໓. ໂສປາກຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ຍຖາປິ ເອກປຸຕ຺ຕສ຺ມິນ຺ຕິ ອາຍສ຺ມໂຕ ໂສປາກຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຄາຖາ. ກາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ? ໂສ ກິຣ ປຸຣິມພຸທ຺ເຘສຸ ກຕາຘິກາໂຣ ຫຸຕ຺ວາ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ວິວຏ຺ຏູປນິສ຺ສຍໍ ກຸສລໍ ອຸປຈິນນ຺ໂຕ ກກຸສນ຺ຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ອຎ຺ຎຕຣສ຺ສ ກຸຏຸມ຺ພິກສ຺ສ ປຸຕ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ນິພ຺ພຕ຺ໂຕ ເອກທິວສໍ ສຕ຺ຖາຣໍ ທິສ຺ວາ ປສນ຺ນຈິຕ຺ໂຕ ພີຊປູຣຜລານິ ສຕ຺ຖຸ ອຸປເນສິ. ປຏິຄ຺ຄເຫສິ ຠຄວາ ອນຸກມ຺ປໍ ອຸປາທາຍ. ໂສ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ເຆ ຈ ອຠິປ຺ປສນ຺ໂນ ສລາກຠຕ຺ຕໍ ປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ ສງ຺ຆຸທ຺ເທສວເສນ ຕິຓ຺ຓໍ ຠິກ຺ຂູນໍ ຍາວຕາຍຸກໍ ຂີຣຠຕ຺ຕໍ ອທາສິ. ໂສ ເຕຫິ ປຸຎ຺ຎກມ຺ເມຫິ ອປຣາປຣໍ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສມ຺ປຕ຺ຕິໍ ອນຸຠວນ຺ໂຕ ເອກທາ ມນຸສ຺ສໂຍນິຍໍ ນິພ຺ພຕ຺ໂຕ ເອກສ຺ສ ປຈ຺ເຈກພຸທ຺ຘສ຺ສ ຂີຣຠຕ຺ຕໍ ອທາສິ. ເອວໍ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ປຸຎ຺ຎານິ ກຕ຺ວາ ສຸຄຕີສຸ ເອວ ປຣິພ຺ຠມນ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ພຸທ຺ຘຸປ຺ປາເທ ປຸຣິມກມ຺ມນິສ຺ສນ຺ເທນ ສາວຕ຺ຖິຍໍ ອຎ຺ຎຕຣາຍ ທຸຄ຺ຄຕິຕ຺ຖິຍາ ກຸຈ຺ຉິມ຺ຫິ ປຏິສນ຺ຘິໍ ຄຓ຺ຫິ. ຕສ຺ສ ມາຕາ ທສ ມາເສ ກຸຈ຺ຉິນາ ປຣິຫຣິຕ຺ວາ ປຣິປກ຺ເກ ຄພ຺ເຠ ວິຊາຍນກາເລ ວິຊາຍິຕຸໍ ອສກ຺ໂກນ຺ຕີ ມຸຈ຺ຉໍ ອາປຊ຺ຊິຕ຺ວາ ພຫຸເວລໍ ມຕາ ວິຍ ນິປຊ຺ຊິ. ຕໍ ຎາຕກາ ‘‘ມຕາ’’ຕິ ສຎ຺ຎາຍ ສຸສານໍ ເນຕ຺ວາ ຈິຕກໍ ອາໂຣເປຕ຺ວາ ເທວຕານຸຠາເວນ ວາຕວຸຏ຺ຐິຍາ ອຸຏ຺ຐິຕາຍ ອຄ຺ຄິໍ ອທຕ຺ວາ ປກ຺ກມິໍສຸ. ທາຣໂກ ປຈ຺ຉິມຠາວິກຕ຺ຕາ ເທວຕານຸຠາເວນ ມາຕຸກຸຈ຺ຉິໂຕ ອໂຣໂຄ ນິກ຺ຂມິ. ມາຕາ ປນ ກາລມກາສິ. ເທວຕາ ຕໍ ຄເຫຕ຺ວາ ມນຸສ຺ສຣູເປນ ສຸສານໂຄປກສ຺ສ ເຄເຫ ຐເປຕ຺ວາ ກຕິປຍກາລໍ ປຕິຣູເປນ ອາຫາເຣນ ໂປເສສິ. ຕໂຕ ປຣໍ ສຸສານໂຄປໂກ ຈ ນໍ ອຕ຺ຕໂນ ປຸຕ຺ຕໍ ກຕ຺ວາ ວຑ຺ເຒຕິ. ໂສ ຕຖາ ວຑ຺ເຒນ຺ໂຕ ຕສ຺ສ ປຸຕ຺ເຕນ ສຸປິເຍນ ນາມ ທາຣເກນ ສທ຺ຘິໍ ກີຬນ຺ໂຕ ວິຈຣຕິ. ຕສ຺ສ ສຸສາເນ ຊາຕສໍວຑ຺ຒຠາວໂຕ ໂສປາໂກຕິ ສມຎ຺ຎາ ອໂຫສິ.

