໗໒-໗໓. ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ

໑໑໙. ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓນິທ຺ເທເສ ກຕມໍ ຕຖາຄຕສ຺ສ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓນ຺ຕິ ປຸຈ຺ຉິຕ຺ວາ ເຕນ ສມຄຕິກຕ຺ຕາ ເຕເນວ ສຫ ອນາວຣຓຎາຓໍ ນິທ຺ທິຏ຺ຐໍ. ນ ຫິ ອນາວຣຓຎາຓໍ ຘມ຺ມໂຕ ວິສຸໍ ອຕ຺ຖິ, ເອກເມວ ເຫຕໍ ຎາຓໍ ອາກາຣເຠທໂຕ ທ຺ເວຘາ ວຸຈ຺ຈຕິ ສທ຺ຘິນ຺ທ຺ຣິຍສທ຺ຘາພລາທີນິ ວິຍ. ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓເມວ ຫິ ນຕ຺ຖິ ເອຕສ຺ສ ອາວຣຓນ຺ຕິ, ເກນຈິ ຘມ຺ເມນ, ປຸຄ຺ຄເລນ ວາ ອາວຣຓໍ ກາຕຸໍ ອສກ຺ກຸເຓຍ຺ຍຕາຍ ອນາວຣຓນ຺ຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ ອາວຊ຺ຊນປຏິພທ຺ຘຕ຺ຕາ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ. ອຎ຺ເຎ ປນ ອາວຊ຺ຊິຕ຺ວາປິ ນ ຊານນ຺ຕິ. ເກຈິ ປນາຫຸ ‘‘ມໂນວິຎ຺ຎາຓໍ ວິຍ ສພ຺ພາຣມ຺ມຓິກຕ຺ຕາ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ. ຕໍເຍວ ຎາຓໍ ອິນ຺ທວຊິຣໍ ວິຍ ວິສເຍສຸ ອປ຺ປຏິຫຕຕ຺ຕາ ອນາວຣຓຎາຓໍ. ອນຸປຸພ຺ພສພ຺ພຎ຺ຎຸຕາປຏິກ຺ເຂໂປ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ, ສກິໍສພ຺ພຎ຺ຎຸຕາປຏິກ຺ເຂໂປ ອນາວຣຓຎາຓໍ, ຠຄວາ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓປຏິລາເຠນປິ ສພ຺ພຎ຺ຎູຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ນ ຈ ອນຸປຸພ຺ພສພ຺ພຎ຺ຎູ. ອນາວຣຓຎາຓປຏິລາເຠນປິ ສພ຺ພຎ຺ຎູຕິ ວຸຈ຺ຈຕິ, ນ ຈ ສກິໍສພ຺ພຎ຺ຎູ’’ຕິ.

ສພ຺ພໍ ສງ຺ຂຕມສງ຺ຂຕໍ ອນວເສສໍ ຊານາຕີຕິ ເອຕ຺ຖ ສພ຺ພນ຺ຕິ ຊາຕິວເສນ ສພ຺ພຘມ຺ມານໍ ນິສ຺ເສສປຣິຍາທານໍ. ອນວເສສນ຺ຕິ ເອເກກສ຺ເສວ ຘມ຺ມສ຺ສ ສພ຺ພາກາຣວເສນ ນິສ຺ເສສປຣິຍາທານໍ. ສງ຺ຂຕມສງ຺ຂຕນ຺ຕິ ທ຺ວິຘາ ປເຠທທສ຺ສນໍ. ສງ຺ຂຕຎ຺ຫິ ເອໂກ ປເຠໂທ, ອສງ຺ຂຕໍ ເອໂກ ປເຠໂທ. ປຈ຺ຈເຍຫິ ສງ຺ຄມ຺ມ ກຕນ຺ຕິ ສງ຺ຂຕໍ. ຂນ຺ຘປຎ຺ຈກໍ. ຕຖາ ນ ສງ຺ຂຕນ຺ຕິ ອສງ຺ຂຕໍ. ນິພ຺ພານໍ. ສງ຺ຂຕໍ ອນິຈ຺ຈທຸກ຺ຂານຕ຺ຕາທີຫິ ອາກາເຣຫິ ອນວເສສໍ ຊານາຕິ, ອສງ຺ຂຕໍ ສຸຎ຺ຎຕານິມິຕ຺ຕອປ຺ປຓິຫິຕາທີຫິ ອາກາເຣຫິ ອນວເສສໍ ຊານາຕິ. ນຕ຺ຖິ ເອຕສ຺ສ ສງ຺ຂຕສ຺ສ ອສງ຺ຂຕສ຺ສ ຈ ອວເສໂສຕິ ອນວເສສໍ. ສງ຺ຂຕໍ ອສງ຺ຂຕຎ຺ຈ. ອເນກເຠທາປິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິ ປຈ຺ຈເຍຫິ ອກຕຕ຺ຕາ ອສງ຺ຂຕປກ຺ຂໍ ຠຊຕິ. ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຎ຺ຫິ ສພ຺ພາປິ ປຎ຺ຎຕ຺ຕິໂຍ ອເນກເຠທໂຕ ຊານາຕິ. ອຖ ວາ ສພ຺ພນ຺ຕິ ສພ຺ພຘມ຺ມຄ຺ຄຫຓໍ. ອນວເສສນ຺ຕິ ນິປ຺ປເທສຄ຺ຄຫຓໍ. ຕຕ຺ຖ ອາວຣຓໍ ນຕ຺ຖີຕິ ຕຕ຺ຖ ຕສ຺ມິໍ ອນວເສເສ ສງ຺ຂຕາສງ຺ຂເຕ ນິສ຺ສງ຺ຄຕ຺ຕາ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓສ຺ສ ອາວຣຓໍ ນຕ຺ຖີຕິ ຕເທວ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ອນາວຣຓຎາຓໍ ນາມາຕິ ອຕ຺ໂຖ.

໑໒໐. ອິທານິ ອເນກວິສຍເຠທໂຕ ທສ຺ເສຕຸໍ ອຕີຕນ຺ຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ອຕີຕໍ ອນາຄຕໍ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນນ຺ຕິ ກາລເຠທໂຕ ທສ຺ສິຕໍ, ຈກ຺ຂຸ ເຈວ ຣູປາ ຈາຕິອາທິ ວຕ຺ຖາຣມ຺ມຓເຠທໂຕ. ເອວໍ ຕໍ ສພ຺ພນ຺ຕິ ເຕສໍ ຈກ຺ຂຸຣູປານໍ ອນວເສສປຣິຍາທານໍ. ເອວໍ ເສເສສຸ. ຍາວຕາຕິ ອນວເສສປຣິຍາທານໍ. ອນິຈ຺ຈຏ຺ຐນ຺ຕິອາທິ ສາມຎ຺ຎລກ຺ຂຓເຠທໂຕ ທສ຺ສິຕໍ. ອນິຈ຺ຈຏ຺ຐນ຺ຕິ ຈ ອນິຈ຺ຈາກາຣໍ. ປຈ຺ຈຕ຺ຕຕ຺ເຖ ວາ ອຸປໂຍຄວຈນໍ. ເອສ ນໂຍ ເອທິເສສຸ. ຣູປສ຺ສາຕິອາທິ ຂນ຺ຘເຠທໂຕ ທສ຺ສິຕໍ. ຈກ຺ຂຸສ຺ສ…ເປ… ຊຣາມຣຓສ຺ສາຕິ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕເປຍ຺ຍາລນເຍນ ໂຍເຊຕພ຺ພໍ. ອຠິຎ຺ຎາຍາຕິອາທີສຸ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕຎາຓາເນວ. ອຠິຎ຺ຎຏ຺ຐນ຺ຕິ ອຠິຊານນສຠາວໍ. ເອສ ນໂຍ ເອທິເສສຸ. ຂນ຺ຘານໍ ຂນ຺ຘຏ຺ຐນ຺ຕິອາທິ ເຫຏ຺ຐາ ວຸຕ຺ຕນເຍເນວ ເວທິຕພ຺ພໍ. ກຸສເລ ຘມ຺ເມຕິອາທິ ກຸສລຕ຺ຕິກວເສນ ເຠໂທ. ກາມາວຈເຣ ຘມ຺ເມຕິອາທິ ຈຕຸຠູມກວເສນ. ອຸຠຍຕ຺ຖາປິ ‘‘ສພ຺ເພ ຊານາຕີ’’ຕິ ພຫຸວຈນປາໂຐ ສຸນ຺ທໂຣ. ເອກວຈນໂສເຕ ປຕິຕຕ຺ຕາ ປນ ໂປຕ຺ຖເກສຸ ເອກວຈເນນ ລິຂິຕໍ. ທຸກ຺ຂສ຺ສາຕິອາທິ ຈຸທ຺ທສນ຺ນໍ ພຸທ຺ຘຎາຓານໍ ວິສຍເຠໂທ. ອິນ຺ທ຺ຣິຍປໂຣປຣິຍຕ຺ເຕ ຎາຓນ຺ຕິອາທີນິ ຈຕ຺ຕາຣິ ຎາຓານິ ວຕ຺ວາ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ກສ຺ມາ ນ ວຸຕ຺ຕນ຺ຕິ ເຈ? ວຸຈ຺ຈມານສ຺ສ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຕ຺ຕາ. ວິສຍເຠທໂຕ ຫິ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາເຓ ວຸຈ຺ຈມາເນ ຕໍ ຎາຓໍ ນ ວຕ຺ຕພ຺ພໍ ໂຫຕິ, ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ປນ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓສ຺ສ ວິສໂຍ ໂຫຕິເຍວ.

ປຸນ ກາຬກາຣາມສຸຕ຺ຕນ຺ຕາທີສຸ (ອ. ນິ. ໔.໒໔) ວຸຕ຺ຕນເຍນ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຠູມິໍ ທສ຺ເສນ຺ໂຕ ຍາວຕາ ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສາຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ສຫ ເທເວຫິ ສເທວກສ຺ສ. ສຫ ມາເຣນ ສມາຣກສ຺ສ. ສຫ ພ຺ຣຫ຺ມຸນາ ສພ຺ຣຫ຺ມກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ. ສຫ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມເຓຫິ ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ. ສຫ ເທວມນຸສ຺ເສຫິ ສເທວມນຸສ຺ສາຍ ປຊາຍ. ປຊາຕຕ຺ຕາ ປຊາຕິ ສຕ຺ຕໂລກສ຺ສ ປຣິຍາຍວຈນເມຕໍ. ຕຕ຺ຖ ສເທວກວຈເນນ ປຎ຺ຈກາມາວຈຣເທວຄ຺ຄຫຓໍ, ສມາຣກວຈເນນ ຉຏ຺ຐກາມາວຈຣເທວຄ຺ຄຫຓໍ, ສພ຺ຣຫ຺ມກວຈເນນ ພ຺ຣຫ຺ມກາຍິກາທິພ຺ຣຫ຺ມຄ຺ຄຫຓໍ, ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິວຈເນນ ສາສນສ຺ສ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິກປຈ຺ຈາມິຕ຺ຕສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓຄ຺ຄຫຓໍ ສມິຕປາປພາຫິຕປາປສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓຄ຺ຄຫຓຎ຺ຈ, ປຊາວຈເນນ ສຕ຺ຕໂລກຄ຺ຄຫຓໍ, ສເທວມນຸສ຺ສວຈເນນ ສມ຺ມຸຕິເທວເສສມນຸສ຺ສຄ຺ຄຫຓໍ ເວທິຕພ຺ພໍ. ເອວເມຕ຺ຖ ຕີຫິ ປເທຫິ ໂອກາສໂລໂກ, ທ຺ວີຫິ ປຊາວເສນ ສຕ຺ຕໂລໂກ ຄຫິໂຕຕິ ເວທິຕພ຺ໂພ.

ອປໂຣ ນໂຍ – ສເທວກຄ຺ຄຫເຓນ ອຣູປາວຈຣໂລໂກ ຄຫິໂຕ, ສມາຣກຄ຺ຄຫເຓນ ຉກາມາວຈຣເທວໂລໂກ, ສພ຺ຣຫ຺ມກຄ຺ຄຫເຓນ ຣູປາວຈຣພ຺ຣຫ຺ມໂລໂກ, ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາທິຄ຺ຄຫເຓນ ຈຕຸປຣິສວເສນ, ສມ຺ມຸຕິເທເວຫິ ວາ ສຫ ມນຸສ຺ສໂລໂກ, ອວເສສສຕ຺ຕໂລໂກ ວາ.

