໗. ຍສຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ

ສຸວິລິຕ຺ໂຕ ສຸວສໂນຕິ ອາຍສ຺ມໂຕ ຍສຕ຺ເຖຣສ຺ສ ຄາຖາ. ກາ ອຸປ຺ປຕ຺ຕິ? ອຍມ຺ປິ ປຸຣິມພຸທ຺ເຘສຸ ກຕາຘິກາໂຣ ຕຕ຺ຖ ຕຕ຺ຖ ຠເວ ວິວຏ຺ຏູປນິສ຺ສຍານິ ປຸຎ຺ຎານິ ອຸປຈິນນ຺ໂຕ ສຸເມຘສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ມຫານຸຠາໂວ ນາຄຣາຊາ ຫຸຕ຺ວາ ພຸທ຺ຘປ຺ປມຸຂໍ ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆໍ ອຕ຺ຕໂນ ຠວນໍ ເນຕ຺ວາ ມຫາທານໍ ປວຕ຺ເຕສິ. ຠຄວນ຺ຕໍ ມຫຄ຺ເຆນ ຕິຈີວເຣນ ອຈ຺ຉາເທສິ, ເອກເມກຎ຺ຈ ຠິກ຺ຂຸໍ ມຫຄ຺ເຆເນວ ປຈ຺ເຈກທຸສ຺ສຍຸເຄນ ສພ຺ເພນ ສມຓປຣິກ຺ຂາເຣນ ອຈ຺ຉາເທສິ. ໂສ ເຕນ ປຸຎ຺ຎກມ຺ເມນ ເທວມນຸສ຺ເສສຸ ສໍສຣນ຺ໂຕ ສິທ຺ຘຕ຺ຖສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ເສຏ຺ຐິປຸຕ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ມຫາໂພຘິມຓ຺ຑໍ ສຕ຺ຕຫິ ຣຕເນຫິ ປູເຊສິ. ກສ຺ສປສ຺ສ ຠຄວໂຕ ກາເລ ສາສເນ ປພ຺ພຊິຕ຺ວາ ສມຓຘມ຺ມໍ ອກາສິ. ເອວໍ ສຸຄຕີສຸເຍວ ສໍສຣນ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ອມ຺ຫາກໍ ຠຄວໂຕ ກາເລ ພາຣາຓສິຍໍ ມຫາວິຠວສ຺ສ ເສຏ຺ຐິໂນ ປຸຕ຺ໂຕ ຫຸຕ຺ວາ ນິພ຺ພຕ຺ຕິ, ຍໂສ ນາມ ນາເມນ ປຣມສຸຂຸມາໂລ. ‘‘ຕສ຺ສ ຕໂຍ ປາສາທາ’’ຕິ ສພ຺ພໍ ຂນ຺ຘເກ (ມຫາວ. ໒໕) ອາຄຕນເຍນ ເວທິຕພ຺ພໍ.

