໑. ປຐມວຄ຺ໂຄ

໑. ສຸວີຣສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໔໗. ສກ຺ກສໍຍຸຕ຺ຕສ຺ສ ປຐເມ ອຠິຍໍສູຕິ ກທາ ອຠິຍໍສຸ? ຍທາ ພລວນ຺ໂຕ ອເຫສຸໍ, ຕທາ. ຕຕ຺ຣາຍໍ ອນຸປຸພ຺ພິກຖາ – ສກ຺ໂກ ກິຣ ມຄຘຣຏ຺ເຐ ມຈລຄາມເກ ມໂຆ ນາມ ມາຓໂວ ຫຸຕ຺ວາ ເຕຕ຺ຕິໍສ ປຸຣິເສ ຄເຫຕ຺ວາ ກລ຺ຍາຓກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ສຕ຺ຕ ວຕປທານິ ປູເຣຕ຺ວາ ຕຕ຺ຖ ກາລງ຺ກໂຕ ເທວໂລເກ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ຕໍ ພລວກມ຺ມານຸຠາເວນ ສປຣິສໍ ເສສເທວຕາ ທສຫິ ຐາເນຫິ ອຘິຄຓ຺ຫນ຺ຕໍ ທິສ຺ວາ ‘‘ອາຄນ຺ຕຸກເທວປຸຕ຺ຕາ ອາຄຕາ’’ຕິ ເນວາສິກາ ຄນ຺ຘປານໍ ສຊ຺ຊຍິໍສຸ. ສກ຺ໂກ ສກປຣິສາຍ ສຎ຺ຎໍ ອທາສິ – ‘‘ມາຣິສາ ມາ ຄນ຺ຘປານໍ ປິວິຕ຺ຖ, ປິວນາກາຣມຕ຺ຕເມວ ທສ຺ເສຖາ’’ຕິ. ເຕ ຕຕ຺ຖ ອກໍສຸ. ເນວາສິກເທວຕາ ສຸວຓ຺ຓສຣເກຫິ ອຸປນີຕໍ ຄນ຺ຘປານໍ ຍາວທຕ຺ຖໍ ປິວິຕ຺ວາ ມຕ຺ຕາ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ສຸວຓ຺ຓປຖວິຍໍ ປຕິຕ຺ວາ ສຍິໍສຸ. ສກ຺ໂກ ‘‘ຄຓ຺ຫຖ ປຸຕ຺ຕຫຕາຍ ປຸຕ຺ເຕ’’ຕິ ເຕ ປາເທສຸ ຄເຫຕ຺ວາ ສິເນຣຸປາເທ ຂິປາເປສິ. ສກ຺ກສ຺ສ ປຸຎ຺ຎເຕເຊນ ຕທນຸວຕ຺ຕກາປິ ສພ຺ເພ ຕຕ຺ເຖວ ປຕິໍສຸ. ເຕ ສິເນຣຸເວມຊ຺ຌກາເລ ສຎ຺ຎໍ ລຠິຕ຺ວາ, ‘‘ຕາຕາ ນ ສຸຣໍ ປິວິມ຺ຫ, ນ ສຸຣໍ ປິວິມ຺ຫາ’’ຕິ ອາຫໍສຸ. ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ອສຸຣາ ນາມ ຊາຕາ. ອຖ ເນສໍ ກມ຺ມປຈ຺ຈຍອຸຕຸສມຸຏ຺ຐານໍ ສິເນຣຸສ຺ສ ເຫຏ຺ຐິມຕເລ ທສໂຍຊນສຫສ຺ສໍ ອສຸຣຠວນໍ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ. ສກ຺ໂກ ເຕສໍ ນິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອນາຄມນຕ຺ຖາຍ ອາຣກ຺ຂໍ ຐເປສິ, ຍໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ –

‘‘ອນ຺ຕຣາ ທ຺ວິນ຺ນໍ ອຍຸຊ຺ຌປຸຣານໍ,

ປຎ຺ຈວິຘາ ຐປິຕາ ອຠິຣກ຺ຂາ;

ອຸທກໍ ກໂຣຏິ-ປຍສ຺ສ ຈ ຫາຣີ,

ມທນຍຸຕາ ຈຕຸໂຣ ຈ ມຫຕ຺ຖາ’’ຕິ.

ທ຺ເວ ນຄຣານິ ຫິ ຍຸທ຺ເຘນ ຄເຫຕຸໍ ອສກ຺ກຸເຓຍ຺ຍຕາຍ ອຍຸຊ຺ຌປຸຣານິ ນາມ ຊາຕານິ ເທວນຄຣຎ຺ຈ ອສຸຣນຄຣຎ຺ຈ. ຍທາ ຫິ ອສຸຣາ ພລວນ຺ໂຕ ໂຫນ຺ຕິ, ອຖ ເທເວຫິ ປລາຍິຕ຺ວາ ເທວນຄຣໍ ປວິສິຕ຺ວາ ທ຺ວາເຣ ປິທຫິເຕ ອສຸຣານໍ ສຕສຫສ຺ສມ຺ປິ ກິຎ຺ຈິ ກາຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ. ຍທາ ເທວາ ພລວນ຺ໂຕ ໂຫນ຺ຕິ, ອຖາສຸເຣຫິ ປລາຍິຕ຺ວາ ອສຸຣນຄຣສ຺ສ ທ຺ວາເຣ ປິທຫິເຕ ສກ຺ການໍ ສຕສຫສ຺ສມ຺ປິ ກິຎ຺ຈິ ກາຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກຕິ. ອິຕິ ອິມານິ ທ຺ເວ ນຄຣານິ ອຍຸຊ຺ຌປຸຣານິ ນາມ. ເນສໍ ອນ຺ຕຣາ ເອເຕສຸ ອຸທກາທີສຸ ປຎ຺ຈສຸ ຐາເນສຸ ສກ຺ເກນ ອາຣກ຺ຂາ ຐປິຕາ. ຕຕ຺ຖ ອຸທກສທ຺ເທນ ນາຄາ ຄຫິຕາ. ເຕ ຫິ ອຸທເກ ພລວນ຺ໂຕ ໂຫນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ສິເນຣຸສ຺ສ ປຐມາລິນ຺ເທ ເຕສໍ ອາຣກ຺ຂາ. ກໂຣຏິສທ຺ເທນ ສຸປຓ຺ຓາ ຄຫິຕາ. ເຕສໍ ກິຣ ກໂຣຏິ ນາມ ປານໂຠຊນໍ, ເຕນ ຕໍ ນາມໍ ລຠິໍສຸ. ທຸຕິຍາລິນ຺ເທ ເຕສໍ ອາຣກ຺ຂາ. ປຍສ຺ສຫາຣີສທ຺ເທນ ກຸມ຺ຠຓ຺ຑາ ຄຫິຕາ. ທານວຣກ຺ຂສາ ກິຣ ເຕ. ຕຕິຍາລິນ຺ເທ ເຕສໍ ອາຣກ຺ຂາ. ມທນຍຸຕສທ຺ເທນ ຍກ຺ຂາ ຄຫິຕາ. ວິສມຈາຣິໂນ ກິຣເຕ ຍຸຊ຺ຌໂສຓ຺ຑາ. ຈຕຸຕ຺ຖາລິນ຺ເທ ເຕສໍ ອາຣກ຺ຂາ. ຈຕຸໂຣ ຈ ມຫນ຺ຕາຕິ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຣາຊາໂນ ວຸຕ຺ຕາ. ປຎ຺ຈມາລິນ຺ເທ ເຕສໍ ອາຣກ຺ຂາ. ຕສ຺ມາ ຍທິ ອສຸຣາ ກຸປິຕາວິລຈິຕ຺ຕາ ເທວປຸຣໍ ອຸປຍນ຺ຕິ ຍຸທ຺ເຘສູ, ຍໍ ຄິຣິໂນ ປຐມໍ ປຣິຠຓ຺ຑໍ, ຕໍ ອຸຣຄາ ປຏິພາຫນ຺ຕິ ເອວໍ ເສເສສຸ ເສສາ.

ເຕ ປນ ອສຸຣາ ອາຍຸວຓ຺ຓຣສອິສ຺ສຣິຍສມ຺ປຕ຺ຕີຫິ ຕາວຕິໍສສທິສາວ. ຕສ຺ມາ ອນ຺ຕຣາ ອຕ຺ຕານໍ ອຊານິຕ຺ວາ ປາຏລິຍາ ປຸປ຺ຜິຕາຍ, ‘‘ນ ອິທໍ ເທວນຄຣໍ, ຕຕ຺ຖ ປາຣິຈ຺ຉຕ຺ຕໂກ ປຸປ຺ຜຕິ, ອິຘ ປນ ຈິຕ຺ຕປາຏລີ, ຊຣສກ຺ເກນາມ຺ຫາກໍ ສຸຣໍ ປາເຍຕ຺ວາ ວຎ຺ຈິຕາ, ເທວນຄຣຎ຺ຈ ໂນ ຄຫິຕໍ, ຄຈ຺ຉາມ ເຕນ ສທ຺ຘິໍ ຍຸຊ຺ຌິສ຺ສາມາ’’ຕິ ຫຕ຺ຖິອສ຺ສຣເຖ ອາຣຸຍ຺ຫ ສຸວຓ຺ຓຣຊຕມຓິຜລການິ ຄເຫຕ຺ວາ, ຍຸທ຺ຘສຊ຺ຊາ ຫຸຕ຺ວາ, ອສຸຣເຠຣິໂຍ ວາເທນ຺ຕາ ມຫາສມຸທ຺ເທ ອຸທກໍ ທ຺ວິຘາ ເຠຕ຺ວາ ອຸຏ຺ຐຫນ຺ຕິ. ເຕ ເທເວ ວຸຏ຺ເຐ ວມ຺ມິກມກ຺ຂິກາ ວມ຺ມິກໍ ວິຍ ສິເນຣຸໍ ອຠິຣຸຫິຕຸ ອາຣຠນ຺ຕິ. ອຖ ເນສໍ ປຐມໍ ນາເຄຫິ ສທ຺ຘິໍ ຍຸທ຺ຘໍ ໂຫຕິ. ຕສ຺ມິໍ ໂຂ ປນ ຍຸທ຺ເຘ ນ ກສ຺ສຈິ ຉວິ ວາ ຈມ຺ມໍ ວາ ຉິຊ຺ຊຕິ, ນ ໂລຫິຕໍ ອຸປ຺ປຊ຺ຊຕິ, ເກວລໍ ກຸມາຣການໍ ທາຣຸເມຓ຺ຑກຍຸທ຺ຘໍ ວິຍ ອຎ຺ຎມຎ຺ຎໍ ສນ຺ຕາສນມຕ຺ຕເມວ ໂຫຕິ. ໂກຏິສຕາປິ ໂກຏິສຫສ຺ສາປິ ນາຄາ ເຕຫິ ສທ຺ຘິໍ ຍຸຊ຺ຌິຕ຺ວາ ເຕ ອສຸຣປຸຣໍເຍວ ປເວເສຕ຺ວາ ນິວຕ຺ຕນ຺ຕິ.

ຍທາ ປນ ອສຸຣາ ພລວນ຺ໂຕ ໂຫນ຺ຕິ, ອຖ ນາຄາ ໂອສກ຺ກິຕ຺ວາ ທຸຕິເຍ ອາລິນ຺ເທ ສຸປຓ຺ເຓຫິ ສທ຺ຘິໍ ເອກໂຕວ ຫຸຕ຺ວາ ຍຸຊ຺ຌນ຺ຕິ. ເອສ ນໂຍ ສຸປຓ຺ຓາທີສູປິ. ຍທາ ປນ ຕານິ ປຎ຺ຈປິ ຐານານິ ອສຸຣາ ມທ຺ທນ຺ຕິ, ຕທາ ເອກໂຕ ສມ຺ປິຓ຺ຑິຕານິປິ ປຎ຺ຈ ພລານິ ໂອສກ຺ກນ຺ຕິ. ອຖ ຈຕ຺ຕາໂຣ ມຫາຣາຊາໂນ ຄນ຺ຕ຺ວາ ສກ຺ກສ຺ສ ຕໍ ປວຕ຺ຕິໍ ອາໂຣເຈນ຺ຕິ. ສກ຺ໂກ ເຕສໍ ວຈນໍ ສຸຕ຺ວາ ທິຍຑ຺ຒໂຍຊນສຕິກໍ ເວຊຍນ຺ຕຣຖໍ ອາຣຸຍ຺ຫ ສຍໍ ວາ ນິກ຺ຂມຕິ, ເອກໍ ວາ ປຸຕ຺ຕໍ ເປເສຕິ. ອິມສ຺ມິໍ ປນ ກາເລ ປຸຕ຺ຕໍ ເປເສຕຸກາໂມ, ຕາຕ ສຸວີຣາຕິອາທິມາຫ.

