໗. ເປສວຕີວິມານວຓ຺ຓນາ

ຜລິກຣຊຕເຫມຊາລຉນ຺ນນ຺ຕິ ເປສວຕີວິມານໍ. ຕສ຺ສ ກາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ? ຠຄວາ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ວິຫຣຕິ ເຊຕວເນ. ເຕນ ສມເຍນ ມຄເຘສຸ ນາລກຄາເມ ເອກສ຺ມິໍ ຄຫປຕິມຫາສາຣກຸເລ ເປສວຕີ ນາມ ກຸລສຸຓ຺ຫາ ອໂຫສິ. ສາ ກິຣ ກສ຺ສປສ຺ສ ຠຄວໂຕ ໂຍຊນິເກ ກນກຖູເປ ກຍິຣມາເນ ທາຣິກາ ຫຸຕ຺ວາ ມາຕຣາ ສທ຺ຘິໍ ເຈຕິຍຏ຺ຐານໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ມາຕຣໍ ປຸຈ຺ຉິ ‘‘ກິໍ ອິເມ, ອມ຺ມ, ກໂຣນ຺ຕີ’’ຕິ? ‘‘ເຈຕິຍໍ ກາຕຸໍ ສຸວຓ຺ຓິຏ຺ຐກາ ກໂຣນ຺ຕີ’’ຕິ. ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ທາຣິກາ ປສນ຺ນມານສາ ມາຕຣໍ ອາຫ – ‘‘ອມ຺ມ, ມມ ຄີວາຍ ອິທໍ ໂສວຓ຺ຓມຍໍ ຂຸທ຺ທກປິຬນ຺ຘນໍ ອຕ຺ຖິ, ອິມາຫໍ ເຈຕິຍຕ຺ຖາຍ ເທມີ’’ຕິ. ມາຕາ ‘‘ສາຘຸ ເທຫີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຕໍ ຄີວໂຕ ໂອມຸຎ຺ຈິຕ຺ວາ ສຸວຓ຺ຓກາຣສ຺ສ ຫຕ຺ເຖ ອທາສິ ‘‘ອິທໍ ອິມາຍ ທາຣິກາຍ ປຣິຈ຺ຈຊິຕໍ, ອິມມ຺ປິ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ອິຏ຺ຐກໍ ກໂຣຫີ’’ຕິ. ສຸວຓ຺ຓກາໂຣ ຕຖາ ອກາສິ. ສາ ທາຣິກາ ອປຣຠາເຄ ກາລໍ ກຕ຺ວາ ເຕເນວ ປຸຎ຺ຎກມ຺ເມນ ເທວໂລເກ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ສຸຄຕິຍໍເຍວ ອປຣາປຣໍ ສໍສຣນ຺ຕີ ອມ຺ຫາກໍ ຠຄວໂຕ ກາເລ ນາລກຄາເມ ນິພ຺ພຕ຺ຕາ ອນຸກ຺ກເມນ ທ຺ວາທສວສ຺ສິກາ ຊາຕາ.