ໂສ ປຸພ຺ພເຫຕຸນາ ໂຈທິຍມາໂນ ຣຕ຺ຕິຠາເຄ ນິທ຺ທາຠິຠູຕສ຺ສ ປຣິຊນສ຺ສ ວິປ຺ປກາຣໍ ທິສ຺ວາ ສຎ຺ຊາຕສໍເວໂຄ ສຸວຓ຺ຓປາທຸກາຣູຬ຺ໂຫວ ເຄຫໂຕ ນິຄ຺ຄໂຕ ເທວຕາວິວເຏນ ນຄຣທ຺ວາເຣນ ນິກ຺ຂມິຕ຺ວາ ອິສິປຕນສມີປໍ ຄໂຕ ‘‘ອຸປທ຺ທຸຕໍ ວຕ, ໂຠ, ອຸປສ຺ສຏ຺ຐໍ ວຕ, ໂຠ’’ຕິ ອາຫ. ເຕນ ສມເຍນ ຠຄວຕາ ອິສິປຕເນ ວິຫຣນ຺ເຕນ ຕສ຺ເສວ ອນຸຄ຺ຄຓ຺ຫນຕ຺ຖໍ ອພ຺ໂຠກາເສ ຈງ຺ກມນ຺ເຕນ ‘‘ເອຫິ, ຍສ, ອິທໍ ອນຸປທ຺ທຸຕໍ, ອິທໍ ອນຸປສ຺ສຏ຺ຐ’’ນ຺ຕິ ວຸຕ຺ໂຕ, ‘‘ອນຸປທ຺ທຸຕໍ ອນຸປສ຺ສຏ຺ຐໍ ກິຣ ອຕ຺ຖີ’’ຕິ ໂສມນສ຺ສຊາໂຕ ສຸວຓ຺ຓປາທຸກາ ໂອຣຸຍ຺ຫ ຠຄວນ຺ຕໍ ອຸປສງ຺ກມິຕ຺ວາ ເອກມນ຺ຕໍ ນິສິນ຺ໂນ ສຕ຺ຖາຣາ ອນຸປຸພ຺ພິກຖໍ ກເຖຕ຺ວາ ສຈ຺ຈເທສນາຍ ກຕາຍ ສຈ຺ຈປຣິໂຍສາເນ ໂສຕາປນ຺ໂນ ຫຸຕ຺ວາ ຄເວສນຕ຺ຖໍ ອາຄຕສ຺ສ ປິຕຸ ຠຄວຕາ ສຈ຺ຈເທສນາຍ ກຣິຍມານາຍ ອຣຫຕ຺ຕໍ ສຈ຺ຉາກາສິ. ເຕນ ວຸຕ຺ຕໍ ອປທາເນ (ອປ. ເຖຣ ໑.໔໐.໔໕໖-໔໘໓) –

‘‘ມຫາສມຸທ຺ທໍ ໂອຄ຺ຄຍ຺ຫ, ຠວນໍ ເມ ສຸນິມ຺ມິຕໍ;

ສຸນິມ຺ມິຕາ ໂປກ຺ຂຣຓີ, ຈກ຺ກວາກປກູຊິຕາ.

‘‘ມນ຺ທາລເກຫິ ສຎ຺ຉນ຺ນາ, ປທຸມຸປ຺ປລເກຫິ ຈ;

ນທີ ຈ ສນ຺ທເຕ ຕຕ຺ຖ, ສຸປຕິຕ຺ຖາ ມໂນຣມາ.

‘‘ມຈ຺ຉກຈ຺ຉປສຎ຺ຉນ຺ນາ, ນານາທິຊສໂມຕ຺ຖຕາ;

ມຍູຣໂກຎ຺ຈາຠິຣຸທາ, ໂກກິລາທີຫິ ວຄ຺ຄຸຫິ.

‘‘ປາເຣວຕາ ຣວິຫໍສາ ຈ, ຈກ຺ກວາກາ ນທີຈຣາ;

ທິນ຺ທິຠາ ສາຬິກາ ເຈຕ຺ຖ, ປມ຺ມກາ ຊີວຊີວກາ.

‘‘ຫໍສາ ໂກຎ຺ຈາປິ ນທິຕາ, ໂກສິຍາ ປິງ຺ຄລາ ພຫູ;

ສຕ຺ຕຣຕນສມ຺ປນ຺ນາ, ມຓິມຸຕ຺ຕິກວາລຸກາ.

‘‘ສພ຺ພໂສຓ຺ຓມຍາ ຣຸກ຺ຂາ, ນານາຄນ຺ຘສເມຣິຕາ;

ອຸຊ຺ໂຊເຕນ຺ຕິ ທິວາຣຕ຺ຕິໍ, ຠວນໍ ສພ຺ພກາລິກໍ.

‘‘ສຏ຺ຐິຕູຣິຍສຫສ຺ສານິ, ສາຍໍ ປາໂຕ ປວຊ຺ຊເຣ;

ໂສຬສິຕ຺ຖິສຫສ຺ສານິ, ປຣິວາເຣນ຺ຕິ ມໍ ສທາ.

‘‘ອຠິນິກ຺ຂມ຺ມ ຠວນາ, ສຸເມຘໍ ໂລກນາຍກໍ;

ປສນ຺ນຈິຕ຺ໂຕ ສຸມໂນ, ວນ຺ທຍິໍ ຕໍ ມຫາຍສໍ.