ເອວໍ ຠທ຺ທນ຺ຕວາຕິ ໂຂຕິ ເອວໍ ໂຫຕຸ ຠທ຺ທໍ ຕວ ອິຕິ ໂຂ. ປມາທໍ ອາປາເທສີຕິ ປມາທໍ ອກາສິ. ອຈ຺ຉຣາສງ຺ຆປຣິວຸໂຕ ສຏ຺ຐິໂຍຊນໍ ວິຕ຺ຖາເຣນ ສຸວຓ຺ຓມຫາວີຖິໍ ໂອຕຣິຕ຺ວາ ນກ຺ຂຕ຺ຕໍ ກີຬນ຺ໂຕ ນນ຺ທນວນາທີສຸ ວິຈຣຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ອນຸຏ຺ຐຫນ຺ຕິ ອນຸຏ຺ຐຫນ຺ໂຕ. ອວາຍາມນ຺ຕິ ອວາຍມນ຺ໂຕ. ອລສ຺ວສ຺ສາຕິ ອລໂສ ອສ຺ສ. ນ ຈ ກິຈ຺ຈານິ ກາຣເຍຕິ ກິຎ຺ຈິ ກິຈ຺ຈໍ ນາມ ນ ກເຣຍ຺ຍ. ສພ຺ພກາມສມິທ຺ຘສ຺ສາຕິ ສພ຺ພກາເມຫິ ສມິທ຺ໂຘ ອສ຺ສ. ຕໍ ເມ, ສກ຺ກ, ວຣໍ ທິສາຕິ, ສກ຺ກ ເທວເສຏ຺ຐ, ຕໍ ເມ ວຣໍ ອຸຕ຺ຕມໍ ຐານໍ ໂອກາສໍ ທິສໍ ອາຈິກ຺ຂ ກເຖຫີຕິ ວທຕິ. ນິພ຺ພານສ຺ສ ຫິ ໂສ ມຄ຺ໂຄຕິ ກມ຺ມໍ ອກຕ຺ວາ ຊີວິຕຏ຺ຐານໍ ນາມ ນິພ຺ພານສ຺ສ ມຄ຺ໂຄ. ປຐມໍ.

໒. ສຸສີມສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໔໘. ທຸຕິເຍ ສຸສີມນ຺ຕິ ອຕ຺ຕໂນ ປຸຕ຺ຕສຫສ຺ສສ຺ສ ອນ຺ຕເຣ ເອວໍນາມກໍ ເອກໍ ປຸຕ຺ຕເມວ. ທຸຕິຍໍ.

໓. ຘຊຄ຺ຄສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໔໙. ຕຕິເຍ ສມຸປພ຺ຍູຬ຺ໂຫຕິ ສມ຺ປິຓ຺ຑິໂຕ ຣາສິຠູໂຕ. ຘຊຄ຺ຄໍອຸລ຺ໂລເກຍ຺ຍຖາຕິ ສກ຺ກສ຺ສ ກິຣ ທິຍຑ຺ຒໂຍຊນສຕາຍາໂມ ຣໂຖ. ຕສ຺ສ ຫິ ປຈ຺ຉິມນ຺ໂຕ ປຓ຺ຓາສໂຍຊໂນ, ມຊ຺ເຌ ຣຖປຎ຺ຊໂຣ ປຓ຺ຓາສໂຍຊໂນ, ຣຖສນ຺ຘິໂຕ ຍາວ ຣຖສີສາ ປຓ຺ຓາສໂຍຊນານິ. ຕເທວ ປມາຓໍ ທິຄຸຓໍ ກຕ຺ວາ ຕິໂຍຊນສຕາຍາໂມຕິປິ ວທນ຺ຕິເຍວ. ຕສ຺ມິໍ ໂຍຊນິກປລ຺ລງ຺ໂກ ອຕ຺ຖໂຕ, ຕິໂຍຊນິກໍ ເສຕຈ຺ຉຕ຺ຕໍ ມຕ຺ຖເກ ຐປິຕໍ, ເອກສ຺ມິໍເຍວ ຍຸເຄ ສຫສ຺ສອາຊຎ຺ຎາ ຍຸຕ຺ຕາ, ເສສາລງ຺ກາຣສ຺ສ ປມາຓໍ ນຕ຺ຖິ. ຘໂຊ ປນສ຺ສ ອຑ຺ຒຕິຍານິ ໂຍຊນສຕານິ ອຸຄ຺ຄໂຕ, ຍສ຺ສ ວາຕາຫຕສ຺ສ ປຎ຺ຈງ຺ຄິກຕູຣິຍສ຺ເສວ ສທ຺ໂທ ນິຈ຺ຉຣຕິ, ຕໍ ອຸລ຺ໂລເກຍ຺ຍາຖາຕິ ວທຕິ. ກສ຺ມາ? ຕໍ ປສ຺ສນ຺ຕານຎ຺ຫິ ຣາຊາ ໂນ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ປຣິສປຣິຍນ຺ເຕ ນິຂາຕຖມ຺ໂຠ ວິຍ ຐິໂຕ, ກສ຺ສ ມຍໍ ຠາຍາມາຕິ ຠຍໍ ນ ໂຫຕິ. ປຊາປຕິສ຺ສາຕິ ໂສ ກິຣ ສກ຺ເກນ ສມານວຓ຺ໂຓ ສມານາຍຸໂກ ທຸຕິຍໍ ອາສນໍ ລຠຕິ. ຕຖາ ວຣຸໂຓ ອີສາໂນ ຈ. ວຣຸໂຓ ປນ ຕຕິຍໍ ອາສນໍ ລຠຕິ, ອີສາໂນ ຈຕຸຕ຺ຖໍ. ປລາຍີຕິ ອສຸເຣຫິ ປຣາຊິໂຕ ຕສ຺ມິໍ ຣເຖ ຐິໂຕ ອປ຺ປມຕ຺ຕກມ຺ປິ ຣຊຘຊໍ ທິສ຺ວາ ປລາຍນຘມ຺ໂມ.

