໑໒. ມຸທິຕຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ປພ຺ພຊິນ຺ຕິອາທິກາ ອາຍສ຺ມໂຕ ມຸທິຕຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຄາຖາ. ກາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ? ອຍມ຺ປິ ປຸຣິມພຸທ຺ເຘສຸ ກຕາຘິກາໂຣ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຠເວ ປຸຎ຺ຎານິ ອຸປຈິນນ຺ໂຕ ວິປສ຺ສິສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ກຸລເຄເຫ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ວິຎ຺ຎຸຕໍ ປຕ຺ໂຕ ເອກທິວສໍ ສຕ຺ຖາຣໍ ທິສ຺ວາ ປສນ຺ນມານໂສ ເອກໍ ມຎ຺ຈມທາສິ. ໂສ ເຕນ ປຸຎ຺ຎກມ຺ເມນ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສໍສຣນ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ໂກສລຣຏ຺ເຐ ຄຫປຕິກຸເລ ນິພ຺ພຕ຺ຕິຕ຺ວາ ມຸທິໂຕຕິ ລທ຺ຘນາໂມ ວິຎ຺ຎຸຕໍ ປາປຸຓິ. ເຕນ ຈ ສມເຍນ ຕໍ ກຸລໍ ຣຎ຺ຎາ ເກນຈິເທວ ກຣຓີເຍນ ປລິພຸທ຺ຘໍ ອໂຫສິ. ມຸທິໂຕ ຣາຊຠຍາຠີໂຕ ປລາຍິຕ຺ວາ ອຣຎ຺ຎໍ ປວິຏ຺ໂຐ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ຂີຓາສວຕ຺ເຖຣສ຺ສ ວສນຏ຺ຐານໍ ອຸປຄຈ຺ຉິ. ເຖໂຣ ຕສ຺ສ ຠີຕຠາວໍ ຎຕ຺ວາ ‘‘ມາ ຠາຍີ’’ຕິ ສມສ຺ສາເສສິ. ໂສ ‘‘ກິຕ຺ຕເກນ ນຸ ໂຂ, ຠນ຺ເຕ, ກາເລນ ອິທໍ ເມ ຠຍໍ ວູປສເມສ຺ສຕີ’’ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ‘‘ສຕ຺ຕຏ຺ຐມາເສ ອຕິກ຺ກມິຕ຺ວາ’’ຕິ ວຸຕ຺ເຕ – ‘‘ເອຕ຺ຕກໍ ກາລໍ ອຘິວາເສຕຸໍ ນ ສກ຺ໂກມິ, ປພ຺ພຊິສ຺ສາມຫໍ, ຠນ຺ເຕ, ປພ຺ພາເຊຖ ມ’’ນ຺ຕິ ຊີວິຕຣກ຺ຂຓຕ຺ຖໍ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ ຍາຈິ. ເຖໂຣ ຕໍ ປພ຺ພາເຊສິ. ໂສ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ສາສເນ ປຏິລທ຺ຘສທ຺ໂຘ ຠເຍ ວູປສນ຺ເຕປິ ສມຓຘມ຺ມໍເຍວ ໂຣເຈນ຺ໂຕ ກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ຄເຫຕ຺ວາ ວິປສ຺ສນາຍ ກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ໂຕ – ‘‘ອຣຫຕ຺ຕໍ ອປ຺ປຕ຺ວາ ອິມສ຺ມາ ວສນຄພ຺ຠາ ພຫິ ນ ນິກ຺ຂມິສ຺ສາມີ’’ຕິອາທິນາ ປຏິຎ຺ຎໍ ກຕ຺ວາ ວິປສ຺ສນໍ ອຸສ຺ສຸກ຺ກາເປຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ປາປຸຓິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ອປທາເນ (ອປ. ເຖຣ ໑.໓໖.໓໐-໓໓) –

‘‘ວິປສ຺ສິໂນ ຠຄວໂຕ, ໂລກເຊຏ຺ຐສ຺ສ ຕາທິໂນ;

ເອກໍ ມຎ຺ຈໍ ມຍາ ທິນ຺ນໍ, ປສນ຺ເນນ ສປາຓິນາ.