ສາ ເອກທິວສໍ ມາຕຣາ ເປສິຕໍ ມູລໍ ຄເຫຕ຺ວາ ເຕລຕ຺ຖາຍ ອຎ຺ຎຕຣໍ ອາປຓໍ ອຄມາສິ. ຕສ຺ມິຎ຺ຈ ອາປເຓ ອຎ຺ຎຕໂຣ ກຸຏຸມ຺ພິຍປຸຕ຺ໂຕ ປິຕຣາ ນິທຫິຕ຺ວາ ຐປິຕໍ ພຫຸໍ ຫິຣຎ຺ຎສຸວຓ຺ຓໍ ມຸຕ຺ຕາມຓິຣຕນານິ ຈ ຄເຫຕຸໍ ອຸທ຺ຘຣນ຺ໂຕ ອາປຓິໂກ ກມ຺ມພເລນ ກຖລປາສາຓສກ຺ຂຣຣູເປນ ອຸປຏ຺ຐຫນ຺ຕານິ ທິສ຺ວາ ຕໂຕ ເອກເທສໍ ‘‘ປຸຎ຺ຎວນ຺ຕານໍ ວເສນ ຫິຣຎ຺ຎສຸວຓ຺ຓາທິ ຠວິສ຺ສຕີ’’ຕິ ວີມໍສິຕຸໍ ຣາສິໍ ກຕ຺ວາ ຐເປສິ. ອຖ ນໍ ສາ ທາຣິກາ ທິສ຺ວາ ‘‘ກສ຺ມາ ອາປເຓ ຣຕນານິ ເອວໍ ຐປິຕານິ, ນນຸ ນາມ ສມ຺ມເທວ ປຏິສາເມຕພ຺ພານີ’’ຕິ ອາຫ. ອາປຓິໂກ ຕໍ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ມຫາປຸຎ຺ຎາ ອຍໍ ທາຣິກາ, ອິມິສ຺ສາ ວເສນ ສພ຺ພມິທໍ ຫິຣຎ຺ຎາທິ ເອວ ຫຸຕ຺ວາ ອມ຺ຫາກໍ ວິນິໂຍຄໍ ຄມິສ຺ສຕິ, ສງ຺ຄຓ຺ຫິສ຺ສາມິ ນ’’ນ຺ຕິ ຈິນ຺ເຕຕ຺ວາ ຕສ຺ສາ ມາຕຸ ສນ຺ຕິກໍ ຄນ຺ຕ຺ວາ ‘‘ອິມໍ ທາຣິກໍ ມຍ຺ຫໍ ປຸຕ຺ຕສ຺ສຕ຺ຖາຍ ເທຫີ’’ຕິ ວາເຣຕ຺ວາ ພຫຸຘນໍ ທຕ຺ວາ ອາວາຫວິວາຫໍ ກຕ຺ວາ ຕໍ ອຕ຺ຕໂນ ເຄຫໍ ອາເນສິ. ອຖສ຺ສາ ສີລາຈາຣໍ ຎຕ຺ວາ ຠຓ຺ຑາຄາຣໍ ວິວຣິຕ຺ວາ ‘‘ກິໍ ເອຕ຺ຖ ປສ຺ສສີ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຕາຍ ‘‘ຫິຣຎ຺ຎສຸວຓ຺ຓມຓິເມວ ຣາສິກຕໍ ປສ຺ສາມີ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ ‘‘ເອຕານິ ອມ຺ຫາກໍ ກມ຺ມພເລນ ອນ຺ຕຣຘາຍນ຺ຕານິ ຕວ ປຸຎ຺ຎວິເສເສນ ປຸນ ວິເສສານິ ຊາຕານິ, ຕສ຺ມາ ອິໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ອິມສ຺ມິໍ ເຄເຫ ສພ຺ພໍ ຕ຺ວໍເຍວ ວິຈາເຣຫິ, ຕຍາ ທິນ຺ນເມວ ມຍໍ ປຣິຠຸຎ຺ຊິສ຺ສາມາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ຕໂຕ ປຠຸຕິ ຕໍ ‘‘ເປສວຕີ’’ຕິ ໂວຫຣິໍສຸ.

ເຕນ ຈ ສມເຍນ ອາຍສ຺ມາ ຘມ຺ມເສນາປຕິ ອຕ຺ຕໂນ ອາຍຸສງ຺ຂາຣານໍ ປຣິກ຺ຂີຓຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ‘‘ມຍ຺ຫໍ ມາຕຸຍາ ຣູປສາຣິພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ໂປສາວນິກມູລໍ ທຕ຺ວາ ປຣິນິພ຺ພາຍິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຈິນ຺ເຕຕ຺ວາ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ປຣິນິພ຺ພານໍ ອນຸຊານາເປຕ຺ວາ ສຕ຺ຖຸ ອາຓາຍ ມຫນ຺ຕໍ ປາຏິຫາຣິຍໍ ທສ຺ເສຕ຺ວາ ອເນເກຫິ ຖຸຕິສຫສ຺ເສຫິ ຠຄວນ຺ຕໍ ໂຖເມຕ຺ວາ ຍາວ ທສ຺ສນວິສຍາຕິກ຺ກມາ ອຠິມຸໂຂວ ອປກ຺ກມິຕ຺ວາ ປຸນ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆປຣິວຸໂຕ ວິຫາຣາ ນິກ຺ຂມ຺ມ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ໂອວາທໍ ທຕ຺ວາ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ອານນ຺ທໍ ສມສ຺ສາເສຕ຺ວາ ຈຕສ຺ໂສປິ ປຣິສາ ນິວຕ຺ເຕຕ຺ວາ ອນຸກ຺ກເມນ ນາລກຄາມໍ ປຕ຺ວາ ມາຕຣໍ ໂສຕາປຕ຺ຕິຜເລ ປຕິຏ຺ຐາເປຕ຺ວາ ປຈ຺ຈູສສມເຍ ຊາໂຕວຣເກ ປຣິນິພ຺ພາຍິ. ປຣິນິພ຺ພຸຕສ຺ສ ຈສ຺ສ ສຣີຣສກ຺ກາຣກຣຓວເສນ ເທວາ ເຈວ ມນຸສ຺ສາ ຈ ສຕ຺ຕາຫໍ ວີຕິນາເມສຸໍ, ອຄຣຸຈນ຺ທນາທີຫິ ຫຕ຺ຖສຕຸພ຺ເພຘໍ ຈິຕກມກໍສຸ.