ອິຕິປິ ໂສ ຠຄວາຕິອາທີນິ ວິສຸທ຺ຘິມຄ຺ເຄ ວິຕ຺ຖາຣິຕາເນວ. ອິທມໂວຈາຕິ ອິທໍ ຘຊຄ຺ຄປຣິຕ຺ຕໍ ນາມ ຠຄວາ ອໂວຈ, ຍສ຺ສ ອາຓາເຂຕ຺ເຕ ໂກຏິສຕສຫສ຺ສຈກ຺ກວາເຬ ອານຸຠາໂວ ວຕ຺ຕຕິ. ອິທໍ ອາວຊ຺ເຊຕ຺ວາ ຫິ ຍກ຺ຂຠຍໂຈຣຠຍາທີຫິ ທຸກ຺ເຂຫິ ມຸຕ຺ຕານໍ ອນ຺ໂຕ ນຕ຺ຖິ. ຕິຏ຺ຐຕຸ ອຎ຺ຎທຸກ຺ຂວູປສໂມ, ອິທໍ ອາວຊ຺ຊມາໂນ ຫິ ປສນ຺ນຈິຕ຺ໂຕ ອາກາເສປິ ປຕິຏ຺ຐໍ ລຠຕິ.

ຕຕ຺ຣິທໍ ວຕ຺ຖຸ – ທີຆວາປິເຈຕິຍມ຺ຫິ ກິຣ ສຸຘາກມ຺ເມ ກຍິຣມາເນ ເອໂກ ທຫໂຣ ມຸທ຺ຘເວທິກາປາທໂຕ ປຕິຕ຺ວາ ເຈຕິຍກຸຈ຺ຉິຍາ ຠສ຺ສຕິ. ເຫຏ຺ຐາ ຐິໂຕ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ໂຆ ‘‘ຘຊຄ຺ຄປຣິຕ຺ຕໍ, ອາວຸໂສ, ອາວຊ຺ຊາຫີ’’ຕິ ອາຫ. ໂສ ມຣຓຠເຍນ ຕຊ຺ຊິໂຕ ‘‘ຘຊຄ຺ຄປຣິຕ຺ຕໍ ມໍ ຣກ຺ຂຕູ’’ຕິ ອາຫ. ຕາວເທວສ຺ສ ເຈຕິຍກຸຈ຺ຉິໂຕ ທ຺ເວ ອິຏ຺ຐກາ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ໂສປານໍ ຫຸຕ຺ວາ ອຏ຺ຐໍສຸ, ອຸປຣິຏ຺ຐິໂຕ ວລ຺ລິນິສ຺ເສຓິໍ ໂອຕາເຣສຸໍ. ຕສ຺ມິໍ ນິສ຺ເສຓິຍໍ ຐິເຕ ອິຏ຺ຐກາ ຍຖາຏ຺ຐາເນເຍວ ອຏ຺ຐໍສຸ. ຕຕິຍໍ.

໔. ເວປຈິຕ຺ຕິສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໕໐. ຈຕຸຕ຺ເຖ ເວປຈິຕ຺ຕີຕິ ໂສ ກິຣ ອສຸຣານໍ ສພ຺ພເຊຏ຺ຐໂກ. ເຍນາຕິ ນິປາຕມຕ຺ຕໍ ນນ຺ຕິ ຈ. ກຓ຺ຐປຎ຺ຈເມຫີຕິ ທ຺ວີສຸ ຫຕ຺ເຖສຸ ປາເທສຸ ກຓ຺ເຐ ຈາຕິ ເອວໍ ປຎ຺ຈຫິ ພນ຺ຘເນຫິ. ຕານິ ປນ ນຬິນສຸຕ຺ຕໍ ວິຍ ມກ຺ກຏກສຸຕ຺ຕໍ ວິຍ ຈ ຈກ຺ຂຸສ຺ສາປາຖໍ ອາຄຈ຺ຉນ຺ຕິ, ອິຣິຍາປຖໍ ຣຸຊ຺ຌນ຺ຕິ. ເຕຫິ ປນ ຈິຕ຺ເຕເນວ ພຊ຺ຌຕິ, ຈິຕ຺ເຕເນວ ມຸຈ຺ຈຕິ. ອກ຺ໂກສຕີຕິ ໂຈໂຣສິ ພາໂລສິ ມູຬ຺ໂຫສິ ເຖໂນສິ ໂອຏ຺ໂຐສິ ໂຄໂຓສິ ຄທ຺ຣໂຠສິ ເນຣຍິໂກສິ ຕິຣຈ຺ຉານຄໂຕສິ, ນຕ຺ຖິ ຕຸຍ຺ຫໍ ສຸຄຕິ, ທຸຄ຺ຄຕິເຍວ ຕຸຍ຺ຫໍ ປາຏິກງ຺ຂາຕິ ອິເມຫິ ທສຫິ ອກ຺ໂກສວຕ຺ຖູຫິ ອກ຺ໂກສຕິ. ປຣິຠາສຕີຕິ, ຊຣສກ຺ກ, ນ ຕ຺ວໍ ສພ຺ພກາລໍ ຊິນິສ຺ສສິ, ຍທາ ອສຸຣານໍ ຊໂຍ ຠວິສ຺ສຕິ, ຕທາ ຕມ຺ປິ ເອວໍ ພນ຺ຘິຕ຺ວາ ອສຸຣຠວນສ຺ສ ທ຺ວາເຣ ນິປຊ຺ຊາເປຕ຺ວາ ໂປຖາເປສ຺ສາມີຕິ ອາທີນິ ວຕ຺ວາ ຕຊ຺ເຊຕິ. ສກ຺ໂກ ວິຊິຕວິຊໂຍ ນ ຕໍ ມນສິ ກໂຣຕິ, ມຫາປຏິຄ຺ຄຫຓໍ ປນສ຺ສ ມຕ຺ຖເກ ວິຘຸນນ຺ໂຕ ສຸຘມ຺ມເທວສຠໍ ປວິສຕິ ເຈວ ນິກ຺ຂມຕິ ຈ. ອຊ຺ຌຠາສີຕິ ‘‘ກິໍ ນຸ ໂຂ ເອສ ສກ຺ໂກ ອິມານິ ຜຣຸສວຈນານິ ຠເຍນ ຕິຕິກ຺ຂຕິ, ອຸທາຫຸ ອຘິວາສນຂນ຺ຕິຍາ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ’’ຕິ? ວີມໍສນ຺ໂຕ ອຠາສິ.