ອເຖກທິວສໍ ສຕ຺ຕວສ຺ສິກໍ ຕໍ ຠຄວາ ປຈ຺ຈູສເວລາຍ ຎາຓຊາລໍ ປຕ຺ຖຣິຕ຺ວາ ເວເນຍ຺ຍພນ຺ຘເວ ໂອໂລເກຕ຺ວາ ຎາຓຊລນ຺ໂຕຄຘໍ ທິສ຺ວາ ສຸສານຏ຺ຐານໍ ອຄມາສິ. ທາຣໂກ ປຸພ຺ພເຫຕຸນາ ໂຈທິຍມາໂນ ປສນ຺ນມານໂສ ສຕ຺ຖາຣໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ອຏ຺ຐາສິ. ສຕ຺ຖາ ຕສ຺ສ ຘມ຺ມໍ ກເຖສິ. ໂສ ຘມ຺ມໍ ສຸຕ຺ວາ ປພ຺ພຊ຺ຊໍ ຍາຈິຕ຺ວາ ‘‘ປິຕຣາ ອນຸຎ຺ຎາໂຕສີ’’ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ ປິຕຣໍ ສຕ຺ຖຸ ສນ຺ຕິກໍ ເນສິ. ຕສ຺ສ ປິຕາ ສຕ຺ຖາຣໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ວນ຺ທິຕ຺ວາ ‘‘ຠນ຺ເຕ, ອິມໍ ທາຣກໍ ປພ຺ພາເຊຖາ’’ຕິ ອນຸຊານິ. ສຕ຺ຖາ ຕໍ ປພ຺ພາເຊຕ຺ວາ ເມຕ຺ຕາຠາວນາຍ ນິໂຍເຊສິ. ໂສ ເມຕ຺ຕາກມ຺ມຏ຺ຐານໍ ຄເຫຕ຺ວາ ສຸສາເນ ວິຫຣນ຺ໂຕ ຈ ຈິຣສ຺ເສວ ເມຕ຺ຕາຌານໍ ນິພ຺ພຕ຺ເຕຕ຺ວາ ຌານໍ ປາທກໍ ກຕ຺ວາ ວິປສ຺ສນໍ ວຑ຺ເຒຕ຺ວາ ອຣຫຕ຺ຕໍ ສຈ຺ຉາກາສິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ອປທາເນ (ອປ. ເຖຣ ໒.໔໕.໑-໗) –

‘‘ກກຸສນ຺ໂຘ ມຫາວີໂຣ, ສພ຺ພຘມ຺ມານ ປາຣຄູ;

ຄຓມ຺ຫາ ວູປກຏ຺ໂຐ ໂສ, ອຄມາສິ ວນນ຺ຕຣໍ.

‘‘ພີຊມິຎ຺ຊໍ ຄເຫຕ຺ວານ, ລຕາຍ ອາວຸຓິໍ ອຫໍ;

ຠຄວາ ຕມ຺ຫິ ສມເຍ, ຌາຍເຕ ປພ຺ພຕນ຺ຕເຣ.

‘‘ທິສ຺ວານຫໍ ເທວເທວໍ, ວິປ຺ປສນ຺ເນນ ເຈຕສາ;

ທກ຺ຂິເຓຍ຺ຍສ຺ສ ວີຣສ຺ສ, ພີຊມິຎ຺ຊມທາສຫໍ.

‘‘ອິມສ຺ມິໍເຍວ ກປ຺ປມ຺ຫິ, ຍໍ ມິຎ຺ຊມທທິໍ ຕທາ;

ທຸຄ຺ຄຕິໍ ນາຠິຊານາມິ, ພີຊມິຎ຺ຊສ຺ສິທໍ ຜລໍ.

‘‘ກິເລສາ ຌາປິຕາ ມຍ຺ຫໍ…ເປ… ກຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາສນ’’ນ຺ຕິ.