ເປສວຕີປິ ເຖຣສ຺ສ ປຣິນິພ຺ພານໍ ສຸຕ຺ວາ ‘‘ຄນ຺ຕາ ປູເຊສ຺ສາມີ’’ຕິ ສຸວຓ຺ຓປຸປ຺ເຜຫິ ຄນ຺ຘຊາເຕຫິ ຈ ປູຣິຕານິ ຈງ຺ໂກຏການິ ຄາຫາເປຕ຺ວາ ຄນ຺ຕຸກາມາ ສສຸຣໍ ອາປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ເຕນ ‘‘ຕ຺ວໍ ຄຣຸຠາຣາ, ຕຕ຺ຖ ຈ ມຫາຊນສມ຺ມທ຺ໂທ, ປຸປ຺ຜຄນ຺ຘານິ ເປເສຕ຺ວາ ອິເຘວ ໂຫຫີ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕາປິ ສທ຺ຘາຊາຕາ ‘‘ຍທິປິ ເມ ຕຕ຺ຖ ຊີວິຕນ຺ຕຣາໂຍ ສິຍາ, ຄນ຺ຕາວ ປູຊາສກ຺ກາຣໍ ກຣິສ຺ສາມີ’’ຕິ ຕໍ ວຈນໍ ອຄ຺ຄເຫຕ຺ວາ ສປຣິວາຣາ ຕຕ຺ຖ ຄນ຺ຕ຺ວາ ຄນ຺ຘປຸປ຺ຜາທີຫິ ປູເຊຕ຺ວາ ກຕຎ຺ຊລີ ອຏ຺ຐາສິ. ຕສ຺ມິຎ຺ຈ ສມເຍ ເຖຣໍ ປູເຊຕຸໍ ອາຄຕານໍ ຣາຊປຣິສານໍ ຫຕ຺ຖີ ມຕ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ຕໍ ປເທສໍ ອຸປຄຎ຺ຉິ. ຕໍ ທິສ຺ວາ ມຣຓຠຍຠີເຕສຸ ມນຸສ຺ເສສຸ ປລາຍນ຺ເຕສຸ ຊນສມ຺ມທ຺ເທນ ປຕິຕໍ ເປສວຕິໍ ມຫາຊໂນ ອກ຺ກມິຕ຺ວາ ມາເຣສິ. ສາ ປູຊາສກ຺ກາຣໍ ກຕ຺ວາ ເຖຣຄຕາຍ ສທ຺ຘາຍ ສມ຺ປນ຺ນຈິຕ຺ຕາ ເອວ ກາລໍ ກຕ຺ວາ ຕາວຕິໍສຠວເນ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ, ອຈ຺ຉຣາສຫສ຺ສຎ຺ຈສ຺ສາ ປຣິວາໂຣ ອໂຫສິ.

ສາ ຕາວເທວ ອຕ຺ຕໂນ ທິພ຺ພສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ໂອໂລເກຕ຺ວາ ‘‘ກີທິເສນ ນຸ ໂຂ ປຸຎ຺ເຎນ ມຍາ ເອສາ ລທ຺ຘາ’’ຕິ, ຕສ຺ສາ ເຫຕຸໍ ອຸປຘາເຣນ຺ຕີ ເຖຣໍ ອຸທ຺ທິສ຺ສ ກຕໍ ປູຊາສກ຺ກາຣໍ ທິສ຺ວາ, ຣຕນຕ຺ຕເຍ ອຠິປ຺ປສນ຺ນມານສາ ສຕ຺ຖາຣໍ ວນ຺ທິຕຸໍ ອຈ຺ຉຣາສຫສ຺ສປຣິວຸຕາ ສຏ຺ຐິສກຏຠາຣາລງ຺ກາຣປຏິມຓ຺ຑິຕຕ຺ຕຠາວາ ສຸມຫຕິຍາ ເທວິທ຺ຘິຍາ ຈນ຺ໂທ ວິຍ ຈ ສູຣິໂຍ ວິຍ ຈ ທສ ທິສາ ໂອຠາສຍມານາ ສຫ ວິມາເນນ ອາຄນ຺ຕ຺ວາ ວິມານໂຕ ໂອຣຸຍ຺ຫ ຠຄວນ຺ຕໍ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ອຎ຺ຊລິໍ ປຄ຺ຄຍ຺ຫ ອຏ຺ຐາສິ. ເຕນ ຈ ສມເຍນ ອາຍສ຺ມາ ວງ຺ຄີໂສ ຠຄວໂຕ ສມີເປ ນິສິນ຺ໂນ ຠຄວນ຺ຕໍ ເອວມາຫ ‘‘ປຏິຠາຕິ ມໍ ຠຄວາ ອິມິສ຺ສາ ເທວຕາຍ ກຕກມ຺ມໍ ປຸຈ຺ຉິຕຸ’’ນ຺ຕິ. ‘‘ປຏິຠາຕຸ ຕໍ, ວງ຺ຄີສາ’’ຕິ ຠຄວາ ອໂວຈ. ອຖ ອາຍສ຺ມາ ວງ຺ຄີໂສ ຕາຍ ເທວຕາຍ ກຕກມ຺ມໍ ປຸຈ຺ຉິຕຸກາໂມ ປຐມໍ ຕາວສ຺ສາ ວິມານໍ ສໍວຓ຺ເຓນ຺ໂຕ ອາຫ –

໖໔໖. ‘‘ຜລິກຣຊຕເຫມຊາລຉນ຺ນໍ, ວິວິຘຈິຕ຺ຣຕລມທ຺ທສໍ ສຸຣມ຺ມໍ;

ພ຺ຍມ຺ຫໍ ສຸນິມ຺ມິຕໍ ໂຕຣຓູປປນ຺ນໍ, ຣຸຈກຸປກິຓ຺ຓມິທໍ ສຸຠໍ ວິມານໍ.