‘‘ສມ຺ພຸທ຺ຘໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ, ສສງ຺ຆໍ ຕໍ ນິມນ຺ຕຍິໍ;

ອຘິວາເສສິ ໂສ ຘີໂຣ, ສຸເມໂຘ ໂລກນາຍໂກ.

‘‘ມມ ຘມ຺ມກຖໍ ກຕ຺ວາ, ອຸຍ຺ໂຍເຊສິ ມຫາມຸນິ;

ສມ຺ພຸທ຺ຘໍ ອຠິວາເທຕ຺ວາ, ຠວນໍ ເມ ອຸປາຄມິໍ.

‘‘ອາມນ຺ຕຍິໍ ປຣິຊນໍ, ສພ຺ເພ ສນ຺ນິປຕາຖ ໂວ;

ປຸພ຺ພຓ຺ຫສມຍໍ ພຸທ຺ໂຘ, ຠວນໍ ອາຄມິສ຺ສຕິ.

‘‘ລາຠາ ອມ຺ຫໍ ສຸລທ຺ຘໍ ໂນ, ເຍ ວສາມ ຕວນ຺ຕິເກ;

ມຍມ຺ປິ ພຸທ຺ຘເສຏ຺ຐສ຺ສ, ປູຊໍ ກສ຺ສາມ ສຕ຺ຖຸໂນ.

‘‘ອນ຺ນໍ ປານໍ ປຏ຺ຐເປຕ຺ວາ, ກາລໍ ອາໂຣຈຍິໍ ອຫໍ;

ວສີສຕສຫສ຺ເສຫິ, ອຸເປສິ ໂລກນາຍໂກ.

‘‘ປຎ຺ຈງ຺ຄິເກຫິ ຕູຣິເຍຫິ, ປຈ຺ຈຸຄ຺ຄມນມກາສຫໍ;

ສພ຺ພໂສຓ຺ຓມເຍ ປີເຐ, ນິສີທິ ປຸຣິສຸຕ຺ຕໂມ.

‘‘ອຸປຣິຈ຺ຉທນໍ ອາສິ, ສພ຺ພໂສຓ຺ຓມຍໍ ຕທາ;

ພີຊນິໂຍ ປວາຍນ຺ຕິ, ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສ ອນ຺ຕເຣ.

‘‘ປຫູເຕນນ຺ນປາເນນ, ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆມຕປ຺ປຍິໍ;

ປຈ຺ເຈກທຸສ຺ສຍຸຄເຬ, ຠິກ຺ຂຸສງ຺ຆສ຺ສທາສຫໍ.

‘‘ຍໍ ວທນ຺ຕິ ສຸເມໂຘຕິ, ໂລກາຫຸຕິປຏິຄ຺ຄຫໍ;

ຠິກ຺ຂຸສງ຺ເຆ ນິສີທິຕ຺ວາ, ອິມາ ຄາຖາ ອຠາສຖ.

‘‘ໂຍ ເມ ອນ຺ເນນ ປາເນນ, ສພ຺ເພ ອິເມ ຈ ຕປ຺ປຍິໍ;

ຕມຫໍ ກິຕ຺ຕຍິສ຺ສາມິ, ສຸຓາຖ ມມ ຠາສໂຕ.

‘‘ອຏ຺ຐາຣເສ ກປ຺ປສເຕ, ເທວໂລເກ ຣມິສ຺ສຕິ;

ສຫສ຺ສກ຺ຂຕ຺ຕຸໍ ຣາຊາ ຈ, ຈກ຺ກວຕ຺ຕີ ຠວິສ຺ສຕິ.

‘‘ອຸປປຊ຺ຊຕິ ຍໍ ໂຍນິໍ, ເທວຕ຺ຕໍ ອຖ ມານຸສໍ;

ສພ຺ພທາ ສພ຺ພໂສວຓ຺ຓໍ, ຉທນໍ ຘາຣຍິສ຺ສຕິ.

