ ສນ຺ຕໂກ ໂຫຕິ, ປທຠາຊເນ ປນ ‘‘ສງ຺ຆິກໍ ນາມ ສງ຺ຆສ຺ສ ທິນ຺ນໍ ໂຫຕິ ປຣິຈ຺ຈຕ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ເອວໍ ອຕ຺ຖຸທ຺ຘາຣວເສນ ນິປ຺ປຣິຍາຍໂຕວ ສງ຺ຆິກໍ ທສ຺ສິຕໍ. ລາຠນ຺ຕິ ປຏິລຠິຕພ຺ພວຕ຺ຖຸໍ ອາຫ. ເຕເນວສ຺ສ ນິທ຺ເທເສ ‘‘ຈີວຣມ຺ປີ’’ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ປຣິຓຕນ຺ຕິ ສງ຺ຆສ຺ສ ນິນ຺ນໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ໂປຓໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ປພ຺ຠາຣໍ ຫຸຕ຺ວາ ຐິຕໍ. ເຍນ ປນ ກາຣເຓນ ໂສ ປຣິຓໂຕ ໂຫຕິ, ຕໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ທສ຺ສາມ ກຣິສ຺ສາມາຕິ ວາຈາ ຠິນ຺ນາ ໂຫຕີ’’ຕິ ປທຠາຊນໍ ວຸຕ຺ຕໍ.

໖໕໙. ປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏນ຺ຕິ ປຣິຓຕລາຠສ຺ສ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິຓາມນປໂຍເຄ ທຸກ຺ກຏໍ, ປຏິລາເຠນ ຕສ຺ມິໍ ຫຕ຺ຖໍ ອາຣູຬ຺ເຫ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ. ສເຈ ປນ ສງ຺ຆສ຺ສ ທິນ຺ນໍ ໂຫຕິ, ຕໍ ຄເຫຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ, ສງ຺ຆສ຺ເສວ ທາຕພ຺ພໍ. ໂຍປິ ອາຣາມິເກຫິ ສທ຺ຘິໍ ເອກໂຕ ຂາທຕິ, ຠຓ຺ຑໍ ອຄ຺ຆາເປຕ຺ວາ ກາເຣຕພ຺ໂພ. ປຣິຓຕໍ ປນ ສຫຘມ຺ມິການໍ ວາ ຄິຫີນໍ ວາ ອນ຺ຕມໂສ ມາຕຸສນ຺ຕກມ຺ປິ ‘‘ອິທໍ ມຍ຺ຫໍ ເທຫີ’’ຕິ ສງ຺ຆສ຺ສ ປຣິຓຕຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິຓາເມຕ຺ວາ ຄຓ຺ຫນ຺ຕສ຺ສ ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ‘‘ອິມສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ເທຫີ’’ຕິ ເອວໍ ອຎ຺ຎສ຺ສ ປຣິຓາເມນ຺ຕສ຺ສ ສຸທ຺ຘິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ເອກໍ ປຕ຺ຕໍ ວາ ຈີວຣໍ ວາ ອຕ຺ຕໂນ, ເອກໍ ອຎ຺ຎສ຺ສ ປຣິຓາເມຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍຎ຺ເຈວ ສຸທ຺ຘິກປາຈິຕ຺ຕິຍຎ຺ຈ. ເອເສວ ນໂຍ ພຫູສຸ. ວຸຕ຺ຕມ຺ປິ ເຈຕໍ –

‘‘ນິສ຺ສຄ຺ຄິເຍນ ອາປຕ຺ຕິໍ, ສຸທ຺ຘິເກນ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ;

ອາປຊ຺ເຊຍ຺ຍ ເອກໂຕ;

ປຎ຺ຫາ ເມສາ ກຸສເລຫິ ຈິນ຺ຕິຕາ’’ຕິ. (ປຣິ. ໔໘໐);

ອຍຎ຺ຫິ ປຣິຓາມນໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ໂຕ. ໂຍປິ ວສ຺ສິກສາຏິກສມເຍ ມາຕຸຆເຣປິ ສງ຺ຆສ຺ສ ປຣິຓຕໍ ວສ຺ສິກສາຏິກໍ ຎຕ຺ວາ ອຕ຺ຕໂນ ປຣິຓາເມຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ປຣສ຺ສ ປຣິຓາເມຕິ, ສຸທ຺ຘິກປາຈິຕ຺ຕິຍໍ. ມນຸສ຺ສາ ‘‘ສງ຺ຆຠຕ຺ຕໍ ກຣິສ຺ສາມາ’’ຕິ ສປ຺ປິເຕລາທີນິ ອາຫຣນ຺ຕິ, ຄິລາໂນ ເຈປິ ຠິກ຺ຂຸ ສງ຺ຆສ຺ສ ປຣິຓຕຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ກິຎ຺ຈິ ຍາຈຕິ, ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍໍ ປາຈິຕ຺ຕິຍເມວ. ສເຈ ປນ ໂສ ‘‘ຕຸມ຺ຫາກໍ ສປ຺ປິອາທີນິ ອາຠຏານິ ອຕ຺ຖີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ‘‘ອາມ, ອຕ຺ຖີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ມຍ຺ຫມ຺ປິ ເທຖາ’’ຕິ ວທຕິ, ວຏ຺ຏຕິ. ອຖາປິ ນໍ ກຸກ຺ກຸຈ຺ຈາຍນ຺ຕໍ ອຸປາສກາ ວທນ຺ຕິ – ‘‘ສງ຺ໂຆປິ ອມ຺ເຫຫິ ທິນ຺ນເມວ ລຠຕິ; ຄຓ຺ຫຖ, ຠນ຺ເຕ’’ຕິ ເອວມ຺ປິ ວຏ຺ຏຕິ.

໖໖໐. ສງ຺ຆສ຺ສ ປຣິຓຕໍ ອຎ຺ຎສງ຺ຆສ຺ສາຕິ ເອກສ຺ມິໍ ວິຫາເຣ ສງ຺ຆສ຺ສ ປຣິຓຕໍ ອຎ຺ຎໍ ວິຫາຣໍ ອຸທ຺ທິສິຕ຺ວາ ‘‘ອສຸກສ຺ມິໍ ນາມ ມຫາວິຫາເຣ ສງ຺ຆສ຺ສ ເທຖາ’’ຕິ ປຣິຓາເມຕິ.

ເຈຕິຍສ຺ສ ວາຕິ ‘‘ກິໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ທິນ຺ເນນ, ເຈຕິຍສ຺ສປູຊໍ ກໂຣຖາ’’ຕິ ເອວໍ ເຈຕິຍສ຺ສ ວາ ປຣິຓາເມຕິ.

ເຈຕິຍສ຺ສ ປຣິຓຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ນິຍເມຕ຺ວາ ອຎ຺ຎເຈຕິຍສ຺ສຕ຺ຖາຍ ໂຣປິຕມາລາວຈ຺ຉໂຕ ອຎ຺ຎເຈຕິຍມ຺ຫິ ປຸປ຺ຜມ຺ປິ ອາໂຣເປຕຸໍ ນ ວຏ຺ຏຕິ. ເອກສ຺ສ ເຈຕິຍສ຺ສ ປນ ຉຕ຺ຕໍ ວາ ປຏາກໍ ວາ ອາໂຣເປຕ຺ວາ ຐິຕໍ ທິສ຺ວາ ເສສໍ ອຎ຺ຎສ຺ສ ເຈຕິຍສ຺ສ ທາເປຕຸໍ ວຏ຺ຏຕິ.

ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ປຣິຓຕນ຺ຕິ ອນ຺ຕມໂສ ສຸນຂສ຺ສາປິ ປຣິຓຕໍ ‘‘ອິມສ຺ສ ສຸນຂສ຺ສ ມາ ເທຫິ, ເອຕສ຺ສ ເທຫີ’’ຕິ ເອວໍ ອຎ຺ຎປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ປຣິຓາເມຕິ, ທຸກ຺ກຏໍ. ສເຈ ປນ ທາຍກາ ‘‘ມຍໍ ສງ຺ຆສ຺ສ ຠຕ຺ຕໍ ທາຕຸກາມາ, ເຈຕິຍສ຺ສ ປູຊໍ ກາຕຸກາມາ, ເອກສ຺ສ ຠິກ຺ຂຸໂນ ປຣິກ຺ຂາຣໍ ທາຕຸກາມາ, ຕຸມ຺ຫາກໍ ຣຸຈິຍາ ທສ຺ສາມ; ຠຓຖ, ກຕ຺ຖ ເທມາ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ເອວໍ ວຸຕ຺ເຕ ເຕນ ຠິກ຺ຂຸນາ ‘‘ຍຕ຺ຖ ອິຈ຺ຉຖ, ຕຕ຺ຖ ເທຖາ’’ຕິ ວຕ຺ຕພ຺ພາ. ສເຈ ປນ ເກວລໍ ‘‘ກຕ຺ຖ ເທມາ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ, ປາຬິຍໍ ອາຄຕນເຍເນວ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ. ເສສເມຕ຺ຖ ອຸຕ຺ຕານຕ຺ຖເມວ.

ຕິສມຸຏ຺ຐານໍ – ກາຍຈິຕ຺ຕໂຕ ວາຈາຈິຕ຺ຕໂຕ ກາຍວາຈາຈິຕ຺ຕໂຕ ຈ ສມຸຏ຺ຐາຕິ, ກິຣິຍໍ, ສຎ຺ຎາວິໂມກ຺ຂໍ, ສຈິຕ຺ຕກໍ, ໂລກວຊ຺ຊໍ, ກາຍກມ຺ມວຈີກມ຺ມໍ, ອກຸສລຈິຕ຺ຕໍ, ຕິເວທນນ຺ຕິ.

ສມນ຺ຕປາສາທິກາຍ ວິນຍສໍວຓ຺ຓນາຍ

ປຣິຓຕສິກ຺ຂາປທວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ນິຏ຺ຐິໂຕ ປຕ຺ຕວຄ຺ໂຄ ຕຕິໂຍ.

ນິສ຺ສຄ຺ຄິຍວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ປາຣາຊິກກຓ຺ຑ-ອຏ຺ຐກຖາ ນິຏ຺ຐິຕາ.