໖໔໗. ‘‘ຠາຕິ ຈ ທສ ທິສາ ນເຠວ ສຸຣິໂຍ, ສຣເທ ຕໂມນຸໂທ ສຫສ຺ສຣໍສີ;

ຕຖາ ຕປຕິ ມິທໍ ຕວ ວິມານໍ, ຊລມິວ ຘູມສິໂຂ ນິເສ ນຠຄ຺ເຄ.

໖໔໘. ‘‘ມຸສຕີວ ນຍນໍ ສເຕຣຕາວ, ອາກາເສ ຐປິຕມິທໍ ມນຸຎ຺ຎໍ;

ວີຓາມຸຣຊສມ຺ມຕາຬຆຸຏ຺ຐໍ, ອິທ຺ຘໍ ອິນ຺ທປຸຣໍ ຍຖາ ຕເວທໍ.

໖໔໙. ‘‘ປທຸມກຸມຸທຸປ຺ປລກຸວລຍໍ, ໂຍຘິກພນ຺ຘຸກໂນຊກາ ຈ ສນ຺ຕິ;

ສາລກຸສຸມິຕປຸປ຺ຜິຕາ ອໂສກາ, ວິວິຘທຸມຄ຺ຄສຸຄນ຺ຘເສວິຕມິທໍ.

໖໕໐. ‘‘ສຬລລພຸຊຠຸຊກສໍຍຸຕ຺ຕາ, ກຸສກສຸຜຸລ຺ລິຕລຕາວລມ຺ພິນີຫິ;

ມຓິຊາລສທິສາ ຍສສ຺ສິນີ, ຣມ຺ມາ ໂປກ຺ຂຣຓີ ອຸປຏ຺ຐິຕາ ເຕ.

໖໕໑. ‘‘ອຸທກຣຸຫາ ຈ ເຍຕ຺ຖິ ປຸປ຺ຜຊາຕາ, ຖລຊາ ເຍ ຈ ສນ຺ຕິ ຣຸກ຺ຂຊາຕາ;

ມານຸສກາມານຸສ຺ສກາ ຈ ທິພ຺ພາ, ສພ຺ເພ ຕຸຍ຺ຫໍ ນິເວສນມ຺ຫິ ຊາຕາ.

໖໕໒. ‘‘ກິສ຺ສ ສໍຍມທມສ຺ສຍໍ ວິປາໂກ, ເກນາສິ ກມ຺ມຜເລນິຘູປປນ຺ນາ;

ຍຖາ ຈ ເຕ ອຘິຄຕມິທໍ ວິມານໍ, ຕທນຸປທໍ ອວຈາສິຬາຣປມ຺ເຫ’’ຕິ.