ທຸພ຺ພລ຺ຍາ ໂນຕິ ທຸພ຺ພລຠາເວນ ນຸ. ປຏິສໍຍຸເຊຕິ ປຏິສໍຍຸເຊຍ຺ຍ ປຏິປ຺ຜເຣຍ຺ຍ. ປຠິຊ຺ເຊຍ຺ຍຸນ຺ຕິ ວິຣຊ຺ເຊຍ຺ຍຸໍ. ປກຸຊ຺ເຌຍ຺ຍຸນ຺ຕິປິ ປາໂຐ. ປຣນ຺ຕິ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິກໍ. ໂຍ ສໂຕ ອຸປສມ຺ມຕີຕິ ໂຍ ສຕິມາ ຫຸຕ຺ວາ ອຸປສມ຺ມຕິ, ຕສ຺ສ ອຸປສມໍເຍວາຫໍ ພາລສ຺ສ ປຏິເສຘນໍ ມຎ຺ເຎຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຍທາ ນໍ ມຎ຺ຎຕີຕິ ຍສ຺ມາ ຕໍ ມຎ຺ຎຕິ. ອຊ຺ຌາຣຸຫຕີຕິ ອຊ຺ໂຌຕ຺ຖຣຕິ. ໂຄວ ຠິຍ຺ໂຍ ປລາຍິນນ຺ຕິ ຍຖາ ໂຄຍຸທ຺ເຘ ຕາວເທວ ທ຺ເວ ຄາໂວ ຍຸຊ຺ຌນ຺ເຕ ໂຄຄໂຓ ໂອໂລເກນ຺ໂຕ ຕິຏ຺ຐຕິ, ຍທາ ປນ ເອໂກ ປລາຍຕິ, ອຖ ນໍ ປລາຍນ຺ຕໍ ສພ຺ໂພ ໂຄຄໂຓ ຠິຍ຺ໂຍ ອຊ຺ໂຌຕ຺ຖຣຕິ. ເອວໍ ທຸມ຺ເມໂຘ ຂມນ຺ຕໍ ຠິຍ຺ໂຍ ອຊ຺ໂຌຕ຺ຖຣຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ.

ສທຕ຺ຖປຣມາຕິ ສກຕ຺ຖປຣມາ. ຂນ຺ຕ຺ຍາ ຠິຍ຺ໂຍ ນ ວິຊ຺ຊຕີຕິ ເຕສຸ ສກອຕ຺ຖປຣເມສຸ ອຕ຺ເຖສຸ ຂນ຺ຕິໂຕ ອຸຕ຺ຕຣິຕໂຣ ອຎ຺ໂຎ ອຕ຺ໂຖ ນ ວິຊ຺ຊຕິ. ຕມາຫຸ ປຣມໍ ຂນ຺ຕິນ຺ຕິ ໂຍ ພລວາ ຕິຕິກ຺ຂຕິ, ຕສ຺ສ ຕໍ ຂນ຺ຕິໍ ປຣມໍ ອາຫຸ. ພາລພລໍ ນາມ ອຎ຺ຎາຓພລໍ. ຕໍ ຍສ຺ສ ພລໍ, ອພລເມວ ຕໍ ພລນ຺ຕິ ອາຫຸ ກເຖນ຺ຕີຕິ ທີເປຕິ. ຘມ຺ມຄຸຕ຺ຕສ຺ສາຕິ ຘມ຺ເມນ ຣກ຺ຂິຕສ຺ສ, ຘມ຺ມໍ ວາ ຣກ຺ຂນ຺ຕສ຺ສ. ປຏິວຕ຺ຕາຕິ ປຏິປ຺ຜຣິຕ຺ວາ ວຕ຺ຕາ, ປຏິປ຺ຜຣິຕ຺ວາ ວາ ພາລພລນ຺ຕິ ວເທຍ຺ຍາປິ, ຘມ຺ມຏ຺ຐໍ ປນ ຈາເລຕຸໍ ສມຕ຺ໂຖ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ຕສ຺ເສວ ເຕນ ປາປິໂຍຕິ ເຕນ ໂກເຘນ ຕສ຺ເສວ ປຸຄ຺ຄລສ຺ສ ປາປໍ. ກຕຣສ຺ສ? ໂຍ ກຸທ຺ຘໍ ປຏິກຸຊ຺ຌຕິ. ຕິກິຈ຺ຉນ຺ຕານນ຺ຕິ ເອກວຈເນ ພຫຸວຈນໍ, ຕິກິຈ຺ຉນ຺ຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຊນາ ມຎ຺ຎນ຺ຕີຕິ ເອວຣູປໍ ອຕ຺ຕໂນ ຈ ປຣສ຺ສ ຈາຕິ ອຸຠິນ຺ນໍ ອຕ຺ຖໍ ຕິກິຈ຺ຉນ຺ຕໍ ນິປ຺ຜາເທນ຺ຕໍ ປຸຄ຺ຄລໍ ‘‘ອນ຺ຘພາໂລ ອຍ’’ນ຺ຕິ ອນ຺ຘພາລປຸຖຸຊ຺ຊນາວ ເອວໍ ມຎ຺ຎນ຺ຕິ. ຘມ຺ມສ຺ສ ອໂກວິທາຕິ ຈຕຸສຈ຺ຈຘມ຺ເມ ອເຉກາ. ອິຘາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ສາສເນ. ໂຂຕິ ນິປາຕມຕ຺ຕໍ. ຈຕຸຕ຺ຖໍ.

໕. ສຸຠາສິຕຊຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໕໑. ປຎ຺ຈເມ ອສຸຣິນ຺ທໍ ເອຕທໂວຈາຕິ ເຉກຕາຍ ເອຕໍ ອໂວຈ. ເອວໍ ກິຣສ຺ສ ອໂຫສິ ‘‘ປຣສ຺ສ ນາມ ຄາຫໍ ໂມເຈຕ຺ວາ ປຐມໍ ວຕ຺ຕຸໍ ຄຣຸ. ປຣສ຺ສ ວຈນໍ ອນຸຄນ຺ຕ຺ວາ ປນ ປຈ຺ຉາ ສຸຂໍ ວຕ຺ຕຸ’’ນ຺ຕິ. ປຸພ຺ພເທວາຕິ ເທວໂລເກ ຈິຣນິວາສິໂນ ປຸພ຺ພສາມິກາ, ຕຸມ຺ຫາກໍ ຕາວ ປເວຓິອາຄຕໍ ຠຓຖາຕິ. ອທຓ຺ຑາວຈຣາຕິ ທຓ຺ຑາວຈຣຓຣຫິຕາ, ທຓ຺ຑໍ ວາ ສຕ຺ຖໍ ວາ ຄເຫຕພ຺ພນ຺ຕິ ເອວເມຕ຺ຖ ນຕ຺ຖີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ປຎ຺ຈມໍ.

໖. ກຸລາວກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໕໒. ຉຏ຺ເຐ ອຊ຺ຌຠາສີຕິ ຕສ຺ສ ກິຣ ສິມ຺ພລິວນາຠິມຸຂສ຺ສ ຊາຕສ຺ສ ຣຖສທ຺ໂທ ຈ ອາຊານີຍສທ຺ໂທ ຘຊສທ຺ໂທ ຈ ສມນ຺ຕາ ອສນິປາຕສທ຺ໂທ ວິຍ ອໂຫສິ. ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ສິມ຺ພລິວເນ ພລວສຸປຓ຺ຓາ ປລາຍິໍສຸ, ຊຣາຊິຓ຺ຓາ ເຈວ ໂຣຄທຸພ຺ພລາ ຈ ອສຎ຺ຊາຕປກ຺ຂໂປຕກາ ຈ ປລາຍິຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ຕາ, ມຣຓຠເຍນ ຕຊ຺ຊິຕາ ເອກປ຺ປຫາເຣເນວ ມຫາວິຣວໍ ວິຣວິໍສຸ. ສກ຺ໂກ ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ກສ຺ສ ສທ຺ໂທ, ຕາຕາ’’ຕິ? ມາຕລິໍ ປຸຈ຺ຉິ. ຣຖສທ຺ທໍ, ເຕ ເທວ, ສຸຕ຺ວາ ສຸປຓ຺ຓາ ປລາຍິຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ຕາ ວິຣວນ຺ຕີຕິ. ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ກຣຸຓາສມາວຊ຺ຊິຕຫທໂຍ ອຠາສິ. ອີສາມຸເຂນາຕິ ຣຖສ຺ສ ອີສາມຸເຂນ. ຍຖາ ກຸລາວເກ ອີສາມຸຂໍ ນ ສຎ຺ຈຸຓ຺ເຓຕິ, ເອວໍ ອິມິນາ ອີສາມຸເຂນ ເຕ ປຣິວຊ຺ຊຍ. ໂສ ຫິ ຣໂຖ ປຸຎ຺ຎປຈ຺ຈຍນິພ຺ພຕ຺ໂຕ ຈກ຺ກວາຬປພ຺ພເຕປິ ສິເນຣຸມ຺ຫິປິ ສມ຺ມຸຂີຠູເຕ ວິນິວິຊ຺ຌິຕ຺ວາວ ຄຈ຺ຉຕິ ນ ສຊ຺ຊຕິ, ອາກາສຄຕສທິເສເນວ ຄຈ຺ຉຕິ. ສເຈ ເຕນ ສິມ຺ພລິວເນນ ຄໂຕ ຠເວຍ຺ຍ, ຍຖາ ມຫາສກເຏ ກທລິວນມຊ຺ເຌນ ວາ ເອຣຓ຺ຑວນມຊ຺ເຌນ ວາ ຄຈ຺ຉນ຺ເຕ ສພ຺ພວນໍ ວິຠຄ຺ຄໍ ນິມ຺ມຖິຕໍ ໂຫຕິ, ເອວໍ ຕມ຺ປິ ສິມ຺ພລິວນໍ ຠເວຍ຺ຍ. ຉຏ຺ຐໍ.