ອປິເຈຕ຺ຖ ສເທວກວຈເນນ ອຸກ຺ກຏ຺ຐປຣິຈ຺ເຉທໂຕ ສພ຺ພສ຺ສປິ ໂລກສ຺ສ ທິຏ຺ຐາທິຊານນຠາວໍ ສາເຘຕິ. ຕໂຕ ເຍສໍ ສິຍາ ‘‘ມາໂຣ ມຫານຸຠາໂວ ຉກາມາວຈຣິສ຺ສໂຣ ວສວຕ຺ຕີ, ກິໍ ຕສ຺ສາປິ ທິຏ຺ຐາທິໍ ຊານາຕີ’’ຕິ, ເຕສໍ ວິມຕິໍ ວິຘມນ຺ໂຕ ‘‘ສມາຣກສ຺ສາ’’ຕິ ອາຫ. ເຍສໍ ປນ ສິຍາ ‘‘ພ຺ຣຫ຺ມາ ມຫານຸຠາໂວ ເອກງ຺ຄຸລິຍາ ເອກສ຺ມິໍ ຈກ຺ກວາຬສຫສ຺ເສ ອາໂລກໍ ຜຣຕິ, ທ຺ວີຫິ…ເປ… ທສຫິ ອງ຺ຄຸລີຫິ ທສສຸ ຈກ຺ກວາຬສຫສ຺ເສສຸ ອາໂລກໍ ຜຣຕິ, ອນຸຕ຺ຕຣຎ຺ຈ ຌານສມາປຕ຺ຕິສຸຂໍ ປຏິສໍເວເທຕິ, ກິໍ ຕສ຺ສາປິ ທິຏ຺ຐາທິໍ ຊານາຕີ’’ຕິ, ເຕສໍ ວິມຕິໍ ວິຘມນ຺ໂຕ ‘‘ສພ຺ຣຫ຺ມກສ຺ສາ’’ຕິ ອາຫ. ຕໂຕ ເຍສໍ ສິຍາ ‘‘ປຸຖູ ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓາ ສາສນສ຺ສ ປຈ຺ຈຕ຺ຖິກາ, ກິໍ ເຕສມ຺ປິ ທິຏ຺ຐາທິໍ ຊານາຕີ’’ຕິ, ເຕສໍ ວິມຕິໍ ວິຘມນ຺ໂຕ ‘‘ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ປຊາຍາ’’ຕິ ອາຫ. ເອວໍ ອຸກ຺ກຏ຺ຐານໍ ທິຏ຺ຐາທິຊານນຠາວໍ ປກາເສຕ຺ວາ ອຖ ສມ຺ມຸຕິເທເວ ອວເສສມນຸສ຺ເສ ຈ ອຸປາທາຍ ອຸກ຺ກຏ຺ຐປຣິຈ຺ເຉທວເສນ ເສສສຕ຺ຕໂລກສ຺ສ ທິຏ຺ຐາທິຊານນຠາວໍ ປກາເສຕິ. ອຍເມຕ຺ຖ ອນຸສນ຺ຘິກ຺ກໂມ. ໂປຣາຓາ ປນາຫຸ – ສເທວກສ຺ສາຕິ ເທວຕາຫິ ສທ຺ຘິໍ ອວເສສໂລກສ຺ສ. ສມາຣກສ຺ສາຕິ ມາເຣນ ສທ຺ຘິໍ ອວເສສໂລກສ຺ສ. ສພ຺ຣຫ຺ມກສ຺ສາຕິ ພ຺ຣຫ຺ເມຫິ ສທ຺ຘິໍ ອວເສສໂລກສ຺ສ. ເອວໍ ສພ຺ເພປິ ຕິຠວູປເຄ ສຕ຺ເຕ ຕີຫາກາເຣຫິ ຕີສຸ ປເທສຸ ປກ຺ຂິປິຕ຺ວາ ປຸນ ທ຺ວີຫາກາເຣຫິ ປຣິຍາທາຕຸໍ ສສ຺ສມຓພ຺ຣາຫ຺ມຓິຍາ ປຊາຍ ສເທວມນຸສ຺ສາຍາຕິ ວຸຕ຺ຕໍ. ເອວໍ ປຎ຺ຈຫິ ປເທຫິ ເຕນ ເຕນ ອາກາເຣນ ເຕຘາຕຸກເມວ ປຣິຍາທິນ຺ນໍ ໂຫຕີຕິ.