໖໔໖. ຕຕ຺ຖ ຜລິກຣຊຕເຫມຊາລຉນ຺ນນ຺ຕິ ຜລິກມຓີຫິ ຣຊຕເຫມຊາເລຫິ ຈ ຉາທິຕໍ, ຜລິກມຓິມຍາຫິ ຠິຕ຺ຕີຫິ ຣຊຕເຫມມເຍຫິ ຊາເລຫິ ຈ ສມນ຺ຕໂຕ ເຫຏ຺ຐາ ຈ ອຸປຣິ ຈ ຉາທິຕໍ, ວິວິຘວຓ຺ຓານໍ ວິຈິຕ຺ຕສນ຺ນິເວສານຎ຺ຈ ຕລານໍ ຠູມີນໍ ວເສນ ວິວິຘຈິຕ຺ຣຕລໍ ອທ຺ທສໍ ປສ຺ສິໍ. ສຸຣມ຺ມນ຺ຕິ ສຸຏ຺ຐຸ ຣມຓີຍໍ. ວິຫຣິຕຸກາມາ ວສນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖາຕິ ພ຺ຍມ຺ຫໍ, ຠວນໍ. ໂຕຣຓູປປນ຺ນນ຺ຕິ ວິວິຘມາລາກມ຺ມາທິວິຈິຕ຺ເຕນ ສຕ຺ຕຣຕນມເຍນ ໂຕຣເຓນ ອຸເປຕໍ. ໂຕຣຓນ຺ຕິ ວາ ທ຺ວາຣໂກຏ຺ຐກປາສາທສ຺ສ ນາມໍ, ເຕນ ຈ ອເນກຠູມເກນ ວິຈິຕ຺ຕາກາເຣນ ຕໍ ວິມານໍ ອຸເປຕໍ. ຣຸຈກຸປຕິຓ຺ຓນ຺ຕິ ສຸວຓ຺ຓວາລິກາຫິ ໂອກິຓ຺ຓງ຺ຄຓໍ. ວາລິກສທິສາ ຫິ ສຸວຓ຺ຓຂຓ຺ຑາ ຣຸຈາ ນາມ, ຣຸຈເມວ ຣຸຈກນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສຸຠນ຺ຕິ ໂສຠຕິ, ສຸຏ຺ຐຸ ຠາຕີຕິ ວາ ສຸຠໍ. ວິມານນ຺ຕິ ວິສິຏ຺ຐມານໍ, ປມາຓໂຕ ມຫນ຺ຕນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໖໔໗. ຠາຕີຕິ ໂຊຕຕິ ອຸຊ຺ຊລຕິ. ນເຠວ ສຸຣິໂຍຕິ ອາກາເສ ອາທິຈ຺ໂຈ ວິຍ. ສຣເທຕິ ສຣທສມເຍ. ຕໂມນຸໂທຕິ ອນ຺ຘກາຣວິທ຺ຘໍສໂນ. ຕຖາ ຕປຕິ ມິທນ຺ຕິ ຍຖາ ສຣທກາເລ ສຫສ຺ສຣໍສີ ສູຣິໂຍ, ຕຖາ ຕປຕິ ທິພ຺ພຕິ ອິທໍ ຕວ ວິມານໍ, ມ-ກາໂຣ ປທສນ຺ຘິກໂຣ. ຊລມິວ ຘູມສິໂຂຕິ ຊລນ຺ໂຕ ອຄ຺ຄິ ວິຍ. ອຄ຺ຄິ ຫິ ຕສ຺ສ ອຄ຺ຄໂຕ ຘູໂມ ປຎ຺ຎາຍຕີຕິ ‘‘ຘູມສິໂຂ ຘູມເກຕູ’’ຕິ ຈ ວຸຈ຺ຈຕິ. ນິເສຕິ ນິສຕິ, ຣຕ຺ຕິຍນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ນຠຄ຺ເຄຕິ ນຠໂກຏ຺ຐາເສ, ອາກາສປເທເສຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ‘‘ນຄຄ຺ເຄ’’ຕິ ວາ ປາໂຐ, ປພ຺ພຕສິຂເຣຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອິທໍ ຕວ ວິມານນ຺ຕິ ໂຍຊນາ.

໖໔໘. ມຸສຕີວ ນຍນນ຺ຕິ ອຕິວິຍ ອຕ຺ຕໂນ ປຠສ຺ສຣຕາຍ ປຏິຫນນ຺ຕໍ ທສ຺ສນກິຈ຺ຈໍ ກາຕຸໍ ອເທນ຺ຕໍ ໂອໂລເກນ຺ຕານໍ ຈກ຺ຂຸໍ ມຸສຕິ ວິຍ. ເຕນາຫ ‘‘ສເຕຣຕາວາ’’ຕິ, ວິຊ຺ຊຸລຕາ ວິຍາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ວີຓາມຸຣຊສມ຺ມຕາຬຆຸຏ຺ຐນ຺ຕິ ມຫຕີອາທິວີຓານໍ ເຠຣິອາທິປຏຫານໍ ຫຕ຺ຖຕາຬກໍສຕາຬານຎ຺ຈ ສທ຺ເທຫິ ໂຆສິຕໍ ເອກນິນ຺ນາທໍ. ອິທ຺ຘນ຺ຕິ ເທວປຸຕ຺ເຕຫິ ເທວຘີຕາຫິ ທິພ຺ພສມ຺ປຕ຺ຕິຍາ ຈ ສມິທ຺ຘໍ. ອິນ຺ທປຸຣໍ ຍຖາຕິ ສຸທສ຺ສນນຄຣໍ ວິຍ.