ອຣຫາ ຫຸຕ຺ວາ ປນ ອຎ຺ເຎສໍ ໂສສານິກຠິກ຺ຂູນໍ ເມຕ຺ຕາຠາວນາວິຘິໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ‘‘ຍຖາປິ ເອກປຸຕ຺ຕສ຺ມິ’’ນ຺ຕິ ຄາຖໍ ອຠາສິ.

໓໓. ຕຕ຺ຖ ຍຖາຕິ ໂອປມ຺ມຕ຺ເຖ ນິປາໂຕ. ເອກປຸຕ຺ຕສ຺ມິນ຺ຕິ ປຸນາຕິ ຈ ກຸລວໍສໍ ຕາຍຕິ ຈາຕິ ປຸຕ຺ໂຕ, ອຕ຺ຣຊາທິເຠໂທ ປຸຕ຺ໂຕ. ເອໂກ ປຸຕ຺ໂຕ ເອກປຸຕ຺ໂຕ, ຕສ຺ມິໍ ເອກປຸຕ຺ຕສ຺ມິໍ. ວິສເຍ ເຈຕໍ ຠຸມ຺ມວຈນໍ. ປິຍສ຺ມິນ຺ຕິ ປິຍາຍິຕພ຺ພຕາຍ ເຈວ ເອກປຸຕ຺ຕຕາຍ ຈ ຣູປສີລາຈາຣາທີຫິ ຈ ເປມກຣຓຏ຺ຐານຠູເຕ. ກຸສລີຕິ ກຸສລໍ ວຸຈ຺ຈຕິ ເຂມໍ ໂສຕ຺ຖິຠາໂວ, ຕໍ ລຠິຕພ຺ພໍ ເອຕສ຺ສ ອຕ຺ຖີຕິ ກຸສລີ, ສຕ຺ຕານໍ ຫິເຕສີ ເມຕ຺ຕຊ຺ຌາສໂຍ. ສພ຺ເພສຸ ປາເຓສູຕິ ສພ຺ເພສຸ ສຕ຺ເຕສຸ. ສພ຺ພຕ຺ຖາຕິ ສພ຺ພາສຸ ທິສາສຸ ສພ຺ເພສຸ ວາ ຠວາທີສຸ, ສພ຺ພາສຸ ວາ ອວຕ຺ຖາສຸ. ອິທໍ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ – ຍຖາ ເອກປຸຕ຺ຕເກ ປິເຍ ມນາເປ ມາຕາປິຕາ ກຸສລີ ເອກນ຺ຕຫິເຕສີ ຠເວຍ຺ຍ, ເອວໍ ປຸຣຕ຺ຖິມາທິເຠທາສຸ ສພ຺ພາສຸ ທິສາສຸ, ກາມຠວາທິເຠເທສຸ ສພ຺ເພສຸ ຠເວສຸ ທຫຣາທິເຠທາສຸ ສພ຺ພາສຸ ອວຕ຺ຖາສຸ ຈ ຐິເຕສຸ ສພ຺ເພສຸ ສຕ຺ເຕສຸ ເອກນ຺ຕຫິເຕສິຕາຍ ກຸສລີ ຠເວຍ຺ຍ, ‘‘ມິຕ຺ໂຕ ອຸທາສີໂນ ປຎ຺ຈຕ຺ຖິໂກ’’ຕິ ສີມໍ ອກຕ຺ວາ ສີມາສມ຺ເຠທວເສນ ສພ຺ພຕ຺ຖ ເອກຣສໍ ເມຕ຺ຕໍ ຠາເວຍ຺ຍາຕິ. ອິມໍ ປນ ຄາຖໍ ວຕ຺ວາ ‘‘ສເຈ ຕຸມ຺ເຫ ອາຍສ຺ມນ຺ໂຕ ເອວໍ ເມຕ຺ຕາຠາວນໍ ອນຸຍຸຎ຺ເຊຍ຺ຍາຖ, ເຍ ເຕ ຠຄວຕາ ‘ສຸຂໍ ສຸປຕີ’ຕິອາທິນາ (ອ. ນິ. ໑໑.໑໕) ເອກາທສ ເມຕ຺ຕານິສໍສາ ວຸຕ຺ຕາ, ເອກໍເສນ ເຕສໍ ຠາຄິໂນ ຠວຖາ’’ຕິ ໂອວາທມທາສິ.

ໂສປາກຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.