‘‘ຕິໍສກປ຺ປສຫສ຺ສມ຺ຫິ, ໂອກ຺ກາກກຸລສມ຺ຠໂວ;

ໂຄຕໂມ ນາມ ໂຄຕ຺ເຕນ, ສຕ຺ຖາ ໂລເກ ຠວິສ຺ສຕິ.

‘‘ຕສ຺ສ ຘມ຺ເມສຸ ທາຍາໂທ, ໂອຣໂສ ຘມ຺ມນິມ຺ມິໂຕ;

ສພ຺ພາສເວ ປຣິຎ຺ຎາຍ, ນິພ຺ພາຍິສ຺ສຕິນາສໂວ.

‘‘ຠິກ຺ຂຸສງ຺ເຆ ນິສີທິຕ຺ວາ, ສີຫນາທໍ ນທິສ຺ສຕິ;

ຈິຕເກ ຉຕ຺ຕໍ ຘາເຣນ຺ຕິ, ເຫຏ຺ຐາ ຉຕ຺ຕມ຺ຫິ ຑຍ຺ຫຖ.

‘‘ສາມຎ຺ຎໍ ເມ ອນຸປ຺ປຕ຺ຕໍ, ກິເລສາ ຌາປິຕາ ມຍາ;

ມຓ຺ຑເປ ຣຸກ຺ຂມູເລ ວາ, ສນ຺ຕາໂປ ເມ ນ ວິຊ຺ຊຕິ.

‘‘ຕິໍສກປ຺ປສຫສ຺ສມ຺ຫິ, ຍໍ ທານມທທິໍ ຕທາ;

ທຸຄ຺ຄຕິໍ ນາຠິຊານາມິ, ສພ຺ພທານສ຺ສິທໍ ຜລໍ.

‘‘ກິເລສາ ຌາປິຕາ ມຍ຺ຫໍ…ເປ… ກຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາສນ’’ນ຺ຕິ.

ອຖ ຠຄວາ ອາຍສ຺ມນ຺ຕໍ ຍສໍ ທກ຺ຂິຓໍ ພາຫຸໍ ປສາເຣຕ຺ວາ ‘‘ເອຫິ ຠິກ຺ຂູ’’ຕິ ອາຫ. ວຈນສມນນ຺ຕຣເມວ ທ຺ວງ຺ຄຸລມຕ຺ຕເກສມສ຺ສຸ ອຏ຺ຐປຣິກ຺ຂາຣຘໂຣ ວສ຺ສສຏ຺ຐິກຕ຺ເຖໂຣ ວິຍ ອໂຫສິ. ໂສ ອຕ຺ຕໂນ ປຏິປຕ຺ຕິໍ ປຈ຺ຈເວກ຺ຂິຕ຺ວາ ອຸທາເນນ຺ໂຕ ເອຫິຠິກ຺ຂຸຠາວປ຺ປຕ຺ຕິໂຕ ປຸຣິມາວຕ຺ຖວເສນ –

໑໑໗. ‘‘ສຸວິລິຕ຺ໂຕ ສຸວສໂນ, ສພ຺ພາຠຣຓຠູສິໂຕ;

ຕິສ຺ໂສ ວິຊ຺ຊາ ອຊ຺ຌຄມິໍ, ກຕໍ ພຸທ຺ຘສ຺ສ ສາສນ’’ນ຺ຕິ. – ຄາຖໍ ອຠາສິ;

ຕຕ຺ຖ ສຸວິລິຕ຺ໂຕຕິ ສຸນ຺ທເຣນ ກຸງ຺ກຸມຈນ຺ທນານຸເລປເນນ ວິລິຕ຺ຕຄຕ຺ໂຕ. ສຸວສໂນຕິ ສຸຏ຺ຐຸ ມຫຄ຺ຆກາສິກວຕ຺ຖວສໂນ. ສພ຺ພາຠຣຓຠູສິໂຕຕິ ສີສູປຄາທີຫິ ສພ຺ເພຫິ ອາຠຣເຓຫິ ອລງ຺ກໂຕ. ອຊ຺ຌຄມິນ຺ຕິ ອຘິຄຈ຺ຉິໍ. ເສສໍ ວຸຕ຺ຕນຍເມວ.

ຍສຕ຺ເຖຣຄາຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.