໖໔໙. ປທຸມານິ ຈ ກຸມຸທານິ ຈ ອຸປ຺ປລານິ ຈ ກຸວລຍານິ ຈ ປທຸມກຸມຸທຸປ຺ປລກຸວລຍນ຺ຕິ ເອກຕ຺ຕວເສນ ວຸຕ຺ຕໍ. ອຕ຺ຖີຕິ ວຈນໍ ປຣິຓາເມຕ຺ວາ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ. ຕຕ຺ຖ ປທຸມຄ຺ຄຫເຓນ ປຸຓ຺ຑຣີກມ຺ປິ ຄຫິຕໍ, ກຸມຸທຄ຺ຄຫເຓນ ເສຕຣຕ຺ຕເຠທານິ ສພ຺ພານິ ກຸມຸທານິ, ອຸປ຺ປລຄ຺ຄຫເຓນ ຣຕ຺ຕອຸປ຺ປລໍ ສພ຺ພາ ວາ ອຸປ຺ປລຊາຕິ, ກຸວລຍຄ຺ຄຫເຓນ ນີລຸປ຺ປລເມວ ຄຫິຕນ຺ຕິ ເວທິຕພ຺ພໍ. ໂຍຘິກພນ຺ຘຸກໂນຊກາ ຈ ສນ຺ຕີຕິ ຈ-ກາໂຣ ນິປາຕມຕ຺ຕໍ, ໂຍຘິກພນ຺ຘຸຊີວກອໂນຊກຣຸກ຺ຂາ ຈ ສນ຺ຕີຕິ ອຕ຺ໂຖ. ເກຈິ ‘‘ອໂນຊກາປິ ສນ຺ຕີ’’ຕິ ປາຐໍ ວຕ຺ວາ ‘‘ອໂນຊກາປີຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕີ’’ຕິ ອຕ຺ຖໍ ວທນ຺ຕິ. ສາລກຸສຸມິຕປຸປ຺ຜິຕາ ອໂສກາຕິ ສາລາ ກຸສຸມິຕາ ປຸປ຺ຜິຕາ ອໂສກາຕິ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ. ວິວິຘທຸມຄ຺ຄສຸຄນ຺ຘເສວິຕມິທນ຺ຕິ ນານາວິຘານໍ ອຸຕ຺ຕມຣຸກ຺ຂານໍ ໂສຠເນຫິ ຄນ຺ເຘຫິ ເສວິຕໍ ປຣິຠາວິຕໍ ອິທໍ ເຕ ວິມານນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໖໕໐. ສຬລລພຸຊຠຸຊກສໍຍຸຕ຺ຕາຕິ ຕີເຣ ຐິເຕຫິ ສຬເລຫິ ລພຸເຊຫິ ຠຸຊກຣຸກ຺ເຂຫິ ຈ ສຫິຕາ. ຠຸຊໂກ ນາມ ເອໂກ ສຸຄນ຺ຘຣຸກ຺ໂຂ ເທວໂລເກ ຈ ຄນ຺ຘມາທເນ ຈ ອຕ຺ຖິ, ອຎ຺ຎຕ຺ຖ ນຕ຺ຖີຕິ ວທນ຺ຕິ. ກຸສກສຸຜຸລ຺ລິຕລຕາວລມ຺ພິນີຫີຕິ ກຸສເກຫິ ຕາລນາຬິເກຣາທີຫິ ຕິຓຊາຕີຫິ ໂອລມ຺ພມານາຫິ ສນ຺ຕານກວລ຺ລິອາທີຫິ ສຸຏ຺ຐຸ ກຸສຸມິຕລຕາຫິ ຈ ສໍຍຸຕ຺ຕາຕິ ໂຍຊນາ. ມຓິຊາລສທິສາຕິ ມຓິຊາລສທິສຊລາ. ‘‘ມຓິຊລສທິສາ’’ຕິປິ ປາຬິ, ມຓິສທິສຊລາຕິ ອຕ຺ໂຖ. ຍສສ຺ສິນີຕິ ເທວຕາຍ ອາລປນໍ. ອຸປຏ຺ຐິຕາ ເຕຕິ ຍຖາວຸຕ຺ຕຄຸຓາ ຣມຓີຍາ ໂປກ຺ຂຣຓີ ຕວ ວິມານສມີເປ ຐິຕາ.

໖໕໑. ອຸທກຣຸຫາຕິ ຍຖາວຸຕ຺ເຕ ປທຸມາທິເກ ສນ຺ຘາຍ ວທຕິ. ເຍຕ຺ຖີຕິ ເຍ ອຕ຺ຖິ. ຖລຊາຕິ ໂຍຘິກາທິກາ. ເຍ ຈ ສນ຺ຕີຕິ ເຍ ອຎ຺ເຎປິ ຣຸກ຺ຂຊາຕາ ປຸປ຺ຜູປຄາ ຈ ຜລູປຄາ ຈ, ເຕປິ ຕວ ວິມານສມີເປ ສນ຺ຕິເຍວ.