ທິຏ຺ຐນ຺ຕິ ຣູປາຍຕນໍ. ສຸຕນ຺ຕິ ສທ຺ທາຍຕນໍ. ມຸຕນ຺ຕິ ປຕ຺ວາ ຄເຫຕພ຺ພໂຕ ຄນ຺ຘາຍຕນໍ, ຣສາຍຕນໍ, ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຍຕນໍ. ວິຎ຺ຎາຕນ຺ຕິ ສຸຂທຸກ຺ຂາທິຘມ຺ມາຣມ຺ມຓໍ. ປຕ຺ຕນ຺ຕິ ປຣິເຍສິຕ຺ວາ ວາ ອປຣິເຍສິຕ຺ວາ ວາ ປຕ຺ຕໍ. ປຣິເຍສິຕນ຺ຕິ ປຕ຺ຕໍ ວາ ອປ຺ປຕ຺ຕໍ ວາ ປຣິເຍສິຕໍ. ອນຸວິຈຣິຕໍ ມນສາຕິ ຈິຕ຺ເຕນ ອນຸສຎ຺ຈຣິຕໍ. ສພ຺ພໍ ຊານາຕີຕິ ອິມິນາ ເອຕໍ ທສ຺ເສຕິ – ຍໍ ອປຣິມານາສຸ ໂລກຘາຕູສຸ ອິມສ຺ສ ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ ‘‘ນີລໍ ປີຕ’’ນ຺ຕິອາທິ (ຘ. ສ. ໖໑໙) ຣູປາຣມ຺ມຓໍ ຈກ຺ຂຸທ຺ວາເຣ ອາປາຖໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ອຍໍ ສຕ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ຂເຓ ອິມໍ ນາມ ຣູປາຣມ຺ມຓໍ ທິສ຺ວາ ສຸມໂນ ວາ ທຸມ຺ມໂນ ວາ ມຊ຺ຌຕ຺ໂຕ ວາ ຊາໂຕຕິ ຕໍ ສພ຺ພໍ ຕຖາຄຕສ຺ສ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ຊານາຕິ. ຕຖາ ຍໍ ອປຣິມາຓາສຸ ໂລກຘາຕູສຸ ອິມສ຺ສ ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ ‘‘ເຠຣິສທ຺ໂທ, ມຸທິງ຺ຄສທ຺ໂທ’’ຕິອາທິ ສທ຺ທາຣມ຺ມຓໍ ໂສຕທ຺ວາເຣ ອາປາຖໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ‘‘ມູລຄນ຺ໂຘ ຕຈຄນ຺ໂຘ’’ຕິອາທິ (ຘ. ສ. ໖໒໔-໖໒໗) ຄນ຺ຘາຣມ຺ມຓໍ ຆານທ຺ວາເຣ ອາປາຖໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ‘‘ມູລຣໂສ, ຂນ຺ຘຣໂສ’’ຕິອາທິ (ຘ. ສ. ໖໒໘-໖໓໑) ຣສາຣມ຺ມຓໍ ຊິວ຺ຫາທ຺ວາເຣ ອາປາຖໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ‘‘ກກ຺ຂຬໍ, ມຸທຸກ’’ນ຺ຕິອາທິ (ຘ. ສ. ໖໔໗-໖໕໐) ປຖວີຘາຕຸເຕໂຊຘາຕຸວາໂຍຘາຕຸເຠທໍ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຣມ຺ມຓໍ ກາຍທ຺ວາເຣ ອາປາຖໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ອຍໍ ສຕ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ຂເຓ ອິມໍ ນາມ ໂຜຏ຺ຐພ຺ພາຣມ຺ມຓໍ ຜຸສິຕ຺ວາ ສຸມໂນ ວາ ທຸມ຺ມໂນ ວາ ມຊ຺ຌຕ຺ໂຕ ວາ ຊາໂຕຕິ ຕໍ ສພ຺ພໍ ຕຖາຄຕສ຺ສ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ຊານາຕິ. ຕຖາ ຍໍ ອປຣິມາຓາສຸ ໂລກຘາຕູສຸ ອິມສ຺ສ ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ ສຸຂທຸກ຺ຂາທິເຠທໍ ຘມ຺ມາຣມ຺ມຓໍ ມໂນທ຺ວາເຣ ອາປາຖໍ ອາຄຈ຺ຉຕິ, ອຍໍ ສຕ຺ໂຕ ອິມສ຺ມິໍ ຂເຓ ອິມໍ ນາມ ຘມ຺ມາຣມ຺ມຓໍ ວິຊານິຕ຺ວາ ສຸມໂນ ວາ ທຸມ຺ມໂນ ວາ ມຊ຺ຌຕ຺ໂຕ ວາ ຊາໂຕຕິ ຕໍ ສພ຺ພໍ ຕຖາຄຕສ຺ສ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ຊານາຕິ. ອິມສ຺ສ ປນ ມຫາຊນສ຺ສ ປຣິເຍສິຕ຺ວາ ອປ຺ປຕ຺ຕມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ, ປຣິເຍສິຕ຺ວາ ປຕ຺ຕມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ. ອປຣິເຍສິຕ຺ວາ ອປ຺ປຕ຺ຕມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ, ອປຣິເຍສິຕ຺ວາ ປຕ຺ຕມ຺ປິ ອຕ຺ຖິ. ສພ຺ພໍ ຕຖາຄຕສ຺ສ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາເຓນ ອປ຺ປຕ຺ຕໍ ນາມ ນຕ຺ຖີຕິ.

໑໒໑. ປຸນ ອປເຣນ ປຣິຍາເຍນ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຠາວສາຘນຕ຺ຖໍ ນ ຕສ຺ສາຕິ ຄາຖມາຫ. ຕຕ຺ຖ ນ ຕສ຺ສ ອທ຺ທິຏ຺ຐມິຘຕ຺ຖິ ກິຎ຺ຈີຕິ ຕສ຺ສ ຕຖາຄຕສ຺ສ ອິຘ ອິມສ຺ມິໍ ເຕຘາຕຸເກ ໂລເກ, ອິມສ຺ມິໍ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນກາເລ ວາ ປຎ຺ຎາຈກ຺ຂຸນາ ອທ຺ທິຏ຺ຐໍ ນາມ ກິຎ຺ຈິ ອປ຺ປມຕ຺ຕກມ຺ປິ ນ ອຕ຺ຖິ ນ ສໍວິຊ຺ຊຕິ. ອຕ຺ຖີຕິ ອິທໍ ວຕ຺ຕມານກາລິກໍ ອາຂ຺ຍາຕປທໍ. ອິມິນາ ປຈ຺ຈຸປ຺ປນ຺ນກາລິກສ຺ສ ສພ຺ພຘມ຺ມສ຺ສ ຎາຕຠາວໍ ທສ຺ເສຕິ. ຄາຖາພນ຺ຘສຸຂຕ຺ຖໍ ປເນຕ຺ຖ ທ-ກາໂຣ ສໍຍຸຕ຺ໂຕ. ອໂຖ ອວິຎ຺ຎາຕນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ອໂຖອິຕິ ວຈໂນປາທາເນ ນິປາໂຕ. ອວິຎ຺ຎາຕນ຺ຕິ ອຕີຕກາລິກໍ ອວິຎ຺ຎາຕໍ ນາມ ກິຎ຺ຈິ ຘມ຺ມຊາຕໍ. ນາໂຫສີຕິ ປາຐເສໂສ. ອພ຺ຍຍຠູຕສ຺ສ ອຕ຺ຖິສທ຺ທສ຺ສ ຄຫເຓ ປາຐເສສໍ ວິນາປິ ຍຸຊ຺ຊຕິເຍວ. ອິມິນາ ອຕີຕກາລິກສ຺ສ ສພ຺ພຘມ຺ມສ຺ສ ຎາຕຠາວໍ ທສ຺ເສຕິ. ອຊານິຕພ຺ພນ຺ຕິ ອນາຄຕກາລິກໍ ອຊານິຕພ຺ພໍ ນາມ ຘມ຺ມຊາຕໍ ນ ຠວິສ຺ສຕິ, ນຕ຺ຖິ ວາ. ອິມິນາ ອນາຄຕກາລິກສ຺ສ ສພ຺ພຘມ຺ມສ຺ສ ຎາຕຠາວໍ ທສ຺ເສຕິ. ຊານນກິຣິຍາວິເສສນມຕ຺ຕເມວ ວາ ເອຕ຺ຖ ອ-ກາໂຣ. ສພ຺ພໍ ອຠິຎ຺ຎາສິ ຍທຕ຺ຖິ ເນຍ຺ຍນ຺ຕິ ເອຕ຺ຖ ຍໍ ເຕກາລິກໍ ວາ ກາລວິມຸຕ຺ຕໍ ວາ ເນຍ຺ຍໍ ຊານິຕພ຺ພໍ ກິຎ຺ຈິ ຘມ຺ມຊາຕໍ ອຕ຺ຖິ, ຕໍ ສພ຺ພໍ ຕຖາຄໂຕ ອຠິຎ຺ຎາສິ ອຘິເກນ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາເຓນ ຊານິ ປຏິວິຊ຺ຌິ. ເອຕ຺ຖ ອຕ຺ຖິສທ຺ເທນ ເຕກາລິກສ຺ສ ກາລວິມຸຕ຺ຕສ຺ສ ຈ ຄຫຓາ ອຕ຺ຖິ-ສທ຺ໂທ ອພ຺ຍຍຠູໂຕເຍວ ທຏ຺ຐພ຺ໂພ. ຕຖາຄໂຕ ເຕນ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂູຕິ ກາລວເສນ ໂອກາສວເສນ ຈ ນິປ຺ປເທສຕ຺ຕາ ສມນ຺ຕາ ສພ຺ພໂຕ ປວຕ຺ຕໍ ຎາຓຈກ຺ຂຸ ອສ຺ສາຕິ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ. ເຕນ ຍຖາວຸຕ຺ເຕນ ກາຣເຓນ ຕຖາຄໂຕ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ, ສພ຺ພຎ຺ຎູຕິ ວຸຕ຺ຕໍ ໂຫຕິ. ອິມິສ຺ສາ ຄາຖາຍ ປຸຄ຺ຄລາຘິຏ຺ຐານາຍ ເທສນາຍ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ສາຘິຕໍ.

ປຸນ ພຸທ຺ຘຎາຓານໍ ວິສຍວເສນ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓໍ ທສ຺ເສຕຸກາໂມ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂູຕິ ເກນຏ຺ເຐນ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂູຕິອາທິມາຫ. ຕຕ຺ຖ ຄາຖາຍ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂູຕິ ວຸຕ຺ຕປເທ ຍໍ ຕໍ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ, ຕໍ ເກນຏ຺ເຐນ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂູຕິ ອຕ຺ໂຖ. ອຕ຺ໂຖ ປນສ຺ສ ຍາວຕາ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ທຸກ຺ຂຏ຺ໂຐຕິອາທີຫິ ວຸຕ຺ໂຕເຍວ ໂຫຕິ. ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຎ຺ຫິ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ. ຍຖາຫ – ‘‘ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸ ວຸຈ຺ຈຕິ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓ’’ນ຺ຕິ (ຈູຬນິ. ໂຘຕກມາຓວປຸຈ຺ຉານິທ຺ເທສ ໓໒). ຕສ຺ມິໍ ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓຏ຺ເຐ ວຸຕ຺ເຕ ສມນ຺ຕຈກ຺ຂຸຏ຺ໂຐ ວຸຕ຺ໂຕເຍວ ໂຫຕີຕິ. ພຸທ຺ຘສ຺ເສວ ຎາຓານີຕິ ພຸທ຺ຘຎາຓານິ. ທຸກ຺ເຂ ຎາຓາທີນິປິ ຫິ ສພ຺ພາກາເຣນ ພຸທ຺ຘສ຺ເສວ ຠຄວໂຕ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ, ອິຕເຣສໍ ປນ ເອກເທສມຕ຺ເຕເນວ ປວຕ຺ຕນ຺ຕິ. ສາວກສາຘາຣຓານີຕິ ປນ ເອກເທເສນາປິ ອຕ຺ຖິຕໍ ສນ຺ຘາຍ ວຸຕ຺ຕໍ. ສພ຺ໂພ ຎາໂຕຕິ ສພ຺ໂພ ຎາເຓນ ຎາໂຕ. ອຎ຺ຎາໂຕ ທຸກ຺ຂຏ຺ໂຐ ນຕ຺ຖີຕິ ວຸຕ຺ຕເມວ ອຕ຺ຖໍ ປຏິເສເຘນ ວິຠາເວຕິ. ສພ຺ໂພ ທິຏ຺ໂຐຕິ ນ ເກວລໍ ຎາຕມຕ຺ໂຕເຍວ, ອຖ ໂຂ ຈກ຺ຂຸນາ ທິຏ຺ໂຐ ວິຍ ກໂຕ. ສພ຺ໂພ ວິທິໂຕຕິ ນ ເກວລໍ ທິຏ຺ຐມຕ຺ໂຕເຍວ, ອຖ ໂຂ ປາກໂຏ. ສພ຺ໂພ ສຈ຺ຉິກໂຕຕິ ນ ເກວລໍ ວິທິໂຕເຍວ, ອຖ ໂຂ ຕຕ຺ຖ ຎາຓປຏິລາຠວເສນ ປຈ຺ຈກ຺ຂີກໂຕ. ສພ຺ໂພ ຜສ຺ສິໂຕຕິ ນ ເກວລໍ ສຈ຺ຉິກໂຕເຍວ, ອຖ ໂຂ ປຸນປ຺ປຸນໍ ຍຖາຣຸຈິ ສມຸທາຈາຣວເສນ ຜຸຏ຺ໂຐຕິ. ອຖ ວາ ຎາໂຕ ສຠາວລກ຺ຂຓວເສນ. ທິຏ຺ໂຐ ສາມຎ຺ຎລກ຺ຂຓວເສນ. ວິທິໂຕ ຣສວເສນ. ສຈ຺ຉິກໂຕ ປຈ຺ຈຸປຏ຺ຐານວເສນ. ຜສ຺ສິໂຕ ປທຏ຺ຐານວເສນ. ອຖ ວາ ຎາໂຕ ຎາຓຸປ຺ປາທວເສນ. ທິຏ຺ໂຐ ຈກ຺ຂຸປ຺ປາທວເສນ. ວິທິໂຕ ປຎ຺ຎຸປ຺ປາທວເສນ. ສຈ຺ຉິກໂຕ ວິຊ຺ຊຸປ຺ປາທວເສນ. ຜສ຺ສິໂຕ ອາໂລກຸປ຺ປາທວເສນ. ‘‘ຍາວຕາ ທຸກ຺ຂສ຺ສ ທຸກ຺ຂຏ຺ໂຐ, ສພ຺ໂພ ທິຏ຺ໂຐ, ອທິຏ຺ໂຐ ທຸກ຺ຂຏ຺ໂຐ ນຕ຺ຖີ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ຈ ‘‘ຍາວຕາ ສເທວກສ຺ສ ໂລກສ຺ສ…ເປ… ອນຸວິຈຣິຕໍ ມນສາ, ສພ຺ພໍ ຎາຕໍ, ອຎ຺ຎາຕໍ ນຕ຺ຖີ’’ຕິອາທິນາ ນເຍນ ຈ ວິຕ຺ຖາໂຣ ເວທິຕພ຺ໂພ. ປຐມໍ ວຸຕ຺ຕຄາຖາ ນິຄມນວເສນ ປຸນ ວຸຕ຺ຕາ. ຕໍນິຄມເນເຍວ ຫິ ກເຕ ຎາຓນິຄມນມ຺ປິ ກຕເມວ ໂຫຕີຕິ.

ສພ຺ພຎ຺ຎຸຕຎ຺ຎາຓນິທ຺ເທສວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.

ສທ຺ຘມ຺ມປ຺ປກາສິນິຍາ ປຏິສມ຺ຠິທາມຄ຺ຄ-ອຏ຺ຐກຖາຍ

ຎາຓກຖາວຓ຺ຓນາ ນິຏ຺ຐິຕາ.