‘‘ຫຕ຺ຖິຍານໍ ອສ຺ສຍານໍ, ທິພ຺ພຍານໍ ສມຊ຺ຌຄໍ;

ເຕນ ມຎ຺ຈກທາເນນ, ປຕ຺ໂຕມ຺ຫິ ອາສວກ຺ຂຍໍ.

‘‘ເອກນວຸຕິໂຕ ກປ຺ເປ, ຍໍ ມຎ຺ຈມທທິໍ ຕທາ;

ທຸຄ຺ຄຕິໍ ນາຠິຊານາມິ, ມຎ຺ຈທານສ຺ສິທໍ ຜລໍ.

‘‘ກິເລສາ ຌາປິຕາ ມຍ຺ຫໍ…ເປ… ກຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາສນ’’ນ຺ຕິ.

ອຣຫຕ຺ຕໍ ປນ ປຕ຺ວາ ວິມຸຕ຺ຕິສຸຂໍ ປຏິສໍເວເທນ຺ໂຕ ສຫາຍຠິກ຺ຂູຫິ ອຘິຄຕໍ ປຸຈ຺ຉິໂຕ ອຕ຺ຕໂນ ປຏິປນ຺ນາກາຣໍ ກເຖນ຺ໂຕ –

໓໑໑. ‘‘ປພ຺ພຊິໍ ຊີວິກຕ຺ໂຖຫໍ, ລທ຺ຘານ ອຸປສມ຺ປທໍ;

ຕໂຕ ສທ຺ຘໍ ປຏິລຠິໍ, ທຬ຺ຫວີຣິໂຍ ປຣກ຺ກມິໍ.

໓໑໒. ‘‘ກາມໍ ຠິຊ຺ຊຕຸຍໍ ກາໂຍ, ມໍສເປສີ ວິສີຍຣຸໍ;

ອຸໂຠ ຊຓ຺ຓຸກສນ຺ຘີຫິ, ຊງ຺ຆາໂຍ ປປຕນ຺ຕຸ ເມ.

໓໑໓. ‘‘ນາສິສ຺ສໍ ນ ປິວິສ຺ສາມິ, ວິຫາຣາ ຈ ນ ນິກ຺ຂເມ;

ນປິ ປສ຺ສໍ ນິປາເຕສ຺ສໍ, ຕຓ຺ຫາສລ຺ເລ ອນູຫເຕ.

໓໑໔. ‘‘ຕສ຺ສ ເມວໍ ວິຫຣໂຕ, ປສ຺ສ ວີຣິຍປຣກ຺ກມໍ;

ຕິສ຺ໂສ ວິຊ຺ຊາ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕາ, ກຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາສນ’’ນ຺ຕິ. –

ຈຕສ຺ໂສ ຄາຖາ ອຠາສິ.