໗. ນທຸພ຺ຠິຍສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໕໓. ສຕ຺ຕເມ ອຸປສງ຺ກມີຕິ ‘‘ອຍໍ ສກ຺ໂກ ‘ໂຍປິ ເມ ອສ຺ສ ສຸປຈ຺ຈຕ຺ຖິໂກ, ຕສ຺ສ ປາຫໍ ນ ທຸພ຺ເຠຍ຺ຍ’ນ຺ຕິ ຈິນ຺ເຕຕິ, ມຍາ ຕສ຺ສ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິກຕໂຣ ນາມ ນຕ຺ຖິ, ວີມໍສິສ຺ສາມິ ຕາວ ນໍ, ກິໍ ນຸ ໂຂ ມໍ ປສ຺ສິຕ຺ວາ ທຸພ຺ຠຕິ, ນ ທຸພ຺ຠຕີ’’ຕິ ຈິນ຺ເຕຕ຺ວາ ອຸປສງ຺ກມິ. ຕິຏ຺ຐ ເວປຈິຕ຺ຕິ ຄຫິໂຕສີຕິ ເວປຈິຕ຺ຕິ, ເອຕ຺ເຖວ ຕິຏ຺ຐ, ຄຫິໂຕ ຕ຺ວໍ ມຍາຕິ ວທຕິ. ສຫ ວຈເນເນວສ຺ສ ໂສ ກຓ຺ຐປຎ຺ຈເມຫິ ພນ຺ຘເນຫິ ພທ຺ໂຘວ ອໂຫສິ. ສປສ຺ສຸ ຈ ເມຕິ ມຍິ ອທຸພ຺ຠຕ຺ຖາຍ ສປຖໍ ກໂຣຫີຕິ ວທຕິ. ຍໍ ມຸສາຠຓໂຕ ປາປນ຺ຕິ ອິມສ຺ມິໍ ກປ຺ເປ ປຐມກປ຺ປິເກສຸ ເຈຕິຍຣຎ຺ໂຎ ປາປໍ ສນ຺ຘາຍາຫ. ອຣິຍູປວາທິໂນຕິ ໂກກລິກສ຺ສ ວິຍ ປາປໍ. ມິຕ຺ຕທ຺ທຸໂນ ຈ ຍໍ ປາປນ຺ຕິ ມຫາກປິຊາຕເກ ມຫາສຕ຺ເຕ ທຸຏ຺ຐຈິຕ຺ຕສ຺ສ ປາປໍ. ອກຕຎ຺ຎຸໂນຕິ ເທວທຕ຺ຕສທິສສ຺ສ ອກຕຎ຺ຎຸໂນ ປາປໍ. ອິມານິ ກິຣ ອິມສ຺ມິໍ ກປ຺ເປ ຈຕ຺ຕາຣິ ມຫາປາປານິ. ສຕ຺ຕມໍ.

໘. ເວໂຣຈນອສຸຣິນ຺ທສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໕໔. ອຏ຺ຐເມ ອຏ຺ຐໍສູຕິ ທ຺ວາຣປາລຣູປການິ ວິຍ ຐິຕາ. ນິປ຺ຜທາຕິ ນິປ຺ຜຕ຺ຕິ, ຍາວ ອຕ຺ໂຖ ນິປ຺ຜຊ຺ຊຕິ, ຕາວ ວາຍເມເຖວາຕິ ວທຕິ. ທຸຕິຍຄາຖາ ສກ຺ກສ຺ສ. ຕຕ຺ຖ ຂນ຺ຕ຺ຍາ ຠິຍ຺ໂຍຕິ ນິປ຺ຜນ຺ນໂສຠເນສຸ ອຕ຺ເຖສຸ ຂນ຺ຕິໂຕ ອຸຕ຺ຕຣິຕໂຣ ອຕ຺ໂຖ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ອຕ຺ຖຊາຕາຕິ ກິຈ຺ຈຊາຕາ. ໂສຓສິງ຺ຄາລາທໂຍປິ ຫິ ອຸປາທາຍ ອກິຈ຺ຈຊາໂຕ ສຕ຺ໂຕ ນາມ ນຕ຺ຖິ. ອິໂຕ ເອຕ຺ໂຕ ຄມນມຕ຺ຕມ຺ປິ ກິຈ຺ຈເມວ ໂຫຕິ. ສໍໂຍຄປຣມາ ຕ຺ເວວ, ສມ຺ໂຠຄາ ສພ຺ພປາຓິນນ຺ຕິ ປາຣິວາສິກໂອທນາທີນິ ຫິ ອສມ຺ໂຠຄາຣຫານິ ໂຫນ຺ຕິ, ຕານິ ປຸນ ອຸຓ຺ຫາເປຕ຺ວາ ຠຊ຺ຊິຕ຺ວາ ສປ຺ປິມຘຸຜາຓິຕາທີຫິ ສໍໂຍຊິຕານິ ສມ຺ໂຠຄາຣຫານິ ໂຫນ຺ຕິ. ເຕນາຫ ‘‘ສໍໂຍຄປຣມາ ຕ຺ເວວ, ສມ຺ໂຠຄາ ສພ຺ພປາຓິນ’’ນ຺ຕິ. ນິປ຺ຜນ຺ນໂສຠໂນ ອຕ຺ໂຖຕິ ອິເມ ອຕ຺ຖາ ນາມ ນິປ຺ຜນ຺ນາວ ໂສຠນ຺ຕິ. ປຸນ ຈຕຸຕ຺ຖຄາຖາ ສກ຺ກສ຺ສ. ຕຕ຺ຖາປິ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ອຕ຺ໂຖ ເວທິຕພ຺ໂພ. ອຏ຺ຐມໍ.

໙. ອຣຎ຺ຎາຍຕນອິສິສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໕໕. ນວເມ ປຓ຺ຓກຸຏີສຸ ສມ຺ມນ຺ຕີຕິ ຫິມວນ຺ຕປເທເສ ຣມຓີເຍ ອຣຎ຺ຎາຍຕເນ ຣຕ຺ຕິຏ຺ຐານທິວາຏ຺ຐານຈງ຺ກມນາທີຫິ ສມ຺ປນ຺ນາສຸ ປຓ຺ຓສາລາສຸ ວສນ຺ຕິ. ສກ຺ໂກ ຈ ເທວານມິນ຺ໂທ ເວປຈິຕ຺ຕິ ຈາຕິ ອິເມ ທ຺ເວ ຊນາ ຊາມາຕິກສສຸຣາ ກາເລນ ກລຫໍ ກໂຣນ຺ຕິ, ກາເລນ ເອກໂຕ ຈຣນ຺ຕິ, ອິມສ຺ມິໍ ປນ ກາເລ ເອກໂຕ ຈຣນ຺ຕິ. ປຏລິໂຍຕິ ຄຓງ຺ຄຓູປາຫນາ. ຂຄ຺ຄໍ ໂອລຄ຺ເຄຕ຺ວາຕິ ຂຄ຺ຄໍ ອໍເສ ໂອລຄ຺ເຄຕ຺ວາ. ຉຕ຺ເຕນາຕິ ທິພ຺ພເສຕຈ຺ຉຕ຺ເຕນ ມຕ຺ຖເກ ຘາຣຍມາເນນ. ອປພ຺ຍາມໂຕ ກຣິຕ຺ວາຕິ ພ຺ຍາມໂຕ ອກຕ຺ວາ. ຈິຣທິກ຺ຂິຕານນ຺ຕິ ຈິຣສມາທິຓ຺ຓວຕານໍ. ອິໂຕ ປຏິກ຺ກມ຺ມາຕິ ‘‘ອິໂຕ ປກ຺ກມ ປຣິວຊ຺ຊຍ, ມາ ອຸປຣິວາເຕ ຕິຏ຺ຐາ’’ຕິ ວທນ຺ຕິ. ນ ເຫຕ຺ຖ ເທວາຕິ ເອຕສ຺ມິໍ ສີລວນ຺ຕານໍ ຄນ຺ເຘ ເທວາ ນ ປຏິກ຺ກູລສຎ຺ຎິໂນ, ອິຏ຺ຐກນ຺ຕມນາປສຎ຺ຎິໂນເຍວາຕິ ທີເປຕິ. ນວມໍ.