໖໕໒. ກິສ຺ສ ສໍຍມທມສ຺ສຍໍ ວິປາໂກຕິ ກາຍສໍຍມາທີສຸ ກີທິສສ຺ສ ສໍຍມສ຺ສ, ອິນ຺ທ຺ຣິຍທມນາທີສຸ ກີທິສສ຺ສ ທມສ຺ສ ອຍໍ ວິປາໂກ. ເກນາສີຕິ ອຎ຺ຎເມວ ອຸປປຕ຺ຕິນິພ຺ພຕ຺ຕກໍ, ອຎ຺ຎໍ ອຸປໂຠຄສຸຂນິພ຺ພຕ຺ຕກໍ ໂຫຕີຕິ ‘‘ເກນາສິ ກມ຺ມຜເລນິຘູປປນ຺ນາ’’ຕິ ວຕ຺ວາ ປຸນ ‘‘ຍຖາ ຈ ເຕ ອຘິຄຕມິທໍ ວິມານ’’ນ຺ຕິ ອາຫ. ຕຕ຺ຖ ກມ຺ມຜເລນາຕິ ກມ຺ມຜເລນ ວິປຈ຺ຈິຕຸໍ ອາຣທ຺ເຘນາຕິ ວຈນເສໂສ, ອິຕ຺ຖມ຺ຠູຕລກ຺ຂເຓ ເຈຕໍ ກຣຓວຈນໍ. ຕທນຸປທໍ ອວຈາສີຕິ ຕໍ ກມ຺ມໍ ມຍາ ວຸຕ຺ຕປທສ຺ສ ອນຸປທໍ ອນຸຣູປປທໍ ກຕ຺ວາ ກເຖຍ຺ຍາສິ. ອຬາຣປມ຺ເຫຕິ ພຫລສໍຫຕປຂຸເມ, ໂຄປຂຸເມຕິ ອຘິປ຺ປາໂຍ.

ອຖ ເທວຕາ ອາຫ –

໖໕໓. ‘‘ຍຖາ ຈ ເມ ອຘິຄຕມິທໍ ວິມານໍ, ໂກຎ຺ຈມຍູຣຈໂກຣ ສງ຺ຆຈຣິຕໍ;

ທິພ຺ຍປິລວຫໍສຣາຊຈິຓ຺ຓໍ, ທິຊກາຣຓ຺ຑວໂກກິລາຠິນທິຕໍ.

໖໕໔. ‘‘ນານາສນ຺ຕານກປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂວິວິຘາ, ປາຏລິຊມ຺ພຸອໂສກຣຸກ຺ຂວນ຺ຕໍ;

ຍຖາ ຈ ເມ ອຘິຄຕມິທໍ ວິມານໍ, ຕໍ ເຕ ປເວທຍາມິ ສຸໂຓຫິ ຠນ຺ເຕ.

໖໕໕. ‘‘ມຄຘວຣປຸຣຕ຺ຖິເມນ, ນາລກຄາໂມ ນາມ ອຕ຺ຖິ ຠນ຺ເຕ;

ຕຕ຺ຖ ອໂຫສິໍ ປຸເຣ ສຸຓິສາ, ເປສວຕີຕິ ຕຕ຺ຖ ຊານິໍສຸ ມມໍ.

໖໕໖. ‘‘ສາຫມປຈິຕຕ຺ຖຘມ຺ມກຸສລໍ, ເທວມນຸສ຺ສປູຊິຕໍ ມຫນ຺ຕໍ;

ອຸປຕິສ຺ສໍ ນິພ຺ພຸຕມປ຺ປເມຍ຺ຍໍ, ມຸທິຕມນາ ກຸສຸເມຫິ ອພ຺ຠຸກິຣິໍ.

໖໕໗. ‘‘ປຣມຄຕິຄຕຎ຺ຈ ປູຊຍິຕ຺ວາ, ອນ຺ຕິມເທຫຘຣໍ ອິສິໍ ອຸຬາຣໍ;

ປຫາຍ ມານຸສກໍ ສມຸສ຺ສຍໍ, ຕິທສຄຕາ ອິຘ ມາວສາມິ ຐານ’’ນ຺ຕິ.

໖໕໓. ຕຕ຺ຖ ໂກຎ຺ຈມຍູຣຈໂກຣສງ຺ຆຈຣິຕນ຺ຕິ ສາຣສສິຂຓ຺ຑິກຸມ຺ຠກາຣກຸກ຺ກຸຏຄເຓຫິ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ວິຈຣິຕໍ. ທິພ຺ຍປິລວຫໍສຣາຊຈິຓ຺ຓນ຺ຕິ ອຸທເກ ປິລວິຕ຺ວາ ວິຈຣຓໂຕ ‘‘ປິລວາ’’ຕິ ລທ຺ຘນາເມຫິ ອຸທກສກຸເຓຫິ ຫໍສຣາເຊຫິ ຈ ຕຫິໍ ຕຫິໍ ວິຈຣິຕໍ. ທິຊກາຣຓ຺ຑວໂກກິລາຠິນທິຕນ຺ຕິ ກາຣຓ຺ຑເວຫິ ກາທມ຺ເພຫິ ໂກກິເລຫິ ອຎ຺ເຎຫິ ຈ ທິເຊຫິ ອຠິນາທິຕໍ.