ຕຕ຺ຖ ຊີວິກຕ຺ໂຖຕິ ຊີວິກາຍ ອຕ຺ຖິໂກ ຊີວິກປ຺ປໂຍຊໂນ. ‘‘ເອຕ຺ຖ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ນິພ຺ຠໂຍ ສຸເຂນ ອກິລມນ຺ໂຕ ຊີວິສ຺ສາມີ’’ຕິ ເອວໍ ຊີວິກຕ຺ຖາຍ ປພ຺ພຊິນ຺ຕິ ອຕ຺ໂຖ. ລທ຺ຘານ ອຸປສມ຺ປທນ຺ຕິ ປຐມໍ ສາມເຓຣປພ຺ພຊ຺ຊາຍໍ ຐິໂຕ ຎຕ຺ຕິຈຕຸຕ຺ເຖນ ກມ຺ເມນ ອຸປສມ຺ປທໍ ລຠິຕ຺ວາ. ຕໂຕ ສທ຺ຘໍ ປຏິລຠິນ຺ຕິ ຕໂຕ ອຸປສມ຺ປນ຺ນກາລໂຕ ປຏ຺ຐາຍ ກລ຺ຍາຓມິຕ຺ເຕ ເສວນ຺ໂຕ ທ຺ເວ ມາຕິກາ, ຕິສ຺ໂສ ອນຸໂມທນາ, ເອກຈ຺ຈໍ ສຸຕ຺ຕໍ, ສມຖກມ຺ມຏ຺ຐານໍ, ວິປສ຺ສນາວິຘິຎ຺ຈ ອຸຄ຺ຄຓ຺ຫນ຺ໂຕ ພຸທ຺ຘາທີນໍ ມຫານຸຠາວຕໍ ທິສ຺ວາ – ‘‘ສມ຺ມາສມ຺ພຸທ຺ໂຘ ຠຄວາ, ສ຺ວາກ຺ຂາໂຕ ຘມ຺ໂມ, ສຸປ຺ປຏິປນ຺ໂນ ສງ຺ໂຆ’’ຕິ ຣຕນຕ຺ຕເຍ ສທ຺ຘໍ ປຏິລຠິໍ. ທຬ຺ຫວີຣິໂຍ ປຣກ຺ກມິນ຺ຕິ ເອວໍ ປຏິລທ຺ຘສທ຺ໂຘ ຫຸຕ຺ວາ ວິປສ຺ສນາຍ ກມ຺ມໍ ກໂຣນ຺ໂຕ ນຈິຣສ຺ເສວ ສຈ຺ຈປຏິເວຘາຍ ທຬ຺ຫວີຣິໂຍ ຖິຣວີຣິໂຍ ຫຸຕ຺ວາ ປຣກ຺ກມິໍ, ອກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ປຫານາຍ ກຸສລານໍ ຘມ຺ມານໍ ອຸປສມ຺ປທາຍ ສມ຺ມເທວ ປທຫິໍ.

ຍຖາ ປນ ປຣກ຺ກມິໍ, ຕໍ ທສ຺ເສຕຸໍ ‘‘ກາມ’’ນ຺ຕິອາທິ ວຸຕ຺ຕໍ. ຕຕ຺ຖ ກາມນ຺ຕິ ຍຖາກາມໍ ເອກໍສໂຕ ວາ ຠິຊ຺ຊຕຸ. ອຍໍ ກາໂຍຕິ ອຍໍ ມມ ປູຕິກາໂຍ, ອິມິນາ ວີຣິຍປຕາເປນ ຠິຊ຺ຊຕິ ເຈ, ຠິຊ຺ຊຕຸ ຉິນ຺ນຠິນ຺ນໍ ໂຫຕຸ. ມໍສເປສີ ວິສີຍຣຸນ຺ຕິ ອິມິນາ ທຬ຺ຫປຣກ຺ກເມນ ອິມສ຺ມາ ກາຍາ ມໍສເປສິໂຍ ວິສີຍນ຺ຕິ ເຈ, ວິສີຍນ຺ຕຸ ອິໂຕ ຈິໂຕ ວິທ຺ຘໍສນ຺ຕຸ. ອຸໂຠ ຊຓ຺ຓຸກສນ຺ຘີຫິ, ຊງ຺ຆາໂຍ ປປຕນ຺ຕຸ ເມຕິ ອຸໂຠຫິ ຊຓ຺ຓຸກສນ຺ຘີຫິ ສຫ ມມ ອຸໂຠ ຊງ຺ຆາໂຍ ສຕ຺ຖິໂຍ ອູຣຸພນ຺ຘໂຕ ຠິຊ຺ຊິຕ຺ວາ ຠູມິຍໍ ປປຕນ຺ຕຸ. ‘‘ມ’’ນ຺ຕິປິ ປາໂຐ, ໂສ ເອວຕ຺ໂຖ. ເສສໍ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ.

ມຸທິຕຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ຈຕຸກ຺ກນິປາຕວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.