໑໐. ສມຸທ຺ທກສຸຕ຺ຕວຓ຺ຓນາ

໒໕໖. ທສເມ ສມຸທ຺ທຕີເຣ ປຓ຺ຓກຸຏີສູຕິ ຈກ຺ກວາຬມຫາສມຸທ຺ທປິຏ຺ຐິຍໍ ຣຊຕປຏ຺ຏວຓ຺ເຓ ວາລຸກປຸຬິເນ ວຸຕ຺ຕປ຺ປກາຣາສຸ ປຓ຺ຓສາລາສຸ ວສນ຺ຕິ. ສິຍາປິ ໂນຕິ ສິຍາປິ ອມ຺ຫາກໍ. ອຠຍທກ຺ຂິຓໍ ຍາເຈຍ຺ຍາມາຕິ ອຠຍທານໍ ຍາເຈຍ຺ຍາມ. ເຍຠຸຍ຺ເຍນ ກິຣ ເທວາສຸຣສງ຺ຄາໂມ ມຫາສມຸທ຺ທປິຏ຺ເຐ ໂຫຕິ. ອສຸຣານໍ ນ ສພ຺ພກາລໍ ຊໂຍ ໂຫຕິ, ພຫຸວາເຣ ປຣາຊໂຍວ ໂຫຕິ. ເຕ ເທເວຫິ ປຣາຊິຕາ ປລາຍນ຺ຕາ ອິສີນໍ ອສ຺ສມປເທນ ຄຈ຺ຉນ຺ຕາ ‘‘ສກ຺ໂກ ອິເມຫິ ສທ຺ຘິໍ ມນ຺ເຕຕ຺ວາ ອມ຺ເຫ ນາເສຕິ, ຄຓ຺ຫຖ ປຸຕ຺ຕຫຕາຍ ປຸຕ຺ເຕ’’ຕິ ກຸປິຕາ ອສ຺ສມປເທ ປານີຍຆຏຈງ຺ກມນສາລາທີນິ ວິທ຺ຘໍເສນ຺ຕິ. ອິສໂຍ ອຣຎ຺ຎໂຕ ຜລາຜລໍ ອາທາຍ ອາຄຕາ ນໍ ທິສ຺ວາ ປຸນ ທຸກ຺ເຂນ ປຏິປາກຕິກໍ ກໂຣນ຺ຕິ. ເຕປິ ປຸນປ຺ປຸນໍ ຕເຖວ ວິນາເສນ຺ຕິ. ຕສ຺ມາ ‘‘ອິທານິ ເຕສໍ ສງ຺ຄາໂມ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐິໂຕ’’ຕິ ສຸຕ຺ວາ ເອວໍ ຈິນ຺ຕຍິໍສຸ.

ກາມໍກໂຣຕິ ອິຈ຺ຉິຕກໂຣ. ຠຍສ຺ສ ອຠຍສ຺ສ ວາຕິ ຠຍໍ ວາ ອຠຍໍ ວາ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ສເຈ ຕ຺ວໍ ອຠຍໍ ທາຕຸກາໂມ, ອຠຍໍ ທາຕຸໍ ປໂຫສິ. ສເຈ ຠຍໍ ທາຕຸກາໂມ. ຠຍໍ ທາຕຸໍ ປໂຫສິ. ອມ຺ຫາກໍ ປນ ອຠຍທານໍ ເທຫີຕິ. ທຸຏ຺ຐານນ຺ຕິ ວິຣຸທ຺ຘານໍ. ປວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເຂຕ຺ເຕ ປຕິຏ຺ຐາປິຕໍ.

ຕິກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ອຸພ຺ພິຊ຺ຊີຕິ ສາຍມາສຠຕ຺ຕໍ ຠຸຎ຺ຊິຕ຺ວາ ສຍນໍ ອຠິຣຸຍ຺ຫ ນິປນ຺ໂນ ນິທ຺ທາຍ ໂອກ຺ກນ຺ຕມຕ຺ຕາຍ ສມນ຺ຕາ ຐຕ຺ວາ ສຕ຺ຕິສເຕນ ປຫໂຏ ວິຍ ວິຣວນ຺ໂຕ ອຸຏ຺ຐຫຕິ, ທສໂຍຊນສຫສ຺ສໍ ອສຸຣຠວນໍ ‘‘ກິມິທ’’ນ຺ຕິ ສງ຺ໂຂຠໍ ອາປຊ຺ຊຕິ. ອຖ ນໍ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ‘‘ກິມິທ’’ນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉນ຺ຕິ. ໂສ ‘‘ນ ກິຎ຺ຈີ’’ຕິ ວທຕິ. ທຸຕິຍຍາມາທີສຸປິ ເອເສວ ນໂຍ. ອິຕິ ອສຸຣານໍ ‘‘ມາ ຠາຍິ, ມຫາຣາຊາ’’ຕິ ຕໍ ອສ຺ສາເສນ຺ຕານໍເຍວ ອຣຸຓໍ ອຸຄ຺ຄຈ຺ຉຕິ. ເອວມສ຺ສ ຕໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ເຄລຎ຺ຎຊາຕໍ ຈິຕ຺ຕໍ ເວປຕິ. ເຕເນວ ຈສ຺ສ ‘‘ເວປຈິຕ຺ຕີ’’ຕິ ອປຣໍ ນາມໍ ອຸທປາທີຕິ. ທສມໍ.

ປຐໂມ ວຄ຺ໂຄ.