໖໕໔. ນານາສນ຺ຕານກປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂວິວິຘາຕິ ນານາວິຘສາຂາປສາຂວນ຺ຕາ ນານາປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂາ ນານາສນ຺ຕານກປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂາ, ເຕຫິ ວິວິຘໍ ຈິຕ຺ຕາກາຣໍ ວິຈິຕ຺ຕສນ຺ນິເວສໍ ນານາສນ຺ຕານກປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂວິວິຘາ. ‘‘ວິວິຘ’’ນ຺ຕິ ຫິ ວຕ຺ຕພ຺ເພ ‘‘ວິວິຘາ’’ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ສນ຺ຕານກາຕິ ຫິ ກາມວລ຺ລິໂຍ, ນານາວິຘປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂາ ຈ ວິວິຘາ ເອຕ຺ຖ ສນ຺ຕິ, ເຕຫິ ວາ ວິວິຘນ຺ຕິ ນານາສນ຺ຕານກປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂວິວິຘາ. ‘‘ນານາສນ຺ຕານກປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂວິວິຘໍ, ປາຏລິຊມ຺ພຸອໂສກຣຸກ຺ຂວນ຺ຕ’’ນ຺ຕິ ຈ ເກຈິ ປຐນ຺ຕິ. ເຕຫິ ‘‘ປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂາ ສນ຺ຕີ’’ຕິ ປທໍ ອາເນຕ຺ວາ ສມ຺ພນ຺ຘິຕພ຺ພໍ. ‘‘ປຸປ຺ຜຣຸກ຺ຂາ’’ຕິ ວາ ອວິຠຕ຺ຕິກນິທ຺ເທໂສ, ປຸປ຺ຜຣກ຺ຂນ຺ຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ.

໖໕໕. ມຄຘວຣປຸຣຕ຺ຖິເມນາຕິ ມຄຘວເຣ ປຸຣຕ຺ຖິເມນ, ອຠິສມ຺ໂພຘິຏ຺ຐານຕາຍ ອຸຕ຺ຕເມ ມຄຘຣຏ຺ເຐ ປຸຣຕ຺ຖິມທິສາຍ. ຕຕ຺ຖ ອໂຫສິໍ ປຸເຣ ສຸຓິສາຕິ ປຸພ຺ເພ ອຫໍ ຕສ຺ມິໍ ນາລກຄາເມ ເອກສ຺ມິໍ ຄຫປຕິກຸເລ ສຸຓິສາ ສຸຓ຺ຫາ ອໂຫສິໍ.

໖໕໖. ສາຕິ ສຍໍ. ອຕ຺ເຖ ຈ ຘມ຺ເມ ຈ ກຸສໂລຕິ ອຕ຺ຖຘມ຺ມກຸສໂລ, ຠຄວາ. ອປຈິໂຕ ອຕ຺ຖຘມ຺ມກຸສໂລ ເອເຕນາຕິ ອປຈິຕຕ຺ຖຘມ຺ມກຸສໂລ, ຘມ຺ມເສນາປຕິ, ຕໍ. ອປຈິຕໍ ວາ ອປຈໂຍ, ນິພ຺ພານໍ, ຕສ຺ມິໍ ອວສິຏ຺ຐອຕ຺ຖຘມ຺ເມ ຈ ກຸສລໍ, ອປຈິເຕ ວາ ປູຊນີເຍ ອຕ຺ເຖ ຘມ຺ເມ ນິໂຣເຘ ມຄ຺ເຄ ຈ ກຸສລໍ. ມຫນ຺ເຕຫິ ອຸຬາເຣຫິ ສີລກ຺ຂນ຺ຘາທີຫິ ສມນ຺ນາຄຕຕ຺ຕາ ມຫນ຺ຕໍ. ກຸສຸເມຫີຕິ ຣຕນມເຍຫິ ອິຕເຣຫິ ຈ ກຸສຸເມຫິ.

໖໕໗. ປຣມຄຕິຄຕນ຺ຕິ ອນຸປາທິເສສນິພ຺ພານໍ ປຕ຺ຕໍ. ສມຸສ຺ສຍນ຺ຕິ ສຣີຣໍ. ຕິທສຄຕາຕິ ຕິທສຠວນໍ ຄຕາ, ຕາວຕິໍສໍ ເທວນິກາຍໍ ອຸປປນ຺ນາ. ອິຘາຕິ ອິມສ຺ມິໍ ເທວໂລເກ. ອາວສາມິ ຐານນ຺ຕິ ອິມໍ ວິມານໍ ອຘິວສາມິ. ເສສໍ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ.

ເອວໍ ອາຍສ຺ມຕາ ວງ຺ຄີເສນ ເທວຕາຍ ຈ ກຖິຕກຖາມຄ຺ຄໍ ອຏ຺ຐຸປ຺ປຕ຺ຕິໍ ກຕ຺ວາ ຠຄວາ ສມ຺ປຕ຺ຕປຣິສາຍ ວິຕ຺ຖາເຣນ ຘມ຺ມໍ ເທເສສິ. ສາ ເທສນາ ມຫາຊນສ຺ສ ສາຕ຺ຖິກາ ອໂຫສີຕິ.

ເປສວຕີວິມານວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.